Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Ihaaneyn-ta)

2

Xurmaddarrayn; muunajebin; liidid; dulleyn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ihaanee.

waa la naqliyay ✓

/moortifay/ (v) muuna-jabin; niyad jabin (liidid); ihaaneyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) wounded pride; mortification (moortifi-keey-shin); humiliation ~ niyad jabin, liidid, ihaaneyn

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) naf ama hanti aad haysato oo aad jeceshahay cid kale u quudhid oo siin. Hanneynta maalkaaga magac wanaagbaa laga dhaxlaa. Dh: hurid, siin.

waa la naqliyay ✓

(fal) ha xurmayn oo sharafdil ku samee. Dh: ihaanee, dullee, dullay.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-neeyay, -neysay) Cid ihaano u geysasho.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-neeyay, -neysay) Cid ihaano u geysasho. m.f.dh, ihaanayn.

waa la naqliyay ✓

v. despise

waa la naqliyay ✓

-yey / ihaaneysay: (v) treat as contemptible or unworthy: despise (dispaays); condemn (kondteem); scorn (iskoon) ~ xaqir

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg ihaanay.

waa la naqliyay ✓

1

de: despise

2

lx: ihaanee

3

pd: (ihaaneeyey)

4

ps: v2b=

5

key: ihaanee

waa la naqliyay ✓

v., neg., progressive v. form: was / were not coming

waa la naqliyay ✓

1

de: was / were not coming

2

lx: imaneyn

3

pd: (imanayn ~ imaneynin)

4

ps: v4b-neg-prog

5

xe: Who is not coming to work tomorrow?

6

xv: Yaan shaqada imaneyn berri?

7

key: imaneyn

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg haansee.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ilaalee.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg diiwaanee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) diiwaanka ku qorid. Qalabka casriga ahi diiwaanaynta aad ayuu u fududeeyey. Dh: diiwaangelin.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid aanan la xurmayn oo la sharafdilay. Dh: dullaysan.

waa la naqliyay ✓

v., pl., neg. condition: we would not have been

waa la naqliyay ✓

(v) we have been [with negative maannu] would not. Ex: Haddaan Somaaliya joogilahayn sidaan maannu ahaanneen; if we had been in Somalia; we would not have been like this

waa la naqliyay ✓

1

de: we would not have been

2

lx: ahaanneen

3

ps: v5a-1pl-neg-cond

4

xe: We would not have been teachers.

5

xv: Macallimiin maannu ahaanneen.

6

key: ahaanneen

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaantayn-ta)

2

Dhaanto tumasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhaantee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaanto ciyaarid. Tartan dhaantayn ah ayaa la qabanayaa. Dh: dhaantays.

waa la naqliyay ✓

[DHAGOWEY, DAGAWEYN] Cissus ellenbeckii 04

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg irmaanee. la-mid: irmanin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo, caano u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg jibaalee. la-mid: jibaaleys.

waa la naqliyay ✓

1

(Macaaneyn-ta)

2

Macaan ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg macaanee. la-mid: macaaneys, macayn, macays, micayn, micays.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dhadhan macaan u yeelid. Dh: macaanayn. Li: qadhaadheyn.

2

macaaneyn -ta: (magac, dhedig, keli) hadal, sheegko, iyo wixii la mid ah xalladayn oo wax dadka soo jiita ka dhigid. Sheeko macaaneyn bay doonaysaa. Dh: xalladayn, macaanayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: najaaseyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Shaanbayn-ta)

2

Shaanbo ku dhufasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg shaashee.

waa la naqliyay ✓

1

(Shafawen) N,S? Maerua decombens (Brongh) Dewolf. Capparidaceae.

2

N Maerua edulis (Gilg&Bened) Dewolf. Capparidaceae.

3

N Maerua pseudopetalosa (Gilg&Bened) Dewolf. Capparidaceae.

4

N Maerua subcordata (Gilg) Dewolf. Capparidaceae.

5

S, May Maerua angolensis DC. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: miinshaareyn.

waa la naqliyay ✓

1

a: =-aneynin

2

de: is ~ was / are ~ were not doing (X)

3

lx: -aneyn

4

ps: v3-neg-prog

5

key: -aneyn

waa la naqliyay ✓

1

(Aafeyn-ta)

2

Aafo gaarsiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Aanayn-ta)

2

Aano ku raadin ama darteed wax ku yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aanee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» fal cid kale u tiirinta, si loo muujiyo in uu sababtiisa lahaa. Aanaynta gabay fidnadeed oo aanay lahayn Caasha, waa xadgudub loo gaystay xuquuqda qoraalka.

waa la naqliyay ✓

neg., vl. pron. she / they ... not,

waa la naqliyay ✓

(v) it is the one she didn't... Ex: Ali baaney arag; Ali is one she didn't see

waa la naqliyay ✓

1

a: beeyan

2

de: she / they ... not + [FOCUS] = baa + aan + ay

3

lx: baaney

4

pd: (baanay)

5

ps: focus + neg + vpro

6

xe: It is vegetables that the children dont like to eat.

7

xv: Carruurtu khudaar baaney jecleyn iney cunto.

8

key: baaney

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: caaneeyo.

waa la naqliyay ✓

1

Haadey!

2

Erey, qof dhibaato weyni gaartey, inti is celin waayo, ku dhawaaqo; duulay! hoogey! jabay!

waa la naqliyay ✓

e.d Erey dareen tilmaama, taah naag murugaysan la qayliso. la-mid: hoohey.

waa la naqliyay ✓

inter. Woe is me!, Alas!

waa la naqliyay ✓

(expression) used to express sorrow or regret of danger; alas (a-laas) ~ hoogey

waa la naqliyay ✓

haadey! (ereydhawaaq) erey qof dhibaato weyni gaadhay uu ku tayaaqsado. Haadayey maxaa ilmahaygii helay! Dh: hoogay, ba'ay, balanbalay.

waa la naqliyay ✓

1

de: Woe is me!, Alas! Exclamation of great distress

2

lx: haadey

3

ps: intj

4

key: haadey

waa la naqliyay ✓

Haa; haaheeyo.

waa la naqliyay ✓

qr. la-mid: haa.

waa la naqliyay ✓

inter. yes

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) waa sidaa; waa runtaa. Dh: haa.

waa la naqliyay ✓

1

de: yes Also: 'I'm here' (response when called)

2

lx: haahey

3

ps: intj

4

key: haahey

waa la naqliyay ✓

f. n. hug, embrace

waa la naqliyay ✓

-haanyada: (n) hug (haag); embrace (embareey) ~ habsiin

waa la naqliyay ✓

1

de: hug, embrace

2

lx: haanyo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: haanyo

waa la naqliyay ✓

1

(Haawey-da)

2

Haadun; hoomo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dad sabool ah oo ku nool qaraab iyo wixii ay helaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] the poor

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) dad sabool ah oo fara madhan; dad aan hanti lahayn. Dh: haadun, hoomo.

waa la naqliyay ✓

1

de: the poor

2

lx: haawey

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-col

5

syn: haadun

6

key: haawey

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) night (naayt) ~ habeen,cawo

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hadee.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hawee. la-mid: haweys.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hawo gelin.

waa la naqliyay ✓

1

(Ihaana-da)

2

Xurmaddarro; muunajebis; dulli.

waa la naqliyay ✓

m.dh Hadal xun oo cid sharafteeda wax lagu yeelo, meelkadhac.

waa la naqliyay ✓

m.dh Hadal xun oo cid sharafteeda wax lagu yeelo, meelkadhac.

waa la naqliyay ✓

f. n. contempt

waa la naqliyay ✓

-da: (n) contempt (kon tamt); disdain (dis dheyn) ~ xaqiraad, yasid

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xurmadarro kula kicid; maamuus la'aan kula dhaqmid. Boqorka beeshani wuu ihaano badan yahay.

2

ihaano -da: (magac, dhedig, keli) quudhsi iyo yaraysi.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: contempt

3

lx: ihaano

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: ihaano

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baabee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) marka uu qofka turubka ciyaarayaa hayo labo baab oo sooc ah.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baawee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xog, war ama wax kale oo meel ku koobnaa, dad badan gaadhsiintiisa.

waa la naqliyay ✓

Ciearning

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caanee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cunto, shaah iyo la mid ah, caano ku darid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg caatayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Daaweyn-ta)

2

Daawo siin; daweyn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg daawee. la-mid: daaweysiin, daweyn, daweysiin.

waa la naqliyay ✓

vl. n. treatment, giving medical attention

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax buka dawo u fidin oo xanuun ka daaweyn. Dh: dawayn, daaways.

2

daaweyn -ta: (magac, dhedig, keli) bir iyo wixii la mid ah, dubbayn oo daawe ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

طب

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhoweyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel aa, fogayn keenid. Dh: dhawayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Haaneed-ka)

2

1. Dhinaca geela la iska taago kolka la lisa hayo.

3

2. Sida la isu taago kolkaas.

4

3. Hab wanaagsan; habsami; qurux.

waa la naqliyay ✓

1

haaneed¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Dhinaca bidixeed ee geela laga istaago marka la lisayo. 2. Hab wanaagsan, habsami.

2

haaneed²: f.g1 (-day, -dday) 1. Hal iyadoo bidixda laga taaganyahay haruubka jilibka lagu hayo lisid. 2. la-mid: haneedi. la-mid: haaneedi.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) 1. Dhinaca bidixeed ee geela laga istaago marka la lisayo. 2. Hab wanaagsan, habsami.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. left side of a cow-camel (where one stands when milking)

2

haaneed m. n. good form, nice style, lovely way ~ shape

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) correct style; proper form

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hal aad lisayso, haaneedka iska taag. Waa qaab loo joogsado kolka geela la lisayo.

2

haaneed-ka: (magac, lab, keli) dhinaca bidix ee marka geela la lisayo ee hadhuubka lagala galo. Haaneedka adigaa hayee gorofka hay dhaafin.

3

haaneed -ka: (magac, lab, keli) hab geela loo wada liso oo la joogsado. Labada nin midkood baa cagta inta uu jilibka lugta kale saaro, gorofka bawdada kor u taagan dul dhiga. Dh: miskeed.

4

haaneed-ka: (magac, lab, keli) quruxda iyo habka wanaagsan. Dh: habsami, qurux.

5

haaneed -ka: (magac, lab, keli) lisidda geela guud ahaan. Haaneedka geelu waa hab la barto.

waa la naqliyay ✓

1

(Haarayn-ta)

2

Haar u yeelid, ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg haaree.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) haar iyo nabar ku dhufasho; haar gaadhsiin. Edbi gabadha laakiin haaraynta ka ilaali. Dh: qoomid, dakhrid.

waa la naqliyay ✓