Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

Hoo!

2

1. Qabol; Qaado.

3

2. (Hoo-da) Waxsiin; deeq.

waa la naqliyay ✓

1

hoo¹: m.dh Siinta cid wax la siiyo.

2

hoo²: f.g1 (-ooyay, -oyday; -ooyi) 1. Cid wax loo soo taagay ama la siiyey qaadasho. 2. H.!: qabo!, qaado!

3

hoo³: f.g2 (-ooyay, -oysay) 1. Xoolo, dad iyo wixi lamida habeen meel bariisiin. 2. Xoolo, dad iyo wixi lamida hoy gelin. 3. Hanti aan deyn ahayn oo cid u baahan siin. la-mid: hoy², hoyi.

waa la naqliyay ✓

m.dh Siinta cid wax la siiyo.

waa la naqliyay ✓

1

inter. Here, take (it)!

2

hoo v. take, accept

3

hoo [feminine] n., [collective] offering, gift, present; something given out of obligation

4

hoo v. have someone ~ something stay overnight; put up for the night

waa la naqliyay ✓

(interjection) used to attract attention while handing something to someone

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale wax ka qaado. Hoo qalinka iyo buugga. Dh: qaado. Li: keen, dhiib.

2

hoo -da: (magac, dhedig, keli) cid kale wax siin; deeq, cid kale u gudbin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Aaya-da) (waa shedan tahay) Carruurta hooyadood maahee, oorida kale, oo aabbahood qabo.

2

2. (Aaya-ha) Waxtar waa danbe wax laga dheefo; ciribdanbeed; aayatiin; meecaad; liil danbe; (ama aaye).

waa la naqliyay ✓

1

(Abaydin-ta)

2

1. Carruur, caanaha ay hooyada ka nuugaan, ka gooyn.

3

2. Caano aan kuwa hooyo ahayn (oo xoolaad) carruur siin oo ku korin.

4

3. Carruurta lafteeda.

waa la naqliyay ✓

1

(Aboota-da)

2

1. Hooyada hooyadeed ama aabbaha hooyadii; Mocooyo; Ayeeyo.

3

2. Fil weyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Abti-ga)

2

Hooyada walaalkeed.

waa la naqliyay ✓

1

(Aqal-ka)

2

Dhis dadku dhexdiisa dego oo ku noolaado; guri; hooy; min; minan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Aroor-ka) a) Biyo doonasho (xoolo). b) Hoos aadid; degitaan; jeexniin; daliig qodan.

2

2. (Aroor-ta) Kolka waagu beryo; waabberi; arooryo.

waa la naqliyay ✓

1

(Aroorid-da)

2

1. Biyo raadin; biyo doonid.

3

2. Hoos u dhigid; wadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Aroorin-ta)

2

1. Biyo la doonid; ceel u kaxayn.

3

2. Hoos u dhigid, u dejin, ku fogeyn.

4

3. Qof hurda riyo wax ku tusid.

waa la naqliyay ✓

1

(Awoowa-ha)

2

Aabbaha iyo hooyada aabbeyaashood.

waa la naqliyay ✓

1

(Ayaan-ka)

2

1. Xoog la moodo inuu dadka u keeno xumaan ama samaan; cawo; hoodo; ul; nasiib;

3

2. (Ayaan-ta) Qorrax-soo-baxa iyo qorraxdhaca inta u dhexaysa oo iftiinka ah; maalin; dharaar; casho.

waa la naqliyay ✓

1

(Ayeeya-da)

2

Hooyada iyo aabbaha hooyooyinkood; Abooto.

waa la naqliyay ✓

1

(Ba'-a)

2

Dhicitaan, dhibaato iyo waxyeello xun cid gaarsiiya; hoog; belo; baabba'; baas.

waa la naqliyay ✓

1

(Baabbaca-da)

2

1. Gacanta dadka inta dhudhunka ka hoosaysa oo calaacasha, faraha iyo suulku ka mid yihiin oo wax lagu qabto; cukur; sacab; cagta nafleyda qaarkeed;

3

2. Orod gaar ah oo geelu cagaha la dhaco dhulka.

waa la naqliyay ✓

1

(Baabbi'in-ta)

2

Tirtirid; ciribgoyn; hoog ku falid.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaqima-da)

2

Neef xoolo ah oo aan madi ahayn; aan caano badan lahayn; badho; hooto; gabno; (ama baaqin).

waa la naqliyay ✓

1

(Baas-ka)

2

Dhibaato iyo waxyeello aad u xun leh; hoog; ba'; belo.

waa la naqliyay ✓

1

(Babac-a, Babac-da)

2

1. Meel taag ah oo dululub ah; hoobad.

3

2. Gudub.

waa la naqliyay ✓

1

(Bah-da)

2

1. In hooyo wada dhashay; tol; qolo.

3

2. Gob; (sida: bah iyo beel.

4

3. (°) Xiddigo dayaxu maro oo u dhexeeya xoor iyo faruuryo.

waa la naqliyay ✓

1

(Bahal-ka)

2

Nafleyda dadka iyo duunyada cunta ama qaniinta ama si kale u disha; (dugaag, bahal-hoosaad; cayayaan...).

waa la naqliyay ✓

1

(Bahwadaag-ta)

2

1. Walaalo hooyo ka dhexayso ama isku bah ah.

3

2. Baho waaweyn oo is gaashaanbuursada ama iskaashi ka dhexeeyo ama dano kale wadaaga.

waa la naqliyay ✓

/howbow/ (infl)(n) dowdar (qof aan hoy iyo camal toona lahayn oo iska wareega).

waa la naqliyay ✓

1

(Hoga-da)

2

Xilli kulul; kaliil.

waa la naqliyay ✓

1

hogo¹: m.dh (-ooyin, m.l) Roobka ugu horreeya ee xilliga guga ama dayrta kulaylka ka dhasha.

2

hogo²: f.g3 (-gtay, -gatay) Nafley meel is tubid.

waa la naqliyay ✓

1

v. halt, stand still

2

hogo [feminine] n. hot season

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoolo iyo wixii la mid ah, muddo door ah, meel istub ama taagnaw.

2

hogo-da: (magac, dhedig, keli) xilli kulul oo kaliil ah. waxa lagu jiraa hogo kaliileed. Dh: kaliil.

waa la naqliyay ✓

/huudh (n) 1. madax-gashi (daboolka madaxa la gashado ee jaakadda dhaxanta ku-taal). (n) 2. goofanaha gaariga ee hore.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, kali) kaaha cadceedda dhacday ka sii muuqda.

waa la naqliyay ✓

/huuf/ (n) qanjaaful ~ qoob, raaf.

waa la naqliyay ✓

n., (of camels) gomod, -di; (of horses, asses, oxen ...) qoob, -ki; (of goats or sheep) qanjaful, raf, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

(Hoog-ga)

2

Ba'; baas; belo.

waa la naqliyay ✓

1

hoog¹: m.l Dhacdo leh dhibaato lagu hoobto; ba'; belo.

2

hoog²: f.mg1 (-gay, -gtay) Dhacdo dhibaato lagu hoobto leh la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

hoog¹: m.l Dhacdo leh dhibaato lagu hoobto; ba'; belo.

2

hoog²: f.mg1 (-gay, -gtay) Dhacdo dhibaato lagu hoobto leh la kulmid. m.f.dh, hoogid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. misfortune, disaster

2

hoog v. suffer misfortune ~ disaster

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) woe (wow); misfortune (mis foor jin); calamity (kalaamiti) ~ balo, balaayo, —hoogay; woe betide (wow bitaaydh)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ba' oo dhibaatoo; jab oo hoog.

2

hoog-ga: (magac, lab, keli) dhibaato iyo mashaakil badan. Dh: ba', baas, ba'yaale, jab. Li: badhaadhe.

waa la naqliyay ✓

ويلة، مُصيبة

waa la naqliyay ✓

Jllaab

waa la naqliyay ✓

/huuk/ (n) 1. jillaab (jilib, bir yar oo qaroofan oo kalluunka lugu dabo). (n) 2. katabaan, katabaanka dharka la-surto. (v) 3. jillaab ku-dabid. e.g. to hook a fish (v) 4. surid, sida dhar katabaan la suro. 5. get off the hook~ qool ka-saarid, dhibaato ka bixin. 6. by hook or by crook kor iyo hoos (si kasta).

waa la naqliyay ✓

kullab, soo qabato

waa la naqliyay ✓

n., (wooden one) hangool, -ki; a fishing hook, jilib or jilaab, -ki.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-olay, -oshay) 1. Wax xoqid. 2. Timo, dhogor iyo wixi lamida hoobin. 3. Wax dub ka qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-olay, -oshay) 1. Wax xoqid. 2. Timo, dhogor iyo wixi lamida hoobin. 3. Wax dub ka qaadid. m.f.dh, hoolid.

waa la naqliyay ✓

v. shear ~ shave poorly, cut hair badly; scrape

waa la naqliyay ✓

1

(fal) timo iyo wixii la mid ah, si aan habaysnayn, u xiir.

2

hool: (fal) wax qolof saran tahay, diirka ka fiiq ama ka qaad.

waa la naqliyay ✓

1

de: shear ~ shave poorly, cut hair badly; scrape

2

lx: hool

3

pd: (hoolay)

4

ps: v1=

5

key: hool

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) Aalad ku rakiban gaadiidka (baabuurta, tareenka, iyo wixi lamida) oo la dhawaajiyo markii wax loo digayo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) Aalad ku rakiban gaadiidka (baabuurta, tareenka, iyo wixi lamida) oo la dhawaajiyo markii wax loo digayo.

waa la naqliyay ✓

m. n. horn

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) horn (hoorn); honk (hoongk)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qalab kala jaadjaad ah oo gaadiidka lagu rakibo oo baraarujinta iyo wixii la mid ah loo adeegsado.

2

hoon -ka: (magac, lab, keli) dhawaaqa iyo codka uu hoonku bixiyo.

waa la naqliyay ✓

1

de: horn

2

lx: hoon

3

pd: (-ka Pl: hoonan (ka))

4

ps: n4-m

5

key: hoon

waa la naqliyay ✓

/huup/ (n) garan-gar.

waa la naqliyay ✓

n., giringir, -ti.

waa la naqliyay ✓

1

(Hoor-ka)

2

1. (roob, kd.) di'itaan; soo daadad; soo qubad; tiix.

3

2. (-) jaadadka geela mid kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

hoor¹: m.l 1. Dhibco biyo ah oo meel ka soo dhacaya. 2. Illin.

2

hoor²: m.l (kiimika) Wejiga maatarka ee saxarrada walaxdu ay ka koobantahay isugu dabranyihiin si debecsan.

3

hoor³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Roob di'id. 2. Dhibco biyo ah meel ka soo dhicid.

waa la naqliyay ✓

m.l Nooc geela ka mid ah, caano badan, adkaysi yar, dhogor yar, bar gaaban.

waa la naqliyay ✓

1

hoor¹: m.l 1. Dhibco biyo ah oo meel ka soo dhacaya. 2. Illin.

2

hoor²: m.l (kiim.) Wejiga maatarka ee saxarrada walaxdu ay ka koobantahay isugu dabranyihiin si debecsan. m.f.dh, hoorid.

3

hoor³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Roob di'id. 2. Dhibco biyo ah meel ka soo dhicid. m.f.dh, hoorid.

waa la naqliyay ✓

Liquid

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] drops; raindrops, rainfall; tears; liquid {chemistry}

2

hoor v. rain, pour, gush

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) 1. seep (siip); ooze (uuz) ~ daroor. 2. rain heavily

waa la naqliyay ✓

1

(fal) roob, il iyo wixii la mid ah, da' oo xoog u tiix ama shuban. Beereleydu waxay yidhaahaan: Hororay rooboow hoor. Li: qaad.

2

hoor -ka: (magac, lab, keli) roob iyo wixii la mid ah, dhibic dhibic u di'id, u soo daadasho, u tiixid. Sidii roob ku hooray meel cosob loo, cadceedi u soo baxdaad tahay.

3

hoor -ka: (magac, lab, keli) magac guud oo dareeraha oo dhan ka dhexeeya. Dh: dareere. Li: adke.

4

hoor -ka: (magac, lab, keli) walxaha sida biyaha ee shubmi kara ee isla markaana dareera.

5

hoor-ka: (magac, lab, keli) jaadadka geela jaad ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hoos-ka) Waxa ifku qabto harka ka baxa; hoosiis; har.

2

2. (Hoos-ta) Xagga dhulka xiga; aan kor ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

hoos¹: m.l (-sas, m.l) Shey if ku qabtay oo ilees-ma-gudbiye ah harka ka soo baxa.

2

hoos²: m.dh Meel ay wax kale ka sarreeyaan.

3

hoos³: f.g1 (-say, -stay) Wax har u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

hoos¹: m.l (-sas, m.l) Shey if ku qabtay oo ileesmagudbiye ah harka ka soo baxa.

2

hoos²: m.dh Meel ay wax kale ka sarreeyaan.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., loc. (adj.): lower part, underneath; bottom; under, below, down, low, lower, inferior

2

hoos m. n. shade, shadow

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (preposition) under (an dher); below (bi low); beneath (beniith). Ex: kursiga hoostiisa; under the chair. Dulka hoostiisa; under the ground;

2

hoos u dhac -ay: (v) decrease (dkiriis); diminish (di minish).

3

hoos u dhac dhaqaale: (n) depression (dipareeshen); recession (ri sa-shan).

4

hoosta ka xarriikh -ay / -day: (v) underline (andher laayn)

5

hoos -ka: (n) shadow (shaa dhow); shade (sheeydh)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg hadh.

2

hoos-ta: (magac, dhedig, keli) salka ama gunta. Dh: gun, dacal. Li: dul, baar, kor.

3

hoos: (tilmaame) xagga dhulka xigta; aan korka xigin. Li: dul, kor.

waa la naqliyay ✓

تَحْتِ، ضِدُّ، فَوْقَ

waa la naqliyay ✓

/huut/ (n) 1. dhawaqa hoonka gaariga. (n) 2. cida guumeysta. (v) 3. dhawaq-dheer yeerin, sida hoon gaari iwm. (v) 4. ku-qaylin, ku fooryid oo diidid ka macna ah. e.g. When she started to sing, we all hooted at her.

waa la naqliyay ✓

n., (clamour) qaylo, -adi, buuq, -i.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hooy!) Dhawaaq dadka lagu soo jeediyo; waryaa! naayaa!

2

2. (Hooy-ga) Meel loo hoydo; aqal; guri; min.

waa la naqliyay ✓

u.j 1. War h.!: erey qof lala hadlayo dareenkiisa lagu soo jeediyo; waryaa! 2. Naa h.!: marka qof haween ah lala hadlayo ayaa la adeegsadaa naayaa. 3. Hooyaay!: marka dad badan lala hadlayo ayaa la adeegsadaa waryaadahee.

waa la naqliyay ✓

u-j 1. War h.!: erey qof lala hadlayo dareenkiisa lagu soo jeediyo; waryaa! 2. Naa h.!: marka qof haween ah lala hadlayo ayaa la adeegsadaa naayaa. 3. Hooyaay!: marka dad badan lala hadlayo ayaa la adeegsadaa waryaadahee. u.j.w, hooyaay.

waa la naqliyay ✓

1

v. take, accept

2

hooy inter. hey you!

3

hooy m. n. home, shelter

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) shelter (shal-tar)-, home (hoom) ~ minan, rug lugu noolaado

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) qof durugsan lagu soo jeediyo oo loogu dhawaaqo: Waryaa! Naayaa!

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) Xoolo ooman biyo hormo-hormo ugu sii daysasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-yday, -yatay) Habeen meel ku baryid. la-mid: hoyaatin².

waa la naqliyay ✓

1

v. spend the night (in a place), stay overnight

2

hoyo: v. go home at the end of a day

waa la naqliyay ✓

-hoyday / hoyatay: (v) stay overnight (o-vernaayt); spend the night ~ dhax

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «u ~» meel hoy ah, habeen ku bari; cid habeen marti u noqo.

2

hoyo: (fal) xijaabo; dhimo; geeryoo; bax.

waa la naqliyay ✓

1

1. Erey labo tilmaamood ama labo tixood xiriiriya (sida nin wanaagsan oo deeqsi ah; aqal weyn oo magaalo ku yaal; ama inoo sheega si kolkaas lagu sugan yahay (sida Cali oo buka; lo'dii oo cabtey); ama ulajeeddooyin kale abuura (isu eeg: wiilka kale iyo wiilka oo kale) ~ ee.

2

2. Xarafka o oo dheer; (ō).

waa la naqliyay ✓

xi. 1. (naxwe) Xiriiriye loo adeegsado in laysku xiro labo weer tabineed oo abyoon. Tusaale: “Cali waa nin wanaagsan oo deeqsi ah”, “Cali oo Xamar joogay ayaan la kulmay, adoo harsan waayay ma laguu soo harsaday?” 2. (naxwe) Xiriiriye isku xira laba fal oo isku mar la qabtay.

waa la naqliyay ✓

xi. 1. (naxwe) Xiriiriye loo adeegsado in laysku xiro labo weer tabineed oo abyoon. Tusaale: Cali waa nin wanaagsan oo deeqsi ah. Cali oo Xamar joogay ayaan la kulmay, adoo harsan waayay ma laguu soo harsaday? 2. (naxwe) Xiriiriye isku xira laba fal oo isku mar la qabtay.

waa la naqliyay ✓

1

conj. and

2

oo [conjunction] which, that; who; while

3

oo [feminine] n. OO, long O [digraph letter of the Somali alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1) et, 2) ce qui, 3) ce que, 4) alors que.

waa la naqliyay ✓

1

(conjunction) used to connect words or phrase; and (andh)

2

oo: long vowel of the letter o of the Somali alphabet

waa la naqliyay ✓

1

(xidhiidhiye) isku xidha laba weedhood oo macnohoodu is uuxiyo. Itixaankii Af Soomaaliga waan galay oo waan ku guulaystay.

2

oo: (xidhiidhiye) xidhiidhiye isku xidha labo fal oo isku mar la qabtay.

3

oo: (ereydhawaaq) oo qayladhaan ah oo inta badan lagu celceliyo gaar ahaan kolka la cabsanayo amat wax laga yaabo ama la cabsado. Dh: uu uu

waa la naqliyay ✓

وَ، مَا

waa la naqliyay ✓

/buu/booing, booed; (v) 1. ku fooryid (qof khudbaynaya ama jilaa iwm)(v) 2. diidmo qayaxan (tusid ama ku qaylin)

waa la naqliyay ✓

/kuu/ (n) 1. cod dabacsan sida codka shimbiraha. (v) 2. cod dabacsan samayn, si dabacsan u hadlid

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-ooyay, -oysay) 1. (f.g) Wax jarid. 2. (f.g) Xaajo go'aan ka gaarid. 3. (f.g) Qaraabo saaxiib iyo wixi lamida xiriir u jarid. 4. (f.mg) Ka g.: tiro mid kale ka jarid (xisaab). 5. (f.mg) Ka g.: ilmo nuugmo ka joojin. 6. (f.mg) Ka g.: wax, wax kale ka leexin. 7. (f.mg) Ka g.: cid dambi ay gashay kajeebid. 8. (f.mg) Ku g.: meel wax ku xannibid. 9. (f.mg) Ku g.: hadal iyo wixi lamida xad gaar ah kujoojin. 10. (f.mg) La g.: wax ka baxsasho. 11. (f.mg) U g.: cida ballan kaga bixid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-ooyay, -oysay) 1. (f.g) Wax jarid. 2. (f.g) Xaajo go'aan ka gaarid. 3. (f.g) Qaraabo saaxiib iyo wixi lamida xiriir u jarid. 4. (f.mg) Ka g.: tiro mid kale ka jarid (xisaab). 5. (f.mg) Ka g.: ilmo nuugmo ka joojin. 6. (f.mg) Ka g.: wax, wax kale ka leexin. 7. (f.mg) Ka g.: cid dambi ay gashay kajeebid. 8. (f.mg) Ku g.: meel wax ku xannibid. 9. (f.mg) Ku g.: hadal iyo wixi lamida xad gaar ah kujoojin. 10. (f.mg) La g.: wax ka baxsasho. 11. (f.mg) U g.: cida ballan kaga bixid. m.f.dh, goyn.

waa la naqliyay ✓

v. cut (down ~ off ~ up)

waa la naqliyay ✓