ereyga

had

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Had

DHAN
1

(Had-da)

2

1. Goor la yaqaan oo bilaw iyo dhammaad leh; ammin; kol; waqti.

3

2. () Naftoo la waayo; geeri; dhimasho; (ama hed).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

had

DHAN
1

had¹: m.dh (-do, m.l) 1. Waqti la yaqaan oo bilaw iyo dhammaad leh; goor, kol, ammin. 2. H. iyo goor ama had iyo jeer: mar kastaba. 3. H.ahaa: goortan, waqti-gaan. 4. H.ba: kolkii in la joogaba; marmar. 5. H.da: goorta la joogo; amminka. 6. H.daa: waqtigaan, goortan. 7. H.daba: sidaas darteed. 8. H.dana: kol labaad, kol dambe; misana. 9. H.dee: sidaas darteed, haddaba. 10. H.deer: hadda, amminka.11. H.ma?: goorma? 12. H.diiba: waqtiga la joogo; amminka, hadda.

2

had²: xi. eeg haddii.

3

had³: f.mg1 (-day, -dday) 1. Wax fahmid ama garasho. 2. Wax xusuusid. 3. Qof dilid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

hąd

DHAN

m.dh 1. Dhimashada. 2. Wed. 3. la-mid: hed.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

had

DHAN

m.dh (-do, m.l) 1. Waqti la yaqaan oo bilaw iyo dhammaad leh; goor, kol, ammin. 2. H. iyo goor ama had iyo jeer: mar kastaba. 3. H.ahaa: goortan, waqtigaan. 4. H.ba: kolkii in la joogaba; marmar. 5. H.da: goorta la joogo; amminka. 6. H.daa: waqtigaan, goortan. 7. H.daba: sidaas darteed. 8. H.dana: kol labaad, kol dambe; misana. 9. H.dee: sidaas darteed, haddaba. 10. H.deer: hadda, amminka. 11. H.ma?: goorma? 12. H.diiba: waqtiga la joogo; amminka, hadda.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

had

DHAN
1

f. n. time, moment, point in time; time to die, death

2

had v. understand, comprehend

3

had v. kill

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

had

DHAN
1

(fal) cid kale, makal; dil.

2

had: (fal) wax fahan oo garo.

3

had -da: (magac, dhedig, keli) goor la yaqaan oo bilaw iyo dhammaad leh. had iyo goor, had iyo jeer.

4

had-da: (magac, dhedig, keli) geeri iyo dhimasho; nafta oo la waayo. Qofna halka haddiisu taal ma gefo. Dh: hed, wed.

5

had-da: (magac, dhedig, keli) waqtiga la joogo ee kolkaa la hadlayo la nool yahay. Hadda ayaan maqlay Marka. Dh: imika, eegga, xilligan.

6

had-da: (magac, dhedig, keli) dareen ama garasho. Foostadu in ay hoosta ka daloosho ma hadin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aammus

DHAABAN
1

(Aammus-ka)

2

Hadal la'aan; shib.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aammusan

DHAABAN

Aan hadla hayn; shib ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aammusid

DHAABAN
1

(Aammusid-da)

2

Hadal joojin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aammusin

DHAABAN
1

(Aammusin-ta)

2

Hadal u diidid ama ku celin, hadal ka joojin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aammusnaan

DHAABAN
1

(Aammusnaan-ta)

2

Hadlid la'aan; shib ahaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aan

DHAABAN

(Aniga; aan; i; ii - annaga; innaga; aannu; na; noo) qofka hadla haya ama wax qora haya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abhin

DHAABAN
1

(Abhin-ta)

2

Qof laga baqa hayo, ama wax laga celina hayo, hadal saameeya oo uu ka baqo, (sida: Allaahaa hadduu Alla yahay), kula hadlid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abshir

DHAABAN
1

(Abshir-ta)

2

1. Labo talo tan wanaagsan; tawfiiq.

3

2. Hadal bishaaro ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Adi

DHAABAN
1

(Adi-ga)

2

(adiga, aad; ku, kuu...) qofka lala hadla hayo ama wax loo qora hayo magacuyaalkiis

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Adiga

DHAABAN
1

(adi, aad, kuu...)

2

Qofka lala hadla hayo ama wax loo qora hayo magacuyaalki.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Af

DHAABAN
1

(Af-ka)

2

1. Xubinta nafleydu cunnada ka cunto oo bushimaha iyo carrabka iyo ilkuhu ku yaalliin.

3

2. Ereyada iyo ulajeeddooyinkooda; hadal dhan oo tol isku garto oo ku wada hadlo, oo wax ku qabsado.

4

3. Dhinaca birtu wax ka gooyso.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afeef

DHAABAN
1

(Afeef-ta)

2

Hadal, kolka la dooda hayo la hormarsado, oo waxyaalo la oran doono marmarsiinyo looga dhigo, ama waxyaalo laga baqa hayo sooqaadkood lagu gudbo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afgarooc

DHAABAN
1

(Afgarooc-a)

2

Aan hadalka si wanaagsan u sheegi karin, u jeedin karin; aan codkar ahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afgobaadsi

DHAABAN
1

(Afgobaadsi-ga)

2

Hadal macaan oo hufan oo eed ka cararid darteed keliya loo yiraahdo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afhaye

DHAABAN
1

(Afhaya-ha)

2

Qof dadka afaf kala duwan ku hadla, u kala afceliya; afceliye; turjumaan

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afiaggaaddo

DHAABAN
1

(Afiaggaadda-da)

2

Hadal qoonsimaad leh; cay; afxumo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afjigid

DHAABAN
1

(Afjigid-da)

2

Qof hadalka u diidid, ku celin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afjuxuunsi

DHAABAN
1

(Afjuxuunsi-ga)

2

Qof laga hadal badan yahay, oo inta iintaas u lee yahay lagu haadsado, xaq uu lee yahay lagu seejiyo ama wax uusan yeeleen lagu yeelsiiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aflaawe

DHAABAN
1

(Aflaawa-ha)

2

Qof aan kartida hadalka lahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afmaal

DHAABAN
1

(Afmaal-ka)

2

Afyaqaan hadal wanaagsan tirsha ama qora (gabay, hees, buug, ...) oo wax ka dheefa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhad

DHAFANDHAAF

f.mg1 (-day, -dday) 1. la-mid: dhar 2. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax huur u ah noqosho (badar).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhad

DHAFANDHAAF

f.mg1 (-day, -dday) 1. la-mid: dhar 2. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax huur u ah noqosho (badar). m.f.dh, dhadid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhad

DHAFANDHAAF

inch. v. become mushy ~ soft (of vegetables, fruits) after leaving them outside for a while

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhad

DHAFANDHAAF

-ay / day: (v) fade (feeydh); lose freshness; wither (wi-ther); droop (dhuruup) ~ Ex: ubaxii xagaaga ee dhaday; summer flowers that had faded

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dhad

DHAFANDHAAF
1

de: become mushy ~ soft (of vegetables, fruits) after leaving them outside for a while

2

lx: dhad

3

pd: (dhaday)

4

ps: v1=inch

5

key: dhad

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Haad

DHAFANDHAAF
1

1. (Haad-da) a)° Nafleyda inta duusha; wixii baal leh; shinbiro. b) Baylah; goldaloolo.

2

2. (Haad-ka) ° a) Sida 1a. b) (qof. kd.) sida haadka u fudfudud oo wax walba ku soo haada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

haad

DHAFANDHAAF
1

haad: m.dh (-dad, m.l) Baylah, goldaloolo.

2

hąad¹: m.l 1. Buunshe. 2. H. ah: qof fudfudud. 3. Xad. 4. (-dad, m.l) Hal turub afartiisa qaybood mid ka mid ah. 5. Inta qof hal mar isku cuno (turub). 6. Dhinaca loo oggolyahay in baabuur waddada ka maro. 7. Cudur maskaxeed geela ku dhaca.

3

hąad²: m.l (haad, m.dh) Nafleyda inta duusha oo baalka leh.

4

hąad³: f.mg1 (-day, -dday) 1. Wax baalal leh dhul kor uga kicid. 2. Ka h.: naf, qof ka bixid. Tusaale: “Cali way ka haadday”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

haad

DHAFANDHAAF
1

hąad¹: m.l 1. Buunshe. 2. H. ah: qof fudfudud. 3. Xad. 4. (-dad, m.l) Hal turub afartiisa qaybood mid ka mid ah. 5. Inta qof hal mar isku cuno (turub). 6. Dhinaca loo oggolyahay in baabuur waddada ka maro. 7. Cudur maskaxeed geela ku dhaca.

2

hąad²: m.l (haad, m.dh) Nafleyda inta duusha oo baalka leh.

3

hąad³: f.mg1 (-day, -dday) 1. Wax baalal leh dhul kor uga kicid. 2. Ka h.: naf, qof ka bixid. Tusaale: Cali way ka haadday. m.f.dh, haadid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

haad

DHAFANDHAAF
1

m. n., [collective] bird ~ birds (especially large species)

2

haad v. fly (about ~ around), be flying

3

haad [feminine] n., loc. (adj.): insecure place; unattended person; left alone, neglected

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]

Haad

DHAFANDHAAF

peureux.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

haad

DHAFANDHAAF

-da: (n) birds (beerdhis) ~ baalalay

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

haad

DHAFANDHAAF
1

(fal) lal oo hawada u duul. Dh: duul, lal, bid. Li: daadeg, fadhiiso.

2

haad: (fal) «ka ~» naf, qof ka bax.

3

haad-da: (magacwadareed) noolaha inta baadadka leh ee duusha. Dh: shinbiro, baalley.

4

haad -da: (magac, dhedig, keli) baylah iyo ka warhayn la'aanta. Dh: daayac, laayac. Li: daryeel.

5

haad -ka: (magac lab, keli) baadleyda duusha inteeda hilibka cunta oo keliya. Haad ba haad kici haybaddaadu noqotaye, hodan baad ka tahay qurux. Wa: haadda.

6

haad -ka: (magac, lab, keli) labada dhinac ee laamiga middood. Gaadhigu haadkiisa ayuu ka baxay intaanu rogman. Dh: dhinac. Wa:haadad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Hadh

DHAFANDHAAF

Shadow

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

hadh

DHAFANDHAAF
1

v. stay (behind), remain

2

hadh m. n. shade, shadow

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

hadh

DHAFANDHAAF
1

-ay / tay: (v) continuing to stay after others have gone or left; remain (rimeeyn); stay (isteey) ~ har, joog

2

hadh -ka: (n) shadow (shaadhow); shade (sheeydh) ~ har, hoos

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

hadh

DHAFANDHAAF
1

(fal) socod loo baxayo adigu fadhi oo ha socon. Dh: joog, har. Li: raac.

2

hadh: (fal) baaqi ahaw; wax madhanaya, adigu ka hadh.

3

hadh -ka: (magac, lab, keli) fallaadhaha iftiinku marka ay la kulmaan walax aanay ka dhex bixi karayn, muuqaalka walaxdaa u eg ee dhinaca kale ku samaysma. Ninna hadhkiisa ka dheerayn waa. Hadh gebi kolkuu yimaad hadh geed wuu baaba'aa. Dh: hoos, har, hadhac.

4

hadh -ka: (magac, lab, keli) magac ka mid ah magacda maalinta. Askarigu hadh iyo habeen waa heegane. Dh: har.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Hadi

DHAFANDHAAF
1

(Hadi-ga)

2

Geed-quwaaxa geed kamid ah, oo xabag wanaagsan oo udgoon oo la ganacsado dhala.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

hadi

DHAFANDHAAF

m.l Geed quwaax xabag udgoon oo laga ganacsado leh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

hadi

DHAFANDHAAF

m.l Geed quwaax xabag udgoon oo laga ganacsado leh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

hadi

DHAFANDHAAF

m. n., [collective] incense-bearing tree species; balsam

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

HADI

DHAFANDHAAF
1

(Hithi) May, Og Commiphora erlangeriana Engl. Burseraceae.

2

S Commiphora subsessiliflora Vollesen. Burseraceae.

3

S Commiphora erythraea (Ehrenb) Engl. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Hadi

DHAFANDHAAF
1

name-m insence-bearing tree sp., balsam

2

name-m leader, guide

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

hadi

DHAFANDHAAF

-ga: (n) resin (rezen); balsam (bal sam)-, used principally in inks, adhesives or pharmaceuticals

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Hadi

DHAFANDHAAF

magac loo baxsho wiil loogu magacdaray bukhuur ama geed udgoon badan leh sida cuudka, miskiti iyo fooxa.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

hadi

DHAFANDHAAF
1

-ga: (magac, lab, keli) geed quwaaxa mid ka mid ah oo ka baxaa dhulka Soomaalida oo xabag udgoon laga gurto lagana ganacsado. Caanahaagiyo, ciidan gabadh wayn, waa caleen hadi, waa caleen hadi...

2

hadi-ga: (magac, lab, keli) hadh wanaagsan oo lagu nasto. Dh: hadhac.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

hadi

DHAFANDHAAF
1

de: incense-bearing tree sp.; balsam

2

lx: hadi

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m-col

5

key: hadi

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Hado

DHAFANDHAAF
1

(Hada-da)

2

(Hadaayad, Hayaayad).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

hado

DHAFANDHAAF

m.dh 1. Geeri. 2. la-mid: hadaayad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

hado

DHAFANDHAAF

f. n. lid, cover

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

hado

DHAFANDHAAF

-hadada: (n) lid (liidh); cover (kaver) ~dabool

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

hado

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) waxa xun iyo waxa san oo inta la kala garto, waxa san xaggooda loo bayro; dawga wanaagsan oo Ilaah loogu dhowaado oo xaggiisa loo leexdo. Dh: hanuun, hadaayo, hadaayad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

hado

DHAFANDHAAF
1

de: lid, cover

2

lx: hado

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

see: hadaayad

6

key: hado

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]

hand

DHAFANDHAAF
1

(n) (m) the end of the human arm below the wrist, consisting of the palm, four fingers, and a thumb.

2

gacan

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

hand

DHAFANDHAAF

/haandh/ (n) 1. gacan. (n) 2. kabaalka saacadda sida kan tilmaama saacadda, daqiqadda. (n) 3. shaqaale. e.g. a factory hand (v) 4. siin, gacanta ugu dhiibid. e.g. Hand me that book.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

hand

DHAFANDHAAF
1

n., gacan, -ti; the right hand, midigta; the left hand, bidixda; he has a hand in it, gacan buu kula jiraa; my hand is in, gacan baan kula jiraa; my hand is out, gacan kula ma jiro; he is my right hand, waa gacantayda midig; the two men go hand in hand, labada nin waa isku gacan; handwriting, far, -ti.

2

hand: v.tr., (give) u dhiib; you handle the oar well, sebka aad baad u waddaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

hard

DHAFANDHAAF

/hardh/ (adj) 1. adag, qallafsan (adj) 2. dhib-badan, adag. e.g. I can't answer that question; it is too hard.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

hard

DHAFANDHAAF

a., adag, xoog badan, kulul; hard working men have hard skins, nimanka shaqeeya waa duub adag yihiin; ad., it grows hard, waa adkaanaysaa; strike him hard, si adag ugu dhufo; the wind blows hard, dabayshu aad bay u dhacaysaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Hawd

DHAFANDHAAF
1

(Hawd-ka)

2

Dhul dhir waaweyn oo cumur ah leh; jiq.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

hawd

DHAFANDHAAF

m.l (-dad, m.l) 1. Dhul dhir dhaadheer oo cuur ah leh, buuro lahayn oo aan biyo badnayn. 2. Xarigxarig.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

hawd

DHAFANDHAAF

m.l (-dad, m.l) 1. Dhul dhir dhaadheer oo cuur ah leh, buuro lahayn oo aan biyo badnayn. 2. Xarigxarig.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

Hawd

DHAFANDHAAF

pr. n., loc. Haud [fertile geographic region.]

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

hawd

DHAFANDHAAF

m. n. forest, jungle thicket

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

hawd

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) dhul ballaadhan oo dhir waaweyn oo badan leh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]

head

DHAFANDHAAF
1

(n) the uppermost part of the body, containing the brain, ears, eyes, mouth, and jaw.

2

madax

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

head

DHAFANDHAAF

/hedh/ (n) 1/ madax, kur, unuun. (n) 2. maskax, caqli. e.g. He has a good head for figures. (n) 3. qof meel u sarreeya, madax. (v) 4. hoggaamin (v) 5. wajahid, u jihaysasho. e.g. I am heading home.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

head

DHAFANDHAAF

n., madax, -i; head ache, madax xanuun, -ki; the head of the bed, sariirta madaxeeda; be the head, u madax ahaw.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Khad

DHAFANDHAAF
1

(Khad-da)

2

Wax shubma oo madow ama midab kale leh oo wax lagu dhigo ama wax lagu daabaco; anqaas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

khad

DHAFANDHAAF

m.l/dh Wax shubma oo madow ama midab kale oo wax lagu dhigo ama wax lagu daabaco; anqaas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

khad

DHAFANDHAAF

m.l/dh Wax shubma oo madow ama midab kale oo wax lagu dhigo ama wax lagu daabaco; anqaas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

khad

DHAFANDHAAF

f. n., [collective] ink

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

khad

DHAFANDHAAF
1

-da: (n) ink (ingk)

2

khad -ka: (n) plan (palaan)

3

khad -ka: (n) line. Ex: khadka taleefoonka; the telephone line

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

khad

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) iskudar ka kooban xar dhuxuleed iyo murre, biyo, xabag iyo dhuxul dhagax lagu xaquuq ama la ridqay oo tawaad lagu shubo oo looxa lagu qoro. Khadka tawaadda ku jira ha iga daadin. Dh: anqaas, dawaad, tawaad.

2

khad -ka: (magac, lab, keli) daliig dhuubaan oo dhareran oo isku joogta. Khadkaa la jeexay yaan la soo dhaafin. Dh: xarriijin, liin.

3

khad -ka: (magac, lab, keli) hab aan dadku wada ogayn oo la raaco si hawl gaar ah loo fuliyo. Wax khad ah maad haysaa oo aan ku bixi karno?

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

khad

DHAFANDHAAF
1

bw: Arabic

2

de: ink

3

lx: khad

4

pd: (-da Pl: khadad (ka))

5

ps: n1-f, n4-m-mass

6

syn: anqaas

7

key: khad

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

shad

DHAFANDHAAF
1

shad¹: m.l (-dad, m.l) Astaanta muujisa in shibbanuhu uu labalaabanyahay (far-Carbeedda).

2

shad²: m.l (fiisikis) Xoogga saaran halkii halbeeg ee bedka walax, sababana in ay walaxdu qaab doorsoonto.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

shad

DHAFANDHAAF
1

shad¹: m.l (-dad, m.l) Astaanta muujisa in shibbanuhu uu labalaabanyahay (far-Carbeedda).

2

shad²: m.l (fiisikis) Xoogga saaran halkii halbeeg ee bedka walax, sababana in ay walaxdu qaab doorsoonto.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

ad

DHAFANDHAAF
1

pron., sg. you, thou

2

ad class-prosg. may you ...

3

ad class-pro, pl. may you all ...

4

ad vl. n.-suf: -ing

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

ad

DHAFANDHAAF

/aadh/ (abbr) xayiisiis; xayiisiin. e.g. newspaper ad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ha

DHAFANDHAAF
1

Erey ulajeeddada hadalka ama tixda kol, wax lays fara hayo ka dhiga (sida: wiilku hilibka ha cuno; wiilashu hilibka ha cuneen), kolna wax laysu diida hayo (sida: ha cunin; ha cunina).

2

-ha - (naxwe) toddobada qodob mid kamid ah: wuxuu raacaa ereyada kelida ah oo lab oo -e ku dhammaada iyo kuwa kooxda ah oo -o ku dhammaada sida fure (fura-ha) iyo faro (fara-ha).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ha

DHAFANDHAAF

qr. 1. (naxwe) Qurub ka hormara falka wax lagu farayo cid kale. Tusaale: “Wiilasha buugta ha akhriyeen”. 2. Qurub ka hormara falka wax lagu reebayo (fal amar diidmo). Tusaale: “Ha keenin!”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ha

DHAFANDHAAF

qr. 1. (naxwe) Qurub ka hormara falka wax lagu farayo cid kale. Tusaale: Wiilasha buugta ha akhriyeen. 2. Qurub ka hormara falka wax lagu reebayo (fal amar diidmo). Tusaale: Ha keenin!

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

ha

DHAFANDHAAF
1

imp: don't!, do not!

2

ha class, opt. formative: may, let

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]

Ha

DHAFANDHAAF

qu'il, elle, ils, elles.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

ha

DHAFANDHAAF
1

used to express what should not be done: don't (dhuu-not); do not. Ex: hafiirin; don't look. Ha aadin; don't go

2

ha: (optative mood) expressing a wish or choice; let (let). Ex: ha dhacdo; let down

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ha

DHAFANDHAAF
1

(qodob) qoddobada lab ee Af Soomaaliga ka mid ah oo xagga danbe ka raaca magacyada lab badhkood oo ka dhiga wax la isla garanayo sida kuwa ku dhammaada 'E': wadne fi wadnaha, tuke fi tukaha, qurbe fi qurbaha, like fi likaha. Waxa kale oo uu raacaa ereyada wadarta ah oo ku dhammaada xarfaha O, G, X, F, oo uu u beddelaa wadar la isla garanayo, sida: gabdho fi gabdhaha, midho fi midhaha, timo fi timaha, lugo fi lugaha, laxo fi laxaha, tafo fi tafaha.

2

ha: (qurub) ka hormara falka wax lagu farayo cid kale, sida: ha la seexdo; ha loo qaado.

3

ha: (qurub) ka hormara falka wax cid kale lagaga reebayo oo amar diidmo ah, sida: 'ha u dhiibin', 'ha siin'.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aad

DHAFANDHAAF
1

aad: 1. (⁰) Dhab; si daran.

2

2. Adigu.

3

-aad: Tiraab lagu dabakaro tirada oo muujiya jagada tiradaasi ku abbaaran tahay, saddex-aad (3d.); shan-aad (5d.); sagaal-aad (9d.).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

aad

DHAFANDHAAF
1

aad: mu.dhm.y Magacuyaal tilmaama qofka labaad ee kelida ah (lala hadlaha ama wax loo qoraha). “Ninka aad la hadashay waa walaalkay”. la-mid: aa², aydin.

2

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar. 2. la-mid: aadid.

3

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. 3. A. yar: la-mid: aayar.

4

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku a.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan. 4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda wax kale isku gudbid. 5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale: “Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

aad

DHAFANDHAAF
1

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar.

2

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. Tusaale: "Cali aad buu u dadaalaa". 3. Aa. yar: la-mid: aayar.

3

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku aa.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan.

4

4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda. m.f.dh wax kale isku gudbid.

5

5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale "Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday". m.f.dh, aadid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

aad

DHAFANDHAAF
1

aad: v. go to (a place), head for; reach, get to (a destination)

2

aad vl. pron., sg. you, thou

3

aad vl. pron., pl. you [plural.], ye

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]

Aad

DHAFANDHAAF

très, beaucoup.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

aad

DHAFANDHAAF
1

aad': (pronoun) you (vuu) ~ adi-ga. Ex: waraagdii aad keentay.... the letter you brought.

2

aad? -ay / day: (n) 1. go (goo). Ex: isbitaalka aad: go to the hospital. 2. aad: (adv) very (veeri); in a high degree; extremely, very much. Ex: aad u jarasan; very happy.

3

—aad': (suffix) -th; used to form ordinal numbers. Ex: afaraad; fourth (foorth); 4ih

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

aad

DHAFANDHAAF
1

aad: (fal) teg oo meel tilmaaman u kac. Dh: teg.

2

aad: (fal) «ku ~» qof kale ka horteg.

3

aad: (fal) (ku ~) cid kale u dhigan. Adigu Cabdi ku aad, Cali na anigaa ku filan. Dh: hagaag.

4

aad: (fal) (ku ~) muuqaalka wax kale isku gudub.

5

aad: (falkaab) si dhab ah ama xooggan.

6

aad: (magac'uyaal) dhiman oo tilmaamaya qofka labaad ee lala-hadlaha kelida ah.

7

aad: (dabakar) tiraab dabada lagaga karo tirada oo muujisa jagada ay tiradaasi ku abbaaran tahay: saddexaad (3aad), afraad (4aad), toddobaad (7aad).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bad

DHAFANDHAAF
1

(Bad-da)

2

Biyaha badan oo dhanaan oo dhulka intiisa badan ku rogan; maanyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bad

DHAFANDHAAF
1

bad¹: m.dh (-do, m.l) 1. Biyo badan, dhanaan oo dhulka intiisa badan ku rogan; maanyo. 2. Goobta lagu ciyaaro turubka. 3. B.da gabayga: baabka gabayga.

2

bad²: f.g/lg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Cid wax dhibaato leh oo aysan raalli ka ahayn ku jirrabid. 2. (f.lg) la-mid: bid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bąd

DHAFANDHAAF

m.l la-mid: bed³.

waa la naqliyay ✓