Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

hiif¹: m.l Ereyo huruuf ku jiro oo loo jeediyo cid aan la jeclayn. la-mid: huuf¹.

2

hiif²: f.g1 (-fay, -ftay) Ereyo huruuf ku jiro cid aan la jeclayn u jeedin. la-mid: huuf².

waa la naqliyay ✓

v. accuse, blame

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) express blame, censure or criticism to adverse circumstances ~ eedee, haaraan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) niyadda u xumee oo canaano. Dh: canaano, haaraan. Li: dulqaado.

2

hiif-ka: (magac, lab, keli) eedsaarka iyo canaanashada cid kale. Dh: haaraan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: eed, eedsaar, canaan

2

de: accuse, blame

3

lx: hiif

4

pd: (hiifay)

5

ps: v1=

6

key: hiif

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m attentive, alert, active, vivacious

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ay ka muuqdaan astaamaha nin dhiirran oo aan la dagi karin ama soo jeeda.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hadal kulul oo canaan ah.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) timaha carruurta ce wejiga soo gala oo xaadda ah. Dh: idif.

waa la naqliyay ✓

1

(Hilif-ta)

2

Gogol aad u duugowdey; cajil; (ama milif).

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-fyo, m.l/dh) 1. Cad yar oo maro, derin, raar iyo wixi lamida oo duug ah. 2. Ruux bar yar.

waa la naqliyay ✓

f. n. worn-out cloth ~ mat ~ basket

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) gogol aad u duugowday. Dh: cajil, milif.

2

hilif -ta: (magac, dhedig, keli) maro yar. Hadhkii baan ka baayacay hilif Mareykaane.

waa la naqliyay ✓

1

de: worn-out mat ~ basket ~ cloth

2

lx: hilif

3

pd: (-ta ~ -ka Pl: hilfo (/ha))

4

ps: n2a-f, n3-m

5

key: hilif

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax dhammayn ama weel faaruqin. Halaqyaa na qaniinayoo, waabay baan hinif siinnayoo... Dh: fuuqsi. Li: hanbayn.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) gaabni iyo weydnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Haaraan-ka)

2

Wax sidii la rabey si aan ahayn u dhacay ama noqday oo la isku eedeeyo, laysku dagaalo, wax laysaga sheego; hiif; canaan.

waa la naqliyay ✓

1

huuf¹: m.l la-mid: hiif¹.

2

huuf²: f.g1 (-fay, -ftay) la-mid: hiif².

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. la-mid: hiifid. 2. Qof soo orday neef gurid.

waa la naqliyay ✓

1

isciilkaabi¹: m.l Is-hiifidda ama ka shallaynta khalad la sameeyey.

2

isciilkaabi²: f.mg2 (-iyay, -isay) 1. Khalad la sameeyey dartii is-hiifid. 2. Caro darteed faruuryo-qaniinid.

waa la naqliyay ✓

(fal) «is ciil dartiis, is haaraan oo is hiif; cill is bad.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hadal xanbaarsan canaan iyo gooddin. Dh: hanjabaad, hiif, haaraan. guhaadi: (fal) cid kale, cartan iyo dirir ku samee. Haddaan wiilka guulguulo way igu guhaadoone.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) canaan iyo foolxagad tiro badan oo hiif ah cid kale u geysasho. Meel balaayo heeryaha dhigtoo, la isku haaraamey. Dh: guulguulid, hiifid, haaramid, eedayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, guulguulid oo canaanasho. Dh: canaanasho, hiifitaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax xumaaday, ciddii ka masuulka ahayd, ku eedee. Dh: hiif, canaano.

2

haaraan -ka: (magac, lab, keli) canaan hiif leh. Dh: foolxagad, eed, canaan, hiifid, haaran.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hiifid; canaanasho.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale canaano oo hiif.

2

huuf -ka: (magac, lab, keli) canaanta iyo haraamista cid kale. Dh: hiif.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac,dhedig,keli) canaanashada iyo haraamitaanka cid kale. Dh: hiif.

waa la naqliyay ✓

1

bw: canaan

2

de: accuse, put the blame on s.o.

3

lx: eedsaar

4

pd: (eedsaaray)

5

ps: v1=cmp

6

syn: hiif

7

key: eedsaar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qaab kuraygu u maalo lo'da oo kolkuu hal dhiiqa ku dhiijiyaba kabado isagoon mid labaad la sugin.

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) kexee oo aguuji. Xoolaha hii dheh waan aroorinaynaaye. Dh: aguuju.

waa la naqliyay ✓

1

(Biif-ka)

2

1. Biyo ku kor shubid; qoyn.

3

2. Qurux.

waa la naqliyay ✓

1

biif¹: m.l 1. Biyo yar oo lagu qooyo galley, meseggo iyo wixi lamida marka la tumayo ama la shiidayo. 2. B. ah: midab aad u cad; qurux. 3. la-mid: biifid.

2

biif²: f.g1 (-fay, -ftay) 1. Badar, digir iyo wixi lamida oo la tumayo ama la shiiday biyo yar ku qoyn. 2. Caddayn, qurxin.

waa la naqliyay ✓

1

biif¹: m.l 1. Biyo yar oo lagu qooyo galley, meseggo iyo wixi lamida marka la tumayo ama la shiidayo. 2. B. ah: midab aad u cad; qurux. 3. Caddayn.

2

biif²: f.g1 (-fay, -ftay) 1. Badar, digir iyo wixi lamida oo la tumayo ama la shiiday biyo yar ku qoyn. 2. Caddayn, qurxin. m.f.dh, biifid.

waa la naqliyay ✓

1

v. spray; decorate, beautify; whiten

2

biif vl. n. act of spraying; beautification, beauty

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax ishu qabato oo loo bogo ka dhig. Dhalaalkeeda muraayadda eeg waan biifay. Dh: qurxi, cadday.

2

biif -ka: (magac, lab, keli) midab caddaan saafi ah, wax ishu qabaynayso oo qurxoon. Halkay bededi laabtaydu aan, biifka ka caddeeyey.

waa la naqliyay ✓

1

(Diif-ta)

2

Tabaryarida iyo raadka cudurka dheeraaday ama diihaalku qofka ku reebaan.

waa la naqliyay ✓

1

diif: m.dh Tamardarro, jiil, daal iyo wixi lamida oo jirka ka muuqda.

2

dįif: m.l Biyaha iyo qoyaanka kale oo sanka ka yimaada, durey ama hargab dartiis; siin. la-mid: dųuf¹ (2).

waa la naqliyay ✓

1

diif: m.dh Tamardarro, jiil, daal iyo wixi lamida oo jirka ka muuqda.

2

dįif: m.l Biyaha iyo qoyaanka kale oo sanka ka yimaada, durey ama hargab dartiis; siin. la-mid: dųuf.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. mucus, nasal discharge, snot

2

diif [feminine] n., [abstract] weakness, fatigue

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) nasal mucus (neey-sal miyukas); snot (isnaat); phlegm (faleem)-, rheum (ruum) ~ duuf

2

diif: -ta: (n) fatigue (fatiig) tiredness (taayedh-nes); weariness (wiyiri-nes) ~ daal

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) darxumo ka muuqata qofka dushiisa.

waa la naqliyay ✓

fiif! (ereycodeed) tusa wixii sanka ku jira oo neef la isku curjinayo xoog lagaga soo saaro. Siinka fiif iska dheh.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Harag, suun iyo wixi lamida hiige ku xoqid.

waa la naqliyay ✓

v. manipulate, make something pliable

waa la naqliyay ✓

(fal) adoo baahi qaba, tahar, naas ama wax la mid ah oo aan nafci badan lahayn, sarsarriig. Dh: sarsariigo, xagxago, diiro.

waa la naqliyay ✓

1

de: manipulate, make s.t. pliable (e.g., an animal hide by chewing on it or a piece of cardboard by rubbing it against a surface)

2

lx: hiig

3

pd: (hiigay)

4

ps: v1=

5

key: hiig

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hiil-ka) Labo qof oo la kala godobsado oo mid, af ama addin wax laga taro, si uu kan kale uga adkaado; hiillo; danaano.

2

2. (Hii-sha) a) Digo ama saalo badan oo xeryaha ariga ku ururta. b) Geed yar oo xoolaha cuna caanohooda xaraar ka dhiga.

waa la naqliyay ✓

1

hiil¹: m.l Taageero la siiyo laba qof ama ka badan oo wax isku haysta midkood. la-mid: hiillo.

2

hiil²: f.mg1 (-lay; -iishay) la-mid: hiili.

waa la naqliyay ✓

m.dh Digo xoolaad oo uruurtay.

waa la naqliyay ✓

m.l Taageero la siiyo laba qof ama ka badan oo wax isku haysta midkood. la-mid: hiillo.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., (mass n.): sheep ~ goat dung

2

hiil m. n. support, partisanship, siding with one's friends ~ relatives

waa la naqliyay ✓

(Hil) N Vernonia cinerascens Sch.Bip. Compositae.

waa la naqliyay ✓

1

-hiisha: (n) dung (dhang); manure (manuur) ~ digo

2

hiil -ka: (n) partiality; partisanship to a person or faction; favoritism ~ hiillo

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) labo dhinac oo dagaalamaya, garabsiin iyo tageero dhinac lala garab joogsado. Hiil iyo hoo ba waad iga helaysaa. Dh: gurmad, hiillo, danaaano.

2

hiil-sha: (magac, dhedig, keli) digo ama saalo badan oo xeryaha adhiga ku ururta. Dh: digo, gujuf.

3

hiil-sha: (magac, dhedig, keli) geedgaab xooluhu. ay daaqaan oo caanahooda khadhaadheeya.

waa la naqliyay ✓

1

(Hiir-ta)

2

1. Arooryo hore; goorta la jarmaado.

3

2. Hiirtaayo.

4

3. Hiiro.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Arooryo hore. 2. Salxanyo dhaadheer. la-mid: hiiro.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Arooryo hore. 2. Salxanyo dhaadheer. la-mid: hiiro.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. early morning, first light (at dawn)

2

hiir [feminine] n. trouble, difficulty

3

hiir [feminine] n. receding hairline

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) daybreak (dheeybareek); dawn (doon) ~ aroorta

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) arooryada hore; subaxda hore inta aan nin iyo geed la kala garan. Dh: kallah, muuni, jarmaad, kallahaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiif-ka)

2

1. Aan taag ama joog ahayne, dhulka korkiisa ama meel kale babac loogu dhereran yahay ama loogu kala baxsan yahay.

3

2. Dhacadiid ama dhabbac ama dhinac loo yaal.

4

3. Hurdo; seexad.

5

4. Dhuldhac; dhulqabad.

waa la naqliyay ✓

1

jiif¹: m.l 1. Dhinaca oo dhulka la dhigo si loo nasto; Hurdo; seexad. 2. Dhacdiid ama dhabbac ama dhinac loo yaal. 3. la-mid: jiifid.

2

jiif²: f.g1 (-fay, -ftay) Si loo nasto dhinaca dhulka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

jiif¹: m.l 1. Dhinaca oo dhulka la dhigo si loo nasto; Hurdo; seexad. 2. Dhacdiid ama dhabbac ama dhinac loo yaal.

2

jiif²: f.g1 (-fay, -ftay) Si loo nasto dhinaca dhulka dhigid. m.f.dh, jiifid.

waa la naqliyay ✓

1

v. lie down, be lying down

2

jiif vl. n. state of lying down; sleep

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) 1. sleep (isliip); the act of sleeping. 2. bedroom (beedh-ruum)

2

jiif: -ay / iaydy) sleep (isliip); be in the state of sleep

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, kali) wixii aan taagnayn. Jiif iyo joogba wuu diiday. Li: joog.

waa la naqliyay ✓

اضطِجَاعَ، نَوْمٍ

waa la naqliyay ✓

1

(Liif-ka)

2

Cayaar dhagxan gaar ah ama kubbado qori ah oo la tuuro ama la dilindilleeyo lagu cayaaro (ama luuf).

waa la naqliyay ✓

1

liif¹: m.l 1. la-mid: lųuf. 2. Xashiish jilicsan oo ka hara alwaaxda la qoro. 3. Dhagax xalleefsan oo lagu luufo. 4. Qaynbaar. 5. Sooloji ahaan, dhisme timaha oo kale ah oo dheer, sida tifafka yar yar ee baalasha shimbiraha.

2

liif²: f.mg1 (-fay, -ftay) 1. Liif ciyaarid. 2. Caatoobid. la-mid: luuf.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: lųuf. 2. Xashiish jilicsan oo ka hara alwaaxda la qoro. 3. Dhagax xalleefsan oo lagu luufo. 4. Qaynbaar. 5. Sooloji ahaan, dhisme timaha oo kale ah oo dheer, sida tifafka yar yar ee baalasha shimbiraha.

waa la naqliyay ✓

m. n. game in which stones ~ wooden balls are thrown into a hole

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax biro jilicsan ka samaysan oo weelka lagu maydho.

2

liif-ka: (magac, lab, keli) gufka timirta ama xigga oo la feedho oo weelasha lagu maydho ama furaashyada iyo makhaddadaha lagu cabbeeyo.

3

liif -ka: (magac, lab, keli) hilib la saafay oo la balaadhshay. Dh: isteeg.

4

liif-ka: (magac, lab, keli) ciyaar lagu dheelo dhagxan xalleefsan ama qoryo loo sameeyay oo la tuurto. Dh: luuf.

waa la naqliyay ✓

1

bw: luuf

2

de: game in which stones ~ wooden balls are thrown into a hole

3

lx: liif

4

nt: liif [v1=]

5

pd: (-ka Pl: liifaf (ka))

6

ps: n4-m

7

key: liif

waa la naqliyay ✓

m.l Meesha ay wax ka soo unkamaan; sinji.

waa la naqliyay ✓

m.l Meesha ay wax ka soo unkamaan; sinji.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) saliid daawo ah oo laga shiilo beerka libaaxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Tiif-ka)

2

Falag sida joonyad loo tolo oo badarka iyo wixii la mid ah lagu shubo.

waa la naqliyay ✓

1

tiif¹: m.l (-faf, m.l) Kolay maqaar ama maro ka samaysan oo badarka iyo wixi lamida lagu shubto.

2

tiif²: f.g1 (-fay, -ftay) Wax sarsarid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. woven sack

2

tiif v. slash, make a single slit ~ cut, stab; let blood

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ul ama wax kale oo kurtimo leh, dhil.

2

tiif: (fal) meel barar iyo caalidh leh sarsar si ay u dheecaanto. Dh: sarsar.

3

tiif -ka: (magac, lab, keli) falag sida joonyad loo tolo oo badarka iyo wixii la mid ah lagu shubo.

4

tiif -ta: (maga, dhedig, keli) raadka iyo itaaldarrada ay xanuunka ama wax kale keenaan oo bukaanka ku reebo. Dh: diif.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-fay, -ftay) 1. Sida wiifowgii u wareeg. 2. Aad u orod.

waa la naqliyay ✓

v. go round and round (like a merry-go-round), spin

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shiid oo dhagax xoog ugu tuur. Dhagax ku wiif hadduu ku dayn waayo. Dh: shiid.

2

wiif: (fal) sida wiifowga u wareeg.

3

wiif: (ereycodeed) tusmeeya guuxa iyo codka dhagaxa ama rasaasta la tuuro. Dhagax wiif le maahee wax kale lama maqlayn. Dh: xuuf.

waa la naqliyay ✓

1

cf: wareeg

2

de: go round and round (like a merry-go-round), spin

3

initial: w

4

lx: wiif

5

pd: (wiifay)

6

ps: v1=intr

7

key: wiif

waa la naqliyay ✓

1

(Dhilif-ka)

2

Barida idaha kolonta ka laallaadda.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lfo, m.l) Mara yar oo calal ah; duug.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. tip of a sheep's tail

2

dhilif m. n. worn out piece of cloth, rag

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) badhida idaha bulka yar ee kolanta u eg ee ka lulata. Dh: dhillif.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhirif-ka)

2

Sida la noqdo ama layska dareemo kolka xumaan lays taarto; dhiidhi; xanaaq; caro; umal.

waa la naqliyay ✓

1

dhirif¹: m.l Caro; xanaaq.

2

dhirif²: f.mg1 (-rfay, -riftay; -rfi) Dhirif dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

dhirif¹: m.l Caro; xanaaq.

2

dhirif²: f.mg1 (-rfay, -riftay; -rfi) Sida la noqda ama layska dareemo marka xumaan lays taarto; dhiidhi; xanaaq; caro; umal. m.f.dh, dhirfid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be ~ get angry

2

dhirif vl. n. anger

waa la naqliyay ✓

1

-dhirfay/dhii rtay: (v) become angry (aan-gari); anger (aan-ger)

2

dhirif -ka: (n) anger (ang-ger); rage (reeyj); fury (fiy / '); wrath (raath); indignation (in-dig-neey-shin) ~ caro, xanaaq, cadho. Ex: wuu dhirfay; he became angry

waa la naqliyay ✓

1

Ira

2

Ire

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cadhoda, qofka marka lagu xad gudbo uu sameeyo. Dh: dhiidhi.

waa la naqliyay ✓

1

(Hiifid-da)

2

Eed saarid; canaanasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hiif². la-mid: huufid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) canaanasho iyo haaraamid karhid iyo dulqaad la'aani ku jirto. Dh: nicid. Li: dulqaadasho.

2

hiifid-da: (magac, dhedig, keli) canaanasho; eed saarid.

waa la naqliyay ✓

1

shirif¹: m.l Ur aan la jeclaysan oo nafleyda ka soo ura. la-mid: shuruf¹.

2

shirif²: f.mg1 (-rfay, -raftay) Nafley ur xun yeelasho. la-mid: shuruf².

waa la naqliyay ✓