Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.dh 1. H. baaqid; h. u yeerid. 2. (e.d) Waryaa! naayaa!

waa la naqliyay ✓

1

inter. help!

2

hayaay [feminine] n. call ~ screaming for help

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) erey gurmaddoon ah oo lagu qayliyo marka dhiillo jirto ee ciidan iyo cududba la codsanyo. Dh: waawarey, gurmadaay.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhibco iyo baro uu yeesho neef uu aqal ku darrooshimeeyay.

2

hayaayo -da: (magac, dhedig, keli) siigo cas oo cirka isku shareerta oo indhaha u daran. Dh: siigo.

waa la naqliyay ✓

(Da-ai) S Chlorophytum longifolium (Rich.) Schweinf. Liliaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Hayaan-ka)

2

Geeddi dheer oo dhib badan.

waa la naqliyay ✓

1

hayaan¹: m.l 1. Dhawr geeddi, aan kala go' lahayn, oo meel fog loogu guuro. 2. H. ah: dad iyo xoolo guuraya oo meel fog u socda.

2

hayaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Dhawr geeddi oo aan kala go' lahayn meel fog ugu guurid.

waa la naqliyay ✓

1

hayaan¹: m.l 1. Dhawr geeddi, aan kala go' lahayn, oo meel fog loogu guuro. 2. H. ah: dad iyo xoolo guuraya oo meel fog u socda.

2

hayaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Dhawr geeddi oo aan kala go' lahayn meel fog ugu guurid. m.f.dh, hayaamid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. long journey, hard trek, migration

2

hayaan v. make a long journey ~ hard trek, migrate to a better place

waa la naqliyay ✓

name-m long journey, hard trek, migration. Lit: he who was born during a long journey

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a long journey in search of rain and pasture for the livestock

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay xilli uu reerku geeddi dheer ku jiray.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel fog oo dhul abaar ihi ka sokeeyo, u guur. Dh: kaynaan.

2

hayaan -ka: (magac, lab, keli) geeddi dheer oo maalmo qaata. Reerahan hayaanka u baxee meder ku huugaamay. Dh: qayaad, dalandool, kaynaan, callad.

waa la naqliyay ✓

1

mayaay¹: m.l la-mid: mayay¹.

2

mayaay²: f.mg1 (-yay, -yday) la-mid: mayay².

waa la naqliyay ✓

1

(Hada-da)

2

(Hadaayad, Hayaayad).

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Daboolka sufriyada. la-mid: hado, hayaayad.

waa la naqliyay ✓

e.d Hayaay! Waawareey! Ciidamoow!

waa la naqliyay ✓

m.l Hal hebed ah oo qof kasta iska maali karo; hayaaye. la-mid: tukenuug.

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid. m.f.dh, ciidmid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) badar garow karis ah oo aan la budlin. Koronkor cuni maaynoo kariba maaynee, karuur geel ma la hayaayey! Dh: hadhuudh, canbuulo.

waa la naqliyay ✓

(fal) aad u xanuun oo dheecaan biyo ah yeelo Nabaroow millil dawaan kuu hayaaye. Dh: caabuq millile-ha: (magac, lab, keli) xanuun iyo dheecaan biyo ah oo nabarradu yeeshaan kolka ay xumaadaan. Wiilkii irbad millilaha ka engejisa ayaa la turgay.

waa la naqliyay ✓

1

wagar! (ereydhawaaq) tusmeeya tacajub iyo yaab la arko. Gabadhii kolkii hadalka loo sheegay ayay tidhi wagar iyo ka waaweyn. Dh: weger, hayaay, heey, naw.

2

wagar -ka: (magac, lab, keli) geed aad u laf adag oo carfa. Dh: ajarse, ajarsi.

3

wagar -ka: (magac, lab, keli) qori geedka ajarsaha laga qoro oo ay caado ahaan dumarka umulaa qaataan oo ilmaha na madaxa u dhigaan. Gabadh wagar sidata yaa gaadhiga la socota. Dh: weger.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) dugaag xagga dambe gaaban qarqarka horana taagan oo xoolaha cuna oo ci badan habeenkii. Waraabe meel laga guuray buu muuda ka hayaaye. Dh: dhurwaa.

waa la naqliyay ✓

1

de: help!

2

hm: 1

3

lx: hayaay

4

ps: intj

5

key: hayaay_1

waa la naqliyay ✓

1

de: call ~ screaming for help

2

hm: 2

3

lx: hayaay

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: hayaay_2

waa la naqliyay ✓

1

(Hayaayad-da)

2

Hado (ama hadaayad).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: hadaayad.

waa la naqliyay ✓

f. n. cover, lid

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hadaayad; hado; hanuun.

waa la naqliyay ✓

1

de: cover, lid

2

lx: hayaayad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

see: hadaayad

6

key: hayaayad

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) farsamo aan qurux badnayn oo wax la isugu rakibo.

waa la naqliyay ✓

garder.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) timo jilicsan oo kala jeedjeeda. Dh: bidhiidh, yixi. Li: yoofil.

waa la naqliyay ✓

(Dally) N Dregea schimberi (Decne) Bullock. Asclepiadaceae.

waa la naqliyay ✓

(fal) nabarro gaadhsii; aad u waxyeellee.

waa la naqliyay ✓

m.l (-yo, m.dh) Dhaxan aad u badan oo markay timaado geedaha qalajisa. la-mid: haamadday.

waa la naqliyay ✓

1

(Hanaaya-da)

2

Eed; utun; asaaye.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cadaawad, nacayb.

waa la naqliyay ✓

f. n. accusation, blame

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eed ama utun la galo. Hanaayadu qofkii gala ayey sugtaa. Dh: asaaye, utun, eed.

waa la naqliyay ✓

1

de: accusation, blame

2

lx: hanaayo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: hanaayo

waa la naqliyay ✓

fal) beer, haramaha ka gur; ka jar.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof habac ah oo wax walba isagoon ka fiirsan aqbala. Ninkaasi naf ma leh oo waa hayaale. Dh: dameeridhanraacday.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Meel fog oo roob ka da'ay xoolo u rarid.

waa la naqliyay ✓

v. drive (livestock) a long distance

waa la naqliyay ✓

(fal) xoolaha meel fog u rar oo u geediyee. Dh: kaynaani, qayaadi.

waa la naqliyay ✓

1

cf: kaynaan

2

de: drive (livestock) a long distance

3

lx: hayaami

4

pd: (hayaamiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: hayaami

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhibaato iyo rafaad. Haydaarta iyo waad ogayd hilinkii dheeraaye. Gudoodiguu la soo jiidhayaa go' iyo haydaare Dh: haydaaro. Li: raaxo.

waa la naqliyay ✓

1

haylaan¹: m.l 1. Shuban aan la celin karin. 2. la-mid: haylaamid.

2

haylaan²: m.dh (-aamo, m.l) 1. la-mid: hąyl¹. 2. Faraqyada maryaha.

3

haylaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax shuban isku habeediyey noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Shuban aan la celin karin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) harrar caws laga sameeyo oo aqalka dushiisa la saaro.

waa la naqliyay ✓

u.j.w eeg hooy.

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) dad mid ka badan loogu naadiyo oo lagu soo jeeiyo. Dh: hooy.

waa la naqliyay ✓

Imaginary

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) delusion (diluushin), illusion (iluushin), fancy (faansi) ~ khiyaal

2

khayaal -ah: (adj) mythical (mithikal); imaginary (imaajaneri); unreal (anriyal) ~ khiyaali

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) aragti maskaxda ka jirta oo aan dhab ahayn. Dh: mala'awaal, aragti.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-aamay/-aanay, aantay; - aami/-aani) Cid khayaano ku samayn.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-aamay/-aanay, aantay; - aami/-aani) Cid khayaano ku samayn. m.f.dh, khayaanid.

waa la naqliyay ✓

v. cheat, deceive; betray

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) deceive (diziiv); betray (bitareey), mislead (misliidh); cheat (jiit); scam (iskaam) beguile, delude, dupe; swindle (iswindal) ~ fool (fuul) khiyaan, khatal

waa la naqliyay ✓

(fal) dad waxaad isku ogaydeen ama aad ku heshiiseen dabamar ugu dhufo; wax aan ilaahay raalli ka ahayn kula dhaqan dadka. Dh: siyaasadee, sir, khiyaan, qayaan, khayaanee.

waa la naqliyay ✓

1

a: khiyaan

2

de: cheat, deceive; betray

3

lx: khayaan

4

pd: (khayaamay)

5

ps: v1=

6

key: khayaan

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) aad u jilicsan oon tabar lahayn oo si xun u kala jeejeeda. Nin timo mayaayo ah leh ayaa gaadhiga waday. Dh: bayaayo.

2

mayaayo-da: (magac, dhedig, keli) dhareer ka soo daata afka. Cibaadada badi inta aad duq mayaayo leh noqon. Dh: cantar, cantaf.

3

mayaayo -da: (magac, dhedig, keli) dhul gabiib ama xaraar cas leh. Meel mayaayo ah ayaan soo maray oon timaha ka dhoobaystay.

4

mayaayo -da: (magac, dhedig, keli) roob aad u weyn oo cabsi leh. Ee mayaayada soo madow: ninkii meelloow ka roor. Dh: quulaamo, daruuro.

waa la naqliyay ✓

1

(Qayaaya-da)

2

Wax is leh ama isku jaan go'an wixii ku dheeri ah ama ka dhimman oo quruxdooda wax u dhimaya.

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh 1. Q. ah: wax qabyo ah oo waxa ka dhimani ay iin u yeeleyso. 2. Faro, ilko iyo wixi lamida oo is dulsaaran.

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh 1. Q. ah: wax qabyo ah oo waxa ka dhimani ay iin u yeeleyso. 2. Faro, ilko iyo wixi lamida oo is dulsaaran.

waa la naqliyay ✓

f. n. (adj.): bad match ~ fit; disharmonious, disproportionate

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax is leh ama isku jaango'an wixii ku dheeri ah ama ka dhiman ee quruxdooda wax yeelleeya. Gabadhu way qurux badan tahaye barta wejiga ayaase qayaayo ku ah. Dh: iin, dhalliil.

2

qayaayo -da: (magac, dhedig, keli) dareen silloon oo dadka hela kolka uu matag hayo; waxa la dareemo kolka ay hunqaaco ku soo hayso. Dh: daalalyo, yalaalugo.

waa la naqliyay ✓

1

de: bad match ~ fit; [atr.] disharmonious, disproportionate

2

lx: qayaayo

3

pd: (/da)

4

ps: n-f

5

key: qayaayo

waa la naqliyay ✓

1

(ayaan, ayuu, ayay, ayaad...)

2

Baa, (sida: Cali ayaa yimid - Cali baa yimid).

waa la naqliyay ✓

qr.dd la-mid: baa.

waa la naqliyay ✓

qr.dd eeg baa.

waa la naqliyay ✓

class: MARKER

waa la naqliyay ✓

(qurub) xidhiidhiya xubnaha weedha oo la macno ah 'baa'. Raxma ayaa tagtay dugsigii.

waa la naqliyay ✓

vl. pron. she / they,

waa la naqliyay ✓

(n) (suffix) used to form the past continuous tense of verbs with prounoun I or he. Ex: wuu arkayay; he was seeing, wuu maqlayay; he was hearing, wuu soconayay; he was walking

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhar midab cad ama madow leh oo afadu qaadato marka ninkeedu dhinto; weer. la-mid: asay.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhar midab cad ama madow leh oo afadu qaadato marka ninkeedu dhinto; weer. la-mid: asay.

waa la naqliyay ✓

vl. pron. you,

waa la naqliyay ✓

(v) you did. Ex: ...ayaad tiri; ... you said

waa la naqliyay ✓

1

a: baad

2

de: you + [FOCUS] = ayaa + aad

3

lx: ayaad

4

ps: focus + vpro

5

key: ayaad

waa la naqliyay ✓

1

(Ayaan-ka)

2

1. Xoog la moodo inuu dadka u keeno xumaan ama samaan; cawo; hoodo; ul; nasiib;

3

2. (Ayaan-ta) Qorrax-soo-baxa iyo qorraxdhaca inta u dhexaysa oo iftiinka ah; maalin; dharaar; casho.

waa la naqliyay ✓

1

ayaan¹: m.l Awood qarsoon oo qofka la socota dhalashada ilaa dhimashada qofka, sababna u noqota xumo iyo samo waxa uu la kulmayo; nasiib; hoodo.

2

ayaan²: m.dh (-aamo, m.l) Dharaar iyo habeenkeed; maalin.

waa la naqliyay ✓

1

ayaan¹: m.l Awood qarsoon oo qofka la socota dhalashada ilaa dhimashada qofka, sababna u noqota xumo iyo samo waxa uu la kulmayo; nasiib; hoodo. Tusaale: Dadku kala ayaan badan.

2

ayaan²: m.dh (-aamo, m.l) Dharaar iyo habeenkeed; maalin. Tusaale: Ayaan hore ayaan la hadlay Faarax.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Ayan

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron. I,

2

ayaan [feminine] n. day; day time

3

ayaan m. n., [abstract] luck, fate, good fortune

waa la naqliyay ✓

name-f luck, fate, good fortune. Syn: Cawo, Nasiib, Naruuro

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) luck (laak); fortune ~ nasiib

2

ayaan: (suffix): -ing: used to form the present participle of some verbs with pronoun they. Ex: way arkayaan; they are seeing, way barayaan; they are teaching

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh dhalashadeeda aad loogu farxay ama la filayo inay noqoto nasiib iyo bishaaro fiican.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) awood qarsoon iyo cawada lagu kala hormaro. Dadku kala ayaan badan. Dh: nasiib, hoodo, cawo, ul, habeen.

2

ayaan -ta: (magac, dhedig, keli) maalin ama dharaar. Ayaan waliba amuur u gaaray leedahay. Dh: cisho, casho, dharaar.

waa la naqliyay ✓

1

de: Ayan

2

hm: 5

3

lx: Ayaan

4

ps: name-f

5

key: Ayaan_5

waa la naqliyay ✓

(suffix): we were doing. Ex: waan soconaynay; we were walking. Waan maqlaynay: we were listening. Waan cunaynay; we were eating.

waa la naqliyay ✓

1

(Habay-ga)

2

Weel cusub oo la tolay (gocoy), kolka biyo ama wax kale oo la mid ah lagu shubo, sii deynta uu sii daayo, oo dhibcuhu aayar aayar, daldaloollada tolmada uga soo baxbaxaan.

waa la naqliyay ✓

1

habay¹: m.l 1. H. ah: weel cusub oo la tolay, markaa la agloolay oo hoorihii lagu shubo sii daaya. 2. la-mid: habyid. la-mid: habayo.

2

habay²: f.mg1 (-byay, -bayday; -byi) Weel dareere lagu shubay sii dayn.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-byay, -bayday; -byi) Weel dareere lagu shubay sii dayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. leak; condition of new woven vessel that leaks slightly; special utensil for feeding a baby

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hannaani oo qurxi; nidaami oo hagaaji.

2

habay-ga: (magac, lab, keli) weel dhawaan la tolay oo cusayb ahaan wixii lagu shubo u sii daaya ama ay uga tiftifqaan. Habaygii biyaha qubay, miyuu dhibic hanbeeyaa. Dh: gocay, habayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: leak; condition of new woven vessel that leaks slightly; special utensil for feeding a baby

2

lx: habay

3

pd: (-ga)

4

ps: n2-m

5

key: habay

waa la naqliyay ✓

maintenant, alors.

waa la naqliyay ✓