Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.l (-qyo, m.dh) Dhuunta meesheeda hoose oo godan; galaw; halaw.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) Dhuunta meesheeda hoose oo godan; galaw; halaw.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) wadnaha ama saabka laabta ee uu ka laalaado. Dh: wadane.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) Meel dhulka ka hoosaysa oo yara godan. la-mid: hataq.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bohol ama booraan laga dhaco. Dh: hataq.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-nqay, -naqday; -nqi) Cid deldelid.

waa la naqliyay ✓

(magac, lab, keli) qof ama wax kale cunnaha qabasho. Dh: ceejin, ciijin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhulka xaadh oo nadiifi. Waar mafiiqda qaado oo daaradda haaq. Dh: xaadh, xaaq, fiiq, salabee.

2

haaq: (fal) waxaad aragtaba laa oo dabargoo. Seefta qaado oo cadawga haaq. Dh: xaaq, laa, xasuuq. Li: badbaadi.

waa la naqliyay ✓

name-f happiness, peace of mind, bliss

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-nqay, -naqday) Nabar, boog iyo wixi lamida dhiig ama dheecan ka keenid. la-mid: damaq, damqi, danqi, daqan, daqmi, daqni, dinqi.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-nqay, -naqday) Nabar, boog iyo wixi lamida dhiig ama dheecan ka keenid. m.f.dh, danqid. la-mid: damaq, damqi, danqi, daqan, daqmi, daqni, dinqi.

waa la naqliyay ✓

v. hurt (in a sore ~ wounded area)

waa la naqliyay ✓

1

de: hurt (in a sore ~ wounded area)

2

lx: danaq

3

pd: (danqay / danaqday)

4

ps: v1=intr

5

key: danaq

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r H. ku dheh: meel isku tuurid (daal iyo wixi lamida dartii).

waa la naqliyay ✓

f. n. sudden entrance (into something)

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu cabbiro falceliska naxdinta. Ninkii markuu libaaxa arkay ayuu habaq yidhi.

waa la naqliyay ✓

1

de: sudden entrance (into s.t.) (with preposition ku)

2

lx: habaq

3

pd: (dheh)

4

ps: np-f-expr

5

key: habaq

waa la naqliyay ✓

1

(Halaq-a)

2

1. Nafleyda inta bogga ku socota sida maska iyo goodka; xamaarato.

3

2. Masaska mid kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) 1. Xamaaratada inta bogga ku socota sida maska, goodka iyo wixi lamida. 2. Nooc ka mid ah masaska. 3. Jinni.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) 1. Xamaaratada inta bogga ku socota sida maska, goodka iyo wixi lamida. 2. Nooc ka mid ah masaska. 3. Jinni.

waa la naqliyay ✓

m. n. reptile, snake

waa la naqliyay ✓

-a: (n) snake (isneeyk)

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) nafleyda inta bogga ku socota ee xamaaratada ah.

2

halaq -a: (magac, lab, keli) mas weyn oo sun badan oo qaniinyadiisa lagu dhinto. Wa: halaqyo.

waa la naqliyay ✓

1

de: reptile, snake

2

lx: halaq

3

pd: (-a)

4

ps: n2a-m

5

key: halaq

waa la naqliyay ✓

1

(Hanad-ka)

2

1. Karti u leh inuu wax lahaado ama yeesho ama haysto.

3

2. Dhul ama dad ama wax kale gacanta ku haya oo u taliya; beeldaaje; wabar; gob; diric.

4

3. Qof wax lagu hallayn karo oo hawshiisa ka adag; qof karti leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ddo/-dyo, m.dh) Nin karti iyo hufnaan dheeraad ah isku darsaday; diric.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ddo/-dyo, m.dh) Nin karti iyo hufnaan dheeraad ah isku darsaday; diric.

waa la naqliyay ✓

m. n. able person; leader, superior

waa la naqliyay ✓

name-m able person; leader, superior

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) capable or talented person; successful person

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil laga filayo karti iyo raganimo.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof dhul, dad ama wax kale gacanta ku haya oo u taliya. Dh: suldaan, beeldaaje, garaad, ugaas, wabar.

2

hanad -ka: (magac, lab, keli) karti u leh hanashada iyo yeelashada cid ama wax kale.

3

hanad -ka: (magac, lab, keli) qof hawshiisa ka adag: qof wax lagu hallayn karo; qof karti leh. Dh: warac, hanaad.

waa la naqliyay ✓

1

de: able person; leader, superior

2

lx: hanad

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: hanad

waa la naqliyay ✓

name-f love, compassion

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) qallafsanaanta iyo dildillaaca dubka ku dhaca qabaw dartii.

waa la naqliyay ✓

1

(Hataq-a)

2

Bohol yar; waraar; hog: haadaan; jar; booraan; gebi.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hantaq.

waa la naqliyay ✓

m. n. ditch, hole in the ground

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel dhulka intiisa kale ka yar hoosaysa oo qofka socdaayi ismoogaan uu ku dhaco. Dh: hog, waraar, haadaan, booraan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bohol, haadaan, hog

2

de: ditch, hole in the ground

3

lx: hataq

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: hataq

waa la naqliyay ✓

1

(Hanaqaad-ka)

2

Filka wax lagu hanan karo gaarey; tabargal.

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh G. ah: gabar yar, hanaqaad galeen ah oo aan weli timatidcan. la-mid: garaammo.

waa la naqliyay ✓

1

hanaqaad¹: m.l 1. H. ah: qof filka mas'uu-liyad lagu hanan karo gaaray; tabargal. 2. Diric, geesi. 3. la-mid: hanaqaadid.

2

hanaqaad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof fil uu mas'uuliyad ku hana karo gaari; tabargalid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hanaqaad². la-mid: hanaqaad¹ (2).

waa la naqliyay ✓

m.l (-byo, m.dh) Maroodi lab oo hanaqaad ah oo ka takooran raxantiisa.

waa la naqliyay ✓

1

tisqaad¹: m.l la-mid: tisqaadid.

2

tisqaad²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Hanaqaadid (qof). 2. Badasho (xoolo).

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh G. ah: gabar yar, hanaqaad galeen ah oo aan weli timatidcan. la-mid: garaammo.

waa la naqliyay ✓

1

hanaqaad¹: m.l 1. H. ah: qof filka mas'uuliyad lagu hanan karo gaaray; tabargal. 2. Diric, geesi. 3. la-mid: hanaqaadid.

2

hanaqaad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof fil uu mas'uuliyad ku hana karo gaari; tabargalid. m.f.dh, hanaqaadid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. age of maturity

2

hanaqaad v., [compound] grow up, reach maturity, become responsible; be raised ~ reared

waa la naqliyay ✓

/aadhalt/ (adj) qof weyn; hanaqaad ama taabagal ah. e.g. He spent all his adult life in the countryside.

waa la naqliyay ✓

/grown-ap/ (adj) hanaqaad (qaan-gaar). e.g. I have a grown-up son who lives in Saudi Arabia.

waa la naqliyay ✓

/praym/ (adj) 1. ugu horreeya (asaas ah) (n) 2. ugu fiican; ugu sarreeya (sida waqtiga qofka cimrigiisu ugu fiican yahay (dhalinyaranimo ama hanaqaad) 3. diyaar garayn (sii aboostayn).

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) grown-up or grownup person; a fully grown or mature person; adult (adhalt) ~ qaangaar. Ex: wiil hanaqaa ah buu dhalay; he has a grown-up son

waa la naqliyay ✓

s.m. - qaangaar, hanaqaad, baaluq.

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo gabadh si wacan u barbaartay ama laga filayo inay wanaag ku hanaqaaddo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) carruur qaanqaadh noqo; xooggaaga xilligi lagu intifaaci lahaa gaadh. Buraale wuu barbaaray oo cirkaa oo shaadhiyo nigis loo geliyey. Dh: hanaqaad, kor, weynow.

2

barbaar -ka: (magac, lab, keli) qof lab oo aan da'weyneyn; nin hanaqaaday oo xila'irmaanays ah, fil yar, nin dhallin yar. Barbaar balwad bartay bartii ma yaqaan.

3

barbaar -ta: (magacwadareed) da'yarta soo koraysa. Barbaarey, barbaar caafimaadey, baaqa nabadda Soo raac. Dh: dhallinyaro. Li: cirroole, waayeel, duq.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) gaashaanqaad noqosho; barbaar noqosho. Dh: hanaqaadid, korid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) gaashaanqaad noqod. Dh: hanaqaadis, koris.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kobcid oo hanaqaadid. Dh: hanaqaaditaan, koritaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hanaqaad oo xoog yeelo; taagso oo toor laxaadsada noqo.

2

ciidami: (fal) «u ~» u adeeg; u shaqee.

waa la naqliyay ✓

m.dh meel cidla ah oo halis ah.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax nugul riix oo rid. Tiirku wuu dhacayaaye ha hantaaqin. Dh: guji, riix.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabaq-a)

2

1. Sacabka la tuma hayo ama heesta laysla qaada hayo, kd., gefka gala oo kala rida; qas; lab.

3

2. Dhiin yar oo sida malabka u macaan oo baaldacarka dacarta fiintiisa ku samaysma oo laga cuno.

waa la naqliyay ✓

1

dhabaq¹: m.l 1. Sacab, durbaan iyo wixi lamida oo ciyaar, hees iyo wixi lamida loo tumay oo aan laysla helin. 2. Dhiin yar, baaldacarka fiiddiisa ku samaysma, sida malabka u macaan oo la cuno.

2

dhabaq²: f.mg1 (-bqay, -baqday; -bqi) Sacab, durbaan iyo wixi lamida oo hees, ciyaar iyo wixi lamida loo tumayo isla heli waayid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Sacab, durbaan iyo wixi lamida oo ciyaar, hees iyo wixi lamida loo tumay oo aan laysla helin. 2. Dhiin yar, baaldacarka fiiddiisa ku samaysma, sida malabka u macaan oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. false beat, mistake in timing ~ rhythm

2

dhabaq v. be in disorder ~ disturbed, have the wrong timing; have the wrong rhythm ~ meter

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) maluud ama dheecaan macaan oo ubaxu leeyahay.

2

dhabaq-a: (magac, lab, keli) wax meelo kala duwan laga soo ururshay. Cali adhi buu tolkii ka soo dhabaqsaday.

3

dhabaq-a: (magac, lab, keli) ubaxa ka baxa dacarta ee shinnidu malabka ka samayso.

4

dhabaq -a: (magac, lab, keli) dareere macaan oo biilaha baaldacareedka ku samaysma oo carruurtu nuugaan. Dhabaqa dacar ku yaallaa galool dhaafi kari waaye. Dh: ubuq.

5

dhabaq -a: (magac, lab, keli) ciyaar iyo wax la mid ah, laaqis oo nidaamka ka xumayn.

waa la naqliyay ✓

(fal) si degdeg ah meel ku gal ama ugu dhac. Dh: dalaq.

waa la naqliyay ✓

m. n., loc. side, direction

waa la naqliyay ✓

1

a: dhinac

2

de: side, direction

3

lx: dhanac

4

pd: (-a)

5

ps: n2-m-loc

6

key: dhanac

waa la naqliyay ✓

m.l/dh In yar oo caano ah oo neef la maalay ama la nuugay candhadiisa ku harta.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) caano marka neefka la liso candhada loogu reebo ilmaha. Haka dharaqgoyn nirigta ee dharaq ugu reeba canadhada hooyadeed.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo wax, wax aad cumur u ah, ku dhacaya.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu cabbiro wax isaga oo duuban meel ka soo dhaca. Fud faar ah ayaa dhiisha dhataq ka soo yidhi.

2

dhataq -da: (magac, dhedig, keli) hinqaaranka ku dhaca qofka kolka uu meel godan oo aanu arkayn ku tallaabsado. Dh: hataq.

3

dhataq -da: (magac, dhedig, keli) meel godan oo hoos loogu dhaco. Alabaabka hortiisa dhataq ayaa ku taale iska jir. Dh: hataq.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) (daawo) Hawl uu fuliyo, ogaanla'aan, xiriirka ugu fudud ee unug maskaxeed iyo muruq. Sidaas darteed dareenka xannunka leh sida irbad mudid waxay keeneysaa dhaqaaq deg-deg ah oo faraha lala boodo inta maskaxdu ayan amar u soo dirin muruqii ay saameysan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) (daaw.) Hawl uu fuliyo, ogaanla'aan, xiriirka ugu fudud ee unug maskaxeed iyo muruq. Sidaas darteed dareenka xannunka leh sida irbad mudid waxay keeneysaa dhaqaaq deg-deg ah oo faraha lala boodo inta maskaxdu ayan amar u soo dirin muruqii ay saameysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Garnaq-a)

2

Garsoor.

waa la naqliyay ✓

1

garnaq¹: m.l 1. Dhexdhexaadin loo sameeyo dad wax isku haya. 2. la-mid: garniqid.

2

garnaq²: f.mg1 (-qay, -qday; -niqi) U g.: laba qof oo wax isku haya dhexdhexaadin.

waa la naqliyay ✓

1

garnaq¹: m.l Dhexdhexaadin loo sameeyo dad wax isku haya.

2

garnaq²: f.mg1 (-qay, -qday; -niqi) U g.: laba qof oo wax isku haya dhexdhexaadin. m.f.dh, garniqid.

waa la naqliyay ✓

1

v., [compound] settle, decide (a dispute); judge

2

garnaq vl. n., [compound] justice, judicial process

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) [with preposition u] resolve or settle differences; arbitrate (aar-bi-tar-eeyt); mediate (mii diyeeyt) ~ u garqaad, dhexdhexaadi

waa la naqliyay ✓

1

(fal) labo dhinac u garnaq; u kala garqaad; u kala garsoor.

2

garnaq -a: (magac, lab, keli) qaadista garta; baane qaadis; xaq baadhis; garsoor samayn; gar ku kala saarista labo ama in ka badan oo is hayni ka dhaxayso; gar xukun ka gaadhisteed. Dadka isqabta waxa lagu kala saaraa garnaq.

waa la naqliyay ✓

1

habjaq¹: m.l Socod cagajiid ah. la-mid: habjaqle.

2

habjaq²: f.mg1 (-qay, -qday) Socod cagajiid ah socosho.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) socod cagajiid ah. Dh: habjaqle.

waa la naqliyay ✓

1

(Hadaaq-a)

2

Carruurta hadal-baradka ah hadalkooda; hadal-carruureed.

waa la naqliyay ✓

1

hadaaq¹: m.l 1. Hadal aan la garanayn oo carruurta aan hadalbaran ku dhawaaqdo marka ay ciyaarayaan. 2. Hadal aan micno lahayn. 3. la-mid: hadaaqid.

2

hadaaq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Carruur hadal barad ah hadal aan la garanayn ku dhawaaqid. 2. Hadal aan micno lahayn dhihid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. baby-talk, prattle, babble

2

hadaaq v. talk baby-talk, babble, prattle

waa la naqliyay ✓

-a: (n) baby's babble; baby talk

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sida carruurta u had-hadal.

2

hadaaq-a: (magac, lab, keli) ereyada iyo weedhaha ka soo baxa carruurta hadal baradka ah; hadalcaruureed.

waa la naqliyay ✓

1

(Halaaq-a)

2

(xoolo) doonashada iyo ruugista lafaha.

waa la naqliyay ✓

1

halaaq¹: m.l 1. Ruugista xooluhu ruugaan lafaha. 2. la-mid: halaaqid.

2

halaaq²: f.g1 (-qay, -qday) Xoolo lafo ruugid.

waa la naqliyay ✓

v. search for bones ~ something else to eat (of animals ~ livestock)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) soco guryaha dhexdooda oo munuus. Dh: suunsuun, ununuuf.

2

halaaq: (fal) lafo doono oo ruug.

3

halaaq -a: (magac, lab, keli) doonista iyo ruugidda xoolaha ee lafaha.

4

halaaq -a: (magac, lab, keli) munuuska xoolaha badhkood guryaha laga guuray ay lafo iwm ka raadsadaan. Dh: munuus.

waa la naqliyay ✓

1

de: search for bones ~ s.t. else to eat (of animals ~ livestock)

2

lx: halaaq

3

nt: halaaq (a) [vn-m]

4

pd: (halaaqay)

5

ps: v1=

6

key: halaaq

waa la naqliyay ✓

Mechanism

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg hannaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Danaano; hiilo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadhuubka geela lagu maalo oo inta dab la shido dareemana lasaaro qiiqiisa lagu uumiyo. Hadhuubka hanbal ayaa ka uraya. Dh: hogays, hambal, culay, cugay.

waa la naqliyay ✓

(fal) hambo reeb.

waa la naqliyay ✓

1

(Handad-ka)

2

1. Sas darti boodid oo wax meeshii uga tegid, hanfaf.

3

2. Doonis; weyddiisad.

waa la naqliyay ✓