idlay — Macnaha & Turjumaada

(fal) wax qiyaasnaa ama tirsanaa, ama meel yaalla dhammay oo eber ka dhig. Li: hanbee.

waa la naqliyay ✓

(fal) meel aan cidi joogin ka dhig; meel aan wehel joogin ka dhig. Dh: bannee. Li: cammir, buuxi.

waa la naqliyay ✓

1

(Idlayn-ta)

2

Dhammays tirid; wada dhammayn; wax ka reebid la'aan; marin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg idlee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhammaynta wax tirsanaa ama tuulnaa.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale, isha ku mud; cid kale, ku legad isha. Dh: cawri, dhabo, ilee.

2

ilay: (fal) iftiin u yeel; mugdiga ka saar. Dh: ifi.

waa la naqliyay ✓

inch. v. finish, bring to completion

waa la naqliyay ✓

(fal) dhammaw; madho; ibir noqo.

waa la naqliyay ✓

1

de: finish, bring to completion

2

lx: idlaw

3

pd: (idlaaday)

4

ps: v3a=inch

5

key: idlaw

waa la naqliyay ✓

1

(Laysasha-da)

2

Wada idlaysasho; Dhammaysasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Marsasha-da)

2

1. Dhammaysasho; idlaysasho.

3

2. Akhrisasho.

4

3. Wax is marin, isku tirid.

5

4. Marsiino ama maro kale qaadasho, labbisasho.

waa la naqliyay ✓

1

dhaari¹: m.l/dh Erey ereyada lammane ah lagu isticmaalo oo tilmaama “qof wax khabiir ku ah”, sida: fardadh.: fardafuulyahan.

2

dhaari²: f. g1/2 (-ryay, -riday/-risay; -ryi) Naas caanihii laga idlaystay nuugid.

3

dhaari³: f.g2 (-iyay, -isay) Qof dhaar marin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg idlayso.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) Wax dhammeyn. m.f.dh, idlayn.

waa la naqliyay ✓

1

1 /igsost/ (v) 1. daalid, xuurtoodid (v) 2. dhammayn, idlayn.

2

exhaust 2 /igsost/ exhaust pipe; (n) iskaamiinto, qiiq-saare.

waa la naqliyay ✓

v.tr. - dhammayn, idlayn, isticmaalid.

waa la naqliyay ✓

s.m. - idlayn (ta), isticmaal.

waa la naqliyay ✓

v.tr. e intr. - dhammayn, idlayn; dhammaansho.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) curinta wax cusub; yagleelidda wax aan hore u jirin. Abyidda wanaagga isir buu u lahaa. Dh: curin, alkumid.

2

abyid-da: (magac, dhedig, keli) dhammaystiridda wax la bilaabay; gebagebaynta wax la alkumay. Abyidda dekeddu waa hawl weyn oo inna sugaysa. Dh: idlayn, dhamaystirid, gebagabayn.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) biyo yar oo aan harraad bi'in, afka marmari.

2

afdhabaandhab: (fal) cid hadlaysa, aamusii adoo afkaaga aayar gacanta u saarsaaraya.

3

afdhabaandhab -ka: (magac, lab, keli) qof dhib qoonsaday ka baabi'in; qof kale xaaladdiisa, hadal ku dejin. Hadalkaad i leedahay, afdhabaandhab weeyaan, arrintu na intaa dheer. Dh: sabaalayn, sasabid.

4

afdhabaandhab -ka: (magac, lab, keli) biyo yar oo aan harraad bi'in; biyo suququl ah; sangaagurro biyood. Nin harraad idlaystoo, afdhabaandhabaan ahay. Dh: leefleef, afdhabaandhow.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dalkii lagugu yaqaannay ama dadkaagii in badan ka raag oo ka maqnaw.

2

baad -da: (magac, dhedig, keli) xoolo si xaqdarro ah qof lagaga qaato; xoolo si gardarro iyo kibir ah cid lagaga muquunsado. Fircoon riciyaddiisa ayuu baad ka qaadi jiray.

3

baad -ka: (magac, lab, keli) nooluhu waxay quutaan oo aan biyo ahayn. Diirta baadka idlaysiyo, waxaad tahay bullaroora aan da'ayn. Dhul abaar ah oo aan baad iyo biyo toona lahayn baan soo arkay. Dh: cunto, calaf, kimis, daaq.

4

baad -ka: (magac, lab, keli) labada garab ee noolaha duula ama diyaaradaha midkood. Shimbiri baad bay ku duushaa. Wa: baadad.

5

baad -ka: (magac, lab, keli) baalka isha; timaha isha ku xeeran middood. Baad baa isha igaga dhacay. Dh: baal.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) kabala'aan ka dhigid; kabaha uga bi'id ama ka idlayn.

2

cagaajin -ta: (magac, dhedig, keli) caydhin; cagaajis eryood.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax halkii loogu tala galay gaadhsiin oo wax aan waxba ka dhinnayn ka dhigid. Dhammaynta mashruuca inyar ayaa ka hadhay. Dh: buuxin, dhammayn.

2

dhamayn -ta: (magac, dhedig, keli) idlayn oo wax aan waxba ka oollin ka dhigid. Dh: dhammayn.

waa la naqliyay ✓

(fal) intaada idlayso oo waxba ha reebin. Cashadaada dhammayso. Dh: idlayso.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) weel ama wax kale, wax madhan ka dhigid. Faaruqinta bakhaarku shan cishay qaadatay. Dh: madhin, idlayn. Li buuxin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax dareera ah, muudso ku dhamee.

2

fujuq-da: (magac, dhedig, keli) wax dareera ah, muudsasho ku dhamayn oo idlayl, ka tirasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Cidlayn-ta)

2

Cidla' ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cidlee.

waa la naqliyay ✓

1

Abbandono

2

Abandonment

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel cidi joogin ka dhigid; meel aan wehel lahayn ka dhigid. Dh: cidlays.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg cidlayn.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-stay, -satay) 1. Wax dhammaantood isticmaalid. 2. Wax inta ugu dambeysa isticmaalid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-stay, -satay) 1. Wax dhammaantood isticmaalid. 2. Wax inta ugu dambeysa isticmaalid. m.f.dh, idlaysasho.

waa la naqliyay ✓

v. finish, complete something for oneself

waa la naqliyay ✓

-idlaystay / idlaysatay: (v) consume all of; use up; finish (fin ish) ~ dhammayso. Ex: cuntada idlayso; finish the food

waa la naqliyay ✓

(fal) wax meel ku jira ama yaalla, dhammayso oo wada qaado.

waa la naqliyay ✓

1

de: finish, complete s.t. for oneself

2

lx: idlayso

3

pd: (idlaystay)

4

ps: v3b=

5

key: idlayso

waa la naqliyay ✓

(fal) gammaan, labada lugood ee danbe, wax ku harraati.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax bissil ka dhig.

waa la naqliyay ✓

1

(Cidla-da)

2

Meel aan dad joogin; aan wax dhaqaaqaa joogin.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel aan cidna degganeyn ama joogin. la-mid: cidlo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel aan cidna degganeyn ama joogin. la-mid: cidlo.

waa la naqliyay ✓

f. n. empty area, uninhabited place, wilderness

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) 1. not inhabited; having no residents ~ cidlo. Ex: meel cid la' ah; uninhabited place or area. 2. unattended (an-ateen-dhidh); not looked after, or watched

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) meel cid joogtaa ayna jirin oo wehel lahayn. Dh: jaaqla'.

2

cidla': (tilmaame) meel aan cidi joogin; aan wehel lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: empty area, uninhabited place, wilderness

2

lx: cidla'

3

pd: (-da)

4

ps: n6-f

5

xe: He lived in this lonely place.

6

xv: gabaahiir

7

key: cidla'

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) makhluuq aan dhiman oo xumaan iyo shar ka shaqeeya kuna qalqaaliya dadka inay ka tegaan wanaagga, xumaantana falaan. Dh: Shaydaan, Ibliis.

waa la naqliyay ✓

1

(Idlaad-ka)

2

Dhammaad; wax ka harid la'aan.

waa la naqliyay ✓

1

idlaad¹: m.l Dhammaad.

2

idlaad²: f.mg1 (-day, -aatay, -aadeen) Wax aan wax ka harin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -aatay, -aadeen) Wax aan wax ka harin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m. n. completion, finish, termination

waa la naqliyay ✓

-ay / idlaatay: (v) come to an end; finish (fin ish). Ex: kadib markii sheekadii idlaatay...; after the store had finished... —idlaansho -ha: (n) the act of finishing: completion (kampliishen)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhammaadka wax tirsanaa ama tuulnaa.

waa la naqliyay ✓

1

de: completion, finish, termination rw: idil

2

lx: idlaad

3

pd: (-ka)

4

ps: n1-m

5

key: idlaad

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg idil. la-mid: idlaansho, idlaasho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhammaad ama madhasho.

waa la naqliyay ✓

xi. 1. la-mid: illeen. Eray hadalka lagu adkeynayo. 2. la-mid: illaa.

waa la naqliyay ✓

xi. 1. la-mid: illeen. Erey hadalka lagu adkeynayo. 2. la-mid: illaa.

waa la naqliyay ✓

conj. but, on the other hand

waa la naqliyay ✓

en effet.

waa la naqliyay ✓

(conjectiori) on the contrary; yet (yat); but (bat) ~ illeen, illayse

waa la naqliyay ✓

(xidhiidhiye) erey la yidhaahdo marka wax aan la ogayn la ogaado. Alaabtii aqalka ka soo qaado aan is lahaa, illayn Cali baa ila soo waydaartay. Dh: shaw, illeen.

waa la naqliyay ✓

1

a: illeen

2

de: but, on the other hand

3

lx: illayn

4

ps: conj

5

key: illayn

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) meel awdan oo dhir leh. Dh: xas.

waa la naqliyay ✓

(fal) waxtar oo faa'iido ha lagaa helo. Dh: faa'iidee; lillee.

waa la naqliyay ✓

/midhay/ (n) duhurkii (12 ka duhurnimo).

waa la naqliyay ✓

1

(fal) curi ereyo maanso ah oo qaafiyad iyo habdhac ba leh. Hees ayaan rabnaa inaan samayno ee noo midhay adigu. Dh: mudhee, midhee, miray, miree.

2

midhay: (fal) midho bixi. Geedyahaw midhay: Dh: mudhee midhee, miray, miree.

3

midhay-ga: (magac, lab, keli) geed midho dhala oo si fiican u mudheeya. Dh: mudhay.

waa la naqliyay ✓

/midhwey/ (adv) meel dhexe.

waa la naqliyay ✓

/misley/mislaid; (v) boos khaldan wax dhigid, kuna hilmaamid.

waa la naqliyay ✓

(fal) sidde u samay.

waa la naqliyay ✓

(fal) dhibic, iyo wixii la mid, ah'dhac. Dh: tifiqlay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sharraxaad iyo shaash qurxoon samee. Faraska xidday. Dh: xiddee.

2

xidday: (fal) dun midabya leh faraqa guntiga ama go'a salkiisa hoose si ruduc ah ugu tol. Gundhataha ii xidday. Dh: xiddee, aaradee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kolla iftiimiya kolla bakhtiyaya ahaan. Dh: biglayn.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (dayay/deyay, dayday) 1. Indho, wax dhankooda u jeedin. 2. Isku d.: wax isku tijaabin.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (dayay/deyay, dayday) 1. Indho, wax dhankooda u jeedin. 2. Isku d.: wax isku tijaabin. m.f.dh, deyid.

waa la naqliyay ✓

v. look at, view, examine

waa la naqliyay ✓

/dhey/ (n) maalin (dharaar).

waa la naqliyay ✓

(v) look (luuk), see (sii); glance (galaansi) ~ dey, eeg, fiiri. Ex: day wiilkaas; look at that boy —isku day -ey / day: (v) try on (taraay on); try out; test experimentally ~ isku jimee

waa la naqliyay ✓

1

(fal) indhaha ku jeedi. Bal dayaay dhaqankeenan doorsamaay! Dh: eeg, fiiri, dhawr.

2

day: (fal) (isku ~) wax isku bilkeedin.

waa la naqliyay ✓

n., casho, -adi, ayaan, -ti, dharaar, -ti, maalin, -ti, caana maal, -ki, maanta; day and night, habeen iyo dharaar; make that in the day, dharaarti waxaa fal; a holiday, ayaan, -ti; Sunday is not a work day, Axaddi ayaan hawleed ma aha; day by day, maalin walba; the next day, the following day, maalinta dambe, maalintan soo socota; the third day, or the day after to-morrow, saa dambe; every other day, maalin dhaaf; today, this day, maanta, dharaarta, maalinta; all the day long, maantoo leyli; the day before yesterday, dorraad; this many a day, beri hore waxaa jiray; this day week, maalintan todobaadkeeda; the day after the day after to-morrow, saakub or saakun.

waa la naqliyay ✓

pron. and preposition: with me

waa la naqliyay ✓

(pronoun with preposition) with me or to me. Ex: waxii dhaca ila socodsii; report to me what happens

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-aayay, -aysay) 1. Wax baabi'in. 2. Wax dhammayn. la-mid: laa.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-aayay, -aysay) 1. Wax baabi'in. 2. Wax dhammayn. m.f.dh, layn. la-mid: laa.

waa la naqliyay ✓

pron., pro: someone ... me

waa la naqliyay ✓

/ley/laid;(v) 1. dhigid; jiifin e.g. Can you lay your coat on the bed. 2. fariisin (sal u yeelid) booska ku habboon dhigid. 3. ugxan dhalid (shimbira iwm). 4. ku oogid (sharci, dambi iwm). e.g.The police have laid a serious charge against him 5. sharad dhigasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) dil wax tiro ah ama badan. Dh: baabbi'i, warjeef, makal, laa.

waa la naqliyay ✓

1

de: someone ... me la + i

2

lx: lay

3

ps: pro + pro

4

key: lay

waa la naqliyay ✓

v.tr., (place) dhig; lay aside, dhaq, dhaqo, dhigo; lay away, reeb; lay before, open out, muuji, tus; lay over, dusha ka saar; lay on, ku reeb; lay down, u dhiibo; lay hold of, hoo.

waa la naqliyay ✓

Dhoobo

waa la naqliyay ✓

/kley/ (n) dhoobo.

waa la naqliyay ✓

Dhoobo

waa la naqliyay ✓

1

n., dhoobo, -adi.

2

clay, v.tr., (cover with clay) dhoob, dhoobay, dhoobo ku dhoob.

waa la naqliyay ✓

m.l Biyo uus laga miiray.

waa la naqliyay ✓

v. leave alone; let go, release

waa la naqliyay ✓

-ey / deysay: (v) 1. leave it alone ~ daa, dhaaf, iska daa 2. sii daay: (v) release (ri-liis); dismiss (dis-mis); set free

waa la naqliyay ✓

1

a: daa

2

de: leave alone; let go, release

3

lx: daay

4

pd: (daayey / daaysey)

5

ps: v2a=

6

key: daay

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dhay-da), a) Caano cusub oo aan weli suusucin; caanaha markaas la lisay; kasoofeen. b) (Dhay-da, Dhay-ga) Geed yar oo aan lug iyo laamo midna lahayn; wuxuu lee yahay caleemo waaweyn oo balballaaran oo hilib leh oo iyagoo xiddig la moodo dhulka ku barraaqa.

2

2. (Dhay-ga) Legga xoolaha qaarki.

waa la naqliyay ✓

1

dhay¹: m.l 1. Lega xoolaha oo la kala baray barkii. 2. Dh. ah: meel bannaan oo aan geedo lahayn. 3. Dh. ah: meel biyo qabatin leh oo beerashada ku wanaagsan. 4. la-mid: dhayid.

2

dhay²: m.dh 1. Dh. ah: caano markaa la lisay oo aan weli suusacin. 2. Dh. ah: badar saafi ah oo sabuulkii laga sukulay. la-mid: dhaay.

3

dhay³: m.l/dh Geed nagaar yar, laammo aan lahayn oo caleemo balballaaran oo xooluhu cunaan leh.

4

dhay⁴: f.g1 (-yay, -yday; -yi) 1. Nafley cadho qabto daweyn. 2. Boog iyo wixi lamida daawo marin.

waa la naqliyay ✓

1

dhay¹: m.dh 1. Dh. ah: caano markaa la lisay oo aan weli suusacin. 2. Dh. ah: badar saafi ah oo sabuulkii laga sukulay. la-mid: dhaay.

2

dhay²: f.g1 (-yay, -yday; -yi) 1. Nafley cadho qabto daweyn. 2. Boog iyo wixi lamida daawo marin. m.f.dh, dhayid.

waa la naqliyay ✓