ifbax — Macnaha & Turjumaada

1

ifbax¹: m.l Muuqasho.

2

ifbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Soo i.: wax bidhaantooda muuqasho. 2. Soo i.: wax caan ah noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Soo i.: wax bidhaantooda muuqasho. 2. Soo i.: wax caan ah noqosho. m.f.dh, ifbixid.

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) [with preposition soo ] come into existence; cause to rise ~ soo ifbax

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shaacbax; caan noqo; mid la yaqaan noqo.

2

ifbax -a: (magac, lab, keli) shaacbixid; caan noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

afbax¹: m.l la-mid: afbixid.

2

afbax²: f.mg1 (-xay, xday; -bixi) U a.: qof wax sirtooda si daacadnimo ah ugu sheegid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, xday; -bixi) U a.: qof wax sirtooda si daacadnimo ah ugu sheegid. m.f.dh, afbixid.

waa la naqliyay ✓

(fal) «ulacid kale si cad ugu sheego waxaad rabtay. Intaad cid u diraysid adigu ba soco oo ula afbax.

waa la naqliyay ✓

1

(Ilbax-a)

2

Si wanaagsan oo lagu noolaado oo lagu dhaqmo; kasmada iyo aqoonta dadka oo heer aad u wanaagsan gaara; horasocod; kasoorrayn; reermagaal ahaan; galtibbax; il.

waa la naqliyay ✓

1

ilbax¹: m.l.kh I. ah: qof aqoon iyo waayo-aragnimo u leh nolosha magaalada.

2

ilbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nolol magaalo aqoon iyo waayo-aragnimo u yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

ilbax¹: m.l.kh I. ah: qof aqoon iyo waayo-aragnimo u leh nolosha magaalada.

2

ilbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nolol magaalo aqoon iyo waayo-aragnimo u yeelasho. m.f.dh, ilbixid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [compound] (adj.): civilized person; cultured, well-bred, urbane

2

ilbax: [inchoative] v. become civilized; be ~ get enlightened

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) civilized (siva-laayzidh); having a good developed manners and culture.

2

ilbax -ay / -day: (v) civilize (siva-laayz); become civilized

waa la naqliyay ✓

(fal) qof aqoon leh oo wax kasta yaqaanna noqo; qof nolosha fahansan nogo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ifbax².

waa la naqliyay ✓

m.dh (xisaab) Waxa ay la xiriirta dhakhsaha isbeddelka ee fansaaro marka loo eego isbeddellada ku dhaca doorsoomaha madax bannaan. Waxa ay ka soo ifbaxday dhibatooyinka la xiriira soo saaridda taabteyaasha xoodka.

waa la naqliyay ✓

m.dh (xisaab) Waxa ay la xiriirta dhakhsaha isbeddelka ee fansaaro marka loo eego isbeddellada ku dhaca doorsoomaha madax bannaan. Waxa ay ka soo ifbaxday dhibatooyinka la xiriira soo saaridda taabteyaasha xoodka.

waa la naqliyay ✓

1

(n) the length of time required for symptoms to be visible after entrance of a disease into the body.

2

wakhtiga u bahaan yahay jeermiska in calaamadaha cudurku keeno soo ifbaxo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar loogu magac daray meeshii ay ka soo ifbaxday oo ahayd magaalada Ceerigaabo. Waa ciyaar lagu tumo jiib, jaan iyo sacab keliya oo leh heeso golekafuul ah oo aad u xiiso badan. Dh: ceerigabaawi.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhibaato weyn iyo arrin xun oo culus oo hoog weheliyo.

2

eel-sha: (magac, dhedig, keli) nabar hore u jirey oo kol danbe soo ifbaxda ka dib intii laga bogsaday.

3

eel-sha: (magac, dhedig, keli) dhibaato weyn oo hibato iyo xusuus leh. Markaad eel bogsiiso ba mid buu aalidh kacayaa. Dh: nabar, nabur, utun.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) waxa ay la xiriirta dhakhsaha isbeddelka ee fansaaro marka loo eego isbeddellada ku dhaca doorsoomaha madax bannaan. Waxa ay ka soo ifbaxday la xiriira soo saaridda dhibatooyinka taabteyaasha xoodka.

waa la naqliyay ✓

1

de: rise, arise, spring up, come to light; [ext.] achieve fame, become important

2

initial: s

3

lx: soo ifbax

4

nt: ifbax (a) [vn-m]

5

pd: (ifbaxay)

6

ps: v1=expr

7

key: soo_ifbax

waa la naqliyay ✓

1

filbax¹: m.l Bixinta la bixiyo saami cid lagu lahaa.

2

filbax²: f.g1 (-xay, -xday) Saami cid lagu lahaa bixin.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) bixinta la bixiyo saami cid lagu lahaa.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] put something into the light; make someone famous

waa la naqliyay ✓

(fal) qof iyo wax la mid ah, bulshada bar; shaacbixi. Dh: shaaci.

waa la naqliyay ✓

1

de: put s.t. into the light; make s.o. famous

2

lx: ifbixi

3

pd: (ifbixiyey)

4

ps: v2a=cmp

5

key: ifbixi

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) wixii suuq leh ee aad loo iibsado. Shaadhadhkani iib-bax bay leeyihiin oo dadkaa jecel.

waa la naqliyay ✓

(fal) ka garbax waxa laguu sheeganaayo. Dh: garbax.

waa la naqliyay ✓

1

kifaax¹: m.l 1. Hawl qabashadeeda ama wax hanashadooda loo dagaallamo; halgan. 2. Raaxo.

2

kifaax²: f.mg1 (-xay, -xday) 1. Hawl qabashadeeda ama wax hanashadooda u dagaallamid. 2. Raaxaysasho.

waa la naqliyay ✓

1

kifaax¹: m.l 1. Hawl qabashadeeda ama wax hanashadooda loo dagaallamo; halgan. 2. Raaxo.

2

kifaax²: f.mg1 (-xay, -xday) 1. Hawl qabashadeeda ama wax hanashadooda u dagaallamid. 2. Raaxaysasho. m.f.dh, kifaaxid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. struggle

2

kifaax v. struggle

waa la naqliyay ✓

name-m struggle

waa la naqliyay ✓

-ay/day: (v) strive (istareeyv); struggle (istaargel); endeavor (endhevar)

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) hawl ama wax kale oo qabashadooda loo tartamo ama loo dagaallamo. Dh: halgan, loollan.

waa la naqliyay ✓

1

nafbax¹: m.l Dhimashada ay nafley dhimato.

2

nafbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nafley dhimasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nafley dhimasho. m.f.dh, nafbixid.

waa la naqliyay ✓

v. breathe one's last, die

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) 1. dying (dhaaying); terminally ill. 2. nafbax -ay / day: (v) die (dhaay); become dead; pass away ~ dhintay

waa la naqliyay ✓

1

(fal) naftu ha kaa baxdo oo dhimo.

2

nafbax: (tilmaame) wax adag oo dhib iyo rafaad leh.

3

nafbax-a: (magac, lab, keli) dhimashada iyo bixidda ruuxda. Ninkii bukay nafbax kuma maqal ee sakaraad buu ahaa.

waa la naqliyay ✓

1

de: breathe one's last, die

2

lx: nafbax

3

nt: nafbax (a) [vn-m]

4

pd: (nafbaxay)

5

ps: v1=intr

6

key: nafbax

waa la naqliyay ✓

1

(Xilbax-a)

2

Xilbixid.

waa la naqliyay ✓

1

xilbax¹: m.l la-mid: xilbixid.

2

xilbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Waajib qof saarraa si fiican u gudasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Waajib qof saarraa si fiican u gudasho. m.f.dh, xilbixid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [compound] honorable behavior

2

xilbax v., [compound] avoid shame; behave honorably

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) arrin xil leh si wanaagsan u qabasho oo masuuliyaddeeda ka soo bixid. Dh: hawlfulin.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Meel ka tegid. 2. Dhimasho. 3. Caloolbixid, shubmid. 4. Soo dheeraan (dhir, timo iyo wixi lamida). 5. Muuqasho (qorrax, dayax iyo wixi lamida). 6. Shidmid (dab). 7. Gadmid, iibsamid (ganacsi). 8. Ka b.: wax ka noqosho. 9. Ka b.: arrin ama waajib gudasho. 10. Ku b.: qaymo ku fadhiisasho. 11. La b.: wax meel ku jira baxsasho. 12. La b.: la cararid (gabar). 13. Isku b.: isku buuqid, isku kicid. 14. Isku b.: jiq noqosho. 15. Kala b.: kala qaybsamid. 16. Kala b.: dhanaanaasho, suusacid (caano). 17. Haan caano lagu lulay subag dhalid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Meel ka tegid. 2. Dhimasho. 3. Caloolbixid, shubmid. 4. Soo dheeraan (dhir, timo iyo wixi lamida). 5. Muuqasho (qorrax, dayax iyo wixi lamida). 6. Shidmid (dab). 7. Gadmid, iibsamid (ganacsi). 8. Ka b.: wax ka noqosho. 9. Ka b.: arrin ama waajib gudasho. 10. Ku b.: qaymo ku fadhiisasho. 11. La b.: wax meel ku jira baxsasho. 12. La b.: la cararid (gabar). 13. Isku b.: isku buuqid, isku kicid. 14. Isku b.: jiq noqosho. 15. Kala b.: kala qaybsamid. 16. Kala b.: dhanaanaasho, suusacid (caano). 17. Haan caano lagu lulay subag dhalid. m.f.dh, bixid.

waa la naqliyay ✓

1

v. exit, leave, come ~ go out; take out, withdraw; sprout, grow

2

bax: vl. n. exit, act of going out

3

bax: [feminine] n. concord, collaboration

waa la naqliyay ✓

1

-ay -day: (v) 1. go (goo); go out of; leave (liiv); exit (ek-sit). Ex: Cali albaabka dambe ee guriga buu ka baxay; Ali exited the room through a rear door. 2. go away

2

bax: -ay/day: (v) come out; become known.

3

bax: -ay/day: (v) develop and reach maturity; grow (garoow) Ex: dhirtii ma baxeen? did the plants grow?

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel aad joogtay, ka teg. Dh: tag. Li: joog.

2

bax: (fal) meel gudaheed, sida guriga, dibadda ka tag.

3

bax: (fal) dhir, tigaad iyo waxii la mid ah, biqil oo deeran. Bardihii baa intuu gun iyo baar baxay caleemuhu ballaadheen.

4

bax: (fal) caano la dhanaaniyey oo gadhoodhay, lana lulay, subag soo saar. Ciirtii way baxdaye kaalaya cabba.

5

bax: (fal) dab iyo waxii la mid ah oo hagaag u shidma. Dabkii baxayaa dab lagu qabsadaa.

waa la naqliyay ✓

1

fax¹: m.dh.sh.r F. ka dheh: dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada baxaan.

2

fax²: f. mg1 (-xay, -xday) Dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada bixid.

waa la naqliyay ✓

1

fax¹: m.dh.sh.r F. ka dheh: dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada baxaan.

2

fax²: f.mg1 (-xay, -xday) Dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada bixid. m.f.dh, faxid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) biyo ama wax kale oo dareere ah, kululaw oo kar.

2

fax: (fal) qoosh iyo wixii la mid ah oo la cajiimay, khamiir oo dubniin diyaar u noqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Faax-a)

2

Faaf; ballaarad; kalabbax; faalal; fitaax.

waa la naqliyay ✓

1

faax¹: m.l 1. Nacas. 2. la-mid: faafid. 3. la-mid: feex.

2

faax²: f.mg1 (-xay, -xday) la-mid: faaf².

waa la naqliyay ✓

v. spread (out), extend

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kala fid; dhinacyada u kala bax. Dh: fid. ballaadho, faaf, firaax.

2

faax-a: (magac, lab, keli) faafidda shey kalabaxo. Dh: faalal, fitaaxid, ballaadhasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: spread (out), extend

2

lx: faax

3

nt: faax (a) [vn2a-m] 'extension'

4

pd: (faaxay)

5

ps: v1=intr

6

key: faax

waa la naqliyay ✓

1

(Ubax-a)

2

Qaybaha geedka qayb ka mid ah oo xubnaha dhalidda iyo abuurku ku sugan yihiin: waxaa ku xeraysan caleemo midabyo badan leh oo qurux badan; xay; man.

waa la naqliyay ✓

m.l Qaybaha geedka qayb ka mid ah oo xubnaha dhalidda iyo abuurku soo maraan; waa caleemo midabyo badan oo qurxoon; xay; man.

waa la naqliyay ✓

m.l Qaybaha geedka qayb ka mid ah oo xubnaha dhalidda iyo abuurku soo maraan; waa caleemo midabyo badan oo qurxoon; xay; man.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Ubah

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] flower, flowers

waa la naqliyay ✓

Asepalum eriantherum 10

waa la naqliyay ✓

1

name-f flower; flowers. Syn: Ubaxo

2

Carabi: name-f flower; rose, blossom. Cf: Warda, Wardi

waa la naqliyay ✓

-a: (n) flower (fa-loow-er); bloom (buluum); rose (roows)

waa la naqliyay ✓

1

Fiore

2

Flower

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh qurux awgeed ubax la moodo lagu metaalay.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) caleemo midabyo badan oo qurxoon oo ay geeduhu soo saaraan. Waa qaybta dhirta u ah xubnaha dhalidda iyo abuurka. Waxa ay leeyihiin midabyo iyo carfi soo jiita noolaha, gaar ahaanna baalleyda duusha ee isku tallaasha labkooda iyo dheddigooda. Sidii ubaxii udgoon badaney! Dh: man, xay.

waa la naqliyay ✓

زَهْرَة

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Ilmo yar sida loo hadlo barid.

waa la naqliyay ✓

1

(Aflax-a)

2

Waxa la doonayo (waxbarasho...) oo guul iyo liibaan laga gaaro.

waa la naqliyay ✓

1

aflax¹: m.l la-mid: aflixid.

2

aflax²: f.mg1 (-xay, -xday; -lixi) 1. Qalinjebin (dugsi quraan). 2. Waxbarasho heer wacan ka gaarid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -lixi) 1. Qalinjebin (dugsi quraan). 2. Waxbarasho heer wacan ka gaarid. m.f.dh, aflixid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. success, gain

2

aflax v. succeed, be successful

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) 1. graduate (garaa-juweeyt); gain knowledge or comprehension. 2. to become successful

waa la naqliyay ✓

1

(fal) libayso oo guulayso. Macallinow jir oo joogoo, Janno galey yaa Allah, ardayey aflaxey edebey yaa Allah. Dh: guulayso, liibaan.

2

aflax -a: (magac, lab, keli) qalinjebinta Qur'aan, cilmi ama aqoon kale oo lagu guulaystay. Aflax iyo looxtuur kala dooro. Dh: guul, liibaan.

waa la naqliyay ✓

name: Afrah

waa la naqliyay ✓

1

name-m success, gain; lit: succeed, be successful

2

Carabi: name-m happier, happiest

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ama gabadh dhalashadeeda lagu farxay ama in badan la sugayay.

waa la naqliyay ✓

1

de: Afrah

2

lx: Afrax

3

ps: name-m

4

key: Afrax

waa la naqliyay ✓

1

aftax¹: m.l Fasax aan caadi ahayn oo ardayda dugsiga quraanka la siiyo.

2

aftax²: f.g1 (-xay, -xday; -tixi) Fasax aan caadi ahayn siin (arday dugsi quraan).

waa la naqliyay ✓

1

aftax¹: m.l Fasax aan caadi ahayn oo ardayda dugsiga quraanka la siiyo.

2

aftax²: f.g1 (-xay, -xday; -tixi) Fasax aan caadi ahayn siin (arday dugsi quraan). m.f.dh aftixid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. day off, free day (e.g., school holiday)

2

aftax v. begin, start

waa la naqliyay ✓

-a: (n) holiday (holidheey) ~ fasax

waa la naqliyay ✓

1

(fal) u cid ganacsi ka shaqaysa, noqo cidda u horraysa ee wax ka iibsata.

2

aftax -a: (magac, lab, keli) lacagta u horreysa ee soo gasha maalintii qofka wax iibinaya. Aftaxa keen Aadanow waa albaab furane.

3

aftax -a: (magac, lab, keli) khayr ku baashirid; khayr iyo wanaag ku billow. Aftax khayrka baan idhi, haddeed waa istaahile.

waa la naqliyay ✓

1

asbax¹: m.l A. ah: qof aan nasiib wacan lahayn.

2

asbax²: f.mg1 (-xay, xday; -bixi) Ku a.: cid dhibaato kula kallihid.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) arrin iyo talo hagaagtay; mid la aqbalay. Taladeenna asbax Allow ka yeel.

2

asbax-a: (magac, lab, keli) qofka nasiib fiican aan lahayn.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) ri' cad oo uu caaddaankeedu aad saafi u yahay. Ri'da aybaxa ah innoo soo lis.

waa la naqliyay ✓

1

dabax¹: m.l la-mid: daabax¹.

2

dabax²: f.g1 (-xay, -xday) la-mid: daabax².

waa la naqliyay ✓

1

gabax¹: m.l.kh Meel bannaan oo dabayl iyo dhaxan badan.

2

gabax²: f.mg1 (-xay, -xday) Si tartiib ah oo aan biyo dhig lahayn u di'id (roob).

waa la naqliyay ✓

m. n. open empty place; low and flat area

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid duqoobay oo da' aawadeed, la dhacay.

2

gabax -da: (magac, dhedig, keli) meel abaar ah oo aanan dhir iyo cawstoona lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

cf: gabaahiir

2

de: open empty place; low and flat area

3

lx: gabax

4

pd: (-a)

5

ps: n0-m

6

key: gabax

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: igbasho.

waa la naqliyay ✓

m.l Doodda laga qabo gar la naqay; racfaan.

waa la naqliyay ✓

m.l Doodda laga qabo gar la naqay; racfaan.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) doodda laga qabo gar la nagay; racfaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Irbad-da)

2

Bir yar oo dhuuban oo caarad fiiqan iyo dalool leh, oo inta dun la gesho, wax lagu tolo; (ama cirbad).

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, ml.) 1 . Bir yar oo dhuuban oo caarad fiiqan iyo dalool leh oo inta dun la gesho wax lagu tolo. 2. Bir yar oo dhuuban oo caarad fiiqan iyo dalool yar dhaxda ku leh gadaalna ku leh dhuun oo inta daawo lagu shubo wax lagu mudo. 3. In daawo ah oo hal mar la isku mudo. la-mid: cirbad.

waa la naqliyay ✓