idan — Macnaha & Turjumaada

1

(Idan-ka)

2

1. Oggolaad; rukhso.

3

2. Weel yar oo inta dhuxulo nool lagu guro, dhirta udgoon oo la shito lagu qiiqiyo; dabqaad; (ama idin).

waa la naqliyay ✓

1

idan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Oggolaansho, rukhso. 2. Qalab ka samaysan dhagax jilicsan ama dhoobo oo inta dhuxulo nool lagu guro dhirta udgoon lagu shito; dabqaad; idin.

2

idan²: f.g1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax samayntooda cid fasax u siin.

waa la naqliyay ✓

1

idan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Oggolaansho, rukhso. 2. Qalab ka samaysan dhagax jilicsan ama

2

idan²: dhoobo oo inta dhuxulo nool lagu guro dhirta udgoon lagu shito; dabqaad; idin.

3

idan²: f.g1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax samayntooda cid fasax u siin. m.f.dh, idmid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. permission, authorization

2

idan: v. permit, authorize, give permission

3

idan: m. n. incense-burner

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) permission (peermi-shin); consent (konsent) ~ fasax, ogolaasho, —Syn: authorization, leave, license, sanction.

2

idan -idmay / idantay: (v) authorize (ootharaayz)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) amar ku bixi; oggolaansho sii. Hadduu Eebbe idmo hawshu si dhib yar bay noogu dhammaan.

2

idan -ka: (magac, lab, keli) girgire yar oo waxyaabaha udgoon lagu shito. Dh: dabqaad.

3

idan -ka: (magac, lab, keli) isha qaybteeda madow ee lagu arko. Odayga idankuu caad ka fuulay. Dh: wiil, inan.

4

idan-ka: (magac, lab, keli) u fasaxid in la suubbiyo hawl ama arrin. Dh: oggolaansho.

waa la naqliyay ✓

1

cidan¹: m.l Dhulka geed gaabka qodaxda lihi ku badanyahay.

2

cidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax la ciday noqosho.

3

cidan³: f.mg1 (-dnaa, -dnayd) Wax la ciday ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

cidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax la ciday noqosho. m.dh, cidmid.

2

cidan²: f.mg1 (-dnaa, -dnayd) Wax la ciday ahaansho. m.f.dh, cidnaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): seasoning, condiment, gravy

waa la naqliyay ✓

(Idan) May Croton menyhartii Pax. Euphorbiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: seasoning, condiment, gravy

3

lx: idaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m-mass

6

syn: goosaar ~ koosaar

7

key: idaan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) halka banka iyo dhirtu iskaga darsmaan. Reerkayagu idhanka ayuu yaallaa. Dh: afmeer.

2

idhan -ka: (magac, lab, keli) inta curdinka ah ee ka soo hadha laanta marka maydhaxda laga diiro; liilan yar oo maydhax ah.

3

idhan -ka: (magac, lab, keli) daliigga meeriska ah ee weelasha la tolo, sida gorfaha, masafaha iyo dabaqyada, ay ka kooban yihiin.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax hawl fulinteed u madax bannaan ahaansho (cid).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax hawl fulinteed u madax bannaan ahaansho (cid). m.f.dh, idmanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] permitted, authorized

waa la naqliyay ✓

name-f permitted, authorized; lit: authorized by God

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) commissioned (komishenidh); authorized (oo tha raayzidh), empowered (impaaweridh)

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh la rajaynayo in xagga Alle ay ka eedtirnaato oo ay ka fasaxnaato ama Alle ku manaysto wanaag.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax la oggolaaday oo fasaxan.

waa la naqliyay ✓

1

de: permitted, authorized

2

lx: idman

3

pd: (idmanaa)

4

ps: adj-der

5

key: idman

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Xabbad wax la riday noqosho.

waa la naqliyay ✓

v. be fired (of a bullet)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax la riday ah.

2

ridan: (fal) dhac oo rasaas ama wax la mid ah oo la ganay noqo.

3

ridan: (tilmaame) wax la riday ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: be fired (of a bullet)

2

lx: ridan

3

pd: (ridmay)

4

ps: v1=intr

5

key: ridan

waa la naqliyay ✓

fk. la-mid: si.

waa la naqliyay ✓

n. phr., deictic: thus, like this, this way

waa la naqliyay ✓

ainsi.

waa la naqliyay ✓

(adv) this way; like this; in this way ~ sidaan

waa la naqliyay ✓

1

de: thus, like this, this way

2

initial: s

3

lx: sidan

4

ps: np + deic

5

xe: Is this correct?

6

xv: sidaan

7

key: sidan

waa la naqliyay ✓

1

(Dabqaad-ka)

2

Weel yar oo laga sameeyo dhoobo ama dhagax jilicsan ama wax kale oo sariir iyo dheg la qabto leh, oo dabka lagu rito, dhirta udgoonna lagu shido; idan.

waa la naqliyay ✓

1

(Fasax-a)

2

1. Awood wax lagu qabto; isu diidid la'aan; oggolaansho; idan.

3

2. Nasashada laga nasto hawlaha iyo dugsiyada.

waa la naqliyay ✓

1

(Gacandhaaf-ka)

2

Wax dad kale lee yahay oo idan la'aan faraha loola galo.

waa la naqliyay ✓

1

(Idmid-da)

2

Idan siin; in la falo, kd., oggolaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(Ijaasa-da)

2

Idan, ruqso, fasax.

waa la naqliyay ✓

1

(Ruqsa-da)

2

1. Wax hor u reebnaa ama la isu diidey oo la isu oggolaado.

3

2. Qof hawl hayey oo hawsha laga saaro, laga sii daayo, laga eryo.

4

3. Fasax; idan; (ama rukhso).

waa la naqliyay ✓

1

(Shati-ga)

2

Warqad, wax faliddood ama samayntood, laysugu oggolaado; idan qoran.

waa la naqliyay ✓

1

(Tagrifal-ka)

2

Waxaan la lahayn oo idan la'aan wax lagu qabsado ama si kale oo gardarro ah loogu isticmaalo.

waa la naqliyay ✓

1

(Takhtar-ka)

2

1. Qof cudurrada iyo dawooyinkooda bartay inuu wax ka qabtona idan u qaba.

3

2. Qof shahaado takhtarnimo haysta siiba kan ka soo baxay jaamacadda cilmiga dawada; (Ereygaan iyo waxaa isku mid ah ereyga doktor, haseyeeshee kan hore wuxuu u go'an yahay dawada, kan danbese qof kasta oo Jaamacad shahaado ka qaatay — laamaha cilmiga middood kasta — baa ahaan kara).

waa la naqliyay ✓

1

(Tasarruf-ka)

2

Sidii la doono, oo wax loogu isticmaalo, iyadoo aan cid lagala tashan idanna loo doonin.

waa la naqliyay ✓

1

gacandhaaf¹: m.l 1. Faragelinta idan la'aan lagu sameeyo wax qof kale leeyahay. 2. la-mid: gacandhaaf.

2

gacandhaaf²: f.g1 (-fay, -ftay) Wax dad kale leeyahay idin la'aan faragelin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg idanqaado.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg idansan. la-mid: idansanaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: idansanaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg idan².

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Idan, fasax. 2. Aqoonsi diimeed ee uu sheekha dariiqadu siiyo xertiisa qaarkeed.

waa la naqliyay ✓

1

ruqso¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Idan; fasax. 2. Shaqo ka fariisin qof hawshii uu hayey laga fariisiyo. 3. Warqad ay ku qorantahay oggolaasho wax reebban. la-mid: ruqsad.

2

ruqso²: f.g3 (-saday, -satay) Geed si xoog leh dhul uga siibasho.

waa la naqliyay ✓

1

tagrifal¹: m.dh la-mid: tagrifalid.

2

tagrifal²: f.mg1 (-alay, -ashay) Ku t.: wax aan la lahayn idan la'aan isticmaalid.

waa la naqliyay ✓

1

gacandhaaf¹: m.l Faragelinta idan la'aan lagu sameeyo wax qof kale leeyahay.

2

gacandhaaf²: f.g1 (-fay, -ftay) Wax dad kale leeyahay idin la'aan faragelin. m.f.dh, gacandhaafid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dan-ta)

2

Wax qof, kd., wax ugu jiraan ama u roon ama saameeya (dheef, hawl, muraad, arrin, ...).

waa la naqliyay ✓

1

dan: m.dh (-no, m.l) 1. Ujeddo qof doorbido in ay faa'ido ugu jirto fal sameyntiisa. 2. D. u geli: wax ama qof tixgelin gaar ah siin. 3. Bannaan.

2

dąn: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Dab, nal iyo wixi lamida bakhtiyid. la-mid: den.

waa la naqliyay ✓

1

dan: m.dh (-no, m.l) 1. Ujeddo qof doorbido in ay faa'ido ugu jirto fal sameyntiisa. 2. D. u geli: wax ama qof tixgelin gaar ah siin. 3. Bannaan.

2

dąn f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Dab, nal iyo wixi lamida bakhtiyid. m.f.dh, damid. la-mid: den.

waa la naqliyay ✓

1

deictic, suf. this, these

2

dan [inchoative] v. be extinguished, die (out); stall (as engine)

3

dan [feminine] n. interest, aim, objective

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) aim (eeym); purpose (par-pas); interest (in-tarest); intention (in-teen-shin); objective (ob-jak-tiv) ~ ujeedo. Ex: maxaad danayinaysaa? what is your intention?

waa la naqliyay ✓

1

Scopo

2

Purpose

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kaste oo uu qofku u arko inuu noloshiisa lagamammaarmaan u yahay oo aanu qofku dhaafi karin. Dani waa seeto.

2

dan-ta: (magac, dhedig, keli) magaca loo yaqaan garanuugtu kolka ay tahay koox isla socota.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Libaaxa tan dheddig; gool. 2. Ugaarta ama dugaagga intooda laayaanka ah. 3. Koox libaaxyo ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Libaaxa tan dheddig; gool. 2. Ugaarta ama dugaagga intooda laayaanka ah. 3. Koox libaaxyo ah.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) libaaxa tiisa dhedig. Dh: gool.

2

adan-ta: (magacwadareed) koox libaaxyo ah; tiro libaaxyo ah oo saddex ka badan.

3

adan -ta: (magacwadareed) dugaagga intooda laayaanka ah oo wax disha.

waa la naqliyay ✓

Uyaalka qofka lala hadla hayo oo koox ah oo wax la taarana hayo (falku xaggiisa aada hayo); idinka.

waa la naqliyay ✓

1

idin¹: mu.dhm.ly Magacuyaal layeele oo tilmaamaya qofka labaad ee wadarta ah, oo lala hadlayo. Tus.: “waan idin arkay”.

2

idin²: mu.eb la-mid: idinka.

3

idin³: m.l la-mid: idan¹ (2).

waa la naqliyay ✓

mu.dhm.ly (naxwe) Magacuyaal layeele oo tilmaamaya qofka labaad ee wadarta ah, oo lala hadlayo. Tusaale: Waan idin arkay.

waa la naqliyay ✓

1

pron., pl. you (all)

2

idin pron., red, pl. you (all)

waa la naqliyay ✓

vous (pluriel, objet).

waa la naqliyay ✓

-ka / kaa: (pronoun) you all. Ex: Alaabtaan indinkaa leh; this thing belongs to all of you

waa la naqliyay ✓

(magac'uyaal) lalahadlaha labaad oo wadar ah. Waxa la idin faray in aad colaadda joojisaan. Dh: idinka.

waa la naqliyay ✓

Canthium glaucum 10, Commiphora tubuk 10

waa la naqliyay ✓

1

(Ilan) C Commiphora tubuk Sprague. Burseraceae.

2

C Canthium glaucum Hiern. Rubiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

v.-inf: to come

2

iman v., neg., simple past tense: did not come

3

iman v., neg.-imp: don't come!

waa la naqliyay ✓

-imaaday / imaatay: (v) come. Ex: Cali ma iman; Ali didn't come

waa la naqliyay ✓

1

1. (Inan-ka) a) Wiil, barbaar (ha la dhalo ama yaan la dhalin). b) Wiilka la dhalay (ha yaraado ama ha weynaado).

2

2. (Inan-ta) a) Gabadha la dhalay, haba yaraato. b) Gabar (la dhalay ama aan la dhalinba) la gudey welina aan la guursan.

waa la naqliyay ✓

1

inan¹: m.l (-ammo, m.dh) 1. Wiil. 2. Nin dhalin yar. 3. la-mid: iran (2).

2

inan²: m.dh (-amo, m.l) 1. Gabar. 2. Gabar gaartey da'dii guriyeelashada welise aan la guursan.

waa la naqliyay ✓

1

inan¹: m.l (-ammo, m.dh) 1. Wiil. 2. Nin dhalin yar. 3. la-mid: iran (2).

2

inan²: m.dh (-amo, m.l) 1. Gabar. 2. Gabar gaartey da'dii guriyeelashada welise aan la guursan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. boy; son, male child

2

inan: [feminine] n. girl; daughter, female child

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) boy (booy); son (san) ~ wiil

2

inan -ta: (n) girl (geerel); daughter (dhooter) ~ gabadh

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof lab oo da' yar oo aan weli guursan. Dh: wiil. Li: gabadh.

2

inan-ta: (magac, dhedig, lab) qof dheddig oo da' yar oo aan weli la guursan. Dh: gabadh. Li: wiil.

waa la naqliyay ✓

1

(Iran-ka)

2

1. Daliigaha, meeriska weelasha la tola hayaa, ka koobmaan, oo gucunku hadba korka ka maro.

3

2. Isha birteeda.

4

3. Kobta banka iyo dhirtu dhinaca isaga hayaan oo labadaba laga gaari karo; aftin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno/-aamo, m.dh) 1. Daliig lagu sameeyo weelasha la tolaayo oo gucunka kor ka maro. 2. la-mid: inan 1 (3). Isha birteeda. 3. Meesha banka iyo dhulka dhirta leh iska galaan. 4.(-mo, mdh.) Meel kayn ah oo godan, hareerahana ka bannaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno/-aamo, m.dh) 1. Daliig lagu sameeyo weelasha la tolaayo oo gucunka kor ka maro. 2. la-mid: inan¹: (3). Isha birteeda. 3. Meesha banka iyo dhulka dhirta leh iska galaan. 4.(-mo, mdh.) Meel kayn ah oo godan, hareerahana ka bannaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. rim of a vessel; iris of the eye; enclosure, corral

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg idhan.

waa la naqliyay ✓

1

de: rim of a vessel; iris of the eye; enclosure, corral

2

lx: iran

3

pd: (-ka)

4

ps: n2c-m

5

key: iran

waa la naqliyay ✓

1

(Ciidan-ka)

2

1. Qofka ama dadka qabta waxyaalaha hawluhu u baahan yihiin; dadka adeega; xoogsato; shaqaale; midiidin.

3

2. Xoogga hubka sida; col: askar.

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid.

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid. m.f.dh, ciidmid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be of service; send forces to fight; give support

2

ciidan m. n., [collective] servant, helper; workforce, workmen; army, force, troops

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) force (/bors); army (aar-mi); military (mila-teri) ~ ciidammo

2

ciidan -ka: (n) helper (hel-per); assistant (a-sis-tant); servant (servant) ~ gacanyare, kaaliye

waa la naqliyay ✓

1

Esercito

2

Army

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magacwadareed) dad leh hab iyo nidaam gaar ah oo loo tababaray ilaalinta nabadgelyada iyo amniga qaran ama dal, sida: ~ka asluubta, ~ka badda, ~ka cirka.

2

ciidan -ka: (magac, lab, keli) qof ama dad, cid kale u adeega. Calaf yar iyo ciidan yarba marka la waayo ayaa la tebaa. Dh: adeege, midiidin.

waa la naqliyay ✓

عَسْكَرِ، جَيْش، جند

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax dhiillaysan ahaansho (xoolo, ugaar iyo wixi lamida). la-mid: dųdsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax dhiillaysan ahaansho (xoolo, ugaar iyo wixi lamida). m.f.dh, didsanaan. la-mid: dųdsan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] paranoid, suspicious; scared, terrified, afraid

waa la naqliyay ✓

-aa / nay: (adj) scared, paronoid, frightened

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid carar cabsiyi ku jirto ordaya oo baxsanaya.

2

didsan: (tilmaame) anfariirsan oo wuu arkaba ka cabsanaya. Ilmaha yari wuu didsan yahaye ha ka cabsiinnina. Dh: anfariirsan.

waa la naqliyay ✓

1

a: dudsan

2

de: paranoid, suspicious; scared, terrified, afraid

3

lx: didsan

4

pd: (didsanaa)

5

ps: adj-der

6

key: didsan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aan oggolayn oo ka soo horjeeda.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meyti ama cid geeriyootay, sadaqo u bixin oo ajarkeega u hibayn; qof dhintay fidde u samayn. Dh: fidays.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) erey habaar ahaan loogu yiraahdo qof. Dh: dhimo, firan.

2

fidhan: (tilmaame) timo ama wax la mid ah oo shanlaysan ama feedhan. Wuxu lahaa timo si fiican u fidhan. Dh: feedhan, firan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la kala bixiyey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la kala bixiyey ahaansho. m.f.dh, fidsanaan.

waa la naqliyay ✓