han — Macnaha & Turjumaada

1

(Han-ka)

2

Qab; niyo; islaweyni.

waa la naqliyay ✓

m.l Isla weynaan aan kibir ku jirin; qab.

waa la naqliyay ✓

m.l Isla weynaan aan kibir ku jirin; qab.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] ambition, pride

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. pride (pareeydh); self-esteem (salafistiim); reputation (repyoteeyshen); self-respect ~ qab, sumcad. 2. ambition (aam bi shen), —hanwayn: (adj) ambitious (aambishas)

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) xagga hore ka raaca hadle ama wadar wax is amraysa. Han cunno xeraadka. Han socdo. Dh: aan, an.

2

han -ka: (magac, lab, keli) doonista qofka iyo rabitaankiisa. Qof han wayn haani ma dhergiso. Dh: cir, rabitaanka.

3

han -ka: (magac, keli) qab iyo islaweyni.

waa la naqliyay ✓

han! onomatopée - ha!

waa la naqliyay ✓

1

(Adduun-ka)

2

1. Dhulka iyo waxa deggan; ifka lagu nool yahay; duni.

3

2. Maal; xoolo; hanti; adduunyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Adduunya-da)

2

Adduun; duni; maal; xoolo; hanti.

waa la naqliyay ✓

1

(Asay-da)

2

Dhar cad ama madow oo afadu qaadato kolka saygu ka dhinto; hangal; weer.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaqi-ga)

2

Wax la bixiyey, inta ka soo harta; dheeri; hanbo; haraan.

waa la naqliyay ✓

1

(Bartiyaqaan-ka)

2

Qofka wixiisa keliya yaqaan oo dadka aan wax ku darsan; aan hantidiisa wax ka bixin dadka kalena, wax ka doonin; muudal, dhabcal, masuug.

waa la naqliyay ✓

1

(Basar-ka)

2

1. Sansaanka qofku ku dhaqmo; falaad; falfal; baxaalli.

3

2. Tab; hab; qaab; hannaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Baxsi-ga)

2

Inan asaaggi ka soo dhexbaxay oo muuqday, caan noqday; gaashaanqaad; hanad.

waa la naqliyay ✓

1

(Bayddi-da)

2

Hanti iyo barwaaqo badan; dhereg iyo ladnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Booli-da)

2

Xoolo ama hanti kale oo la dhacay; xoolo xaaraan ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Canshuur-ta)

2

Lacag, boqolkiiba in, hantida laga baxsho oo dowladda la siiyo, danaha guud oo tolka (qaranka) dartood; ammaan; sedo; (ama cashuur).

waa la naqliyay ✓

1

(Cayr-ta)

2

(qof) aan xoolo iyo hanti kale midna lahayn; sabool.

waa la naqliyay ✓

1

(Ciniq-da)

2

In yar; xoogaa soo haray; hanbo; qarroor; (ama iniq).

waa la naqliyay ✓

1

(Daawa-da)

2

1. Dad ururay oo xoolo isku darsaday; iskaashato; danwadaag; wadajir; hantiwadaag; daawaley; wadaagto; shirko.

3

2. Dawada cudurrada iyo nabarrada iyo meeshii bugta la marsho ama lagu dhayo ama siyaalo kale loo qaato.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhicid-da)

2

1. Meel sare ka soo hawakicid oo hoos iyo xagga dhulka soo aadid iyadoo aan lays celin karin, jiidashada dhulka darteed.

3

2. (xabbad, kd.) ridmid; kicid; qarxasho.

4

3. Hanti dad kale lee yahay xoog ku qaadid; boolyid.

5

4. Wax laysu sheegay maanka ka garasho.

6

5. Arrin ama wax aan lagu talaggelin oo iska dhaca ama iska yimaada.

waa la naqliyay ✓

1

(Dibqallooc-a)

2

Bahal caarada la bah ah oo ku nool dalalka kulul oo engegan; wuxuu lee yahay lix lugood iyo labo ciddiyood oo sida birqaabka wax u qabta iyo dabo dheer oo xubno leh oo kor u qaroofan oo ku dhammaata caarad daloosha oo wax mudda oo uu waabaayadiisa ka dhiijiyo; qaniinyadiisu waa xanuun badan tahay, kolkolna waa loo dhintaa; hangaralle.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Galool-ka) Geed qodax leh oo sarmaanta u eg; wuxuu lee yahay laamo toostoosan oo qalab badan laga jaro (udbo, dhigo, hangoollo, ulo, ...) mayrax laga sameeyo kebdo, xargo; asal wax lagu aslo sida shaahana loo cabbo.

2

2. (Galoo-sha) Mindhicirka qaarki.

waa la naqliyay ✓

1

(Guf-ka)

2

1. Wax weelasha afkooda ama daloollo kale la geliyo oo lagu awdo; fur.

3

2. Maro la qaato.

4

3. Wax yar oo soo hara; hanbo.

waa la naqliyay ✓

1

(Hab-ka)

2

Sida wax loo qabto ama loo sameeyo; hannaan; qaab; tab.

waa la naqliyay ✓

1

(Habayn-ta)

2

Hannaan wanaagsan u yeelid; qaab iyo hab qurux badan u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

(Habsami-da)

2

Qaab iyo hannaan wanaagsan lahaan; hab wanaag badan.

waa la naqliyay ✓

(suffix): this (this); definite article of some masculine gender words ending in the e vowel. Ex: guurehan; this night travel; haasawehan; this date [courting]; furehan; this key

waa la naqliyay ✓

ahan! interj. - ahan! ah! (dhawaaq la xidhiidha hawl adag).

waa la naqliyay ✓

1

1. Aan wax ka maqnayn; idil.

2

2. (Dhan-ka) Dhinac; gees; xag; barbar; doc.

waa la naqliyay ✓

1

dhan¹: m.l 1. Dhinac, gees. 2. Erey lagu isticmaalo ereyada lammane ah oo cabbidda micneeya. Tusaale: “Caana dh.”.

2

dhan²: f.g1 (-amay, -antay; -ami) Caano cabbid.

3

dhan³: f.mg4 (-ammaa, -ammayd) Wax aan wax ka dhinnayn ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

dhan¹: m.l 1. Dhinac, gees. 2. Erey lagu isticmaalo ereyada lammane ah oo cabbidda micneeya. Tusaale: Caana dhan.

2

dhan²: f.g1 (-amay, -antay; -ami) Caano cabbid. m.f.dh, dhamid.

3

dhan³: f.mg4 (-ammaa, -ammayd) Wax aan wax ka dhinnayn ahaansho. m.f.dh, dhammaan.

waa la naqliyay ✓

1

num., [adjective] all, entire, whole, complete

2

dhan m. n., loc. side; direction, way; portion, part

3

dhan v. drink (milk)

waa la naqliyay ✓

1

(adj) 1. all (oo/); whole (hool); entire (en-taayer) ~ dhammaan. Ex: waddanka oo dhan: the whole country. 2. dhan -ka:(n) direction. Ex: dhankee u socotaa? In which direction are you going?

2

dhan -dhamay / dhantay: (v) drink milk. Ex. caanuu dhamay; he drank milk

waa la naqliyay ✓

1

Completo

2

Complete

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caano afka ku shubo oo liq. Caano dhay ah dhan. Dh: cab.

2

dhan: (ereycodeed) lagu cabbiro jabaqda birta.

3

dhan -ka: (magac, lab, keli) dhinac ama barbar. Dhanka aad iga xigtaa la iiga soo dhacay. Dh: gees.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Haan-ka) Dhuun; galow.

2

2. (Haan-ta) a) Weel la tolo ama qori laga sameeyo oo saab leh oo biyaha lagu shubto. b) Weel kastoo weyn oo wax shubma lagu kaydiyo.

waa la naqliyay ✓

1

haan¹: m.l (-nan, m.l) 1. Galowda, rubadda. 2. Weel yar, saab iyo haruub leh oo biyaha iyo caanaha lagu shubto.

2

haan²: m.dh (-aamo, m.l) 1. Weel aagaanka ka weyn, saab iyo haruub leh oo biyaha iyo caanaha lagu shubto. 2. Weel weyn oo bir ama shamiinto ka samaysan oo biyaha iyo shidaalka lagu kaydsado.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-aamo, m.l) 1. Weel aagaanka ka weyn, saab iyo haruub leh oo biyaha iyo caanaha lagu shubto. 2. Weel weyn oo bir ama shamiinto ka samaysan oo biyaha iyo shidaalka lagu kaydsado.

waa la naqliyay ✓

Table mountain

waa la naqliyay ✓

1

f. n. water vessel of fiber, wood bucket; any large jar; gas ~ petrol tank

2

haan m. n. throat

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. vessel for water storage often used by nomads. 2. tank for water, gasoline etc

waa la naqliyay ✓

1

(fal) beer, caleen ama caws majo kaga jar.

2

haan-ka: (magac, lab, keli) mid ka mid ah dhuumaha waaweyn ee wadnaha dhiigga ka qaada iyo kuwa ku soo cesha. Tuuggii waran baa haanka lagu jaray. Dh: halbawle, galow.

3

haan-ta: (magac, dhedig, keli) weel qori laga qoro ama xadhko laga tolo, saab na loo sameeyo oo caanaha lagu lulo ama biyaha lagu shubto. Intuu haanta qabada ah, qaarka sare bannaan yahay, daarkuna qabyada yahay, qalabka waan sidaynaa. Dh: dhiil. Wa: haamo.

4

haan-ta: (magac, dhedig, keli) weel kaste oo weyn oo bir ama caag ama wax kale ka samaysan oo lagu shubto biyaha, shidaalka iyo wixii la mid ah. Tuulada waxa loo sameeyay haan biyaha lagu kaydiyo. Dh: taangi. Wa: haamo.

waa la naqliyay ✓

name-f happiness, peace of mind, bliss

waa la naqliyay ✓

1

(n) (m) the end of the human arm below the wrist, consisting of the palm, four fingers, and a thumb.

2

gacan

waa la naqliyay ✓

/haandh/ (n) 1. gacan. (n) 2. kabaalka saacadda sida kan tilmaama saacadda, daqiqadda. (n) 3. shaqaale. e.g. a factory hand (v) 4. siin, gacanta ugu dhiibid. e.g. Hand me that book.

waa la naqliyay ✓

1

n., gacan, -ti; the right hand, midigta; the left hand, bidixda; he has a hand in it, gacan buu kula jiraa; my hand is in, gacan baan kula jiraa; my hand is out, gacan kula ma jiro; he is my right hand, waa gacantayda midig; the two men go hand in hand, labada nin waa isku gacan; handwriting, far, -ti.

2

hand: v.tr., (give) u dhiib; you handle the oar well, sebka aad baad u waddaa.

waa la naqliyay ✓

laalaadin

waa la naqliyay ✓

/haang/ (v) 1. surid, laalaadin (v) 2. dal-dalid. (v) 3. ku-dhejin, siiba derbiga oo lugu dhejiyo waraaqo, sawiro iwm.

waa la naqliyay ✓

v.tr., deldel, calaq; v.i., (be suspended) laalaad, ka laalaad.

waa la naqliyay ✓

Valve

waa la naqliyay ✓

1

(Hana-da)

2

1. Cudur ku dhaca haragga madaxa oo timuhu la hoolmaan.

3

2. Booli: Xaaraan.

waa la naqliyay ✓

1

hano¹: m.dh 1. Finan madaxa ka soo baxa oo timaha hoolhoola. 2. Booli; xaaraan.

2

hano²: f.g3 (-ntay, -natay) 1. Wax mas'uuliyaddooda ku filnaasho. 2. Wax hantiyid ama qabsasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ntay, -natay) 1. Wax mas'uuliyaddooda ku filnaasho. 2. Wax hantiyid ama qabsasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. take for one's own; possess; defraud, get by fraud

2

hano [feminine] n., [collective] disease of the scalp

waa la naqliyay ✓

-hantay / hanatay: (v) handle well or conduct responsibility

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gacanta ku dhig oo yeelo. Dh: hanti, qabso, hel, taab. Li: waa.

2

hano -da: (magac, dhedig, keli) cudur keena finan madaxa ku dhaca oo timaha daadiya. Timihii hano ayaa ka xoodhiyay. Dh: tufe, tufo.

3

hano-da: (magac, dhedig, keli) xoolo aanad lahayn oo si sharci darro ah lagu cuno. Hano nin cunay haybad beel. Dh: boolli, xaaraan. Li: xalaal.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hayn-ka) Geed-abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

2

2. (Hayn-ta) Qof agti joogid ama oollaan; gacan ku dhigid; qabasho; qabid.

waa la naqliyay ✓

1

hayn¹: m.l Geed abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

2

hayn²: m.f.dh eeg hay. la-mid: hays².

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] thornless plant species, growing in arid areas

2

hayn vl. n. act of holding ~ keeping

waa la naqliyay ✓

1

(Hayn) C Suaeda micromeris Brenan. Chenopodiaceae.

2

C Suaeda monoica J.F.Gmel. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of keeping or holding something; retainment (riteeynment) ~ xafidid

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, dhedig) geed nagaadheed ka baxa xeebaha iyo dhulka ciidda dhanaan oo geelu ku jeelbaxo. Dh: dalluug, xudhuun.

2

hayn -ta: (magacwadareed) geed'abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

3

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof ama hanti laguu dhiibay mas'uul ka ahaan. Dh: daranyodhabid, daryeelid.

4

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) faraqabsiin uu qof mulki u haysto. Dh: lahaan.

5

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) gacanta ku xajin. Dh: xajin.

6

hayn -ta: (magac, dhedig, keli) xafidsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Shan-ta)

2

Tirada afarta iyo lixda u dhexaysa; (5).

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (t) Tirada afarta iyo lixda u dhexeysa; “5”. 2. Xoog; awood. 3. Gacan.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (t) Tirada afarta iyo lixda u dhexeysa; 5. 2. Xoog; awood. 3. Gacan.

waa la naqliyay ✓

1

num. five

2

shan [feminine] n., [collective] hand, the five fingers

3

shan [feminine] n., [abstract] force, strength, power

4

shan deictic, suf. this

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) five (faayv)

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) tirada afar ku xigta. tirada afar iyo lix u dhexaysa. Dh: 5: V.

waa la naqliyay ✓

c., ka.

waa la naqliyay ✓

qr.diid la-mid: aan².

waa la naqliyay ✓

1

pron., sg. I, me

2

an class-prosg. let me ..., may I ...

3

an class-pro, pl. let us ~ let's ...; may we [excl.] ...

waa la naqliyay ✓

/an/ (deter) waxaa laga hor mariyaa kalmadaha Ingiriisiga ee shaqalka ka bilowda ama u dhawaaqa eg sida 'a'

waa la naqliyay ✓

1

(magac'uyaal) tilmaamaya qofka koowaad ee hadlaha ah oo wadar lala hadluhuna ku jiro ah. Bal an billawno sheekada. Dh: han, aan.

2

an: (qurub) xidhiidhiye ah oo loo adeegsado diidmada. Qamiis an i le'egayn baan iibsaday. Dh: aan, anan, aanan.

waa la naqliyay ✓

1

an, n.m. - Sanad; Sannad.

2

l'an prochain - Sannadka soo socda (dambe)

3

l'an dernier - Sannadki hore (tagay)

4

animal d'un an - Xoolaha ay da' doodu ka dhexaysa hal ilaa labo sano.

waa la naqliyay ✓

1

Erey ulajeeddada hadalka ama tixda kol, wax lays fara hayo ka dhiga (sida: wiilku hilibka ha cuno; wiilashu hilibka ha cuneen), kolna wax laysu diida hayo (sida: ha cunin; ha cunina).

2

-ha - (naxwe) toddobada qodob mid kamid ah: wuxuu raacaa ereyada kelida ah oo lab oo -e ku dhammaada iyo kuwa kooxda ah oo -o ku dhammaada sida fure (fura-ha) iyo faro (fara-ha).

waa la naqliyay ✓

qr. 1. (naxwe) Qurub ka hormara falka wax lagu farayo cid kale. Tusaale: “Wiilasha buugta ha akhriyeen”. 2. Qurub ka hormara falka wax lagu reebayo (fal amar diidmo). Tusaale: “Ha keenin!”.

waa la naqliyay ✓

qr. 1. (naxwe) Qurub ka hormara falka wax lagu farayo cid kale. Tusaale: Wiilasha buugta ha akhriyeen. 2. Qurub ka hormara falka wax lagu reebayo (fal amar diidmo). Tusaale: Ha keenin!

waa la naqliyay ✓

1

imp: don't!, do not!

2

ha class, opt. formative: may, let

waa la naqliyay ✓

qu'il, elle, ils, elles.

waa la naqliyay ✓

1

used to express what should not be done: don't (dhuu-not); do not. Ex: hafiirin; don't look. Ha aadin; don't go

2

ha: (optative mood) expressing a wish or choice; let (let). Ex: ha dhacdo; let down

waa la naqliyay ✓

1

(qodob) qoddobada lab ee Af Soomaaliga ka mid ah oo xagga danbe ka raaca magacyada lab badhkood oo ka dhiga wax la isla garanayo sida kuwa ku dhammaada 'E': wadne fi wadnaha, tuke fi tukaha, qurbe fi qurbaha, like fi likaha. Waxa kale oo uu raacaa ereyada wadarta ah oo ku dhammaada xarfaha O, G, X, F, oo uu u beddelaa wadar la isla garanayo, sida: gabdho fi gabdhaha, midho fi midhaha, timo fi timaha, lugo fi lugaha, laxo fi laxaha, tafo fi tafaha.

2

ha: (qurub) ka hormara falka wax lagu farayo cid kale, sida: ha la seexdo; ha loo qaado.

3

ha: (qurub) ka hormara falka wax cid kale lagaga reebayo oo amar diidmo ah, sida: 'ha u dhiibin', 'ha siin'.

waa la naqliyay ✓

1

(suffix) [at end of nouns] this ... Ex: gabadhan: this girl. Gurigan; this house

2

—an: (suffix)-, changes some verbs to adjective. Ex: daaran; lightened, dansan; turned off

waa la naqliyay ✓

(Aniga; aan; i; ii - annaga; innaga; aannu; na; noo) qofka hadla haya ama wax qora haya.

waa la naqliyay ✓

1

aan¹: mu.dhm.y 1. Magacuyaal tilmaama qofka koowaad ee kelida ah (hadlaha ama wax qoraha). Tusaale: 'Meel aan ku nasto ayaan doonayaa' 2. la-mid: aannu.

2

aan²: qr.diid Qurub tilmaamaya in weertu tahay weer diidmo, weer xor ah ama midaan ahayn tu ay tahayba. Tusaale: 'Miyaan fadhigii la qaban?', 'Yaan lacag la siin!', 'Wiilka aan imaanini waa Cali'. la-mid: an.

waa la naqliyay ✓

1

aan¹: mu.dhm.y 1. Magacuyaal tilmaama qofka koowaad ee kelida ah (hadlaha ama wax qoraha). Tusaale "Meel aan ku nasto ayaan doonayaa" 2. la-mid: aannu.

2

aan²: qr.diid Qurub tilmaamaya in weertu tahay weer diidmo, weer xor ah ama midaan ahayn tu ay tahayba. Tusaale "Miyaan fadhigii la qaban?", "Yaan lacag la siin!", "Wiilka aan imaanini waa Cali". la-mid: an.

waa la naqliyay ✓

1

aan: (pronoun) 1. me (mii); I (aay); us (aas); we (wii) used the speaking or writing person or persons ~ aannu. Ex: aan wax kuu sheego; let me tell something. 2. (clause pronoun) may I..., can I or let me ~ an. Ex: aan tago; let me go. Buuggaan aan qaato? can I take this book? Biyahaan aan cabbo? may I drink this water?

2

aan (suffix) I.. to the.. Ex: baankaan aadayaa; I am going to the bank

3

aan: (adverb) 1. used to express negation; not (nat); im-; in-; un-; il- Ex: aan faraxsanayn; unhappy. 2. suffix: (gadaalgale) -less: without; lacking. Ex: eedla'aan: blameless 3. -ness or -ment suffix: (gadaalgale) state; quality; condition; or degree of nouns derived from adjectives. Ex: aasnaan -ta; the state of being buried

waa la naqliyay ✓

1

(magac'uyaal) tilmaamaya qofka koowaad ee hadlaha ah. Waxa aan ahay macallin, buug aan doonayay ayaan helay.

2

aan: (qurub) xidhiidhiye loo adeegsado diidmada. Dh: an, anan, aanan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Ban-ka) Dhul bannaan oo aan dhir lahayn.

2

2. (Ban-ta) (saxaro) catoolbax.

3

3. (kir iyo ban) cay xun; qurmuun.

waa la naqliyay ✓

1

ban¹: m.l (-nan, m.l) Dhul bannaan oo aan dhir la hargalo lahayn.

2

ban²: m.dh Saxarro jilicsan; shuban.

waa la naqliyay ✓

1

ban¹: m.l (-nan, m.l) Dhul bannaan oo aan dhir la hargalo lahayn.

2

ban²: m.dh Saxarro jilicsan; shuban.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. field, plain, plateau; stage; out of doors

2

ban: [feminine] n., [collective] diarrhea

waa la naqliyay ✓

/baan/bans, banning, banned;(v) mamnuucid ama joojin. e.g. kat is banned in Saudi Arabia.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) savanna (savaana); a flat grassland

2

ban: -ka: (n) diarrhea also diarrhoea (dhaaye riya); watery feces ~ shuban

waa la naqliyay ✓

/baan/ (v) reebow, hiring (sakar hiring). The government banned the cutting of trees for charcoal.

waa la naqliyay ✓

1

erey lagu dhaho qofka marka hadalkiisa la naco ama uu ku hadlo wax loo bogin. Dh: kir, mash, akh, uf.

2

ban -ka: (magac, lab, keli) dhul ballaadhan oo oomane ah; dhul aan geedo lahayn oo bannaan ah. Ban aan biyo lahayn, oon baa loogu dhintaa. Dh: bayaxaw. Wa: banan.

3

ban-ta: (magac, dhedig, keli) saxaro badan oo jilicsan oo qof buka soo dhaafta. Bantii baa dhaaftay odayga ee ka hagaaji. Dh: shuban, caloolbax.

waa la naqliyay ✓

ban, n.m. - gobolada boqor maamusho;

waa la naqliyay ✓

1

(Can-ka)

2

Labada cad oo hilibka ah oo wejiga labadiisa dhinac ku yaal, midkood; waxay u dhexeeyaan isha iyo qalka hoose, ama sanka iyo dhegta.

waa la naqliyay ✓

m.l (caman, m.l) Labada cad ee hilibka ah oo ku yaal wejiga labadiisa dhinac midkood, waxay u dhexeeyaan isha iyo qalka hoose, ama sanka iyo dhegta.

waa la naqliyay ✓

m.l (caman, m.l) Labada cad ee hilibka ah oo ku yaal wejiga labadiisa dhinac midkood, waxay u dhexeeyaan isha iyo qalka hoose, ama sanka iyo dhegta.

waa la naqliyay ✓