huudhaydh

-ka: (magac, lab, keli) waxa meel fog laga arko oo aan si fiican u muuqan.

(fal) murug iyo ciil muuji.

m.f.dh eeg xuudhee. la-mid: xuudheys.

(fal) leexleexo oo kolba dhan u baydh. Markaad cararayso baydhbaydh.

baydhbaydh -ka: (magac, lab, keli) ninka fulaha iyo geesiga u dhexeeya. Fule wuu baxaa laakiin baydhbaydh ma baxo.

baydhbaydh-ka: (magac, lab, keli) kolba dhinac u leexadka iyo weecweecasho.

-ka: (magac, lab, keli) eeg buud.

(fal) aad u bislaw oo wax jilicsan noqo. Hilib yahaw muudhmuudh had macaanaatide. Dh: bislaaddhaaf.

muudhmuudh: (fal) aad u gubo oo googo'. Dabku dhac oo muudhmuudh had kulaylka cadaabta garatide. Dh: dumudh, googo'.

muudhmuudh -ka: (magac, lab, keli) bislaasho aad ah oo wax la kaariyayi uu si xoog ah u jilco faraha u raaco. Dh: bisayldhaaf. Li: yacyacood.

muudhmuudh-ka: (magac, lab, keli) gubasho xog ah oo dubka dadka gaadha oo dhimasho ah ama qarka loo gaadho. Dh: dummudh.

(fal) daadaadi oo bulqaas.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg figayn ama falakayn.

(Fudayd-ka)

Culays iyo dhib la'aan; si fudud; sahal.

m.l 1. Culaysyaraanta wax leeyihiin. 2. Dabci wax ka fiirsasho la'aaneed oo qof ku sifoobo. 3. la-mid: fududaan. Firfircooni.

m.l 1. Culaysyaraanta wax leeyihiin. 2. Dabci wax ka fiirsasho la'aaneed oo qof ku sifoobo. 3. la-mid: fududaan. Firfircooni.

m. n., [abstract] simplicity, easiness, lightness

-ka: (n) the act of being not heavy: lightness (leeytnes); easiness (ii zi nes) simpleness ~ sahalnimo

-ka: (magac, lab, keli) wax miisaan yar.

fudayd-ka: (magac, lab, keli) culays iyo dhib la'aan.

fudayd -ka: (magac, lab, keli) qof aan dulqaad iyo dabeecad fiican lahayn.

de: simplicity, easiness, lightness

lx: fudayd

pd: (-ka)

ps: n2a-m-abs

key: fudayd

-ka: (magac, lab, keli) timaha daban ee gabdhaha. Reerka waxa u joogta gabadh guudad leh oo qurux badan.

(fal) hadh u yeel. Dh: haray.

-da: (magac, dhedig, keli) hilib iyo wixii la mid ah, hal mar ilkaha ku goosad. Dh: cantuugid, hurid, hudhis.

(fal) urdo u keen, cid hurdaysii. Ilmuhu ha seexdee rux oo hurday. Dh: hurdee, lulaysii.

-ga: (magac, lab, keli) mid gaadiidka badda ka mid ah oo yar ka aan mooteer lahayn waxa lagu kexeeyaa laba ulood oo afka balballaadhan.

(Quudad-ka)

Quudasho.

m.l la-mid: quudasho.

m. n., pl. food; eating

-ka: (magac, lab, keli) eeg quudasho.

de: food; eating

lx: quudad

pd: (-ka)

ps: n4-m-pl; vn-m

see: quud, quudasho

key: quudad

-da: (magac, dhedig, keli) qof si wanaagsan wax u bixiya oo hura wax uu jecel yahay. Quudha xoolaheega lama qaato. Dh: hura.

-ka: (magac, lab, keli) meel ka soo laadlaadsad; sudhasho; surasho.

de: my

lx: -dhayda

ps: pro-det-1sg

xe: my daughter

xv: =-tayda

key: -dhayda

-ta: (magac, dhedig, keli) ul gaaban oo madax buuran leh la dhicid, ku garaacid.

-ka: (magac, lab, keli) ul gaaban madax buuran leh oo xooggan la dhicid. Dh: budays.

m.l la-mid: duudsasho.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: fududee.

(fal) hawl iyo wax la mid ah, ku gacan dhakhso qabashadeeda.

fudaydi: (fal) miisaanka, culayskiisa yaray oo wax ka dhin.

m.l la-mid: fuudsasho.

Spurs

-ka: (magac, lab, keli) geed u eg maanyada oo uu geelu daaqo.

f. n., [collective] behavior, conduct

-da: (n) ill will; resentment (rizentmenf); hatred (heeyterid) ~ guhaad, caddaawo

-da: (maga dhedig keli) qof aad ka itaal roonaatay oo hadal kulul lagu yidhaahdo. Guuhaad iyo afxumo waxaan ku qabo waanad garanayne. Dh: canaan, haddidaad, hanjabaad.

de: behavior, conduct See also: guhaad

lx: guuhaad

pd: (-da)

ps: n-f-col

key: guuhaad

-ta: (magac, dhedig, keli) meel iftiin u soo tabayo, hagoogid oo hadh u yeelid. Dh: hadhays, harayn, dadid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hadhayn.

m.l (-dhyo, m.dh) (kiimika) Iskudhis uu ku jiro halojiin.

m.l (-dhyo, m.dh) (kiim.) Iskudhis uu ku jiro halojiin.

m.l Kuray.

(fal) iil qod, loxod qod.

huldhaw -ga: (magac, lab, keli) dalool darbiga labada dhinac isaga baxa.

huldhaw -ga: (magac, lab, keli) iilka meydka la dhigo ee xabaal farasta xagga qiblada laga qudo. Dh: iil, luxud.

-da: (magac, dhedig, keli) si aad u xagjir ah ula colloobid. Dh: colloobid, isnicid.

m.l la-mid: huursasho.

-ka: (magac, lab, keli) wax huursan ka dhigasho. Dh: huursasho.

-ka: (magac, lab, keli) tiro ka badan hal tobanna ka yar. Midhadh kabriid ah isii. Dh: halal, dhawr, xabbado, mirar.

-da: (magac, dhedig, keli) cambaar geela qoorta kaga dhacda oo dhogorta ka mudhxisa. Dh: cadho, cuncun.

mudhayo-da: (magac, dhedig, keli) geed torrayda iyo aashacaddada u eg oo midho macaan oo laf yar dhexda ku leh dhala.

-ka: (magac, lab, keli) wax muud leh carrabka iyo faruuryaha ku nuugid iyadoo muudka neef dib loogu jiidayo.

-da: (magac, dhedig, keli) ku deegid. Dh: quudhis, hurid. Li: bakhaylid.

v. be happy, prosper

-ay / tay: (v) prosper (paroos per); flourish (faloorish); do well; be fortunate or successful

(fal) wax nafta farxad iyo raynrayn geliya hel; raaxo iyo barwaaqo guud iyo tu hoose ba ku jir. Dh: baraar, liibaan, barwaaqow.

de: be happy, prosper

lx: badhaadh

pd: (badhaadhay)

ps: v1=

key: badhaadh

budhbudh!: (ereycodeed) lagu tusmeeyo meel ka soo bixbixitaanka sida qiiqa, abur, boodh iyo waxii la mid ah. Qiiqa budhbudha haya buulkuu ka soo baxayaa.

(tilmaame) qof dadka qabqabsada ama dabeecad xun oo laga nabad gelin.

m. n., [collective] maize, jowari, millet, sorghum (grain cereal crops)

-ka: (n) sorghum (soorgem); grain (gareeyn)

-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid aht badar beeraha ka baxa oo la cuno oo Soomaalidu beerato. Dh: garaw, masaggo, messeggo.

a: haruur {N}

de: maize, jowari, millet, sorghum (grain cereal crops)

lx: hadhuudh

pd: (-ka)

ps: n0-m-col

key: hadhuudh

-da: (magac, dhedig, keli) caano fadhiistay.... Handhayada garoorka ah haddii, gadawga loo saaro.

sommeil.

dormir.

-ka: (magac, lab, kali) dildilaaca ku dhaca barkadaha iyo dhiskaba.

-ka: (magac, lab, keli) baabuur; magacii ay Soomaalidu u bixisay xilligii uu gaadhigu soo baxay; gaadhi la raaco. Muraadkoodu nimankuu ahaa moodhadhkiyo daarta. Dh: baabuur, gaadhi.

[adjective] bitter (taste)

amer.

-ka: (n) bitter (bit'ar); sour (saawer) taste ~ qaraar, kharaar

qadhaadh -ka: (n) 1. resolution (reza-lu-shin); decision (di-zi-shin). 2. decree (dik-rii); order (oor-dher) ~ qaraar; go'aan

(tilmaame) macaanayn oo dhadhan naftu diiddo leh. Dogonkii arladan noogu yimid dacar qadhaadh leefye. Li: macaan.

qadhaadh -ka: (magac, lab, keli) dhadhan aan macaanayn oo sida dacarta ah. Waxan ahay qa dhaadh iyo macaan meel ku wada yaalle. Dh: khadhaadh, qaraar, mur. Li: macaan.

a: qaraar {N}

de: bitter (taste)

lx: qadhaadh

pd: (qadhaadhaa)

ps: adj-m

key: qadhaadh

-ka: (magac, lab, keli) eeg qarradh.

(pronoun) 1. yourself (yoor-salaf) ~ laftaada. 2. your life

-ka: (magac, lab, keli) yaraysad, Dh: yasid, quudhsad, quursad.. Li: qaddarin.

(fal) cunto ama caleen iyo wixii la mid ah ku sumaw. Dh: xadhaadh.

xadhaadh: (tilmaame) wax aan macaanayn ah.

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) dhadhan aan macaanayn sida ka dacarta iyo dawooyinka badhkood ay leeyihiin. Dh: kharaar, khadhaadh, xaraar, qadhaadh, qaraar

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) sumow lagu sumoobo caleen midho ama wax kale oo la cuno. Dh: sumow

m.l la-mid: xuudhayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg haydhhaydh.

-da: (magac, dhedig, keli) iil qodid; loxod qodid.

-da: (magac, dhedig, keli) ood gabowday buburkii ka hadhay. Dh: jabad, guri.

hurushaad -ka: (magac, lab, keli) aad u gubasho.

-ka: (magac, lab, keli) dhadhan la kahdo oo aan macaaneyn. Dh: xaraar, qaraar, kharaar.

v. love dearly, show off one's love; ask for a girl's hand in marriage

de: love dearly, show off one's love; ask for a girl's hand in marriage

lx: ku dhaado

pd: (dhaatay)

ps: v3b=expr

key: ku_dhaado

-ka: (magac, lab, keli) rasaas ifta oo habeenkii samada loo rido si ay wax u iftiimiso, ciidamadu cadowgooda ku arkaan. Magaaladii waxa dharaar lagaga dhigay buullalaydh. Dh: ifiso, buullalayr.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Neef geel ah wax gowracan ahaansho.

-ka: (magac, lab, keli) neefkaguranka uu sakaraadku weheliyo. Dh: sakaraad.