hawir — Macnaha & Turjumaada

1

(Hawir-ka)

2

Hawirid.

waa la naqliyay ✓

1

hawir¹: m.l 1. Gelinta wax khatar la geliyo. 2. Dhibaato weyn oo wax loo gaysto. 3. la-mid: hawirid.

2

hawir²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax halis gelin. 2. Wax dhibaato weyn u geysasho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Gelinta wax khatar la geliyo. 2. Dhibaato weyn oo wax loo gaysto.

waa la naqliyay ✓

v. neglect, endanger, put at risk

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ha daryeeline baylihi. Dh: baylihi, dayac laayac. Li: daryeel, daranyodhaw.

2

hawir: (fal) liid oo hoos u dhig.

waa la naqliyay ✓

1

de: neglect, endanger, put at risk

2

lx: hawir

3

pd: (hawiray)

4

ps: v1=tr

5

key: hawir

waa la naqliyay ✓

Timo, tin

waa la naqliyay ✓

1

(n) one of the cylindrical, often colored filaments growing from the skin of a human.

2

timo

waa la naqliyay ✓

/heer/ (n) timo (tin)

waa la naqliyay ✓

hair, v. - karhid; nacbeyn; dhibsi.

waa la naqliyay ✓

n., tin, -ki, timo, -ihi; hair of animals, dhogor, -ti; hair of the tail, gameello, -adi.

waa la naqliyay ✓

(fal) hu' dul saar, Dh: huwi.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) barwaaqo daaqu aad u baxo uu dhirta iyo dooggu isgaadhaan. Keyn hawr ah ayay lo'deennu barqaataa. Dh: Barwaaqo. Li: abaar.

waa la naqliyay ✓

1

cawir¹: m.l la-mid: cawar¹.

2

cawir²: f.g1 (-ray, -rtay) la-mid: cawar².

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) la-mid: cawar².

waa la naqliyay ✓

v. hurt, damage ~ blind s.o

waa la naqliyay ✓

1

-ay I tay: (v) wound (wuundh), injure (in-jar) ~ dhaawac, cawar —Syn: hurt harm, damage, impair, mar, spoil

2

cawir -ka: (n) one who has strabismus (istra-bes-masf squinter (iskuwinter)-, cross-eyed (kros-aayidh) person; or one-eyed person ~ weershe, cawar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, dhedig, keli) qof ama nafley kale oo aan il wax ka arag; mid il la'.

waa la naqliyay ✓

1

de: hurt, damage ~ blind s.o (e.g. render s.o. squint-eyed)

2

lx: cawir

3

pd: (cawiray)

4

ps: v1=tr

5

key: cawir

waa la naqliyay ✓

v. wait (for), expect

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: himir.

waa la naqliyay ✓

Cordia suckertii 70, Ehretia sp. aff. buxifolia 10, Ochna inermis 01

waa la naqliyay ✓

1

(Hamir) May Ehretia buxifolia Roxb. Boraginaceae.

2

S Boureria lyciacea Thulin. Boraginaceae.

3

C Boureria orbicularis (Hutch & Bruce) Thulin. Boraginaceae.

4

C Ehretia buxifolia Roxb. Boraginaceae.

5

C Cordia suckertii Chiov. Boraginaceae.

6

May Ochna inermis Penzig Ochnaceae

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hu' dul saarid. Dh: huwin.

waa la naqliyay ✓

1

(Kawir-ka)

2

1. Hab gaar ah oo dumarku timaha u firtaan oo u ganbaystaan.

3

2. (bad) doonni ama markab, meeshii loo socdey meel aan ahayn u weecin, u leexin.

waa la naqliyay ✓

1

kawir¹: m.l 1. Burcad udgoon oo haweenku madaxa ku carafsadaan; hab gaar ah oo dumarku timaha u furtaan oo u gambaystaan. 2. Meel u weecashada dooni ama markab.

2

kawir²: f.g1 (-ray, -rtay) Doonni ama markab meel u leexin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] woman's hairstyle in which the hair is combed and then tied up in a scarf

2

kawir vl. n. launching of a ship ~ boat

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) markab meeshuu u socday ama doonni meeshay u socotay laga weecin oo meel kale u leexin. Dh: leexis.

2

kawir -ka: (magac, lab, keli) burcad udgoon oo haweenku madaxa ku carafsadaan.

3

kawir -ka: (magac, lab, keli) hab gaar ah oo dumarku timaha u furtaan oo u gambaystaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Nawir-ka)

2

Wax dhalaalaya ka dhigid; caddayn.

waa la naqliyay ✓

1

nawir¹: m.l la-mid: nawirid.

2

nawir²: f.g1 (-ray, -rtay) Wax dhalaalaya ka dhigid (wax).

waa la naqliyay ✓

v. shine, polish

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shey, wax dhalaalaya ka dhig.

2

nawir -ka: (magac, lab, keli) arrin ama meel nawirid.

waa la naqliyay ✓

1

bw: dhalaal; caddee

2

de: shine, polish

3

lx: nawir

4

nt: nawir (ka) [vn-m]

5

pd: (nawiray)

6

ps: v1=tr

7

xv: Arabic

8

key: nawir

waa la naqliyay ✓

1

(Sawir-ka)

2

1. Masawir.

3

2. Dhaandhaan; dhabqalallo; sawaab.

waa la naqliyay ✓

1

sawir¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Muuqaal u eg nafley ama wax kale oo gacanta lagu masawiray ama aalad wax sawirta. 2. Qof aan caqli lahayn; nacas.

2

sawir²: f.g1 (-ray, -rtay) Gacan ama aalad wax suuraddooda ku muujin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. picture, portrait, photograph

2

sawir v. depict; draw, sketch; photograph

3

sawir m. n. fool, idiot, stupid person

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) picture (pik-jar);, painting (peeyn-ting); drawing (da-roo-ing); photograph (footo-garaaf) ~ taswiir sawir -ay/tay: (v) draw (dha-roo); picture (pik-jar); paint (peeynt)

2

sawir -ka: (n) dumb (dham); silly (sili); goofy (guufi); foolish (fuul-ish); stupid (istupid) man~ nacas

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sawir ka qaad, muuqaal indhuhu hayaan ama maskaxda ku jira, kamarad, iyo wixii la mid ah, ku qabo, gacanta ku qor. Dh: taswiir.

2

sawir: (fal) wax meel taagan ama maanka lagu hayo shakli u eg samee.

3

sawir-ka: (magac, lab, keli) shey la kala dhanbalay iyada oo la adeegsanayo qalab sawirqaade ah oo kala duduwan, muuqaal indhuhu hayaan ama maskaxda ku jira, kamarad, iyo wixii la mid ah ku qabasho, gacanta ku qorid. Dh: taswiir, masawir.

4

sawir -ka: (magac, lab, keli) dhaandhaan dhabqalallo; sawaab.

waa la naqliyay ✓

صُورَة

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hawiran¹.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hawiran². la-mid: hawirnaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: hawirnaan.

waa la naqliyay ✓

(fal) cid kale, hadhuub madhan ku hanbag: sed iyo saami seeji. Ardaal waa la ardufaa, asaaggi waa dhagraa. Dh: hanbag, hafar, hawir, halwi.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg hawirid.

waa la naqliyay ✓

1

hawiran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax dhibaato weyn gaartay noqosho.

2

hawiran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Wax halis la geliyey ahaansho. 2. Wax dhibaato weyn loo geystay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] neglected, put at risk, placed in danger

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aan la daryeelin oo baylahsan; aan la xannaanayn. Dh: dayacan, baylahsan, laayacan.

waa la naqliyay ✓

1

de: neglected, put at risk, placed in danger

2

lx: hawiran

3

pd: (hawirnaa)

4

ps: adj-der

5

key: hawiran

waa la naqliyay ✓

1

(Hawirid-da)

2

Wax liita ka dhigid; dhawrid la'aansho; xannaano-darrayn; laayicid; luggooyn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hawir². la-mid: hawir¹ (3).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax liita oo aan macno ku fadhiyin ka dhigid. Dh: yasid; shilid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ka wada tashiga xaajo ama arrin la hayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhaawid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax dhaw oo aan dheerayn ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhaawid.

waa la naqliyay ✓

1

haajir¹: m.l 1. Qof dal durugsan aadaya. 2. la-mid: haajirid. la-mid: haayir¹ (3).

2

haajir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Qof meeshii uu ku noolaa ka qaxid. la-mid: haayir².

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-ray, -rtay) Qof meeshii uu ku noolaa ka qaxid. m.f.dh, haajirid. la-mid: haayir.

waa la naqliyay ✓

v. migrate, emigrate, immigrate

waa la naqliyay ✓

-ey / tay: (v) leave one country or region to settle in another; migrate (maay-gereyt), emigrate (emegareeyt) ~ haayir

waa la naqliyay ✓

(fal) socdaal oo meel aad degganayd meel kale uga guur. Iskaga haajir waddanka haddaad amaan ku waydo. Dh: haayir, dalandool, guur, hayaan. Li: negaw.

waa la naqliyay ✓

1

a: haayir

2

bw: Arabic

3

de: migrate, emigrate, immigrate

4

lx: haajir

5

pd: (haajiray)

6

ps: v1=intr

7

key: haajir

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg haaw².

waa la naqliyay ✓

1

(Haawin-ta)

2

(weel, kd.) daboolka ka qaadid oo docda urtu ka imanayso u jeedin, si dabayshu gudihiisa u gasho; dabaylayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg haawi. la-mid: haawis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) weel iyo wixii la mid ah, daboolka ka qaadid oo docda hawadu ka imanayso ujeedin. Dh: neecaabin, haawis.

waa la naqliyay ✓

1

(Haawis-ka)

2

1. (fardo) hardaf dheer.

3

2. (weel, kd.) haawin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Hardaf dheer. 2. la-mid: haawin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. fast gallop ~ canter (of horse)

2

haawis vl. n. airing, act of opening a vessel to air

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg haawin.

2

haawis -ka: (magac, lab, keli) oroddada fardaha jaad ka mid ah ahna hardaf dheer. Haddii nadigu haaraha ku dhigo haawis xamar baa leh. Dh: hardaf, booddo.

waa la naqliyay ✓

1

(Haayir-ka)

2

1. Col weyn.

3

2. Meel laga tago oo aad looga fogaado; haajir; dalaw.

4

3. Libaax-badeedka waaweyn, siiba kuwa aad wax u laaya oo dadqaadka ah.

waa la naqliyay ✓

1

haayir¹: m.l (-rro, m.l/dh) 1. Col weyn oo hubaysan. 2. Libaax badeed weyn oo dadka cuna. 3. la-mid: haajirid.

2

haayir²: f.mg1 (-ray, -rtay) la-mid: haajir².

waa la naqliyay ✓

1

v. emigrate; immigrate

2

haayir vl. n. migration

3

haayir m. n. large enemy force

4

haayir m. n., [collective] large man-eating shark species

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) leave one country or region to settle in another; migrate (maaygereyt)-, emigrate (eme gareeyt) ~ haajir

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhulka aad joogto, iskaga teg. Dh: haajir.

2

haayir -ka: (magac, lab, keli) dhulkaagii ka tegis oo meel fog u guurid. Dh: dalaw, kudaal, haajir, hijrood.

3

haayir-ka: (magac, lab, keli) col weyn oo buto ah. Haayirka soo socda waa in aan ka gabannaa. Dh: heerrimaad, duullaan.

4

haayir -ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah libaaxbadeedka dadqaadka ah oo aad wax u laaya.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dedejis ay xoog iyo xeeladba la socoto. Dhulka suunta ah halwid baa lagu dhaafaa. Dh: halwis, degdeg.

waa la naqliyay ✓

1

(Halwin-ta)

2

Dab ku madoobeyn, ku midabayn; halow ka dhigid.

3

2. Halwad.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh 1. la-mid: halwis. eeg halwi. 2. la-mid: qalwin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dab ku madoobayn, ku midabayn; halow ka dhigid. Dh: halwis.

waa la naqliyay ✓

m.l Miro qolof ka saarid. la-mid: halwin (1).

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg halwid.

2

halwis -ka: (magac, lab, keli) midho qolof ka saarid.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg harriiq.

2

hariir-ta: (magacwadareed) diillimaha iyo jeexyada ku yaalla ama lagu dhigo meel.

waa la naqliyay ✓

1

(Hawaar-ta)

2

1. (summad) jiitin; xarriq jiifta.

3

2. Fadhi ballaaran; barraaqsi.

waa la naqliyay ✓

1

hawaar¹: m.l 1. Si bahardaad ah oo geelu u fariisto. 2. la-mid: hawaarid.

2

hawaar²: m.dh (-ro, m.l) Jiitin weyn oo geela dheegga looga sunto.

3

hawaar³: f.mg1 (-ray, -rtay) Si barraaq ah u fariisasho (neef geel ah).

waa la naqliyay ✓

1

v. sit untidily, sprawl (out)

2

hawaar [feminine] n. special cattle-brand

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si kala daadsan u fadhiiso. Dh: barraahso, barraaqso.

2

hawaar -ka: (magac, lab, keli) summad jiitin ah oo xoolaha lagu sameeyo.

3

hawaar -ka: (magac, lab, keli) fadhi bahardaad ah oon macna lahayn. Dh: bahardaad, barraaqsi.

waa la naqliyay ✓

m. n. major central and south Somali clan

waa la naqliyay ✓

name-m sweetener; to air something out; open something to let air in or out

waa la naqliyay ✓

-Hawiyaha: (n) Somali clan name

waa la naqliyay ✓

1

cf: Isaaq, Dir, Daarood

2

de: major central and south Somali clan

3

lx: Hawiye

4

pd: (/ha)

5

ps: n0-m

6

key: Hawiye

waa la naqliyay ✓

1

(Hawkar-ka)

2

Dhul joogiddiisa ama dhexmarkiisu dhib badan tahay; oomasoore; xadaafiir.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Dhibaato, daal, cabsi iyo wixi lamida oo lagala kulmo socdaal.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Dhibaato, daal, cabsi iyo wixi lamida oo lagala kulmo socdaal.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] inhospitable terrain, uninhabitable country

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul ku noolaanshihiisa ama dhex mariddiisu ay dhib badan tahay. Dh: oomasoore, xadaafiir. Li: barwaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

de: inhospitable terrain, uninhabitable country

2

lx: hawkar

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-col

5

key: hawkar

waa la naqliyay ✓

/hookar/ (n) qofka badeecad naadiya ama xaafadaha kula wareega.

waa la naqliyay ✓

1

(Hawlid-da)

2

Hawl u yeelid; wax la qabto ku qaybin, ku jaadid, u dhiibid; dhibid; shiidaadin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hawl³.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hawl la qabto u dirid. Dh: hawlis.

2

hawlid-da: (magac, dhedig, keli) hawl u yeelid; wax la qabto ku qaybin ama u dhiibid.

3

hawlid -da: (magac, dhedig, keli) cid kale dhibid; qof kale shiddayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, keli) qori madaafiicda goobta ka mid ah oo tiiro toosan iyo mid qalloocan ba loo rido.

waa la naqliyay ✓