il'adayg

(Hal'adayg-ga)

Qofka arrintuu wato ku adkaysta oo meel marsiin kara kartidiisa, tayadiisa; hadal'adayg.

-ga: (magac, lab, keli) ku dheggenaansha ra'yiga. Li: habacsanaan, ilnugayl.

f.mg4 (-dkaa, -dkayd) la-mid: il-adayg².

der. [adjective] shameless, impudent

-kaa: (adj) 1. feeling no shame; shameless (sheeym-les), bare-faced (beer-feeyst). 2. bold (booldh); fearless and daring

-ga: (magac, lab, keli) tamarta ka muuqata muruqyada iyo seedaha qof jidhkiisu dhisan yahay Qofka jimicsiga ciyaara ad'adayg ayaa lagu gartaa. Dh: jiljileec.

ad'adayg -ga: (magac, lab, keli) dabeecadda iyo dhaqanka naxariisdarrada ah ee qof yeelan karo. Li: dabacsanaan.

m.f.dh eeg il-adayg².

(Cag'adayg-ga)

Dhul digdigo ah oo aan ruubad ahayn.

m. n., [compound] heavy, rich soil

-ga: (magac, lab, keli) dhulka digdigada ah ee aan ruubadka ahayn. Dhul cag'adaq ah ayaan soo marnay.

-ga: (magac, lab, keli) dhul digdigo ah oo aan ruubad ahayn ama aan jilicsanayn.

de: heavy, rich soil

lx: cag'adayg

pd: (-ga)

ps: n2-m-cmp

key: cag'adayg

(Cilladayn-ta)

Cillad ku ridid, u yeelid.

m.f.dh eeg cilladee. la-mid: cillayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) cillad u yeelid; cillad ku ridid. Dh: kharribid, xumayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg cilladayn.

m.l Dabeecad qof leeyahay oo ah in uusan go'aankiisa ka noqon. la-mid: hal-adkaan.

m.l Dabeecad qof leeyahay oo ah in uusan go'aankiisa ka noqon. la-mid: hal-adkaan.

m. n. or [adjective] firmness, tenacity; man of firm judgement; decisive; stubborn

(Ilka'adag-to)

Kalluun.

(Indha'adayg-ga)

Aan ceebtu karin; waxa laga xishoodo ku dhiirrad; xishooddarro; sheexla'aan.

-ga: (magac, lab, keli) cabsi iyo qajilaad la'aan.

(Kelya'adayg-ga)

Cabsi la'aan; geesinnimo; dhiirranaan; calool'adayg.

-a: (magac, lab, keli) cabsila'aan iyo geesinimo. Dh: calooladayg. Li: calooljileec.

-ga: (magac, lab, keli) naxariisdarro iyo niyad adkaan cidba loo naxariisan. Ragga qalbi'adaygga ayaan kaga yaabay. Li: qalbijilayc.

(Adayg-ga)

Aan jileec ahayn; qalleyf.

m.l la-mid: adkaan.

m.l adkaan. addeec f.g1 (-cay, -cday) Cid amar la faray qaadasho. m.f.dh, addeecid.

m. n., [abstract] hardness, strength, difficulty

-a: (n) hardness (haadh-nes)-, difficulty (difi kalti) ~ qallayf, kakan. -Syn: arduousness

(tilmaame) aan jilicsanayn. Cadkani waa adayg. Li: jileec.

a: adeyg

de: hardness, strength, difficulty

lx: adayg

pd: (-ga)

ps: n0-m-abs, n2a-m

key: adayg

(fal) xaalad deris oo xeelad iyo farsamo caqliyeed uga gudub; caqabad kasta u dayo xeel aad kaga foosto; caqli iyo degganaan ku soco. Ishii qaatow ildayo, axmaqow is maqiiq, ardaalow geeri iyo nololba seeg.

name-f beautiful, pretty

-ga: (magac, lab, keli) dhul dhagax taagtaagan oo fiiqfiiqan oo aan la mari karin leh.

Qodaal Rogasho

-da: (magac, dhedig, keli) hal caano badan oo madihool ah; hal caaneheeda lagu jimeeyo kuwa geela kale ee la ibadayo. Ibadayada geel, xidid u ma cubtamo, xilkadhawrisna looma baxsho. Dh: sharriba, biqjaar, ibodaya.

-ta: (magac, dhedig, keli) neef irmaan gaaxqab ku lisid. Ibadayn baan ku lisay qaalinta.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ibadayn.

(fal) wax ama shaqo, korka kala soco. Dh: kormeer.

(Is'arag-ga)

Qofba qofka kale arkay ama arkayo.

-ga: (magac, lab, keli) kolka kulanka ugu horreeya ee labada is guursanayaa dadkoodu is arkaan. Dh: istus.

is'arag-ga: (magac, lab, keli) qof ama in ka badan, dad kale arkid.

is'arag-ga: (magac, lab, keli) kulan laba qof ama ka badan dhex mara.

is'arag -ga: (magac, lab, keli) tartan dhex mara labo kooxood.

(fal) wax hagaagsan cillad u yeel; wax hagaagsan, kharrib oo iin yeel. Dh: xumay, xumee, waxyeellee, cilladee. Li: hagaaji

(tilmaame) qof arrintiisa ku adkaysta oo kartidiisa ku meel marin kara. Li: ilnugul.

-ta: (magac, dhedig, keli) fiiro sahan sugasho oo u kuurgelid iyo hullo ogaaneed; dersid iyo salgaadh dhammays ah. Guur saddex buu eedaa: ma aqoon, ma abraacin, ma ilaalayn. Dh: kuurgal, dersid.

ilaalayn-ta: (magac, dhedig, keli) eeg'eegid ay foojignaani ku jirto.

(Irbadayn-ta)

1. Irbad ka dhigid.

2. Irbad gaar ah oo dhexda ka daloosha oo dhuun dhalo ah wadata, inta dawo socota lagu shubo, oogada ku mudid oo dawadii ku dhiijin.

m.f.dh eeg irbadee. la-mid: cirbadayn, cirbadays, irbadays.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof buka, irbad ku durid.

m.l la-mid: irbadayn.

-ka: (magac, lab, keli) qof buka, irbad ku mudis.

-ta: (magac, dhedig, keli) nooc rasaasta ka mid ah gaar ahaan ta qoryaha fudud.

-ga: (magac, lab, keli)) qalbi adayg, jixinjix darro, naxariis la'aan.

-ga: (magac, lab, keli) eeg cilladaysasho.

(fal) qof ama qalab, kharriban; xumaw; caddilan.

-ga: (magac, lab, keli) dhirta aanay biyala'aantu wax badan yeelin ee mar walba caleentoodu dooggan tahay. Dh: geed'abaareed.

geed'adayg-ga: (magac, lab, keli) qof hawl dhib badan oo la qabto u adkaysi badan.

(Keni'adayg-ga)

Kal'adayg; geesinnimo.

-ga: (magac, lab, keli) wax maqal la'aan dadka dirasho ka daaya; waano qaadasho la'aan. Dh: dhega'adayg.

name-f mirror; telescope. Cf: Muraayad

(Biladdaya-ha)

1. Dhalo gaar ah oo xalleef ah, oo inti dhinaca hoose wax laga marshey, daruur ku wareegsanna loo yeelay, la iska arko; mandarad; muraayad.

2. Qalab sida dhuunta u samaysan, oo wixii aad u fog, sida xiddigaha, lagu dhugto oo soo dhoweeya.

m.l (-yayaal, m.l/dh) 1. Cad dhalo ah oo dhan midab dheeh lacageed ah iyo rinji ka marsan yahay oo la iska arko ama muuqaalka soo celisa; muraayad; mandarad. 2. Qalab qaab dhuun leh oo muuqaallada fog soo dhoweya.

m.l (-yayaal, m.l/dh) 1. Cad dhalo ah oo dhan midab dheeh lacageed ah iyo rinji ka marsan yahay oo la iska arko ama muuqaalka soo celisa; muraayad; mandarad. 2. Qalab qaab dhuun leh oo muuqaallada fog soo dhoweya.

m. n. mirror; telescope

magac loo baxsho wiil quruxdiisa aawadeed la iska dhex arko sida muraayadda.

-ha: (magac, lab, keli) agab ka samaysan dhalooyin dhumuc waaweyn oo wixii fog soo dhaweysa marka lagu eego oo weynaysa. Biladdaye ayaan ku arkay doonta. Dh: diirad, weynayso.

cf: mandarad, muraayad {C}

de: mirror; telescope

lx: biladdaye

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: biladdaye

m.l Dhul aan la budlin oo ciiddiisu adagtahay.

m.dh la-mid: irbadayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) irbad ka dhigid ama irbad ku mudid.

m.l la-mid: irbadayn.

-ka: (magac, dhedig, keli) eeg cirbadayn.

m.f.dh eeg diiqadee.

m.dh (naxwe) Marka diirad la saaraayo qayb ka mid ah weerta (eeg diirad 2.).

m.dh (naxwe) Marka diirad la saaraayo qayb ka mid ah weerta (eeg diirad 2.).

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, fidmo ku abuurid ama ku ridid. Dh: fidnadays.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, fidmo ku abuurid ama ku ridid. Dh: fidnadayn.

m.f.dh la-mid: galladid.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, guulayn oo mahad iyo wanaag gaadhsiin.

(tilmaame) qof xishoodla'aan wax walba ku gala. Cali waa nin idha'adag oo aan waxba ka xishoon. Dh: indha'adag.

m.dh eeg il-adag. la-mid: il-adayg¹, il- adkaansho.

v. observe, look after, take care of something (for oneself)

(fal) si foojignaan leh u eego.

de: observe, look after, take care of s.t. (for oneself) Alt sp: ilaaleyso

lx: ilaalayso

pd: (ilaalaystay)

ps: v3b=tr

key: ilaalayso

m.dh Nooc kalluunka ka mid ah.

f. n., [collective] fish species

(Illaacayn-ta)

Cunid; ilayn; dhabataysasho.

m.f.dh eeg illaacee.

m.dh.u la-mid: ilma-habreed.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, Muslin ka dhigid.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhibaato ku samayn; mixnad u horseedid. Dh: dhibaatayn, mushkiladayn. Li: wanaajin

-ta: (magac, dhedig, keli) dhibaato samayn; mixnad u horseedid.

-ta: (magac, dhedig, keli) sibidh, niis, garri iyo biyo isku laaqid oo isku cajiinid.

(Siifadayn-ta)

Siifad ka dhigid, ku rogid, marin.

m.f.dh eeg siifadee.

-ta: (magac, dhedig, keli) siifad ku rogid, ka dhigid, marin; siifadays.