Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

(tilmaame) gaabni iyo weydnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhirif-ka)

2

Sida la noqdo ama layska dareemo kolka xumaan lays taarto; dhiidhi; xanaaq; caro; umal.

waa la naqliyay ✓

1

dhirif¹: m.l Caro; xanaaq.

2

dhirif²: f.mg1 (-rfay, -riftay; -rfi) Dhirif dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

dhirif¹: m.l Caro; xanaaq.

2

dhirif²: f.mg1 (-rfay, -riftay; -rfi) Sida la noqda ama layska dareemo marka xumaan lays taarto; dhiidhi; xanaaq; caro; umal. m.f.dh, dhirfid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be ~ get angry

2

dhirif vl. n. anger

waa la naqliyay ✓

1

-dhirfay/dhii rtay: (v) become angry (aan-gari); anger (aan-ger)

2

dhirif -ka: (n) anger (ang-ger); rage (reeyj); fury (fiy / '); wrath (raath); indignation (in-dig-neey-shin) ~ caro, xanaaq, cadho. Ex: wuu dhirfay; he became angry

waa la naqliyay ✓

1

Ira

2

Ire

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cadhoda, qofka marka lagu xad gudbo uu sameeyo. Dh: dhiidhi.

waa la naqliyay ✓

1

shirif¹: m.l Ur aan la jeclaysan oo nafleyda ka soo ura. la-mid: shuruf¹.

2

shirif²: f.mg1 (-rfay, -raftay) Nafley ur xun yeelasho. la-mid: shuruf².

waa la naqliyay ✓

m.l Ur aan la jeclaysan oo nafleyda ka soo ura. la-mid: shuruf.

waa la naqliyay ✓

1

hiif¹: m.l Ereyo huruuf ku jiro oo loo jeediyo cid aan la jeclayn. la-mid: huuf¹.

2

hiif²: f.g1 (-fay, -ftay) Ereyo huruuf ku jiro cid aan la jeclayn u jeedin. la-mid: huuf².

waa la naqliyay ✓

v. accuse, blame

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) express blame, censure or criticism to adverse circumstances ~ eedee, haaraan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) niyadda u xumee oo canaano. Dh: canaano, haaraan. Li: dulqaado.

2

hiif-ka: (magac, lab, keli) eedsaarka iyo canaanashada cid kale. Dh: haaraan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: eed, eedsaar, canaan

2

de: accuse, blame

3

lx: hiif

4

pd: (hiifay)

5

ps: v1=

6

key: hiif

waa la naqliyay ✓

1

(Cirif-ka)

2

Dacal; baal; gees; gooddi.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) Geeska ugu dambeeya ee ay ku dhammato meel ama shay. la-mid: cidhf.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) Geeska ugu dambeeya ee ay ku dhammato meel ama shay. la-mid: cidhif.

waa la naqliyay ✓

m. n. edge, corner; margin

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. corner (koor-nar); border (boor-dher); edge (ej) 2. pole (pool) ~ cidhif. Ex: Cirifka Waqooyi ama Cirifka Koonfur; the North Pole or the South Pole.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel ay waxba ka danbayn. Dh: cidhif, darif, fay.

waa la naqliyay ✓

1

de: edge, corner; margin

2

lx: cirif

3

pd: (-ka ~ -ta Pl: cirfo (/ha))

4

ps: n2-m, n3-f

5

xe: the hem of the cloth

6

xv: cidhif

7

key: cirif

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) timaha carruurta ce wejiga soo gala oo xaadda ah. Dh: idif.

waa la naqliyay ✓

1

(Hilif-ta)

2

Gogol aad u duugowdey; cajil; (ama milif).

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-fyo, m.l/dh) 1. Cad yar oo maro, derin, raar iyo wixi lamida oo duug ah. 2. Ruux bar yar.

waa la naqliyay ✓

f. n. worn-out cloth ~ mat ~ basket

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) gogol aad u duugowday. Dh: cajil, milif.

2

hilif -ta: (magac, dhedig, keli) maro yar. Hadhkii baan ka baayacay hilif Mareykaane.

waa la naqliyay ✓

1

de: worn-out mat ~ basket ~ cloth

2

lx: hilif

3

pd: (-ta ~ -ka Pl: hilfo (/ha))

4

ps: n2a-f, n3-m

5

key: hilif

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax dhammayn ama weel faaruqin. Halaqyaa na qaniinayoo, waabay baan hinif siinnayoo... Dh: fuuqsi. Li: hanbayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hir³.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax iska celin; col iyo wixii la mid ah, iska dhebid; iska caabbiyid. Dh: hiris.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xidh, hawd, juq, jiq iyo wixi lamida oo marka la dhex maro, dadka iyo xoolaha maqaarkooda dhibaato soo gaarsiiya.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax xidhmay ama joogsaday: wax aan dhaqaaq danbe ku jirin.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo hirqashada. Tusaale: “H. ka dheh”.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg hirid.

waa la naqliyay ✓

1

(Mirif-ta)

2

Saxarrada yaryar oo ciiddu bitiso, siiba kuwa ku daata ceelasha gudohooda.

waa la naqliyay ✓

m.dh Saxarro yaryar oo dabaysha bitin karto. la-mid: muruf.

waa la naqliyay ✓

m.dh Saxarro yaryar oo dabaysha bitin karto. la-mid: muruf.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): dust (carried by the wind); mud ~ dust particles (in water)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qashinka iyo huubaha la iska hurgufo: huubaha iyo haramaha laga bidhiiqiyo badarka la kariyo. Dh: midhif.

2

mirif -ta: (magac, dhedig, keli) saxarro yaryar oo inta badan biyaha dushooda heehaaba.

waa la naqliyay ✓

1

de: dust (carried by the wind); mud ~ dust particles (in water)

2

lx: mirif

3

pd: (-ta Pl: mirfo (/ha))

4

ps: n3-f-mass

5

key: mirif

waa la naqliyay ✓

v. swing around, be swung around

waa la naqliyay ✓

1

de: swing around, be swung around

2

initial: w

3

lx: wirif

4

pd: (wirfay)

5

ps: v1=intr

6

key: wirif

waa la naqliyay ✓

1

(Dhilif-ka)

2

Barida idaha kolonta ka laallaadda.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lfo, m.l) Mara yar oo calal ah; duug.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. tip of a sheep's tail

2

dhilif m. n. worn out piece of cloth, rag

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) badhida idaha bulka yar ee kolanta u eg ee ka lulata. Dh: dhillif.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhiriq-da)

2

Digada qoyan oo lo'da; faanto; dhabcan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Digo aad u qoyan.

waa la naqliyay ✓

f. n. cattle urine; drips

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) saalada qoyan ee xoolaha, gaar ahaan lo'da.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhabcan, faanto

2

de: cattle urine; drips

3

lx: dhiriq

4

pd: (-da)

5

ps: n2a-f

6

key: dhiriq

waa la naqliyay ✓

m.l Mugga sacab fidsan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cabasho muuji; muddaaharaad samee; shaqada jooji. Dh: shoobabaree.

2

giriif -ka: (magac, lab, keli) muddaaharaad muujin; cabasho muujin; shaqojoojin samayn; si wadar ah oo dad meel ka wada shaqeeyaa ay wakhti shaqada u hakiyaan si ay cabashadooda u muujiyaan. Annagoo giriif wada dhignaad garan lahaydeene. Dh: shoobbaro, mudaaharaad.

waa la naqliyay ✓

Filteration

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu reerka difaaco oo uu colaadaha ka ilaaliyo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: harqin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) weel aad u buuxin; buuxdhaafin.

waa la naqliyay ✓

1

(Hirrig-ta)

2

Meel dhir badan; jiq; humin.

waa la naqliyay ✓

f. n. forest, thickly wooded place

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) duud jiq ah oo geedo badan. Dh: jiq, cuun, hurrun, kayn, duud.

waa la naqliyay ✓

1

de: forest, thickly wooded place

2

lx: hirrig

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

key: hirrig

waa la naqliyay ✓

1

(fal) bad oo dhan xaadho oo wixii ku jira ka wada guro; kalluun yar iyo kalluun weynba ka idlayso; xaalufi oo goofi. Banbaanaha dhacaya burburkaa u sabab ahaa, baddoo la jiriifo burburkaa u sabab ahaa, barakac iyo baabba' burburkaa u sabab ahaa... Dh: xaalufi, goofi, madhi, jillaabo, jidhiif, madhi.

2

jiriif -ka: (magac, lab, keli) hab loo kalluumaysto oo ay maraakiibta waawayni sameeyaan oo gaag-mareeba ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Rifrif-ka)

2

Timo la rifay wax ka haray; idif.

waa la naqliyay ✓

1

rifrif¹: m.l.u 1. Timo si xun loo xiiray. 2. Ganka ay yeeshaan maro, derin iyo wixi lamida. 3. Cad-cad ka haray wax la kala googooyay.

2

rifrif²: f.g1 (-fay, -ftay) 1 . Timo, dhogor iyo wixi lamida si aan sinnayn u xiirid. 2. Waraaq, maro iyo wixi lamida cadcad yaryar u googooyn.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Timo si xun loo xiiray. 2. Ganka ay yeeshaan maro, derin iyo wixi lamida. 3. Cad-cad ka haray wax la kala googooyay.

waa la naqliyay ✓

m. n. shaved hair, stubble

waa la naqliyay ✓

-aytay: (v) make someone bald; give a bad or uneven hair cut ~ hoolhool

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) timo si xun loo xiiray.

2

rifrif -ka: (magac, lab, keli) ganka ay yeeshaan maro, derin iwm.

3

rifrif -ka: (magac, lab, keli) cad-cad ka haray wax la kala googooyay.

waa la naqliyay ✓

1

de: shaved hair, stubble

2

lx: rifrif

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: rifrif

waa la naqliyay ✓

1

(Shirib-ka)

2

Cayaar raggu lee yahay oo la tumo iyadoo warmo iyo gaashaammo la qurxiyey la sito; waxay ka mid tahay cayaaraha shirarka waaweyn oo taagnaan iyo socodba waa lagu tumaa.

waa la naqliyay ✓

1

shirib¹: m.l Cayaar raggu dheelo iyadoo warmo iyo gaashaamo la qurxiyey la sito oo taagnaan iyo socodba lagu tumo.

2

shirib²: f.mg1 (-rbay, -ribtay; -rbi) Shirib cayaarid.

waa la naqliyay ✓

1

shirib¹: m.l Cayaar raggu dheelo iyadoo warmo iyo gaashaamo la qurxiyey la sito oo taagnaan iyo socodba lagu tumo.

2

shirib²: f.mg1 (-rbay, -ribtay; -rbi) Shirib cayaarid. m.f.dh, shirbid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. improvised song and dance, performed by men

2

shirib v. perform the men's improvised song and dance

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) ciyaar raggu dheelo oo la tumo iyadoo warmo iyo gaashaammo la qurxiyey la sito; waxay ka mid tahay ciyaaraha shirarka waaweyn oo taagnaan iyo socodba, waa lagu tumaa.

2

shirib -ta: (magac, dhedig, keli) qoryaha lagu dhiso dirgadaha ee luumaha geedaha ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Shirid-da)

2

Shir isugu imaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg shir².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shir isugu imaansho; shiris.

waa la naqliyay ✓

1

(Shirin-ta)

2

Shir u samayn, isugu keenid: kulmin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg shiri. la-mid: shiris.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dad meel isugu keenid, shir u wicid; kulmin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: shirin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) isku imaad wada arrinsi iyo wax iswaydiini ku jirto.

waa la naqliyay ✓

1

(Shirix-a)

2

Lafo yaryar oo carjaw leh oo kalaggoysyada addimada ku yaal siiba cumaacunta cagta; badanaa waa magac kooxeed; (ama shiraanshirix).

waa la naqliyay ✓

m.l (-xyo, m.dh) Lafo yaryar oo dhuux leh, kuna jira lugaha dadka iyo xoolaha.

waa la naqliyay ✓

m. n. tarsus bone (of the instep)

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magacwadareed) lafo yaryar ee kalaggoysyada addimada siiba kuwa cumaacumta cagta ku yaal oo carjawda ah leh; shiraanshirix.

2

shirix-a: (magac, lab, keli) boqon.

waa la naqliyay ✓

1

de: tarsus bone (of the instep)

2

initial: s

3

lx: shirix

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: shirix

waa la naqliyay ✓

1

de: be ~ get angry

2

hm: 1

3

lx: dhirif

4

pd: (dhirfay)

5

ps: v1=intr

6

key: dhirif_1

waa la naqliyay ✓

1

de: anger

2

hm: 2

3

lx: dhirif

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m

6

syn: caro, geyr

7

key: dhirif_2

waa la naqliyay ✓

1

dhirifow¹: m.l 1. Marax. 2. Suyuc.

2

dhirifow²: f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Hilib suyuc yeelasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qaab kuraygu u maalo lo'da oo kolkuu hal dhiiqa ku dhiijiyaba kabado isagoon mid labaad la sugin.

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) kexee oo aguuji. Xoolaha hii dheh waan aroorinaynaaye. Dh: aguuju.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hir-ka) a) Hor iyo dib u socodka ama kor iyo hoos u socodka ka samaysma badda korkeeda, hawada iyo wixii la mid ah; mowjad; waddac. b) Muuqaal weyn oo hirka badda u eg (xiriirka buuraha, cirka, kd.).

2

2. (Hir-ta) Ariga (riyaha) jaad kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

hir¹: m.l (-rar, m.l) 1. Dhaqdhaqaaq biyaha baddu sameeyaan o heerkoodu kor iyo hoos ugu kaco. 2. Muuqaal fog ee caad, bad, buuro iyo wixi lamida ah. 3. Mowjadaha hawada ee baahiya codadka iyo muuqaallada; mowjad.

2

hir²: m.l (-rar, m.l) (fiisikis) Labid kaleed ee dhextaal ama dululaati. Marka uu hir socdo, garurka ayaa tamarta meel ka kexeeya, geeyana meel kale.

3

hir³: m.dh Nafley bar yar oo buuralayda ku nool (ari).

4

hir⁴: f.mg1 (-ray, -rtay) Meel dheer ka soo muuqasho.

waa la naqliyay ✓

1

hir¹: m.l (-rar, m.l) 1. Dhaqdhaqaaq biyaha baddu sameeyaan o heerkoodu kor iyo hoos ugu kaco. 2. Muuqaal fog ee caad, bad, buuro iyo wixi lamida ah. 3. Mowjadaha hawada ee baahiya codadka iyo muuqaallada; mowjad.

2

hir²: m.l (-rar, m.l) (fiisikis) Labid kaleed ee dhextaal ama dululaati. Marka uu hir socdo, garurka ayaa tamarta meel ka kexeeya, geeyana meel kale.

waa la naqliyay ✓

Wave

waa la naqliyay ✓

1

m. n. wave, surge, rise and fall (of tide); radio wave

2

hir [feminine] n. goat species

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Plural hirar-ka] wave (weeyv).

waa la naqliyay ✓

1

(fal) (iska ~) cid iska celi oo iska caabbi. Dh: difaac, dhaw.

2

hir-ka: (magac, lab, keli) garaaraha badda dusheed ka samaysma oo ay hawada iyo wixii la mid ahi dhaliyaan. Dh: mawjad, waddac. Wa: hirar.

3

hir -ka: (magac, lab, keli) muuqaalka guud ahaaneed ee buuraha xidhiidhsan..

4

hir -ka: (magac, lab, keli) birlab danabowga kala rakaadda ah ee uu hawada sii dhexmariyo tebiyaha wax baahshaa.

5

hir-ta: (magac, dhedig, keli) jaadadka riyaha jaad ka mid ah.

6

hir -ta: (magac, dhedig, keli) dooxada bannaan eet tigaaddu ka baxdo.

7

hir -ka: (magac, lab, keli) labidda kalgalka ah ee dheexyaal dhacda ama bug isku mid ah oo si isdaba joog ah u socota.

waa la naqliyay ✓