heelliyo — Macnaha & Turjumaada

1

-da: (magac, dhedig, keli) daayeerka kuwiisa yar yar ee dhabarka lagu sido.

2

heelliyo-da: (magac, dhedig, keli) daayeerka tan dhedigga ah. Kuye heelliyoy toos, miyaan hoolif mooyee, hal turxaana leeyahay.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) midhaha geedka higladu bixiyo. Heelli doontow halaq weyn filo.

waa la naqliyay ✓

1

(Heella-da)

2

Heesaha jaad kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Nooc heesaha jacaylka ah ka mid ah oo waayadii hore la qaadi jirey.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Nooc heesaha jacaylka ah ka mid ah oo waayadii hore la qaadi jirey.

waa la naqliyay ✓

f. n. love song, lyric

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, kali) magac guud oo kulmiya ciyaaraha Soomalida ee sacabka iyo. jiibinta leh intooda badan. Hannaan quruxeey, haweeya acddeey, Horjoogaagu heelo igu dhali. Dh: ciyaar.

2

heello-da: (magac, dhedig, keli) heesaha jaad ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

cf: hees

2

de: love song, lyric

3

lx: heello

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: heello

waa la naqliyay ✓

(fal) hees qaad, hee ku luuqay: jiib iyo jaan isla socota samee. Dh: heellee.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar da' weyn oo dhex marta ragga iyo haweenka, waxaana sida badan lagu ciyaaraa geedaha waaweyn hooskooda, waxaana ciyaartan laga dheelaa gobolka Shabeellada hoose iyo meelo kale.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) heello ku luuqayn ama ku qaadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheelliyid-da)

2

Doc culaysku u batay u liicid; dheelli noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dheelli². la-mid: dheelli¹ (2), dheellin, dheellis.

waa la naqliyay ✓

1

de: over-balance, lean sideways, fall to one side

2

hm: 1

3

lx: dheelli

4

pd: (dheelliyey)

5

ps: v2a=intr

6

key: dheelli_1

waa la naqliyay ✓

1

de: overbalancing, leaning sideways; unevenly distributed load

2

hm: 2

3

lx: dheelli

4

pd: (-ga)

5

ps: vn2a-m

6

key: dheelli_2

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) gacmagashiyo dahab ah oo dumarku gacmaha ku xidhaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Heeli-ga)

2

Miraha higlada.

waa la naqliyay ✓

m.l Miraha higlaha oo bislaaday.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] fruit of a thornless tree species

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) miraha higlada.

waa la naqliyay ✓

1

cf: higlo (the tree)

2

de: fruit of a thornless tree sp.

3

lx: heeli

4

pd: (-ga)

5

ps: n-m-col

6

key: heeli

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-eeshay, -eelatay) Wax ku dhowaasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) meel ama wax u dhowow.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Neef irmaan canug uu dhalay si uu u godliyo ku sii dayn.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Neef irmaan canug uu dhalay si uu u godliyo ku sii dayn. m.f.dh, hellin.

waa la naqliyay ✓

1

(Beelya-da)

2

Haadka waaweyn tu kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh Haadda waaweyn nooc ka mid ah, dafadana la bah ah, midab madaw leh oo buuraleyda ku nool.

waa la naqliyay ✓

m.dh Haadda waaweyn nooc ka mid ah, dafadana la bah ah, midab madaw leh oo buuraleyda ku nool.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] large bird of prey species

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) haadka waaweyn mid ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

cf: haad

2

de: large bird of prey sp.

3

lx: beelyo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

key: beelyo

waa la naqliyay ✓

name-f camel-owner; lucky; rich. Syn: Geelle

waa la naqliyay ✓

1

(Heerya-da)

2

Rarada, abjedyada, kd., awrta kolka la rara hayo dusha laga saaro, intaan gurgurka iyo dhigaha iyo alaabada kale la saarin; (ama reeryo).

waa la naqliyay ✓

m.dh Rarada awrka kolka la rarayo dusha laga saaro. la-mid: reeryo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Rarada awrka kolka la rarayo dusha laga saaro. la-mid: reeryo.

waa la naqliyay ✓

f. n. mats (etc.) tied on a pack camel's back as a foundation for the load

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) rarada, abjedyada iyo wixii la mid ah, awrta kolka la rarayo dusha laga saaro, inta aan gurgurka iyo dhigaha iyo alaabada kale la saarin. Dh: reeryo.

waa la naqliyay ✓

1

a: reeryo

2

de: mats (etc.) tied on a pack camel's back as a foundation for the load

3

lx: heeryo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: heeryo

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg helli. la-mid: hellis.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hellin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) caanaha maqasha markay godliso laga qabto si aanay u daaban; maqasha oo neefka lagu godliyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Abaal.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) tudhaale ama kaga doonid abaal danbe..

waa la naqliyay ✓

Litoral

waa la naqliyay ✓

agg. - la xiriira dagaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheelli-ga)

2

Qaadka ama culayska rarka oo inta doc u bata dhicid ku dhowaada.

waa la naqliyay ✓

1

dheelli¹: m.l 1. Dhinac u badashada wax culayskiisu dhan u bato oo uu dheellitirankii lumiyo. 2. la-mid: dheelliyid.

2

dheelli²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) Wax culayskiisa dhinac u badasho.

waa la naqliyay ✓

1

dheelli¹: m.l Dhinac u badashada wax culayskiisu dhan u bato oo uu dheellitirankii lumiyo.

2

dheelli²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) Wax culayskiisa dhinac u badasho. m.f.dh, dheelliyid.

waa la naqliyay ✓

1

v. over-balance, lean sideways, fall to one side

2

dheelli vl. n. overbalancing, leaning sideways; unevenly distributed load

waa la naqliyay ✓

-yey/ say: (v) unbalance (an-baa-lansi); overbalance (o-var-baalans); throw off balance; tip the scales

waa la naqliyay ✓

1

(fal) muur raran, kolba dhan u liic. Awrkii wuu dheelliyey ee ila dheellitira.

2

dheelli -ga: (magac, lab, keli) liicid ama janjeedhsi uu culays keeno.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dadka geela dhaqda.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dadka geela dhaqda.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] camelmen, camel owners, camel drivers

waa la naqliyay ✓

-da: (n) Plural-, camel owners, cameleers or drivers ~ geeleey

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) dadka geela dhaqda: dadka xoolohoodu geela uun yahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: camelmen, camel owners, camel drivers

2

lx: geelley

3

pd: (-da)

4

ps: n-f-col

5

key: geelley

waa la naqliyay ✓

(halka + iyo) taniyo, ilaa.

waa la naqliyay ✓

: from ... to (distance between two places)

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) halkii iyo; xilliga la joogo iyo xilli hore oo laga hadlayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: from ... to (distance between two places)

2

lx: halkiyo

3

ps: loc-expr

4

xe: How long will it take from here to Mogadishu? = halka + iyo

5

xv: ilaa, taniyo

6

key: halkiyo

waa la naqliyay ✓

Aan dhega'adkayn, aan wax diidin; inuu wax qabto u diyaar ah.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Qof wax u dhega nugul ahaansho. 2. Qof wax u diyaar ah ahaansho. la-mid: heelloon.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Qof wax u dhega nugul ahaansho. 2. Qof wax u diyaar ah ahaansho. m.f.dh, heellanaan. la-mid: heelloon.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] loyal, obedient

waa la naqliyay ✓

name-f loyal, obedient

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) (u ~) u hanwayn oo niyadsami ku qaba. Dh: heelloon.

waa la naqliyay ✓

1

a: heelloon

2

de: loyal, obedient

3

lx: heellan

4

pd: (heellanaa)

5

ps: adj-der

6

key: heellan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg helniin.

waa la naqliyay ✓

/helish/ (infl) (adj) aad u-xun, aad u-daran.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-yaday, -yatay) la-mid: jildiso.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) siigada xoolaha, soconaaya gadaashooda ka kacda.

waa la naqliyay ✓

Seasons

waa la naqliyay ✓

1

(Ceelalya-da)

2

Qofka ama dadka xoolaha aroorka ah, ceelka uga soo hormara.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Qofka ama dadka xoolaha aroor ah uga sii hora mara ceelka si uu ugu diyaariyo kaalin iyo biyo.

waa la naqliyay ✓

f. n. person ~ people who are first in line at a well in order to water the livestock

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) markaa xoolaha la arooriyo, cidda ka sii horraysa ee ceelka sii tagta. Ceelalyada hore, ciidan adag iyo, cid ma ku lahayd.

waa la naqliyay ✓

1

de: person ~ people who are first in line at a well in order to water the livestock

2

lx: ceelalyo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: ceelalyo

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dheelliyid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheelliyid.

waa la naqliyay ✓

name-f traveler; caravan; migration, traveling (on a journey) Lit: he who was born during a trans-humance

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh dhalatay reerka oo geeddi ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: geeleyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh Haweeney aan magaceeda la aqoon ama aan la doonayn in la sheego. la-mid: heblaa.

waa la naqliyay ✓

m.dh Haweeney aan magaceeda la aqoon ama aan la doonayn in la sheego. la-mid: heblaa.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg heelo. la-mid: heelad.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg heel.

waa la naqliyay ✓

name-m loyal, obedient

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil geyfan oo hawlkar ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig keli) eeg heellanaan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: heellan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] obedient, obeying someone

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid in uu wax qabto u diyaar ah. Dh: heellan.

waa la naqliyay ✓

1

a: heellan

2

de: obedient, obeying s.o.

3

lx: heelloon

4

pd: (heelloonaa)

5

ps: adj-der

6

key: heelloon

waa la naqliyay ✓

: refrain word repeated after verses of a song

waa la naqliyay ✓

1

cf: heello

2

de: refrain word repeated after verses of a song

3

lx: helleyoy

4

ps: expr

5

key: helleyoy

waa la naqliyay ✓

1

(Raalliya-da)

2

Afada saygeedu weligi raalli ka yahay, si walba u okobban; (ama raalliyad).

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh R. ah: haweenay ninkeeda u dhego nugul ah. la-mid: raalliyad.

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh R. ah: haweenay ninkeeda u dhego nugul ah. la-mid: raalliyad.

waa la naqliyay ✓

f. n. kind woman, agreeable ~ loyal wife

waa la naqliyay ✓