hadhnaan

-ka: (magac, lab, keli) inta wax kale ka hadhay. Dh: hadhniin, haritaan.

hadhitaan-ka: (magac, lab, keli) cid socotay, raacid la'aan. Hadhitaanka iska daa oo soo soco. Dh: gadaalin, hadhniin. Li: raacid

-ta: (magac, dhedig, keli) wax uskag nadiif ka ah ahaan; wasakh daahir ka ahaan. Dh: mayrnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) harnaan oo wax la salabeeyey ahaan. Dh: harnaan, fiiqnaan. salabaysnaan.

xaadhnaan -ta: (magac, dhedig, keli) sallaxnaan oo wixii alaab yaal oo dhan wax laga guray ahaan.

-ga: (magac, lab, keli) wax baaba'ay ama tegey inta ka joogta ama laga hayo. Dadku waxay ka soo farcameen hadhaagii raacay doonnidii Nebi Nuux. Dh: dabaadi.

hadhaa -ga: (magac, lab, keli) lacag ama wax kale marka laga bixiyo intii loo bahnaa wixii baaqi ah ee soo hadha. Dh: baaqi.

hadhaa -ga: (magac, lab, keli) marka abaaruhu dhacaan xoolaha inta socodka kari wayda. Horow orod faarax, horweynta dhaqaaqday, hadhaaga u jooji. Dh: haraa, hoome.

hadhaa-ga: (magac, lab, keli) markay dhacdo falgal kimikaad, inta salka ku hadha.

Mechanism

-ka: (magac, lab, keli) eeg hannaan.

(Badnaan-ta)

Wax badan ahaan.

m.f.dh 1. la-mid: badnaansho, badni. eeg badan². 2. (fk) Ugu b.: ugu weyn, ugu sarraysa.

m.f.dh 1. la-mid: badnaansho, badni. eeg badan². 2. (fk) Ugu b.: ugu weyn, ugu sarraysa.

f. n., [abstract] (adj.): multiplication; increase, increment; proliferation; abundance; abundant, numerous

-ta: (n) abundance (a ban densi); a great or plentiful amount ~ tiro badnaan

-ta: (magac, lab, keli) wax aanay tiradiisu yarayn; ahaanshaha wax tiro badan. Li: yaraan.

de: multiplication; increase, increment; proliferation; abundance; [atr.] abundant, numerous

lx: badnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: badnaan

m.dh la-mid: dednaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dedan oo dusha ay wax ka saaran yihiin ahaan. Alaabta dadnaanta u daa yaanay qoyine. Dh: dednaan.

m.dh la-mid: dihnaan.

conj. vl. pron. now I ...

haddaan [conjunction], vl. pron. if I ...

haddaan [conjunction], neg. if ... not

(falkaabe) ujeedooyin badan gala oo ay ka mid tahay wax la tamanniyayo, wax shardi lagu xidhayo ama hanjabaad oo ku wajahan hadlaha laftiisa; haddii aan. Dh: haddaanan.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel iftiin u soo tabayo, hagoogid oo hadh u yeelid. Dh: hadhays, harayn, dadid.

(tilmaame) wax baaqi ah.

m.f.dh eeg hagan. la-mid: hagnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof la hagay ahaan.

(Hannaan-ka)

Qaab ama dhismo ama maamul si la yaqaan oo wanaagsan u agaasiman; qaab; hab; si.

m.l (-nno, m.dh) 1. Wax si wanaagsan u agaasiman. 2. Qaab wanaagsan oo wax leeyihiin.

m.l (-nno, m.dh) 1. Wax si wanaagsan u agaasiman. 2. Qaab wanaagsan oo wax leeyihiin.

m. n. appearance, shape; attitude; form, style, method, system, process

name-f appearance, shape; attitude, form, style, method, system, process

-ka: (n) style (istaayl); pattern (paatern); method (methadh); form (foom)

Stile

Style

-ka: (magac, lab, keli) muuqaalka iyo habka uu wax u samaysan yahay. Hannaan quruxsanleeyey, hablihii qureesheey. Dh: qaab, hab.

cf: hab, qaab

de: appearance, shape; attitude; form, style, method, system, process

lx: hannaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: hannaan

-ta: (magac, dhedig, keli) wax baaqi soo noqday oo wax kale ka soo hadhay ahaan. Dh: hadhnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) ahaanta wax aan baylahtirnayn. Dh: dayacnaan, baylahsanaan. Li: digtoonaan.

Ladnaan-ta)

Ladnaansho.

m.f.dh eeg ladan. la-mid: ladnaansho.

f. n., [abstract] health, well-being

-ta: (n) 1. well-being (weel-biiying); welfare (weelfeer); 2. recovery (rikavari)

-ta: (magac, dhedig, keli) xanuun ama jirro hore ka roonaan.

ladnaan -ta: (magac, dhedig, keli) maalqabe ahaan; hanti iyo maal, mid haysta ahaan.

ladnaan-ta: (magac, dhedig, keli) fiicnaan; wanaagsanaan. Ladnaan ladnaan, ladnaan ku waaroo, labadii is doortee, liibaanay ahaadaa.

a: ladnaansho (/ha) [vn6-m-st]

de: health, well-being

lx: ladnaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

syn: caafimaad, jarreero

key: ladnaan

m.f.dh eeg madan. la-mid: madnaansho, mednaan, mednaansho.

(Xadnaan-ta)

Wax la xadayo ahaan; jirrabnaan; kadeednaan; ciirsanaan.

m.f.dh eeg xadan. la-mid: xadnaansho.

f. n. helplessness, being in a very difficult situation

-ta: (magac, dhedig, keli) jirrabnaan; kadeednaan. Xadnaanta maxaa keenay.

xadnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax la xaday ahaan. Tukaanka xadnaan ayaan ugu imidday.

xadnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax xad lagu oogay ahaan.

xadnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax xuduud aan la dhaafayn loo yeelay ahaan.

de: helplessness, being in a very difficult situation

initial: x

lx: xadnaan

pd: (-ta)

ps: n-f

key: xadnaan

m.f.dh eeg baahan. la-mid: baahnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qabitaanka baahida ama haqab.

(Daahnaan-ta)

Daah lahaan.

dąahnaan: m.f.dh eeg dąahan. la-mid: dąahnaansho.

f. n., [abstract] state of being curtained ~ screened; not knowing, being in the dark

-ta: (magac, dhedig, keli) ahaansha wax aan muuqan ahaan. Daahnaan arrin kuma hagaago. Dh: qarsoonaan, dahsoonaan.

daahnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax daah ku xiranyahay ahaan.

de: state of being curtained ~ screened; [fig.] not knowing, being in the dark

lx: daahnaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: daahnaan

-ta: (magac, dhedig, keli) wax fidhan ahaan; timo la fidhay oo la qurxiyay ahaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) ahaanshaha wax irmaan. Gudhnaan buu ku iibsaday hasha.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hadhid.

m.f.dh eeg haylan. la-mid: haylnaansho.

m.dh la-mid: rudnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xidhan ahaan. Xidhnaanta waan ku arkay ee sababta ma garanayo. Dh: xirnaan.

xidhnaan -ta: (magac, dhedig, keli) dhar ku lebbisnaan.

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) la-mid: dhardhaaran.

(tilmaame) dheri dhadhaarradii leh oo wax lagu karin karo.

dhadhaaran: (tilmaame) mid maqiiqaan oo yool saaniya haysta. Dh: maqiiqan.

-ka: (magac, lab, keli) caleen qoyan iyo wax lamid ah, qaadhitaan. Khudradda dhadhitaan ayaan uga cabsanayaa. Dh: dhadhid.

-ka: (magac, lab, keli) afbadnaanta birta wax goynaysa sida middida iyo billaawaha.

m.f.dh eeg habdaran. la-mid: habdarnaansho.

m.f.dh eeg hadeysan². la-mid: hadeysnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax hadaysan ahaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadh waayid. Banka duhurkii hadhla'aan baan loo lugayn karin. Dh: hadhli'i. Li: hadh.

f.mg4 (-naa, -nayd) Badar wax haldhankii laga saaray ahaansho.

(tilmaame) badar wax haldhankii laga saaray ahaansho.

m.f.dh eeg haydalan². la-mid: haydalnaansho.

(Maldahnaan-ta)

Wax maldahan ahaan.

m.f.dh eeg maldahan. la-mid: maldahnaansho.

f. n., [abstract] concealment

(magac, dhedig, keli) wax maldahan oo sarbeeban ahaan. Nin wayn maldahnaan baa wax loogu sheegaa. Dh: sarbeebnaan.

de: concealment

lx: maldahnaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: maldahnaan

-ka: (magac, lab, keli) caano dhay ahaa oo soo dhanaanaanaya welina gadhoodh ama karuur gaadhin. Maggaabada hashaadaa ka roon maydhanaan kale'e. Dh: waraabadile, mayac.

m.f.dh egg sandahnaan. la-mid: sandahnaansho.

-ka: (magac, lab, keli) qori inta badan xabad keli ah ka dhacdo oo shimbiraha lagu laayo ama lagu ugaadhsado. Dh: faraggoo, shaargaan. Li: boobe.

m.f.dh eeg shardan. la-mid: shardanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax shardi lagu xiray ahaan.

(Xardhanaan-ta)

Wax la xardhay ama xardhan ahaan.

m.f.dh eeg xardhan. la-mid: xardhanaansho.

f. n. carved ornamentation

-ta: (magac, dhedig, keli) mid xardhan ahaan. Dh: naqshadaysnaan, xardhani.

de: carved ornamentation

initial: x

lx: xardhanaan

pd: (-ta)

ps: n2-f

key: xardhanaan

(Aaddanaan-ta)

Ku abbaarnaan; toosnaan; ekaan; beegnaan.

m.f.dh eeg aaddan³. la-mid: aaddanaansho.

Correspondence

f. n., [abstract] alignment, parallelism; opposite; the fact of falling on a certain day, being due at a certain

-ta: (magac, dhedig, keli) «ka sii~> qof ama wax kale oo meel u sii jeeda ahaan.

aaddanaan-ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) (isku ~) ku beegnaanta iyo ku abbaarnaanta qof ama meel. Liiska isku aadanaanta kooxuhu wuu soo baxay. Dh: beegnaan, abbaarnaan.

de: alignment, parallelism; opposite; the fact of falling on a certain day, being due at a certain time

lx: aaddanaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: aaddanaan

-ka: (magac, lab, keli) eeg badhid.

(tilmaame) wax kala qaybsan ah; mid dhexda lagu kala sooray. Dh: bartaman.

-ta: (magac, dhedig, keli) baahi weyn wax u qabid; wax aad ugu baahasho. Dh: caydani.