ildayo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ildayo
(fal) xaalad deris oo xeelad iyo farsamo caqliyeed uga gudub; caqabad kasta u dayo xeel aad kaga foosto; caqli iyo degganaan ku soco. Ishii qaatow ildayo, axmaqow is maqiiq, ardaalow geeri iyo nololba seeg.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
balacso
(fal) wax duubnaa, kala fidsasho.
balacso: (fal) ildayo, fiirso. Aarkuba wuxuu balacsadaa booddo ka horow e.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ildarro
(Ildarra-da)
Dhibaato weyn qaba; aad u liita.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ildarro
m.dh Dhibaato iyo diif cid ka muuqata.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ildarro
m.dh Dhibaato iyo diif cid ka muuqata.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ildarro
f. n., idiom: serious trouble; serious illness
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ildarro
-da: (magac, dhedig, keli) aad u dhibaataysnaan; ilxumaan. Dh: diif, geshixumo.
ildarro -da: (magac, dhedig, keli) tararla'aan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ildarro
de: serious trouble; serious illness
lx: ildarro
pd: (/da)
ps: n6-f-idiom
key: ildarro
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ildayad
-ka: (magac, lab, keli) xeelaysi caqli lagaga fooso meel aan ixsaan oolin, itaalna danqumis ka gaabsho. Ma daguugan tahay saw ildayad, kuguma diimmoona!
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilkayso
f.mg3 (-stay, -satay) 1. Ilko yeelasho. 2. Meel la qabsasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ilkayso
f.mg3 (-stay, -satay) 1. Ilko yeelasho. 2. Meel la qabsasho. m.f.dh, ilkaysasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilkayso
v.auto: teethe, grow teeth
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilkayso
de: teethe, grow teeth
lx: ilkayso
nt: ilkaysad (ka) [vn-m], ilkaysasho (/da) [vn-f]
pd: (ilkaystay)
ps: v3b=auto
key: ilkayso
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ilqayto
(Ilqayta-da)
Iin indhuhu yeeshaan oo ayan isku wax, kol keliya, toos u wada qaban karin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilqayto
m.dh (daawo) Iin indhuhu ay yeeshaan oo ay hal mar isku dhinac eegi karin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ilqayto
m.dh (daaw.) Iin indhuhu ay yeeshaan oo ay hal mar isku dhinac eegi karin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilqayto
f. n. strabismus (visual defect ~ eye disease characterized by squinting; one eye cannot with the other)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilqayto
de: strabismus (visual defect ~ eye disease characterized by squinting; one eye cannot focus with the other)
lx: ilqayto
pd: (/da)
ps: n0-f
key: ilqayto
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jildiyo
f.g3 (-yaday, -yatay) la-mid: jildiso.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xildaro
-da: (magac, dhedig, keli) masuuliyad darro aan wax la isku aaminay xil la iska saarin. Dh: xilgab.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dayo
(Daya-da)
Dawaco; dawo (ama deyo).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dayo
dayo¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Caleenta quraca, siiba intay weli qoyantahay. 2. la-mid: dawaco.
dayo²: f.g/mg3 (-yday, -yatay) 1. (f.g) Ka d.: wax meel ka raadsasho. 2. (f.g) Ka d.: wax, wax kale ka dhex xulasho. 3. (f.mg) Ku d.: qof, qof kale wax uu sameeyey ka daba samayn.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dayo
f.g/mg3 (-yday, -yatay) 1. (f.g) Ka d.: wax meel ka raadsasho. 2. (f.g) Ka d.: wax, wax kale ka dhex xulasho. 3. (f.mg) Ku d.: qof, qof kale wax uu sameeyey ka daba samayn. m.f.dh, dayasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dayo
f. n. jackal
dayo pron., det, pl. our [exclusive.]
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dayo
-da: (magac, dhedig, keli) xayawaan duurjoog ah oo dhogor cawlan leh eydana u eg. Naa dayo, dayo caliyeey dabkaa ba'. Dh: dacawo, dawaco.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilay
(fal) cid kale, isha ku mud; cid kale, ku legad isha. Dh: cawri, dhabo, ilee.
ilay: (fal) iftiin u yeel; mugdiga ka saar. Dh: ifi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ilayn
(Ilayn-ta)
1. Il ama siriq samayn, waxayn; siriq ku roorin.
2. (senen) Dhugasho wax ku yeelid; dhabataysi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilayn
m.f.dh eeg ilee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilayn
-ta: (magac, dhedig, keli) cawryid; eegmo cid lagu dhabateeyo. Dh: dhabasho.
ilayn-ta: (magac, dhedig, keli) meel madow oo aan nal lahayn, iftiimin. Dh: nalayn, siraadid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ilays
(Ilays-ka)
Waxa aan la'aantiis wax la arki karin; if; iftiin; kaah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilays
m.l (-syo, m.dh) Iftiin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ilays
m.l (-syo, m.dh) Iftiin.
Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Ilays
Light
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilays
m. n., [collective] faint ~ dim light
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ilays
-ka: (n) light (laayt) ~ iftiin, if
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilays
-ka: (magac, lab, keli) iftiin; nuur. Iilku waa aqal aan ilays lahayn. Dh: nal, tiriig, laydh, kaah.
ilays -ka: (magac, lab, keli) hirar birlabdanab oo hirbaacyo u gooniya leh, ishuna arki karto oo ka kooban midabada oo dhan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilays
cf: if, nuur
de: faint ~ dim light
lx: ilays
pd: (-ka)
ps: n2a-m-col
key: ilays
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ildab
-ka (magac, lab, keli) qof garta uu galayo eex ku dara oo dhinac u iisha. Ildab gar laguma aamino. Dh: eexde
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
odayo
-da: (magacwadareed) qayb ka mid ah minanka faalka oo faaliyuhu u yaaqaanno odayo waana afar min oo kala ah: Daaxig, Ximre, Jaamac iyo Garbaraar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
cadayo
cadayo¹: m.dh la-mid: cadanyo.
cadayo²: f.g3 (-yday, -yatay) Ilko caday ku nadiifsasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
cadayo
f.g3 (-yday, -yatay) Ilko caday ku nadiifsasho. m.f.dh, cadayasho.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
cadayo
-cadayday / cadayatay: (v) brush your teeth ~ rumayo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
cadayo
(fal) rumay afka ku nadiifso.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ilaalo
(Ilaala-da)
1. Ciidanka taliska col kamid ah oo nabadda gudaha ilaaliya.
2. Cuntub yar oo colka shisheeyaha soo eega oo war ka keena.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilaalo
m.dh Cuntub yar oo colka shisheeyaha soo eega oo war ka keena.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ilaalo
m.dh Cuntub yar oo colka shisheeyaha soo eega oo war ka keena.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilaalo
f. n. policeman; patrol, spy sent out by war-party
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ilaalo
-ilaalada: (n) 1. special police force that usually patrols in the countryside. 2. spying operation send to war party ~ sahan
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilaalo
-da: (magacwadareed) koox millateri ama wax kale ah oo loo diro in ay cadawga war ka keenaan ama in uu jidku nabad yahay soo hubiyaan.
ilaalo-da: (magac, dhedig, keli) ka warhaynta wax ammaankiisa loo cabsoonayo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilaalo
cf: ilaal
de: policeman; patrol, spy sent out by war-party
lx: ilaalo
pd: (/da)
ps: n6-f
key: ilaalo
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilcayn
m.l/dh Dhabataysi.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilcayn
m. n. evil eye
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilcayn
de: evil eye
lx: ilcayn
pd: (-ka ~ -ta)
ps: n-m/f
key: ilcayn
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
illayn
xi. 1. la-mid: illeen. Eray hadalka lagu adkeynayo. 2. la-mid: illaa.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
illayn
xi. 1. la-mid: illeen. Erey hadalka lagu adkeynayo. 2. la-mid: illaa.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
illayn
conj. but, on the other hand
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Illayn
en effet.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
illayn
(conjectiori) on the contrary; yet (yat); but (bat) ~ illeen, illayse
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
illayn
(xidhiidhiye) erey la yidhaahdo marka wax aan la ogayn la ogaado. Alaabtii aqalka ka soo qaado aan is lahaa, illayn Cali baa ila soo waydaartay. Dh: shaw, illeen.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
illayn
a: illeen
de: but, on the other hand
lx: illayn
ps: conj
key: illayn
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ilmayn
(Ilmayn-ta)
1. Indhaha biyo ka keenid; ilmo qubid.
2. Ilmo isdabajoog ah dhalid.
3. (Faal, kd.) isku sii jarjarid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilmayn
m.f.dh eeg ilmee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilmayn
-ta: (magac, dhedig, keli) indhaha illin ka keenid. Dh: ooyid, lilmayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilwayn
-ta: (magac, dhedig, keli) nirgaha labajir gaadhay oo uu geelu ka gudhay. Ilwayn nirgood kurus ma yeelato.
ilwayn -ta: (magac, dhedig, keli) gambo dumarku xidhaan oo dalool weyn leh. Ilwayn weeye gambada gabadhaydu.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ilxayr
(Ilxayr-ka)
Koodka dhafoorka ku yaal xayrta ku jirta.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilxayr
m.l Meesha godan oo isha iyo dhegta u dhexeeysa.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ilxayr
m.l Meesha godan oo isha iyo dhegta u dhexeeysa.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilxayr
m. n., [compound] fat found inside the temples
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilxayr
de: fat found inside the temples
lx: ilxayr
pd: (-ka)
ps: n2-m-cmp
key: ilxayr
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilyaro
m.dh Marinka ilmada.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilyaro
f. n. lachrymal duct; inner corner of the eye
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilyaro
-da: (magac, dhedig, keli) eeg ilyar.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilyaro
de: lachrymal duct; inner corner of the eye
lx: ilyaro
pd: (/da)
ps: n6-f
key: ilyaro
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
isdayn
-ta: (magac, dhedig, keli) labo dhinac oo is khilaafsan ama is haya, fara iska qaadid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ildayasho
-da: (magac, dhedig, keli) xirfad caqliyeed ama xeelad saymo lagaga gudbo; qaab farsamo oo ka foosid xaalad adag loo xigto. Xeel iyo ildayashiyo, xoog iyo itaalkii, ninba xugufsey tamartii.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Fildarro
(Fildarra-da)
Saddexda xiddigood oo godintu ka kooban tahay middood.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
fildarro
m.dh Foolxumo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
fildarro
m.dh Foolxumo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
fildarro
-da: (magac, dhedig, keli) eeg fildarnaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hilbayso
(fal) wax aad u buuran noqo, aad u naax, hilib badan yeelo. Dh: buurnaw, naax, cayil.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
il adayg
m. n., idiom: bravery, courage, boldness, brazenness
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
il'adayg
-ga: (magac, lab, keli) khajilaad la'aan iyo dhiirranaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
il-adayg
il-adayg¹: m.l Dhiirranaan iyo gabbasho la'aan uu qof leeyahay. la-mid: il-adkaan.
il-adayg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Wax si cabsi iyo gabbasho la'aan ah ugu dhiirrasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
il-adayg
m.l Dhiirranaan iyo gabbasho la'aan uu qof leeyahay. la-mid: il-adkaan.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
il-adayg
-ga: (n) 1. shamelessness (sheeym-les-nes). 2. boldness (booldh-nes)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
il_adayg
de: bravery, courage, boldness, brazenness Lit: hard eye
lx: il adayg
pd: (-ga)
ps: np-m-idiom
key: il_adayg
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
siddayso
f.g3 (-stay, -satay) Wax siddo u yeelasho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wiidayso
(fal) iftiin bidhaanso.
wiidayso: (fal) halkuu marayaba isha ku hay oo la soco. Wiidayso yuuna kaa baxsane.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Allayso
(fal) xijaabo oo dhanka Eebbe u kac. Dh: dhimo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
balaayo
m.dh la-mid: belaayo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
balaayo
f. n. misfortune, disaster, trouble
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
balaayo
-balaayada: (n) a grave misfortune; disaster (di zaastar) ~ belaayo. -Syn: calamity, catastrophe, cataclysm
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
balaayo
-da: (magac, dhedig, keli) dhibaato weyn oo daran; wax aadamuhu ka cabsado oo dhan. Balaayo guul comman way diidday. Dh: belaayo, baas, dhib, halaag, basanbaas, hoog, hankaag. Li: barkhad, badhaadhe.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
balaayo
de: misfortune, disaster, trouble
lx: balaayo
pd: (/da)
ps: n6-f
see: belaayo
key: balaayo
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Belaayo
(Belaaya-da)
Dhibaato dhacda oo waxyeello xun cid gaarsiisa; hoog; ba'; belo; baas.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
belaayo
m.dh Belo dhibaato weyn oo xambaarsan murugo iyo tiiraanyo. la-mid: balaayo, belo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
belaayo
m.dh Belo dhibaato weyn oo xambaarsan murugo iyo tiiraanyo. la-mid: balaayo, belo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
belaayo
f. n. difficulty, hardship, evil, calamity, misfortune
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
belaayo
-belaayada: (n) disaster (dizaaster) ~ balaayo. —Syn: calamity, catastrophe, cataclysm
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
belaayo
-da: (magac, dhedig, keli) dhibaato dhacda oo waxyeello badan leh; wixii aan wanaagsanayn oo dhan. Belaayo daaman la qabtay leedahaye dabo la qabto ma leh. Dh: ba', baas, massiibo, balaayo, hankaag, baaba', hoog. belo. Li: wanaag, barkhad.