Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo hirqashada. Tusaale: “H. ka dheh”.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhiriq-da)

2

Digada qoyan oo lo'da; faanto; dhabcan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Digo aad u qoyan.

waa la naqliyay ✓

f. n. cattle urine; drips

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) saalada qoyan ee xoolaha, gaar ahaan lo'da.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhabcan, faanto

2

de: cattle urine; drips

3

lx: dhiriq

4

pd: (-da)

5

ps: n2a-f

6

key: dhiriq

waa la naqliyay ✓

1

(Biriq-da)

2

Gantaal xoog ah oo ololaysa oo daruuraha da'a haya ka timaadda; danab; jac; (ama wiriq).

waa la naqliyay ✓

1

biriq¹: m.dh Gantaal danab ah, xoog badan, wuxuu ku dhaco dila oo ka dhasha isku dhac daruuro marka roob da'ayo. la-mid: wiriq.

2

biriq²: f.mg1 (-rqay, -riqday; -rqi) Iftiin yar oo muuqday dhaqso u qarsoomid.

waa la naqliyay ✓

1

biriq¹: m.dh Gantaal danab ah, xoog badan, wuxuu ku dhaco dila oo ka dhasha isku dhac daruuro marka roob da'ayo. la-mid: wiriq.

2

biriq²: f.mg1 (-rqay, -riqday; -rqi) Iftiin yar oo muuqday dhaqso u qarsoomid. m.f.dh, birqid.

waa la naqliyay ✓

f. n. lightning, thunderbolt

waa la naqliyay ✓

-da: (n) thunderbolt (than dher boolt); a flash of lightning ~ wiriq

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg bidhiq.

waa la naqliyay ✓

1

de: lightning, thunderbolt

2

lx: biriq

3

pd: (-da)

4

ps: n2-f

5

key: biriq

waa la naqliyay ✓

برق

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) dadka xididdadiisa mid ka mid ah. Dh: iriq.

2

ciriq-a: (magac, lab, keli) lakabyada isa saaran ee raadraaca dhulka laga baadhayo biyaha, macdanta iyo wixii la mid ah.

3

ciriq-a: (magac, lab, keli) waa halka laba xubnood isugu yimaadaan ama riciraha lafuhu ku qaybsamaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Diriq-a)

2

Liilammo ama daliigo ad'adag oo xaskusha tuman iyo cawda feeran iyo wixii la mid ah laga reebo oo laga soo dhexsaaro.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) Liilammo ama daliigo ad'adag oo xaskusha tuman iyo cawda feeran iyo wixi lamida laga reebo ama laga soo dhex saaro.

waa la naqliyay ✓

m. n. rib (along margin ~ edge of palm leaf)

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) miiqa xaasawda ah ee xigga, dhegweynta iyo wixii la mid ah laga soo xigo. Dh: miiq.

waa la naqliyay ✓

1

de: rib (along margin ~ edge of palm leaf) used for braiding mats and making brooms

2

lx: diriq

3

pd: (-a)

4

ps: n2a-m

5

key: diriq

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kabbasho keli ah oo aad u yar. Dh: kabbasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hir³.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax iska celin; col iyo wixii la mid ah, iska dhebid; iska caabbiyid. Dh: hiris.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) gaabni iyo weydnimo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xidh, hawd, juq, jiq iyo wixi lamida oo marka la dhex maro, dadka iyo xoolaha maqaarkooda dhibaato soo gaarsiiya.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax xidhmay ama joogsaday: wax aan dhaqaaq danbe ku jirin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg hirid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-qay, -qday) Qof si tabar yari ku jirto u socosho.

waa la naqliyay ✓

v. walk slowly

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) socodka tukubaha ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: walk slowly

2

lx: hitiq

3

pd: (hitiqay)

4

ps: v1=intr

5

key: hitiq

waa la naqliyay ✓

1

miriq¹: m.dh.sh.r Muuqaal mar la arko ka dibna qarsooma.

2

miriq²: f.mg1 (-rqay, -riqday; -rqi) 1. Bidhaan fogaatay muuqaalkeeda qarsoomid. 2. Muuqaal deg u qarsoomid.

waa la naqliyay ✓

1

miriq¹: m.dh.sh.r Muuqaal mar la arko ka dibna qarsooma.

2

miriq²: f.mg1 (-rqay, -riqday; -rqi) 1. Bidhaan fogaatay muuqaalkeeda qarsoomid. 2. Muuqaal deg u qarsoomid. m.f.dh, mirqid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. sudden apparition, image that appears for only a moment

2

miriq v. disappear, vanish

waa la naqliyay ✓

(Mirig) N Euphorbia cameronii N.E.Br. Euphorbiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) biyo laga tuujo naaska qaalin dhawaan rintay. Dh: mirqin.

2

miriq-a: (magac, lab, keli) baabuur weyn oo Ruushku ku taakuleyn jiray ciidammadii Soomaaliya. Dh: baabuur.

waa la naqliyay ✓

1

(Siriq-da)

2

Il, xargaha iyo wixii la mid ah loo yeelo, oo kolkii la dhifto isku roorta.

waa la naqliyay ✓

1

siriq¹: m.dh Qool xargaha iyo wixi lamida loo yeelo oo markii la dhufto isku roora.

2

siriq²: f.mg1 (-qay, -qday) Il xarig isku roorid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qool xargaha iyo wixi lamida loo yeelo oo markii la dhufto isku roora.

waa la naqliyay ✓

f. n. noose, slip knot; rope trap

waa la naqliyay ✓

-da: (n) slipknot (islip-noot); noose (nuus). Ex: siriq u dhig; catch in a noose

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) il, xadhkaha iyo wixii la mid ah loo yeelo, oo kolkii la dhufto isku roorta oo wax qabata.

waa la naqliyay ✓

1

de: noose, slip knot; rope trap

2

initial: s

3

lx: siriq

4

pd: (-da Pl: sirqo (/ha))

5

ps: n2a-f, n3-f

6

key: siriq

waa la naqliyay ✓

1

(Wiriq-da)

2

1. Biriq.

3

2. Halaq aan wax qaniinin.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Halaq aan wax qaniinin. 2. la-mid: biriq¹.

waa la naqliyay ✓

Crystal

waa la naqliyay ✓

1

f. n. lightning, thunderbolt

2

wiriq [feminine] n. harmless snake species, with red stripes

waa la naqliyay ✓

(Wirikh) S Manilkara mochisia (Bak) Dubard. Sapotaceae.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) thunderbolt (than-der boolt); a flash of lightning ~ biriq

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) meesha ay sinta iyo bawdadu iska galaan. Shirkado wiriga loo kala baxshoo, waax la' baa jira'e. Dh: wiiq.

2

wiriq -da: (magac, dhedig, keli) macdan si dabiici ah u samaysanta oo qurux iyo adaygba leh oo sawaabisa baraf muraayadeedka oo inta badan baalal iyo dhinacyo xalleefsan docaha ku leh.

3

wiriq-da: (magac, dhedig, keli) mas dheereeya oo subxaanyada u eg oo aan wax qaniinin. Dh: biriq.

4

wiriq -da: (magac, dhedig, keli) meel oodan oo cidhiidhi ah. Wiriq oodan baan gallay: Dh: jiq.

waa la naqliyay ✓

1

bw: hirqi, hirqo

2

de: fullness, being filled with s.t. (water, milk, etc.)

3

lx: hiriq ka dheh

4

nt: hiriq (da)

5

ps: np-f-expr

6

key: hiriq_ka_dheh

waa la naqliyay ✓

m. n. husk (of rice), grain

waa la naqliyay ✓

1

a: bariiq

2

de: husk (of rice), grain

3

lx: biriiq

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: biriiq

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhiiqid yar oo hal mar ah; in yar oo caano dhirriq ka siin. Biriq caano ahna laga waa hashii. Dh: bidhiq.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhibic¹.

waa la naqliyay ✓

f. n. dot; period, full-stop

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) tifiq dhibicda ka roon ama ka badan oo dareere meel ku jira ka soo dhacda. Dh: tifiq.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhibic

2

de: dot; period, full-stop

3

lx: dhibiq

4

pd: (-da Pl: dhibqo (/ha))

5

ps: n3-f

6

key: dhibiq

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: dhillis.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhirif-ka)

2

Sida la noqdo ama layska dareemo kolka xumaan lays taarto; dhiidhi; xanaaq; caro; umal.

waa la naqliyay ✓

1

dhirif¹: m.l Caro; xanaaq.

2

dhirif²: f.mg1 (-rfay, -riftay; -rfi) Dhirif dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

dhirif¹: m.l Caro; xanaaq.

2

dhirif²: f.mg1 (-rfay, -riftay; -rfi) Sida la noqda ama layska dareemo marka xumaan lays taarto; dhiidhi; xanaaq; caro; umal. m.f.dh, dhirfid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be ~ get angry

2

dhirif vl. n. anger

waa la naqliyay ✓

1

-dhirfay/dhii rtay: (v) become angry (aan-gari); anger (aan-ger)

2

dhirif -ka: (n) anger (ang-ger); rage (reeyj); fury (fiy / '); wrath (raath); indignation (in-dig-neey-shin) ~ caro, xanaaq, cadho. Ex: wuu dhirfay; he became angry

waa la naqliyay ✓

1

Ira

2

Ire

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cadhoda, qofka marka lagu xad gudbo uu sameeyo. Dh: dhiidhi.

waa la naqliyay ✓

m.l Mugga sacab fidsan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-qyo, m.dh) Geed weyn, sal balaran, caleemo yaryar, qori adag, har yar leh oo kooraha, fandhaalada iyo wixi lamida laga qoro. la-mid: bisiq, dhosoq.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-ooyin, m.l) Wiil yar ama gabar yar oo anshax xun.

waa la naqliyay ✓

Filteration

waa la naqliyay ✓

1

(Hiqhiq-da)

2

Haghakadka ama joogjoogsiga oohinta oo hingada u eg.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Oohin hag-hakasho leh oo hingada u eg; feerafuglo.

waa la naqliyay ✓

vl. n. sobs, sobbing

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) haghakadka iyo joogjoogsiga oohinta oo higgada u eg.

waa la naqliyay ✓

1

de: sobs, sobbing

2

lx: hiqhiq

3

pd: (-da)

4

ps: vn-f

5

key: hiqhiq

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu reerka difaaco oo uu colaadaha ka ilaaliyo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: harqin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) weel aad u buuxin; buuxdhaafin.

waa la naqliyay ✓

1

(Hirrig-ta)

2

Meel dhir badan; jiq; humin.

waa la naqliyay ✓

f. n. forest, thickly wooded place

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) duud jiq ah oo geedo badan. Dh: jiq, cuun, hurrun, kayn, duud.

waa la naqliyay ✓

1

de: forest, thickly wooded place

2

lx: hirrig

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

key: hirrig

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley hitiq u socodsiin; luudin.

waa la naqliyay ✓

v. make someone walk slowly

waa la naqliyay ✓

(fal) aayar u soco oo dhuti; socod tukube ah, soco. Dh: dhuti.

waa la naqliyay ✓

1

de: make s.o. walk slowly

2

lx: hitiqi

3

pd: (hitiqiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: hitiqi

waa la naqliyay ✓

m.l/dh.sh.r la-mid: jiririq.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. shrill, sharp sound

2

jirriq m. n., [collective] tree species, with thorny branches

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu tusmeeyo codka ka soo baxa ilkaha oo xoog la iskugu qabto iyada oo la isku xaquuqayo.

2

jirriq-da: (magac, dhedig, keli) dagaal afka ah iyo is'afgaranwaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Mirriq-a)

2

Caano yar oo la mirrijiyo oo naasaha ku yaal.

waa la naqliyay ✓

m.l Godol yar oo ku soo dhaca candhada neef hore loo maalay marka la salaaxo dharaq.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) caano yar oo naasaha laga dhiijiyo. Sucu wuu gudhay oo mirriq kuma hadhin. Dh: dhiiq, miriq.

waa la naqliyay ✓

1

(Shirib-ka)

2

Cayaar raggu lee yahay oo la tumo iyadoo warmo iyo gaashaammo la qurxiyey la sito; waxay ka mid tahay cayaaraha shirarka waaweyn oo taagnaan iyo socodba waa lagu tumaa.

waa la naqliyay ✓

1

shirib¹: m.l Cayaar raggu dheelo iyadoo warmo iyo gaashaamo la qurxiyey la sito oo taagnaan iyo socodba lagu tumo.

2

shirib²: f.mg1 (-rbay, -ribtay; -rbi) Shirib cayaarid.

waa la naqliyay ✓

1

shirib¹: m.l Cayaar raggu dheelo iyadoo warmo iyo gaashaamo la qurxiyey la sito oo taagnaan iyo socodba lagu tumo.

2

shirib²: f.mg1 (-rbay, -ribtay; -rbi) Shirib cayaarid. m.f.dh, shirbid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. improvised song and dance, performed by men

2

shirib v. perform the men's improvised song and dance

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) ciyaar raggu dheelo oo la tumo iyadoo warmo iyo gaashaammo la qurxiyey la sito; waxay ka mid tahay ciyaaraha shirarka waaweyn oo taagnaan iyo socodba, waa lagu tumaa.

2

shirib -ta: (magac, dhedig, keli) qoryaha lagu dhiso dirgadaha ee luumaha geedaha ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Shirid-da)

2

Shir isugu imaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg shir².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shir isugu imaansho; shiris.

waa la naqliyay ✓