hilib — Macnaha & Turjumaada

1

(Hilib-ka)

2

Jiirka iyo baruurta ka baxa oogada dadka iyo tan nafleyda kale; so'; cad.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lbo, m.l) Jiirta iyo baruurta ka baxda oogada nafleyda.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lbo, m.l) Jiirta iyo baruurta ka baxda oogada nafleyda.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): meat

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) meat (miit)-, flesh (faleesh)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cadka ka kooban jiidhka iyo baruurta noolaha ee diirka iyo lafaha u dhexeeya. Dh: so', cad. Wa: hilbo.

waa la naqliyay ✓

1

de: meat

2

lx: hilib

3

pd: (-ka Pl: hilbo (/ha))

4

ps: n3-m-mass

5

syn: cooddi

6

key: hilib

waa la naqliyay ✓

1

(Hilid-da)

2

Alaabo, kd., dusha iska saarsaarid; taallayn; meel tuumin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hil².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xaabo iyo wax la mid ah, rasayn oo si habaysan isku duldhigid. Dh: taallayn, nidaamin.

2

hilid -da: (magac, dhedig, keli) wax af bannaan afka ka aabudhid oo ka awdid. Dh: hilis, daboolid, daboolis, aabudhis, aabbudhid.

waa la naqliyay ✓

1

(Hilif-ta)

2

Gogol aad u duugowdey; cajil; (ama milif).

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-fyo, m.l/dh) 1. Cad yar oo maro, derin, raar iyo wixi lamida oo duug ah. 2. Ruux bar yar.

waa la naqliyay ✓

f. n. worn-out cloth ~ mat ~ basket

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) gogol aad u duugowday. Dh: cajil, milif.

2

hilif -ta: (magac, dhedig, keli) maro yar. Hadhkii baan ka baayacay hilif Mareykaane.

waa la naqliyay ✓

1

de: worn-out mat ~ basket ~ cloth

2

lx: hilif

3

pd: (-ta ~ -ka Pl: hilfo (/ha))

4

ps: n2a-f, n3-m

5

key: hilif

waa la naqliyay ✓

1

(Hilin-ka)

2

Waddo weyn oo haloosi ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-immo/-nno, m.dh) Waddo ay samaysay cagta dadka ama xoolaha.

waa la naqliyay ✓

m.l (-immo/-nno, m.dh) Waddo ay samaysay cagta dadka ama xoolaha.

waa la naqliyay ✓

m. n. road, street, avenue

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) path (paath); route (ruut). Ex: hilinka toosan; the right path

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay xilli reerku uu geeddi ahaa. Waxa kale oo loo baxshaa wiil toosan sida hilinka ama caato ah.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dariiq ama waddo la maro. Dh: dariiq, waddo, jid, marrin, daw.

2

hilin-ka: (magac, lab, keli) jidka lagu gaadho summadaha iyo jaantusyada gaar ahaaneed ee xogta sayniska iyo xisaabta. Dh: jid, tub.

waa la naqliyay ✓

1

cf: haloosi, waddo

2

de: road, street, avenue

3

lx: hilin

4

pd: (-ka)

5

ps: n2c-m

6

key: hilin

waa la naqliyay ✓

1

(Jilib-ka)

2

1. Bowdada iyo kubku halkay iska galaan oo xagasha u tusmaysan; low.

3

2. Qaybaha tolka ama qoladu u kala baxaan, middood.

4

3. Bir yar oo af qaroofan oo inta idaad lagu xiro oo lacaaf la geliyo, kalluunka lagu qabto.

waa la naqliyay ✓

1

jilib¹: m.l 1. (-lbo, m.l) Meesha shanshada iyo bawdada dadku iska galaan. 2. Buur yar. 3. (byo, m.dh) Qayb ka mid ah qolooyin wada dhashay. 4. (-byo, m.dh) Bir yar oo caarad godan leh oo kalluunka lagu dabo; maqaalin. 5. J. u dhig: qof ama wax iska daaficid. 6. Jilbaha u dhig: qof ama wax iska dhicin.

2

jilib²: m.dh Dhul yar, bannaan oo degaan ku habboon.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-lbo, m.l) Meesha shanshada iyo bawdada dadku iska galaan. 2. Buur yar. 3. (byo, m.dh) Qayb ka mid ah qolooyin wada dhashay. 4. (-byo, m.dh) Bir yar oo caarad godan leh oo kalluunka lagu dabo; maqaalin. 5. J. u dhig: qof ama wax iska daaficid. 6. Jilbaha u dhig: qof ama wax iska dhicin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. knee

2

jilib m. n. section of a clan, sub-clan

3

jilib m. n. fish-hook

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. jilbo-ha] 1. knee (nii) ~ low -ga, ruug -ga. 2. subdivision of a tribe

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) kubka iyo bawdadu halka ay iska galaan ee xagasha. Dh: law.

2

jilib -ka: (magac, lab, keli) qabiil laamaha uu u kala baxo mid xagga hoose ah. Dh: jufo, laf.

3

jilib-ta: (magac, dhedig, keli) bir yar oo afka soo qalloocda oo kalluunka lagu ugaadhsado ka dib kolka cad yar loo sudho. Dh: qabato.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax siman oo aan garjajoof lahayn. Dh: sibiil, siliib.

2

silib -ka: (magac, lab, keli) dhagax dusha sare ka siman; sallax.

waa la naqliyay ✓

1

(Agaagsa-ha)

2

Qof wax badan helay (hilib; lacag, ...) wax yar oo uu u gooyo kii aan wax helin, ama laga qaado; xoolaha la soo dhaco, waxa laga baxsho; loog.

waa la naqliyay ✓

1

(Arax-da)

2

Xubin lafdhabarta ka mid ah oo dhawr ricirood iyo hilibkood ka kooban.

waa la naqliyay ✓

1

(Awlal-ka)

2

1. (hilib) Dhinac; sarar.

3

2. Malabka kiisa raagey oo madow; xabagbarshi raagtey.

waa la naqliyay ✓

1

(Bagaf-ka)

2

1. Wax fidsan oo aan qiro weyneyn oo wareegsan.

3

2. hilib, waran... qaabkaas leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Bantar-ka)

2

Neef joogsadey hilibki; aad u caatoobey.

waa la naqliyay ✓

1

(Baruur-ta)

2

Hilibka intiisa cad oo dufanka leh oo aan jiirka ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Bisad-da)

2

Nafley yar oo dhogor jilicsan oo hebed ah oo dadka la dhaqanta: waxay ku nooshahay jiir, shinbiro, hilib kale, caano; dinnad; dummad; mukulaal, yaanyuuro; basho.

waa la naqliyay ✓

1

(Boorima-da)

2

Hab hilibka loo dubo.

waa la naqliyay ✓

1

(Bura-da)

2

1. Hilib dheeri ah oo guntan oo oogada nafleyda ka soo baxa.

3

2. Dheeri, siyaado, guno.

4

3. (-°) Haan yar; aagaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Burunji-da)

2

Hilibka intiisa guduudan oo jiirka ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Bushin-ta)

2

1. Labada cad oo hilibka ah oo afka ku qaraysan middood; dibin; faruur.

3

2. Bushi gelin; durid; burin.

waa la naqliyay ✓

(hilibka qaarki, kd.) aan u dhowaan, aan cunin, aan taaban; wax xil leh ka dhigtay oo naftiisa u diida; ka xishooda.

waa la naqliyay ✓

1

(Caata-da)

2

1. Aan hilib iyo baruur lahayn; weyd; xayeesi.

3

2. Daal, noog.

waa la naqliyay ✓

1

1. Midab ka koobma toddobada midab, oo ifka qorraxda, wadajirkooda; midabka caanaha iyo barafka.

2

2. (Cad-ka) a) Wax weyn go'i; gabal; xoogaa; in yar. b) Hilib.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Caddiin-ka) Caddaan.

2

2. (Caddiin-ta) Hilibka intiisa cad; baruur.

waa la naqliyay ✓

1

(Cadgo'-a)

2

Hilibgo'.

waa la naqliyay ✓

1

(Cadgo'id-da)

2

Hilibgo'id.

waa la naqliyay ✓

1

(Calalis-ka)

2

Cunnada inteeda la calaliyo (hilib, badar, kd.).

waa la naqliyay ✓

1

(Can-ka)

2

Labada cad oo hilibka ah oo wejiga labadiisa dhinac ku yaal, midkood; waxay u dhexeeyaan isha iyo qalka hoose, ama sanka iyo dhegta.

waa la naqliyay ✓

1

(Cayil-ka)

2

Hilib iyo baruur badan yeelad; naaxid; shishlaan; buurnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Hilibla-ha)

2

Kan hilibka ganacsada oo dadka ka iibsada; kawaanle.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) 1. Qof hilibka ka ganacsada; kawaanle. 2. Kawaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) 1. Qof hilibka ka ganacsada; kawaanle. 2. Kawaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. butcher, meat vendor

waa la naqliyay ✓

-hiliblaha: (n) one who sells meats; butcher (buyer)

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qofka hilib ka ganacsada ama iibiya. Dh: gasaarle, kawaale.

waa la naqliyay ✓

1

bw: qale, sugiye

2

de: butcher, meat vendor

3

lx: hilible

4

pd: (/ha Pl: hilibley (da))

5

ps: n7-m, n5b-m

6

syn: kawaanle

7

key: hilible

waa la naqliyay ✓

1

dhibib¹: m.l la-mid: dhibiib¹.

2

dhibib²: m.l (daawo) Xaalad daran oo si kedis ah qof ugu dhacda, sida badanna saameysa dhinac dhan oo jirka ka mid ah, waxaana keena dhiigga oo ka kala go'a qayb ka mid ah maskaxda.

3

dhibib³: f.mg1 (-bay, -btay) la-mid: dhibiib².

waa la naqliyay ✓

m.l (daaw.) Xaalad daran oo si kedis ah qof ugu dhacda, sida badanna saameysa dhinac dhan oo jirka ka mid ah, waxaana keena dhiigga oo ka kala go'a qayb ka mid ah maskaxda.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhidib-ka)

2

Tigin.

waa la naqliyay ✓

1

dhidib¹: m.l (-bbo, m.dh) 1. Qori dheer, xooggan, af fiiqan leh oo godadka aqal Soomaaliga lagu qodo. 2. Qori yar oo godka dabinka gees laga geliyo oo lagu celiyo fitiligta. 3. la-mid: dhidbid.

2

dhidib²: m.l 1. (xisaab) Xarriiqda uu shaxan ku wanqaaranyahay. 2. (xisaab) Mid ka mid ah xarriiqyada tixraac ee maguuraanka ah ee lagu isticmaalo garaaf ama habdhis kulan. 3. (xisaab) Xarriiqda uu xood ama walaxi ku dul waniino.

3

dhidib³: f.g1 (-dbay, -dibtay; -dbi) Wax si adag dhulka ugu aasid.

waa la naqliyay ✓

1

dhidib¹: m.l (-bbo, m.dh) 1. Qori dheer, xooggan, af fiiqan leh oo godadka aqal Soomaaliga lagu qodo. 2. Qori yar oo godka dabinka gees laga geliyo oo lagu celiyo fitiligta.

2

dhidib²: m.l 1. (xisaab) Xarriiqda uu shaxan ku wanqaaranyahay. 2. (xisaab) Mid ka mid ah xarriiqyada tixraac ee maguuraanka ah ee lagu isticmaalo garaaf ama habdhis kulan. 3. (xisaab) Xarriiqda uu xood ama walaxi ku dul waniino.

waa la naqliyay ✓

Axis

waa la naqliyay ✓

Axis

waa la naqliyay ✓

1

m. n. stick fixed into the ground to act as a prop ~ support; axis

2

dhidib v. fix, set something into something else

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) hard and rocky soil ~ gawaan

2

dhidib -ka: (n) support (sa-poorti); bear the weight of, especially from below. Ex. dhidibka u aas; make a good support

waa la naqliyay ✓

1

(fal) walax bir, loox ama wax kale ah. dhulka ku adkee oo ku dheeb.

2

dhidib-ka: (magac, lab, keli) tiir ama qodin dhulka lagu dhaabo.

3

dhidib -ka: (magac, lab, keli) labada kulan ee garaafyada midkood.

4

dhidib -ka: (magac, lab, keli) xarriiq maangadeedka uu dhulka ama meere ku dul wareego.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhilid-da)

2

1. (miro, kd.) qolofta kore ka fujin; diirid; beerin; qayixid.

3

2. (caw, xaskul...) diriqa ka bixin.

4

3. Qurxin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhil.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax taxnaa sida firida galleyda, gacanta kaga daadin. Dh: dhilis.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhilif-ka)

2

Barida idaha kolonta ka laallaadda.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lfo, m.l) Mara yar oo calal ah; duug.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. tip of a sheep's tail

2

dhilif m. n. worn out piece of cloth, rag

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) badhida idaha bulka yar ee kolanta u eg ee ka lulata. Dh: dhillif.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: dhillis.

waa la naqliyay ✓

m.dh Mindida, masaarta, toorrayda iyo wixi lamida oo aan daab lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Hiilid-da)

2

Hiilin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: hiilin.

waa la naqliyay ✓

1

(Hiilin-ta)

2

Dad dagaallama haya, mid, af ama addin ka taageerid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hiili. la-mid: hiilid, hiilis, hiillin, hiillis.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) «u» dad is haya midkood af ama addin ku taageerid. Dh: taageerid, garabsiin.

2

hiilin-ta: (magac, dhedig, keli) «ka ~» dad is haya, dhinac ka eexasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hiilin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg hiilin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kala shaandhaynta midho iyo wax kale. Dh: lohloh.

waa la naqliyay ✓

inch. v. wish to revisit, desire to see again, feel nostalgia, miss

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) longing (loun ging); nostalgia (nostaalja) ~ buseel, jamasho, hiloow, hilow

waa la naqliyay ✓

1

a: hilow

2

de: wish to revisit, desire to see again, feel nostalgia, miss

3

lx: hiloob

4

pd: (hiloobay)

5

ps: v1=inch

6

key: hiloob

waa la naqliyay ✓

1

(Himlin-ta)

2

Wax kor u qaadid si lagu ogaado culayskiisu inuu weyn yahay ama yar yahay; tijaabin; iskudeyid; baxnaanin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg himli.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) kor u hinjinta wax culayskiisa in la garto la doonaayo. Himlintu waa qiyaase miisaan dhab ah maaha. Dh: hinjin, hollin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: shacab.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] people; public

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: people; public

3

initial: s

4

lx: shicib

5

pd: (-ka)

6

ps: n2a-m-col

7

see: shacab

8

key: shicib

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ishortaagid; dib u ridid; shilis.

2

shilid -da: (magac, dhedig, keli) wax kala dhexgelin; shilis: bishili.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Shilin-ka) Lacag ka dhigan gini labaatan meelood loo qaybshey meeshi; 100 senti; astaantiisu waa (/–).

2

2. (Shilin-ta) Xasharaad jaadad badan ah, oo dhiigga nuuga, oo aan baalal lahayn, oo dadka iyo nafleyda kaleba cuna, cudurrana keena.

waa la naqliyay ✓

1

shilin¹: m.l (-mmo/-maad, m.l/dh) Lacag sarrif ah oo ka samaysan bir qiimaheeduna u dhigmo 100 senti.

2

shilin²: m.dh Xasharaad siddeed lugood leh oo jaadad badan, baalalna aan lahayn oo dhiigga xoolaha ku nool cudurrana keenta.

waa la naqliyay ✓

1

shilin¹: m.l (-mmo/-maad, m.l/dh) Lacag sarrif ah oo ka samaysan bir qiimaheeduna u dhigmo 100 senti.

2

shilin²: m.dh Xasharaad siddeed lugood leh oo jaadad badan, baalalna aan lahayn oo dhiigga xoolaha ku nool cudurrana keenta.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. shilling

2

shilin [feminine] n., [collective] tick (parasite)

waa la naqliyay ✓

1

-ka:,(n) a basic unit of currency in Somalia; shilling

2

shilin -ta: (n) bloodsucking parasitic insect; tick (tik)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) lacag ka dhigan gini labaatan meelood loo qaybshay meeshii; 100 senti.

2

shilin -ta: (magac, dhedig, keli) xasharaad noocyo badan leh, oo dhiigga nuuga, oo aan baalal lahayn, oo dadka iyo nafleyda kaleba cuna, cudurrana keena.

waa la naqliyay ✓