ereyga

ibdar

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ibdar

DHAN

m.l (-rro, m.dh) 1. Caano yar oo dhowrto ahaan la isugu daro. 2. Xoolaha markay dararaan oo uu naaskoodu gaaro xoorka caanaha. 3. Dhaawac gaara caanamareenka naaska oo ay candhadu caanaha ceshan weydo.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ibdar

DHAN

-ka: (magac, lab, keli) caanaha la siiyo dadka saboolka ah ee aan xoolo lahayn. Caanaha ibdarka ah meel isugu gee. Dh: ibodar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

isdar

DHAFAN

v. stab oneself ~ each other

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

isdar

DHAFAN
1

de: stab oneself ~ each other

2

lx: isdar

3

nt: isdarid (da) [vn1-f]

4

pd: (isdaray)

5

ps: v1=expr

6

key: isdar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Cibaar

DHAFANDHAAF

name-m novelty, strange

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Cibaar

DHAFANDHAAF

magac loo baxsho wiil dhalashadiisu ku beegantay mar wax lala yaabanyahay ama isaga ba dhalashadiisa lala yaabay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ibamar

DHAFANDHAAF
1

ibamar¹: m.l Maridda hal irmaan afarta naas laga maro. la-mid: ibamaryo.

2

ibamar²: f.g1 (-ray, -rtay) Hal irmaan afarta naas ka marid. la-mid: ibamaryee.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ibamar

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) maridda afarta naas ee neef geel ah oo irmaan. Dh: ibamaryo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ibayar

DHAFANDHAAF

m.dh Hal naasa yaryar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ijbaar

DHAFANDHAAF

f.g1 (-ray, -rtay) Qof wax ku qasbid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ijbaar

DHAFANDHAAF

f.g1 (-ray, -rtay) Qof wax ku qasbid. m.f.dh, ijbaarid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ijbaar

DHAFANDHAAF
1

(fal) khasab iyo xoog wax ku muquuni.

2

ijbaar -ka: (magac, lab, keli) khasab iyo xoog wax ku muquunin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

isbaar

DHAFANDHAAF

v. have a (medical) test ~ check up, get oneself examined

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

isbaar

DHAFANDHAAF

-ay I tay: (v) 1. get or have a checkup; have a general physical examination. 2. examine or inspect yourself

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

isbaar

DHAFANDHAAF
1

de: have a (medical) test ~ check up, get oneself examined

2

lx: isbaar

3

pd: (isbaaray)

4

ps: v1=expr

5

xe: It would be good if you had a test first.

6

xv: Waxaa roon inaad isbaarto marka hore.

7

key: isbaar

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

libaar

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) wax sii libdhaya. Dh: libaadh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bar

DHAFANDHAAF
1

1. (Bar-ka) Wax labo meelood oo is le'eg loo qaybshey, meeshood; nus.

2

2. (Bar-ta) a) Dhibic; gaashi; astaan. b) Xoolo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bar

DHAFANDHAAF
1

bar¹: m.l Wax laba meelood oo is le'eg loo qaybshay, meeshood; nus. Tusaale: “Lacagta bar i sii”.

2

bar²: m.dh (-ro, m.l) 1. Goobaabin yar oo meesha ku taal midab ka duwan leh. 2. B. xoolaad: xoolo yar.

3

bar³: m.l (daawo) Bar lagu dhasho oo meel xaddidan ee maqaarka ah ku taal.

4

bar⁴: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Cid, cilmi iyo wax uusan aqoon aqoonsi. 2. Wax laba meelood oo isla 'eg u qaybin. 3. Is b.: caadaysasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bar

DHAFANDHAAF
1

bar¹: m.l Wax laba meelood oo is le'eg loo qaybshay, meeshood; nus. Tusaale: Lacagta bar i sii; badh.

2

bar²: m.dh (-ro, m.l) 1. Goobaabin yar oo meesha ku taal midab ka duwan leh. 2. B. xoolaad: xoolo yar.

3

bar³: m.l (daaw.) Bar lagu dhasho oo meel xaddidan ee maqaarka ah ku taal. m.f.dh, barid.

4

bar4 f.g1 (-ray, -rtay) 1. Cid, cilmi iyo wax uusan aqoon aqoonsi. 2. Wax laba meelood oo isla 'eg u qaybin. 3. Is b.: caadaysasho. m.f.dh, barid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bar

DHAFANDHAAF

Point

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bar

DHAFANDHAAF

Point

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bar

DHAFANDHAAF

Bacaad xeelli

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bar

DHAFANDHAAF
1

v. teach

2

bar v. introduce someone

3

bar v. fail to fill up

4

bar v. halve, cut into half

5

bar m. n., num: half

6

bar [feminine] n. speck, speckle, spot, mark stain

7

bar [feminine] n. livestock

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bar

DHAFANDHAAF

/baar/ bars, barring, barred; (n) 1. makhaayad (wax laga cabbo/laga cuno). e.g. He drinks at the bar every night.(n) 2. gabal ama cad bir ama wax kale ah oo fidsan. e.g. a bar of chocolate (n) 3. ood ama wax albaab oo kale ah. e.g. The window was protected by iron bars.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bar

DHAFANDHAAF
1

-ta: (n) spot (ispot), mole (mowl), fleck (faleek), speck (ispaak) gaashi, dhibic-bar-wasakheed -ka: (n) stain mark (isteeyn maark)

2

bar: -ta: (n) half (haaf) ~ nus. Ex: laba iyo bar; two and half

3

bar: -ay/tay: (v) lessen or reduce by half; halve (haav)

4

-kala bar -ay/ tay: (v) divide (di veeydh); something into two equal parts

5

bar: ay tay: (v) teach (tiij); instruct (iinis-tarakt), educate (eju- keeyt); train (tareeyn); school (iskuul) waxbar. Ex: bar haddaad taqaan ama baro haddaadan aqoon; teach if you know or learn if you don't.

6

is bar -ay/tay: (v) -is teach yourself (tiij yoor salaf)

7

bar: -ay -tay: (v) introduce (intara duus); make acquainted. Ex: Cali saaxiibkiis buuna baray; Ali introduced us to his friend

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Bar

DHAFANDHAAF
1

Metà; mezzo

2

Half

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

bar

DHAFANDHAAF

/baar/ (n) 1. gabal yer oo fidsyn. A bar of soap. 2. gabal bir dheer eh. An iron bar. 3. baar, biibity (muqaayi). 4. ood amy ilbeeb. (v) 5. reebow, oothow

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

bar

DHAFANDHAAF

s.m. - baar.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bar

DHAFANDHAAF
1

(fal) cid kale wax u dhig oo cashir sii; wax bar oo aqoon u biiri. Bar ama barro.

2

bar: (fal) «is~» dad aan is aqoon isbar. Barbaarta beesha is bar odayaasha.

3

bar-ka: (magac, lab, keli) eeg badh.

4

bar -ta: (magac, dhedig, keli) calaamad ka duwan jidhka intiisa kale. Dhal shabeel bar lagama waayo. Dh: gaashi.

5

bar-ta: (magac, dhedig, keli) hoyga ama deegaanka qofku degganyahay.

6

bar -ta: (magac, dhedig, keli) unkadka ugu yar ee joomatariga. Bar iyo bar waxay noqdaan xarriiq. Dh: dhibic.

7

bar -ta: (magac, lab, keli) hantida nool ee la dhaqdo. Bartii yaqaan bari uma korodho. Dh: xoolo, duunyo. bar -ta: (magac, lab, keli) meel si gaar ah loo tilmaamayo oo gaar u qaydan. Dh: goob.

8

bar -ta: (magac, dhedig, keli) xagga xisaabta, waa fikrad sheegta meel aan lahayn aadimo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

bar

DHAFANDHAAF

بُقْعَة، نصف

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dar

DHAFANDHAAF
1

1. (Dar-ka) a) Yeelka xoolaha lagu shubo mid kamid ah oo ka samaysan harag weyn oo wareegsan oo gadow leh; b) meelo dhisan oo loogu talaggalay in biyuhu ku soo ururaan ama lagu shubto; qabaal; berked. c) Dad; duul.

2

2. (Dar-ta) Daraad; aw.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dar

DHAFANDHAAF
1

dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.

2

dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.

3

dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dar

DHAFANDHAAF
1

dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.

2

dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.

3

dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin. m.f.dh, darid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dar

DHAFANDHAAF
1

v. scoop, dip out; attach, join; add

2

dar v. dive (into), plunge; sink; become absorbed, engrossed

3

dar [feminine] n. sake, reason

4

dar m. n. trough (drinking ~ cement); skin for carrying water (to animals)

5

dar m. n., [collective] people, ancestry, lineage, generation

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dar

DHAFANDHAAF
1

-ay / tay: (v) scoop (iskuup); dip into ~ dhexgali. Ex: dar qaadada; scoop with the spoon

2

kadar -ay / tay: (v) make troublesome or worse; aggravate (ag-ri-veeyt)

3

isku dar: (v) mix (miksi)', join together; add up ~ isku qas

4

dar alla: (adj) innocent (ina-sent)-, honest (oonasti)

5

dar -ka: (n) a water container at the comer of the well, where animals are watered; a watering place ~ qabaal

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dar

DHAFANDHAAF
1

(fal) weel dareere dhexgeli oo wax kaga soo qaad. Biyo ii soo dar.

2

dar: (fal) (ka sii ~) cudur sidii hore ka sii liido Dh: xumow.

3

dar: (fal) «ku tiro hore tiro danbe ku biiri oo u gee.

4

dar: (fal) (ku ~) wax hore u yiil ama meel ku jirey wax danbe ku kordhi, ku biiri. Caanaha dhayda ah dhanaan ku dar.

5

dar-ka: (magac, lab, keli) dad wada socda. Darka innoo yimid wax la cuno iyo wax la cabbo siiya. Dh: duul.

6

dar -ka: (magac, lab, keli) weelka biyaha xooluhu ku cabaan oo ka mid ah yeelka xoolaha lagu shubo oo ka samaysan harag, dhoobo, shamiito ama geed laga qoray. Daymayda jalleecada, sidii geel dar loo horey,saw kuma dunuunucin. Dh: qabaal.

7

dar-ta: (magac, dhedig, keli) waxii hore waxa uu yama raadka uu ka tegay. Hadalxumadiisa darteed ayaa uu u dhintay. Dh: daraad, awgeed.

8

dar -ka: (magac, lab, keli) meesha labo dixood, laagood ama webi ay ku kulmaan. sababay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dar

DHAFANDHAAF
1

de: sincerely; honestly

2

lx: dar

3

pd: \pd-alla

4

ps: adv-expr

5

key: dar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Adar

DHAFANDHAAF
1

(Adar-ka)

2

1. Dheri weyn.

3

2. Qoolley.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

adar

DHAFANDHAAF

m.l 1. (-rro, m.dh) Dheri weyn. 2. Qoolley. 3. Geed ka mid ah dhirta aan qodax lahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

adar

DHAFANDHAAF

m.l 1. (-rro, m.dh) Dheri weyn. 2. Qoolley. 3. Geed ka mid ah dhirta aan qodax lahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

adar

DHAFANDHAAF

m. n. large bowl for cooking

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

adar

DHAFANDHAAF

-ka: (n) a large cooking pot ~ digsi, dheri

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

adar

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) dheri aad u weyn oo wax lagu karsado. Adar buu ahaa dheregii Dhegdheer.

2

adar-ta: (magac, dhedig, keli) geedgaab yaryar oo midho udgoon baxsha.

3

adar -ta: (magac, dhedig, keli) shimbir yar oo midab cawlan leh. Qoorta ayay ku leedahay qalin madaw oo qool u eg. Adarta Soomaalidu way dhawrtaa oo ma disho. Dh: qoolley.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

adar

DHAFANDHAAF
1

cf: dheri

2

de: large bowl for cooking

3

lx: adar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: adar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baar

DHAFANDHAAF
1

1. (Baar-ka) a) Geedka madixiisa kore oo laamuhu ka baxaan. b) (geel) Timaha kuruska korkiisa ka baxa. c)* Meel lagu iibsho waxyaalaha la cabbo, badanaa taagnaan baa wax lagu cabbaa.

2

2. (Baar-ta) Geed jaadad badan ah oo dhulka kulul ka baxa: wuxuu leeyahay dhex dheer oo aan lamo lahayn, madaxana wuxuu ku lee yahay caleemo aad u waaweyn oo dheerdheer.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

baar

DHAFANDHAAF
1

baar¹: m.l 1. Fiidda sare ee geed ama timo iyo wixi lamida. 2. Dhoqor dhaadheer ah oo ka baxda kuruska geela dushiisa. 3. Ciyaarta daba-kaeriga, hal mar oo turubka la qeybiyo laguna ciyaaro. 4. Isha baalkeeda. 5. (-rar, m.l) Meel lagu iibsho cabitaanka iyo cunto fudud.

2

baar²: m.dh (baar, m.dh) 1. Geedka cawdu ka baxdo, waa dhir oo ay isku bah yihiin timirta, bixiya miraha qoonaha iyo caw oo ka baxa meelaha kulul ee biyaha leh. 2. Nagaar dhulka ku faalala oo xooluhu daaqaan.

3

baar³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax qarsoon raadin. 2. Wax la qaadan waayay noqosho (badeeco). Tusaale: “Hilibkii wuu baarey”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

baar

DHAFANDHAAF
1

baar¹: m.l 1. Fiidda sare ee geed ama timo iyo wixi lamida. 2. Dhoqor dhaadheer ah oo ka baxda kuruska geela dushiisa. 3. Ciyaarta daba-ka-eriga, hal mar oo turubka la qeybiyo laguna ciyaaro. 4. Isha baalkeeda. 5. (-rar, m.l) Meel lagu iibsho cabitaanka iyo cunto fudud.

2

baar²: m.dh (baar, m.dh) 1. Geedka cawdu ka baxdo, waa dhir oo ay isku bah yihiin timirta, bixiya miraha qoonaha iyo caw oo ka baxa meelaha kulul ee biyaha leh. 2. Nagaar dhulka ku faalala oo xooluhu daaqaan.

3

baar³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax qarsoon raadin. 2. Wax la qaadan waayay noqosho (badeeco). Tusaale: Hilibkii wuu baarey. m.f.dh, baarid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

baar

DHAFANDHAAF
1

v. examine, inspect, investigate, analyze; search

2

baar v. not sell out, be leftover

3

baar m. n. tip, peak, upper part of something

4

baar m. n., (mass n.): eyelashes; hair on the hump of a camel's back

5

baar m. n. bar, pub, night club

6

baar [feminine] n., [collective] palm tree species

waa la naqliyay ✓

Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]

BAAR

DHAFANDHAAF

Commelina sp. nov. 20

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

BAAR

DHAFANDHAAF
1

(Bar) C, S, 0g, NFD Hyphaene benadirensis Becc. Palmae.

2

S, NFD Hyphaene coriacea Gaertn. Palmae.

3

C,S Commelina albescens Hassk. Commelinaceae.

4

C Aneilema obbiadense Chiov. Commelinaceae.

5

C Commelina imberbis Hassk. Commelinaceae.

6

S Commelina benghalensis L. Commelinaceae.

7

S Commelina forskalaei Vahl. Commelinaceae.

8

S Commelina difusa Burm. F. Commelinaceae.

9

N Commelina boissierana C.B.Cl. Commelinaceae.

10

N Cyanotis somaliensis C.B.Cl. Commelinaceae.

11

S Albuca asclepiadea Chiov. Liliaceae.

12

May Ledobouria somaliensis (Bak). Liliaceae.

13

N Aloe abyssinica Lam. Liliaceae.

14

N Dipcadi filamentosum Medic. Liliaceae.

15

S Drimia paolii Chiov. Liliaceae.

16

S Gloriosa simplex L. Liliaceae.

17

N Crinum schimperi K.Schum. Amaryllidaceae.

18

May Scadoxus multiflorus (Martyn) Raf. Amaryllidaceae.

19

S Burnatia enneandra Micheli. Alismataceae.

20

N Craterostigma plantagineum Hochst. Scrophulariaceae.

21

S Dactyloctenium aegyptiacum (L) Willd. Gramineae.

22

N Juncus punctorius L.F. Juncaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Baar

DHAFANDHAAF

nickname; name-f tip, peak; lit: high caste. Syn: Baarre

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

baar

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) 1. mane (meyn); Ex: sida timaha ka baxa tunka faraska iyo libaaxa; such as the mane of the horse and the male lion. 2. eyelash (aay laash) isha baalkeed

2

baar -ka: (n) summit (sam mit); the highest point or part; the top fiinta, dusha

3

baar -ta: (n) palm (paam); Ex: geedka baarta; palm tree

4

baar -ka: (n) restaurant (res taroont), or nightclub (naayt-kalaab) ~ makhaayad

5

baar -ay/tay: (v) 1. check (jeek); search (seerji); seek (siik)~ raadi, baadh. 2. examine (ig zaamin); investigate (in-vesti-geeyt). Ex: arrintaan waxaa baaray booliska; this case was investigated by the police

6

baar -ay / tay: (v) become stale or spoiled; not fresh ~ baarixi noqday

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

baar

DHAFANDHAAF
1

(fal) wax dahsoon ama aan la ogayn, doondoon. Dh: baadh.

2

baar: magac loo baxsho gabadh qurux iyo dhalaalba isku darsatay oo loogu magacdaray caleenta qoyan ama jilicsan ee geedka xilliga ay cusub tahay, waxa kale oo loo bixiyaa gabadh quruxdeeda uu dherer weheliyo.

3

baar -ka: (magac, lab, keli) curdinka sare ee geedka. Bardihii ku yiil isha Baydhabo, intuu gun iyo baar baxay, caleemuhu ballaadheen, baxarsaaf la moodyey. Dh: curub, laanyalax, yurub Li: jirrid.

4

baar -ka: (magac, lab, keli) geed caleen balballaadhan leh oo u dhalan eg yahay timirta. Waa geed dhala midho buurbuuran oo qoonne layiraahdo ay caruurta yaryar na cunaan. Dh: geedqoonne, geedbaar, bahaash.

5

baar -ka: (magac, lab, keli) maqaaxi yar oo buunka, khamrada iyo wixii la mid ah laga cabbo.

6

baar -ka: (magac, lab, keli) saynta iyo dhogorta ka baxda kuruska geela, ama faraska giirkiisa. Baarka ayaan ka jaray kuruskii awrka.

7

baar -ta: (magac, dhedig, keli) geedgaab xashaashuqa ka mid ah oo ka baxa carisyada caleentiisuna bal balaadhan tahay. Waa geed xilli roobaadka soo baxa oo inta caleentiisa la maleego laga dhaliyo dhaacaan madow oo boogaha lagu dhayo. Burdad ubaxa baar iyo uneexo, bagas ku fuuraaga.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

baar

DHAFANDHAAF

هُدْبٍ، رَمْشِ، ذِرْوَةَ، ذُرْوَةَ

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bear

DHAFANDHAAF

/beer/bore, borne; (n) 1. oorso, xayawaan weyn oo dhogor badan (badanaa laga helo dhulka qaboobaha) (v) 2. meel ka qaadid oo meel kale geyn (soo qaadid). e.g. They bear their goods to market in baskets. (v) 3. culaysin (wax culays ku dara wax kale) (v) 4. ka muuqdo (calaamad meel ka muuqata). e.g. The letter bears his signature. (v) 5. u leexo (u weeco) (v) 6. maskaxda ku hay (ha hilmaamin). e.g. Bear in mind that you must be back by dawn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

bear

DHAFANDHAAF

/beer/ (n) 1. dughaag wiing oo buul leh. (v) 2. gegsythow, atkaaysythow, haayow, hamilow, sabarow. He cannot bear the pain any more. 3. wal dhalow. The date tree bears fruit.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

bear

DHAFANDHAAF

v.tr., (carry) qaad, sid; (bring forth) dal, bixi, yeelo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

boar

DHAFANDHAAF

/boor/ (n) kerkerry (doonfaar).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

boar

DHAFANDHAAF

n., doofaar, -ki, doofaar lab, doofaarki lab.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ibir

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) wax aan waxba ahayn; tiro aan qiimo lahayn ilaa tiro kale dhanka midig laga raaciyo. Ibir haddaad tiro ku darto iyo haddaad dhufato waxba kuma biirsho haddaad ka jartana waxba ka ma dhimo. Dh: ober.

2

ibir: (tilmaame) weel madhan oo faaruq ah oo aan waxba ku jirin. Dh: nag, eber.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Idan

DHAFANDHAAF
1

(Idan-ka)

2

1. Oggolaad; rukhso.

3

2. Weel yar oo inta dhuxulo nool lagu guro, dhirta udgoon oo la shito lagu qiiqiyo; dabqaad; (ama idin).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

idan

DHAFANDHAAF
1

idan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Oggolaansho, rukhso. 2. Qalab ka samaysan dhagax jilicsan ama dhoobo oo inta dhuxulo nool lagu guro dhirta udgoon lagu shito; dabqaad; idin.

2

idan²: f.g1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax samayntooda cid fasax u siin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

idan

DHAFANDHAAF
1

idan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Oggolaansho, rukhso. 2. Qalab ka samaysan dhagax jilicsan ama

2

idan²: dhoobo oo inta dhuxulo nool lagu guro dhirta udgoon lagu shito; dabqaad; idin.

3

idan²: f.g1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax samayntooda cid fasax u siin. m.f.dh, idmid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

idan

DHAFANDHAAF
1

m. n. permission, authorization

2

idan: v. permit, authorize, give permission

3

idan: m. n. incense-burner

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

idan

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) permission (peermi-shin); consent (konsent) ~ fasax, ogolaasho, —Syn: authorization, leave, license, sanction.

2

idan -idmay / idantay: (v) authorize (ootharaayz)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

idan

DHAFANDHAAF
1

(fal) amar ku bixi; oggolaansho sii. Hadduu Eebbe idmo hawshu si dhib yar bay noogu dhammaan.

2

idan -ka: (magac, lab, keli) girgire yar oo waxyaabaha udgoon lagu shito. Dh: dabqaad.

3

idan -ka: (magac, lab, keli) isha qaybteeda madow ee lagu arko. Odayga idankuu caad ka fuulay. Dh: wiil, inan.

4

idan-ka: (magac, lab, keli) u fasaxid in la suubbiyo hawl ama arrin. Dh: oggolaansho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Igar

DHAFANDHAAF
1

(Igar-ka)

2

Neef xoolo ah oo kolkuu dhalay ilmihii laga qalay oo loo sameeyey cubcub, (gandaal, kd.) oo iska irmaan oo la maalo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

igar

DHAFANDHAAF
1

igar¹: m.l (-rro, m.dh) Neef irmaan oo aan ilmo lahayn oo la maalo (oo cucub lagu sasabo loo sameeyey). la-mid: eger.

2

igar²: f.g1 (-ray, -rtay) Sac ama hal dhashay si caanihiisa loo wada helo ilmo ka gawricid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

igar

DHAFANDHAAF

m.l (-rro, m.dh) Neef irmaan oo aan ilmo lahayn oo la maalo (oo cucub lagu sasabo loo sameeyey). la-mid: eger.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

igar

DHAFANDHAAF

m. n. female animal which has been induced to go on giving milk

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

igar

DHAFANDHAAF

-ka: (n) milk bearing animal without induced by her baby

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

igar

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) eeg igadh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

igar

DHAFANDHAAF
1

de: female animal which has been induced to go on giving milk (by having her smell the skin of her dead young)

2

lx: igar

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: igar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abaar

DHAFANDHAAF
1

(Abaar-ta)

2

Roob la'aan; doog la'aan; jiilaal dheeraaday.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

abaar

DHAFANDHAAF

m.dh (-ro, m.l) Dhibaato ballaaran oo roob la'aani keentay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

abaar

DHAFANDHAAF

m.dh (-ro, m.l) Dhibaato ballaaran oo roob la'aani keentay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

abaar

DHAFANDHAAF

f. n. drought, famine

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

abaar

DHAFANDHAAF

-ta: (n) drought (da-raawt); famine (faa min); wide-reaching food shortage -abaari keentay: (adj) drought victim; drought refugee

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Abaar

DHAFANDHAAF

magac loo baxsho wiil dhashay xilli reeruhu abaarsadeen oo roob la waayay.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

abaar

DHAFANDHAAF

-ta: (magac, dhedig, keli) dhulka safaannaha marka roobku baaqdo ee sidaa awgeed xooluhu daaq waayaan, dhulku na oomane noqdo. Col iyo abaar ba cagahaagaa lagaga baxaa. Li: barwaaqo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

abaar

DHAFANDHAAF
1

cf: oommane

2

de: drought, famine

3

lx: abaar

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: abaar

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

abaar

DHAFANDHAAF

مَجَاعَة وَجَفَافِ

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

abrar

DHAFANDHAAF

v. throw oneself, pounce (of animals)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Axdar

DHAFANDHAAF

magac loo baxsho wiil dhashay iyada oo arrin iyo talo qoyska ah loo fadhiyo.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

axdar

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab keli) gar adag oon jixinjix iyo isku dulqaadasho lahayn oo jilba'aasad ah. Haddii aynu axdar is marino oon kaa gar helo ma i garbixin?

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Badar

DHAFANDHAAF
1

(Badar-ka)

2

Iniinaha la beerto oo la cuno oo dhan (sarreen, galley, meseggo).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

badar

DHAFANDHAAF

m.l Nooc ka mid ah dalagga la beerto oo leh iniino la cuno, lana keydin karo, sida: galleyda, masaggada, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

badar

DHAFANDHAAF

m.l Nooc ka mid ah dalagga la beerto oo leh iniino la cuno, lana keydin karo, sida: galleyda, masaggada, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

badar

DHAFANDHAAF

m. n., [collective] grain; cereal crops

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Badar

DHAFANDHAAF

name-m full moon

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

badar

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) midhaha la quuto oo dhan sida sarreenka, qamadiga, hadhuudhka, galleyda iyo wixii la mid ah. Badarkiyo galleydii ayaa laga tuuray baalkoo, beeluhu gu' weeyaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

badar

DHAFANDHAAF
1

de: grain; cereal crops

2

lx: badar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: badar

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

badar

DHAFANDHAAF

حَبٌ

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Cadar

DHAFANDHAAF
1

(Cadar-ka)

2

1. Maalintii kolka cirku daboolan yahay dhulkana hoosiis wada hayo.

3

2. Udug: udgoon; barafuun.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

cadar

DHAFANDHAAF

m.l 1. Wakhti daruuro badan oo aan da'ayn ay isku gudbaan fallaaraha iyo kulaylka qorraxda. 2. Xilli qabow oo aan roob da'ayn. 3. la-mid: catar. Barafuun; catar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

cadar

DHAFANDHAAF

m.l 1. Wakhti daruuro badan oo aan da'ayn ay isku gudbaan fallaaraha iyo kulaylka qorraxda. 2. Xilli qabow oo aan roob da'ayn. 3. la-mid: catar. Barafuun; catar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

Cadar

DHAFANDHAAF

pr. n., [feminine] Adar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

cadar

DHAFANDHAAF
1

m. n. perfume, scent

2

cadar: m. n., [collective] cloudy weather, overcast sky

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

CADAR

DHAFANDHAAF
1

(Adar), N Pulicaria somalensis 0.Hoffm. Compositae.

2

N Pulicaria monocephala Franch. Compositae.

3

N Helichrysum glumaceum DC. Compositae.

4

N Sclerostephane adenophora (Franch) Chiov. Compositae.

5

N Kohautia senegalensis Cham. & Schlecht. Rubiaceae.

6

N Oldenlandia schimperi T. Andrs. Rubiaceae.

7

N Corchorus cinerascens Defl. Tiliaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Cadar

DHAFANDHAAF

name-f perfume, scent, aromatic; shadow. Cf: Udgoon, Dalays

waa la naqliyay ✓