Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Hilqad-da)

2

1. Garangar yar oo loo yeelo alaabta qaarkeed oo inta suun, kd., loogu xiro, lagu qaado.

3

2. Dhegaha dumarku qaataan middood.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Biro sida faraatiga u galgaloolan oo daahyada iyo qoriga lagu xirayo isku haya. 2. Dhegaha dumarku ay qaataan middood. 3. Fadhi dad badan si wareeg ah u fadhiyaan. 4. Summad xoolaha lagu dhigo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Biro sida faraatiga u galgaloolan oo daahyada iyo qoriga lagu xirayo isku haya. 2. Dhegaha dumarku ay qaataan middood. 3. Fadhi dad badan si wareeg ah u fadhiyaan. 4. Summad xoolaha lagu dhigo.

waa la naqliyay ✓

f. n. any small ring used for fastening; earrings

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) daldalloollo iyo garangar yar oo alaabta qaarkeed loo yeelo oo inta suun loogu xidho, lagu qaado.

2

hilqad -da: (magac, dhedig, keli) qalab qurux loo adeegsado oo ka samaysan dahab iyo wixii la mid ah oo ay haweenku dhegaha ku qaataan, middood.

3

hilqad -da: (magac, dhedig, keli) qaab loo fadhiisto oo dad badani si meegaar ah u fadhiisto.

4

hilqad -da: (magac, dhedig, keli) dhegaha dumarku qaataan middood.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhego, kureeddo

2

de: any small ring used for fastening; [pl] earrings (e.g., on horse's harness, etc.)

3

lx: hilqad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: hilqad

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhillisasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Filqad-ka)

2

Filqasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: filqasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kala firidh ama kala baahid. Filqadkii ciidanka la jabiyay ayaa magaalada soo gaadhay. Dh: firidh.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax aan tiradoodu sugnayn.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) daruur meel fog laga arko.

2

hilaad -da: (magac, dhedig, keli) saadaasha wax soo socda. Dh: saadaal, saad.

3

hilaad -da: (magac, dhedig, keli) qiyaas indho ka cabir ah. Micnaha ku hagoogan. Asluubta hugeeda, hilaada qiyaasta, halhaysyada waara.

4

hilaad-da: (magac, dhedig, keli) cilmi lagu ogaado ama lagu qiyaaso roobka meel durugsan ku da'aaya, inta uu jiro, meesha uu ku da'aayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Hinqad-ka)

2

Kicid u hollad.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hinqasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of standing up ~ trying to get up

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jiif ama fadhi kor uga kacid oo is hinjin; kicitaan u hollad.

waa la naqliyay ✓

1

a: hinqasho (/da) [vn6-f]

2

de: act of standing up ~ trying to get up

3

lx: hinqad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m

6

key: hinqad

waa la naqliyay ✓

1

(Hirqad-ka)

2

Hirqasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hirqasho.

waa la naqliyay ✓

vn-m, stative v. overflowing, brimming over, state of fullness

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) weel ama wax kale biyo uga buuxin. Dh: buuxdhaaf, ceegaag.

2

hirqad -ka: (magac, lab, keli) dhereg xoog ah oo wax dareere ah laga kooco. Dh: dhereg.

waa la naqliyay ✓

1

a: hirqasho (/da) [vn-f-st]

2

de: overflowing, brimming over, state of fullness

3

lx: hirqad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m-st

6

key: hirqad

waa la naqliyay ✓

1

(Dhega-ha)

2

Hilqado.

waa la naqliyay ✓

1

(Kureedda-da)

2

(magac kooxeed; keli: kureed) suuqadda dumarku dhegaha ku qaato jaad kamid ah; dhego; hilqado.

waa la naqliyay ✓

1

dheg¹: m.dh (-go, m.l) 1. Xubinta maqalka nafleyda. 2. Hilqadaha haweenku isku qurxiyaan ee dhegaha dacalkooda surtaan middood. 3. Weel, qalab iyo wixi lamida meesha la qabto si loo qaado ama loo jiido. 4. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf. 5. Shebeg lakabyo isa saaran ah, xanjo ka samaysan oo ay shinnidu malabka ku keydsato, ilmahana gashato.

2

dheg²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Subag iyo wixi lamida xarkagid. 2. Cid iyo wixi lamida nabmid. 3. Ku dh.: wax gacanta xoog ugu qabasho.

waa la naqliyay ✓

m.l Qalab ka samaysan dahab, qalin, macdan iyo wixi lamida oo ay dumarku dhegaha gashadaan; hilqado.

waa la naqliyay ✓

1

dheg¹: m.dh (-go, m.l) 1. Xubinta maqalka nafleyda. 2. Hilqadaha haweenku isku qurxiyaan ee dhegaha dacalkooda surtaan middood. 3. Weel, qalab iyo wixi lamida meesha la qabto si loo qaado ama loo jiido. 4. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf. 5. Shebeg lakabyo isa saaran ah, xanjo ka samaysan oo ay shinnidu malabka ku keydsato, ilmahana gashato.

2

dheg²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Subag iyo wixi lamida xarkagid. 2. Cid iyo wixi lamida nabmid. 3. Ku dh.: wax gacanta xoog ugu qabasho. m.f.dh, dhegid.

waa la naqliyay ✓

m.l Qalab ka samaysan dahab, qalin, macdan iyo wixi lamida oo ay dumarku dhegaha gashadaan; hilqado.

waa la naqliyay ✓

s.m. - dhego, hilqado.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) cadka yar ee laga jaro wiilasha cisilkooda marka la gudayo; buuryada laga gooyo marka carruurta la gudayo. Bushka waxaygu riday gaaladii, balagga dheerayde. Dh: ballanjo, hanjaf, baaro, yuub, beejo, qolof.

2

balag -ga: (magac, lab, keli) biraha yaryar ee lagu qurxiyo billaawaha kana laadlaada ee shanqadha.

3

balag -ga: (magac, lab, keli) hilqado dumarku dhegaha ka soo laalaadiyaan oo balballaadhan. Kuusha caarrey carruuruhu ba way sidtaan ee aaway balaggii, billaawaha ragga u ekaa?

4

balag -ga: (magac, lab, keli) laamaha dhirta iyo daaqa curubta ah. Balag buu adhigii daaqay. Dh: fiil, qaji, curub, faraq, curdin.

5

balag -ga: (magac, lab, keli) shay cid wax loogu akhriyo ama loogu qabto oo dhaqankiisa saamayn ku yeesha. Balag baa loo lulaya wiilka. Dh: fal, maddiido, sixir.

6

balag -ga: (magac, lab, keli) walax ka samaysan maar midab dahabi ah leh oo kuusha halka ay ku soo afjaranto ee soo marta dhanka laga lulo. Balag bay kuusha ku xidhay.

7

balag -ga: (magac, lab, keli) xawlallabiga ka aan qaradka noqon weli ama aan iniiyaysan. Xawlalabigu waa balag weli. Li: qarad.

8

balag -ga: (magac, lab, keli) qorraxda oo xiddigga meerayaasha xuddunta u ah oo raadka weyn ku leh nolosha koonka. Dh: cadceed, qorrax, orrax. balal -ka: (magac, lab, keli) ololka ka baxa dabka huray. Balal kaga keen dabka aad afuufayso. Dh: belel, balbal.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) (ku ~) meel sida xanjada ugu nabmid.

2

dheg -ta: (magac, dhedig, keli) xubinta dareenka maqalka; lixaad maqalka.

3

dheg -ta: (magac, dhedig, keli) wax kaste oo uu dumarku dhegaha sudho oo isku qurxiyo. Dheg keliya oo luul ka samaysan ayay Aamina gashantahay. Dh: wisaakhyo, hilqad.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meel hoos u qodan ama daloosha. Soomaalaay dareenlay, boholaha duleeliyo, deylaanta loo qoday, dusha maro ka saaraay. Dh: dalool.

2

duleel -ka: (magac, lab, keli) wax isku sigib tiran meel yar oo furan oo ka bannaan. Duleelka dhegta waxa la geliyaa hilqad. Dh: dalool.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) suuqada dumarku dhagaha ku qaadto mid ka mid ah. Caasha kureedo wanaagsan ayey soo iibsatay Dh: wasaaqyo, hilqado. Wa: kureedooyin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) in mar la wada xidho oo dahab ah kana kooban silis, gacan, hilqado iyo fargal. Takham dahaba ayaa lagu meheriyey Luul. Dh: kunbuleed.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hilqadaha dhegaha. Wasaakhyo dahaba ayaa laga xaday tukaanka. Dh: higado, dhego.

waa la naqliyay ✓

1

n., (part of a bridle) durmad, -di, hilqad, -di.

2

curd: n., (coagulated part of milk) gadhoodh, -ki.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhiiqasho.

waa la naqliyay ✓

1

halqaad¹: m.l 1. Hog u banneynta shax la degey hog loo baneeyo si loo ciyaaro. 2. la-mid: halqaadid.

2

halqaad²: f.g1 (-day, -dday) Shax la degey si loo ciyaaro hog u banneyn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tallaabada ugu horraysa, xag u qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.g1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) 1. Wax qiyaastooda malayn. 2. Wax odorosid (roob).

waa la naqliyay ✓

f.g1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) 1. Wax qiyaastooda malayn. 2. Wax odorosid (roob). m.f.dh, hilaadiyid.

waa la naqliyay ✓

(fal) saadaali wax la fili karo. Dh: saadaali, saadi, mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof weyn oo maan iyo maskaxba buuxa oo xil qaadi kara. Curadku haddeed waa xilqaad. Dh: xilqabeen, xilkas.

waa la naqliyay ✓

1

(Bilad-ka)

2

Bisha dhalashadeeda ama bilaabashadeeda; bilasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: bilasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. appearance of a new moon

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah ciyaaraha jiibta, jaanta iyo sacabka keliya lagu dheelo, waana ciyaaraha ay wada dheelaan ragga iyo haweenku. Ciyaartani waxay caan ku tahay gobollada Bari, Nugaal iyo Waqooyi Galbeed.

2

bilad -ka: (magac, lab, keli) bisha dhalashadeeda. Biladka bishay la sugayaan carooska. Dh: bilasho. Biladdaya: magac loo baxsho gabadh quruxdeeda aawadeed la iska dhex arko sida muraayadda.

waa la naqliyay ✓

1

a: bilasho

2

de: appearance of a new moon

3

lx: bilad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m

6

key: bilad

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) nusqaan ama dhalliil uu shey ama qof leeyahay. Dh: cillad.

waa la naqliyay ✓

1

(Filad-ka)

2

Filasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: filasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. expectation, hope

waa la naqliyay ✓

name-unisex expectation, hope

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax ay suurgal tahay inuu dhaco, sugid. Dh: dhawrid, malaysasho, rajay, quuddarrayn. Dh: filasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: expectation, hope

2

lx: filad

3

pd: (-ka)

4

ps: vn2-m

5

key: filad

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) 1. Cad yar, beer ka mid ah oo qof maalin fali karo. 2. la-mid: haqasho. 3. Qarar dhaadheer oo xeebaha ku yaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qayb yar oo beer ka mid ah oo qof maalin fali karo.

waa la naqliyay ✓

Wax korka laga saarsaaray; wax lagu hilay.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Wax hil lagu xiray ahaansho (weel). 2. Wax tankiisu u dhanyahay oo aan wax kale qaadi karin ahaansho (gaadiid).

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] overloaded, piled up, accumulated

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax daboolan oo afka ka aabudhan; wax korka laga saarsaaray. Dh: higaagan, aabudhan.

2

hilan: (tilmaame) isku nidaamsan oo isku sigib tiran. Xaabo hilan si dhib yar baa loo xambaaraa.

waa la naqliyay ✓

1

de: overloaded, piled up, accumulated

2

lx: hilan

3

pd: (hilnaa)

4

ps: adj-der

5

key: hilan

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) xiiso loo qabo wax aad loo jecelyahay oo muddo laga maqnaado. Dh: hilow, xiiso.

waa la naqliyay ✓

1

(Hilay-ga)

2

1. Raro ama gogol duug ah (abjed, cajil, hilif, milif, kd.) mid kamid ah.

3

2. Minka timirta ah, galkiisa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Xarig weel lagu hilo. 2. (-yo, m.dh) Derin yar oo duug ah. 3. (-yo, m.dh) Callaal caw ka samaysan oo timirta lagu rito.

waa la naqliyay ✓

m. n. old worn-out mat; basket ~ wrapping for dates

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) raro ama gogol duug ah mid ka mid ah. Awrka waxa lagu rareereyey hilay duug ah. Dh: raro, abjed, cajil, hilif, milif.

2

hilay-ga: (magac, lab, keli) minka timirta ah, galkiisa.

3

hilay-ga: (magac, keli) xadhkaha wax lagu xidho oo dhan.

waa la naqliyay ✓

1

de: old worn-out mat; basket ~ wrapping for dates

2

lx: hilay

3

pd: (-ga)

4

ps: n2-m

5

key: hilay

waa la naqliyay ✓

1

de: craving meat, state of wanting to eat meat

2

lx: hilba

3

pd: \pd-hilbow

4

ps: np

5

xe: Today I crave meat. rw: hilib

6

xv: Maanta hilba-hilbow baa i haya.

7

key: hilba

waa la naqliyay ✓

1

(Hilid-da)

2

Alaabo, kd., dusha iska saarsaarid; taallayn; meel tuumin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hil².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xaabo iyo wax la mid ah, rasayn oo si habaysan isku duldhigid. Dh: taallayn, nidaamin.

2

hilid -da: (magac, dhedig, keli) wax af bannaan afka ka aabudhid oo ka awdid. Dh: hilis, daboolid, daboolis, aabudhis, aabbudhid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hirasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax ama meel la gabbaadsado ama wax lagaga nabad galo, gaadhiddeeda ku dedaalid. Dh: hirasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) roob bartiis ama hillaacii muuqdo, kobtuu hayo ama ku da'ayo il ku cabbirid. Sahanku ma ilaad baa, misa waa addindhig. Dh: oddoros, hilaad. Li: addindhig.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Nooc shimbiraha ka mid ah, midab bay ah leh, badanaaba ku nool guryaha iyo beeraha agtooda.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Nooc shimbiraha ka mid ah, midab bay ah leh, badanaaba ku nool guryaha iyo beeraha agtooda.

waa la naqliyay ✓

-da (magac, dhedig, keli) nooc shimbiraha ka mid ah oo midab bey ah leh oo badanaa ku nool guryaha iyo beeraha agtooda.

waa la naqliyay ✓

1

(Ilqod-ka)

2

Cudur indhaha ku dhaca.

waa la naqliyay ✓

m.l (daawo) Cudur indhaha ku dhaca.

waa la naqliyay ✓

m.l (daaw.) Cudur indhaha ku dhaca.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] ophthalmia (disease

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xanuun badanaa indhaha xoolaha ku dhaca.

waa la naqliyay ✓

1

de: ophthalmia (disease involving inflammation of the eye)

2

lx: ilqod

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m-col

5

key: ilqod

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dareeraha oo ka daata hareeraha weelka uu ku jiray, buuxdhaaf awgii ama dhaqdhaqaaq loo geystay awgii. Balqad baa caanihii dhammeeyey. Dh: walcad, daadad.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kolka intii hore laga tiro yarado ee lakala biiqbiiqo. Kala biiqad ayaa ku dhacay ciidankii. Dh: tafaraaruq. Li: midaw.

waa la naqliyay ✓

m. n. country, territory, land

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: country, territory, land

3

lx: bilaad

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: bilaad

waa la naqliyay ✓

1

(Billad-da)

2

Cad yar oo fidsan oo ah dahab, lacag, ama wax kale oo astaan ama hadal ku kor qoran yihiin, oo ama arrin weyn oo dhacday lagu xuso ama abaalgud loo bixiyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Gabal yar, fidsan, wareegsan oo dahab, qalin, maar iyo wixi lamida middood ka samaysan oo astaan ama hadal inta lagu qoro abaalgud ahaan lo baxsho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Gabal yar, fidsan, wareegsan oo dahab, qalin, maar iyo wixi lamida middood ka samaysan oo astaan ama hadal inta lagu qoro abaalgud ahaan lo baxsho.

waa la naqliyay ✓

f. n. medal

waa la naqliyay ✓

-da: (n) [Pl. billado-billadaha] medal (medhal)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) walax yar oo fidsan oo dahab, maar, lacag, iyo waxii la mid ah ka samaysan oo uu hadal ujeeddo leh ku qoranyahay ama astaan oo dawlad ama urur gaar u leeyahay lagu dhigo oo abaalgud looga dhigo ruux la maamuusayo oo wax soo qabtay ama gobonimo u soo halgamay.

waa la naqliyay ✓

1

de: medal

2

lx: billad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: billad

waa la naqliyay ✓

(alaab, kd.) aan urursanayn ee kala firirsan, daadsan, filqan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la bilqay ahansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la bilqay ahansho. m.f.dh, bilqanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] spread (across), scattered

waa la naqliyay ✓

(adj) scattered over a surface in a layer; dispersed, dissipated, dispelled

waa la naqliyay ✓