iib — Macnaha & Turjumaada

1

(Iib-ka)

2

Ganacsi; geddis; rogrog.

waa la naqliyay ✓

m.l Kala gadashada laba wax ama ka badan la kala gato.

waa la naqliyay ✓

m.l Kala gadashada laba wax ama ka badan la kala gato.

waa la naqliyay ✓

m. n. trade, sale; something for sale, price

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. purchase (peer)as). Ex: iibka qaranka; national purchasing agency. 2. sale (seeyl) ~ beec, gadasho Ex: alaabtaan iib miyaa? is this article for sale?

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) alaab, xoolo iyo wixii la mid ah, lacag ku beddelid. Dh: ganacsi.

waa la naqliyay ✓

1

de: trade, sale; something for sale, price

2

lx: iib

3

pd: (-ka Pl: iibab (ka))

4

ps: n4-m

5

key: iib

waa la naqliyay ✓

1

1. (Baar-ka) a) Geedka madixiisa kore oo laamuhu ka baxaan. b) (geel) Timaha kuruska korkiisa ka baxa. c)* Meel lagu iibsho waxyaalaha la cabbo, badanaa taagnaan baa wax lagu cabbaa.

2

2. (Baar-ta) Geed jaadad badan ah oo dhulka kulul ka baxa: wuxuu leeyahay dhex dheer oo aan lamo lahayn, madaxana wuxuu ku lee yahay caleemo aad u waaweyn oo dheerdheer.

waa la naqliyay ✓

1

(Baari-ga)

2

1. Riixidda xooggeeda iyo saamayskeeda; ka goosashada iyo xoogga ka yimaada; qof, wax ku adkayn, inuu yeelo; culays saarid.

3

2. Wax tartan lagu iibsana hayo, hadba qofka naadadu ku dhacayso, ku dhawaaqidda.

waa la naqliyay ✓

1

(Baarid-da)

2

1. Wax qarsoon, si runtood loo gaaro, wax ka qabasho: raadin; baanji; baaraan samayn.

3

2. (ganacsi) aan iibsamin.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaryid-da)

2

1. Xoog iyo culays saarid; riixid xoog iyo saamays leh; (ka baaryid, ku baaryid) weecasho ama weecin xoog leh.

3

2. (ganacsi) wax la iibina hayo (naado, xaraash), qof qiime madhaafaan ah gaaray, u deyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Bacaadla-ha)

2

Geddislaha kudhacda wax ku iibsada; warato.

waa la naqliyay ✓

1

(Bandhig-ga) 1. Alaab ganacsi ama masawirro ama wax kale oo si habaysan, meel fagaare ah, la isugu keeno si dadweynuhu u daawado, waxna uga iibsado.

2

2. Carwo yar.

waa la naqliyay ✓

1

(Biic-a)

2

Wax kala gadad; ganacsi; wax gadasho; iib; geddis; rogrogasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Biicin-ta)

2

Iib ku doonid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bixid-da)

2

1. Meel (gudo, dhex...) ka tegid.

3

2. (ganacsi) gadmid, iibsamid; dhalid.

4

3. (xoolo) dhimasho.

5

4. Caloolbixid, shubmid, falmid, dooxmid.

6

5. (dhir, time, dab, qaylo, ...) soo dheeraan; korid. 6. Muuqasho; arkid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bucshira-da)

2

Wax kala gadasho ama kala iibsasho; ganacsi; geddis; tijaaro.

waa la naqliyay ✓

1

(Caanateel-ta)

2

Xoolo si gaar ah loo dhaqo, in caanohooda iyo waxa caanaha laga sameeyo la iibsho; maamulka xoolaha jaadkaas ah, iyo meesha lagu hayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Carwa-da)

2

Urur waqti go'an leh oo xoolaha ganacsiga, mood iyo noolba, meel laysugu keeno oo lagu kala iibsado; souq weyn; bandhig.

waa la naqliyay ✓

1

(Fallisid-da)

2

Meel madal ah, wax naado lagu iibina hayo, lacag qof ku dhawaaqay mid ka korraysa sheegid; haweyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Fariisin-ka)

2

1. Wax fadhiya ka dhigid; meel dejin.

3

2. Jago u dhiibid.

4

3. Caano, subag, kd. garoorin.

5

4. (lo', kd.) docda qofka lisa hayaa ka fariisto.

6

5. Lacag ama wax kale oo ardayga cusub laga baxsho oo dugsiga la siiyo.

7

6. Hormaris qofka wax weyn gadanayaa sii hormariyo oo iibka kalsooni u noqda.

waa la naqliyay ✓

1

(Farmashiya-ha)

2

Dukaanka lagu iibsho dawooyinka (ama farmasi).

waa la naqliyay ✓

1

1. (Ganac-a) Xubin carrab dheer oo jiidan oo sal weyn u eg oo oogada nafleyda ku taal (caloosha hoosteeda); waxay ka laallaaddaa oo dhacaankeeda ku shubtaa godanta (xiidmaha madaxooda hore oo caloosha xiga).

2

2. (Ganac-da) Alaabada iyo waxyaalaha kale oo la is dhaafsado inta lacag ama wax kale la isa siiyo; wax kastoo loo rogrogto in faa'ido laga helo; geddis; iib.

waa la naqliyay ✓

1

(Ganacsasha-da)

2

Wax iib ah, rogrogasho; ganacsi samayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Geddisasha-da)

2

Alaabo ganacsi ah iibsasho, rogrogsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Geddisley-da)

2

Dad hawshoodu tahay iibinta iyo gadidda alaabada la ganacsado; ganacsato; baayacmushtar.

waa la naqliyay ✓

1

(Gorgorin-ta)

2

Wax iib u yaal, qiimahooda cid weyddiin; baayicid.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) tenegad qaadkeedu weyneyn, ugu badnaan shan litir qaaddo. Biib saliid ah ayaa la soo siiyey.

2

biib -ka: (magac, lab, keli) eeg beeb.

3

biib-ta: (magac, dhedig, keli) dhawaaga hoonka gaadhigu sameeyo. Gaadhiga biibta haya jidka u fura. Dh: dhiidh.

waa la naqliyay ✓

1

(Diib-ka)

2

Wax udgoon; cadar.

waa la naqliyay ✓

m.l Ur udgoon.

waa la naqliyay ✓

m. n. sweet-scented ~ perfumed thing

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) udgoon ay dumarku timaha ama meel kale mariyaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: sweet-scented ~ perfumed thing

3

lx: diib

4

pd: (-ka Pl: diibab (ka))

5

ps: n4-m, n2a-m

6

key: diib

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Lacag badeeco ku beddelid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Lacag badeeco ku beddelid. m.f.dh, iibin.

waa la naqliyay ✓

v. sell, trade off

waa la naqliyay ✓

1

-yey / say: (v) sell (seel) ~ gad, sii iibi

2

soo iibi -yey / say: (v) purchase (peerjas)

waa la naqliyay ✓

(fal) wax aad haysato lacag ku bedelo ama ka ganacso. Dh: gad.

waa la naqliyay ✓

1

de: sell, trade off

2

lx: iibi

3

pd: (iibiyey)

4

ps: v2a=

5

key: iibi

waa la naqliyay ✓

name-m very small; premature. Cf: Dhicis

waa la naqliyay ✓

1

(Jiib-ka)

2

1. Hoorinta iyo isla qaadidda heesaha cayaaraha; cayaar gaar ah.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Hoorinta iyo isla qaadidda heesaha cayaaraha. 2. Cayaar gaar ah.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Hoorinta iyo isla qaadidda heesaha cayaaraha. 2. Cayaar gaar ah.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] chorus of a dance-song

2

jiib m. n. jeep

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) jaad baabuurta ka mid ah ama gaadhi yar oo inta badan ciidamadu adeegsadaan. Wa: jiibab.

2

jiib -ka: (magac, lab, keli) labbis haweenku ku labbistaan. Wa: jiibab.

3

jiib-ta: (magac, dhedig, keli) cod lagu kabo hoorinta iyo isla qaaditaanka heesaha ama ciyaaraha, sacabka ama marka labada gacmood laysku garaaco. Dh: luuq.

waa la naqliyay ✓

1

niib¹: m.dh (-bbo, m.l) Wax adag oo aan la dabooli karin.

2

niib²: f.g1 (-bay, -btay) 1 . Wax si adag meel ugu dhejin. 2. Meel dalooshay oo la buuxshay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-bay, -btay) 1. Wax si adag meel ugu dhejin. 2. Meel dalooshay oo la buuxshay ahaansho. m.f.dh, niibid.

waa la naqliyay ✓

v. attach, stick on firmly ~ hard

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax si adag meel ugu dhejin.

2

niib: (fal) ciid ama wax la mid ah nab oo dheji Clidda aad u niib si aanay dabayshu ula tegin.

3

niib-ta: (magac, dhedig, keli) dhoobo adag con la qodi karin. Haddii niibta la gaadho ceelka wa laga guuraa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhabab, malaas

2

de: attach, stick on firmly ~ hard With preposition ku

3

lx: niib

4

pd: (niibay)

5

ps: v1=tr

6

key: niib

waa la naqliyay ✓

1

(Siib-ka)

2

(caw, kd.) in isku xiran ama isa suran oo kol la soo siibo; cuntub: xirmo.

waa la naqliyay ✓

1

siib¹: m.l (siibab, m.l) Laba barshin oo caw ah.

2

siib²: f.g1 (-bay, -btay) Qodax, musbaar, xidid iyo wixi lamida oo meel ku jirey ka soo saarid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-bay, -btay) Qodax, musbaar, xidid iyo wixi lamida oo meel ku jirey ka soo saarid. m.f.dh, siibid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. bundle of palm fronds ~ leaves

2

siib v. pull up ~ out, remove, extract

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) pluck (palaak); pull out; rip out. Ex: ubaxa soo siib; pluck the flower

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shey waxyaalo kale ku dhexjira, adiga oo aan kala furfurin, in ka soo saar.

2

siib -ka: (magac, lab, keli) ladhka marada iyo silisildda ilkaha leh ah ee surwaalka lagu sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Ib-ta)

2

Daloolka yar oo naasaha oo caanuhu ka soo baxaan; kuwa kaadida, biyaha iyo wixii kaloo la mid ahi ka soo baxaan; ibta surta.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bo, m.l) 1. Dalool yar oo naasaha caaraddooda ku yaal oo ay caanuhu ka soo baxaan. 2. Dalool ku yaal xubinta taranka laboodka oo ay kaadidu ka soo baxdo. 3. Dhuun yar oo xanjo ka samaysan oo dhurduhu u maro surta.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bo, m.l) 1. Dalool yar oo naasaha caaraddooda ku yaal oo ay caanuhu ka soo baxaan. 2. Dalool ku yaal xubinta taranka laboodka oo ay kaadidu ka soo baxdo. 3. Dhuun yar oo xanjo ka samaysan oo dhurduhu u maro surta.

waa la naqliyay ✓

f. n. orifice, especially of nipple

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) mouth (mowth); vent (vent); nipple (nipal); orifice (oorifis); opening. Ex: ibta naasta; the nipple of the mammary gland [ teat (tiit) ]

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) daloolka yar ee caanaha naasku ka soo baxaan. Ibta ayaa qori ka muday hasha.

2

ib-ta: (magac, dhedig, keli) xubinta taranka ee labka iyo dhedigaba.

3

ib-ta: (magac, dhedig, keli) dhuunta yar ee dhuuban ee ka samaysan xanjada ee dhuunyaalaha malabka sameeyi geedka ka galo, kana soo baxo. Fiiriya dhuunyaalaha, ibta surta ka sii gelaya.

waa la naqliyay ✓

1

de: orifice, especially of nipple

2

lx: ib

3

pd: (-ta Pl: ibab)

4

ps: n1-f, n4-f

5

key: ib

waa la naqliyay ✓

1

1. Uyaal qofka hadla haya oo keli ah oo aalaaba falku dartiis u dhaco.

2

2. Xarafka i oo dheer; (ī).

waa la naqliyay ✓

1

pron. and preposition: to me, for me

2

ii [feminine] n. II, long I [digraph letter of the Somali alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

(pronoun with preposition) me or to me. Ex: Wax ii sheeg; tell me something

2

—ii (Suffix) the (da) definite article of Somali nouns. Ex: Gabadhii; the girl. Gurigii; the house. Baabuurkii; the car. Naagtii; the woman. Furihii; the key. Iiddii; the festivil, [-gii, -tii, -hii, -kii, -dii]

3

ii: long vowel of [ I ] Ex: iibka; the purchase

waa la naqliyay ✓

/bib/ (n) qoor-hir (goodky yer oo unuggy qoorty lyngky hiraw maddi hung-gury ly siyaaw).

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) haloosi iyo mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dib-ka) (hilib) dhabarka xoolaha qaarkiisa danbe.

2

2. (Dib-ta) Gadaal; waa danbe; kaddib.

waa la naqliyay ✓

1

dib¹: m.l (-bab, m.l) Dhabarka xoolaha qaarkiisa danbe (hilib). la-mid: dųb¹.

2

dib²: m.dh.fk 1. Gadaal. 2. Ka d./kadd.: xagga dambe ka xiga.

waa la naqliyay ✓

1

dib¹: m.l (-bab, m.l) Dhabarka xoolaha qaarkiisa danbe (hilib). la-mid: dųb.

2

dib²: m.dh.fk 1. Gadaal. 2. Ka d./kadd.: xagga dambe ka xiga.

waa la naqliyay ✓

1

adv., time: again; after; later; re-

2

dib adv-loc: back, backwards; to the rear

3

dib [feminine] n., loc. back, rear

4

dib m. n. rump of animal

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. rump (ramp)-, tail (teeyl), buttock (batak) ~ bari, sayn, gummad. 2. (adv) later (leeyt); after (af-ter); again (a-geeyn) ~ gadaal, mar kale. Ex: dib baan idiinka soo sheegeynaa; we shall inform you later

waa la naqliyay ✓

1

Post

2

Post

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hilibka xoolaha, gadoobka danbe.

waa la naqliyay ✓

/fib/ (n) 1. been-sahlan, been-yar 2. been-yar sheegid.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo wax ilaa qarka la buuxiyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Iid-da)

2

Maalmaha waaweyn oo diinka oo la xuso oo la nasto; (ama ciid).

waa la naqliyay ✓

1

iid¹: m.dh la-mid: ciid¹.

2

iid²: f.mg1 (-day, -dday) la-mid: ciid².

waa la naqliyay ✓

1

f. n. holiday, religious festival, feast

2

iid v. celebrate (a religious festival)

waa la naqliyay ✓

-da: (n) festival (festively holiday (holadheeyt)-, religious celebration

waa la naqliyay ✓

1

(fal) farxad muuji. Dh: ciid, dabbaaldeg.

2

iid -da: (magac, dhedig, keli) ayaamaha la farxo, diin ama dhaqan ahaan, ee shaqooyinka laga nasto.

waa la naqliyay ✓

1

(Iil-ka)

2

1. Godka xabaasha dhinaciisa hoose oo inta la barbarqodo qofka dhintay la gesho.

3

2. Meel leexsan.

waa la naqliyay ✓

1

iil¹: m.l (-lal, m.l) Meesha yar oo godka xabaasha dhinaceeda hoose ku taal oo qofka dhintay la dhigo.

2

iil²: f.g1 (iilay, iishay) Wax inyar weecin.

waa la naqliyay ✓

1

iil¹: m.l (-lal, m.l) Meesha yar oo godka xabaasha dhinaceeda hoose ku taal oo qofka dhintay la dhigo.

2

iil²: f.g1 (iilay, iishay) Wax inyar weecin. m.f.dh, iilid.

waa la naqliyay ✓

1

v. turn aside; lean

2

iil: m. n. side-chamber of the grave, where the corpse is placed

3

iil: v., sg., simple past tense: I was (at ~ in a place)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) grave (gareeyvf, especially where the corpse is placed

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, kel) meel cidhifkeed. Dh: baal, dhinac, barbar, gees.

2

iil-ka: (magac, lab, keli) godka xabaasha dhinaca hoose laga jeexo ee meydka la dhigo ama lagu dhababo, Dh: luxud.

waa la naqliyay ✓

1

(Iin-ta)

2

Wax la qoonsado; ceebaal.

waa la naqliyay ✓

m.dh (iimo, m.l) Ceeb ama wax kale oo qiimaha wax leeyihiin hoos u dhiga.

waa la naqliyay ✓

m.dh (iimo, m.l) Ceeb ama wax kale oo qiimaha wax leeyihiin hoos u dhiga.

waa la naqliyay ✓

Defect

waa la naqliyay ✓

Defect

waa la naqliyay ✓

f. n. damage, defect, physical imperfection

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) shortcoming (shoortkamin); deficiency (difishansi)-, fault (foolt); foible (fooybal)

waa la naqliyay ✓

1

Difetto

2

Defect

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) goldaloolo; ceebaal la qoonsado. Dh: dhalliil, waxyeello.

2

iin -ta: (magac, dhedig, keli) nabar muuqda ama mid qarsoon oo ka hadha utun hore iyo aano gabawday.

waa la naqliyay ✓

1

de: damage, defect, physical imperfection

2

lx: iin

3

pd: (-ta Pl: iimo (/ha))

4

ps: n1-f

5

key: iin

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhanaaniso lagu daro cajiinta daqiiqda si ay u faxdo oo loo dubo. Dh: dhanaaniso, fixiso, khamiiriso.

waa la naqliyay ✓

1

(Lib-ta)

2

Dagaal ama wax kale oo loo tartama hayo oo lagu adkaado; guul; liibaan.

waa la naqliyay ✓