habxumi

m.dh la-mid: qaabxumo.

m.dh la-mid: afxumaan.

-da: (magac, dhedig, keli) hufnaan la'aan; hadal adyad ah ku hadlid.

f.mg4 (-umaa, -umayd) 1. Wax aan si habboon isugu dubaridnayn ahaansho. 2. Qof si aan wanaagsanayn wax u farsameeyey ahaansho.

f.mg4 (-umaa, -umayd) 1. Wax aan si habboon isugu dubaridnayn ahaansho. 2. Qof si aan wanaagsanayn wax u farsameeyey ahaansho. m.f.dh, habxumaan.

Comp. adj., (ie. n., adj.): disorganized, badly organized, badly off, in disorder

-habxumaa: (adj) bad manners

de: disorganized, badly organized, badly off, in disorder

lx: habxun

pd: (habxumaa)

ps: adj-cmp

key: habxun

m.dh la-mid: darxumo.

m.dh la-mid: falfalxumaan.

-da: (magac, dhedig, keli) lahaanta dabeecad qallafsan; cadho kulul lahaan.

m.dh 1. Hab qoraal-gacmeed oo qof wax u qoro oo ay adagtahay si loo akhriyo. 2. Hab aan quruxsanayn oo qof u sameeyo farshaxan. la-mid: farxumo.

m.dh 1. Hab qoraal-gacmeed oo qof wax u qoro oo ay adagtahay si loo akhriyo. 2. Hab aan quruxsanayn oo qof u sameeyo farshaxan. la-mid: farxumo.

(Habsami-da)

Qaab iyo hannaan wanaagsan lahaan; hab wanaag badan.

m.dh Si asluub iyo maamuus leh oo loo dhaqmo. la-mid: habsamaan.

m.dh Si asluub iyo maamuus leh oo loo dhaqmo. la-mid: habsamaan.

f. n. good order, organization

Metodologia

Methodological

-da: (magac, dhedig, keli) hawl iyo wixii la mid ah, hannaan iyo qaab wanaagsan u socosho. Dh: nidaam, hannaanwanaag, qaabwanaag. Li: habayaaq.

habsami -da: (magac, dhedig, keli) hab wanaag badan; qaab iyo hannaan wanaagsan lahaan.

cf: haaneed, hab

de: good order, organization

lx: habsami

pd: (-da)

ps: n-f

key: habsami

m.dh la-mid: kasxumaan.

f. n., [abstract] slowness, state of being barely intelligent, not being smart

-da: (magac, dhedig, keli) caqlixumi.

a: kasxumaan

de: slowness, state of being barely intelligent, not being smart

lx: kasxumi

pd: (-da)

ps: n0-f-abs

key: kasxumi

m.f.dh eeg habxun. la-mid: habxumaansho, habxumi, habxumo.

-ta: (magac, dhedig, keli) mi qaab iyo hannaan wanaagsan aan lahayn.

m.dh la-mid: qalbixumo.

m.dh la-mid: aayaxumaan.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg aayaxumaan.

m.dh la-mid: aragxumaan.

-da: (magac, dhedig, keli) muuqaal foobxumi. Dh: muuqaalxumi. Li: aragsami.

aragxumi -da: (magac, dhedig, keli) diihaal iyo diifi ka muuqato. Lo'dii oo ay aragxumi ka muuqato ayaa galbeed ka soo noqotay. Dh: aragxumaan.

aragxumi-da: (magac, dhedig, keli) indhaddarrays; araggaabis. Aragxumi aan lahaan jirin baan isku arkay.

m.dh 1. Sumcad aan wanaagsaneyn oo cidi yeelato. 2. Ceeb. la-mid: dhegxumaan.

m.dh 1. Sumcad aan wanaagsaneyn oo cidi yeelato. 2. Ceeb.

(Habqamid-da)

(yeer: xabbad, kd.) dadaal isaga dabadhicid; isdabajoog; xiriir.

m.f.dh eeg habqan².

-da: (magac, dhedig, keli) hadal aan macno iyo milgo lahayn oo badan ku sheekayn; si aan caddayn u yeedhyeedhid. Dh: hadaaqid. Li: murtiyayn

habqamid -da: (magac, dhedig, keli) si aan habaysnayn u socosho ama u cararid.

m.f.dh eeg habuuq². la-mid: haquuqid.

m.dh eeg hamuun².

-da: (magac, dhedig, keli) wax hamuuni hayso ahaansho, baahi sigaar, qaad, cunto ama wax kale qab. Dh: xaraaro, baahi.

[HANBOOHI] Aerva javanica 01

(fal) laas ama ceel kolka uu maaxanayo taabo ama qardabee ha dumee. Haddaan laga wada cabbayn maaxdumi laaska.

(Qaabxuma-da)

Qaabka aan wanaagsaneyn; qaabdarro.

m.dh Qaab aan qurxooneyn oo wax yeeshaan. la-mid: qaabxumaan, qaabxumi.

m.dh Qaab aan qurxooneyn oo wax yeeshaan. la-mid: qaabxumi.

f. n., [compound] disorder, mess; ugliness

-qaabxumada: (n) ugliness (ag'li nes); deformity (dhifoor'mati); improperness ~ qaabdarro

-da: (magac, dhedig, keli) nidaam xumo. Shaqada qaabxumo ka ilaali. Dh: qaabumi nidaamdarri. Li: nidaamsani.

qaabxumo -da: (magac, dhedig, keli) foolxumo. Dabeecad xumada qaabxumo ayuu ku darsaday. Li: qaabsami.

de: disorder, mess; ugliness

lx: qaabxumo

pd: (/da)

ps: n6-f-cmp

key: qaabxumo

-da: (magac, dhedig, keli) aayaxumi; caaqiibaddarri.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg dabcixumo.

m.dh Dabeecad, fir, muuqaal iyo wixi lamida aan la jeclaysan oo wax leeyahay. la-mid: dhalanxumaan.

m.dh Dabeecad, fir, muuqaal iyo wixi lamida aan la jeclaysan oo wax leeyahay.

-da: (magac, dhedig, keli) dhaqanxumi cusub. Carruurta dhalanxumida ha laga waaniyo.

m.dh Hab aan wanaagsanayn oo loo dhaqmo. la-mid: dhaqanxumaan.

m.dh Hab aan wanaagsanayn oo loo dhaqmo.

-da: (magac, dhedi keli) dhaqan aan suubbanayn lehi.

(Habi-ga)

Fiirada wax lagu kala garto; laab; qalbi; caqli; maan.

m.l Caqli, maan.

m. n., [collective] intelligence, thought

-da: (magac,dhedig, keli) ul sherbi ah.

habi -ga: (magac, lab, keli) fiirada iyo garashada wax lagu kala garto. Habiyow indhahaygu, ha arkaan indhahaagee, i agjoog abidkaa oo, meel kaleeta ha aadin. Dh: laab, qalbi, caqli, maan.

de: intelligence, thought

lx: habi

pd: (-ga)

ps: n2a-m-col

key: habi

(Xumi-da)

Xumaan.

m.dh la-mid: xumaan¹.

f. n., [abstract] damage, harm, evil

xumi adj., subject case: bad (one)

-da: (n) wickedness (wikidh-nes); immorality (imooraalati); evil (ii-vel) conduct ~ xumaato, xumaan

-da: (magac, dhedig, keli) wax xun ahaan. Ninkaa xumidiisa ayaan ku nacay.

f.mg2 (-iyay, -isay) Abur yeelasho ama soo saarid (siiba awrka qooqan). la-mid: uburi.

(fal) xoor kici; xunbo badan samee; abur ka kici. Saabuunta weelka ku shub oo aburi. Dh: xoori, xunbee.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax si aad ah loo jecelyahay qalbi ku hayn.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax si aad ah loo jecelyahay qalbi ku hayn. m.f.dh, haamin.

v. desire with all one's heart; make a plan ~ decision; draw up a project; invent, cause, initiate

(fal) kalka iyo laabta ku hay oo ka feker. Haami in aad mustaqbalka dhakhtar noqoto. Dh: hammi, maami, taawi.

cf: hindis

de: desire with all one's heart; make a plan ~ decision; draw up a project; invent, cause, initiate

lx: haami

pd: (haamiyey)

ps: v2a=tr

key: haami

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Ku h.: Wax culus oo ballaaran ku daboolid. 2. Wax culus ku dhufasho.

(fal) wax culus dhusha ka saar ama ku dhifo.

-ga: (magac, lab, keli) eeg habsad.

(Hammi-ga)

Arrin weyn oo aan wax laga qaban karin saamayskeed lala wareero; walbahaar; welwelid; islahadlid.

hammi¹: m.l 1. Murugo iyo walaac ka dhasha arrin murugsan. 2. Niyad, laab. la-mid: qammi.

hammi²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) 1. Murugo iyo walaac la kulmid. 2. Ku h.: wax had iyo jeer ku fekerid.

m. n. worry, anxiety; problem, preoccupation

hammi v. worry, brood

-yey / say: (v) feel uneasy or concerned about something; be preoccupied (pri-oko-paayidh)-, worry (woori)

(fal) islahadal oo walbahaar; welwel iyo cabsi muuji.

hammi: (fal) «ku waxaad doonayso ku fikir oo mala'awaal ka samee; maanka ku hay. Dh: taan.

hammi -ga: (magac, lab, keli) mala'awaal iyo yiddidiilo lagu taamo in la gaadho sida markaa la yahay si ka fiican. Illayn hooy kuma bogsiisoo, hammigu welwel kaama bi'iyoo, calaacal wax kuuma keenoo, adduun hawli kama dhammaato. Dh: walbahaar, welwel. Li: farxad.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax nijaasayn. 2. Beer caws ka falid.

v. contaminate someone, render unclean (in religious sense)

cf: haran

de: contaminate s.o., render unclean (in religious sense)

lx: harmi

pd: (harmiyey)

ps: v2a=tr

key: harmi

f.g2 (-iyay, -isay) Dhuxul shidid.

f.g2 (-iyay, -isay) Dhuxul shidid. m.f.dh, qaxmin.

v. make (charcoal) glow; light up, ignite something

(fal) dhuxul shidid.

de: make (charcoal) glow; light up, ignite s.t.

lx: qaxmi

pd: (qaxmiyey)

ps: v2a=tr

key: qaxmi

f.g2 (-iyay, -isay) Xoolo biyo ka dhergin.

v. give (an animal) its fill of water to drink

(fal) biyo cabsii oo ka dhergi; biyo si fiican uga dhergi oo daaji. Wabxi neefka oo biyo badan sii. Li: harraadi.

de: give (an animal) its fill of water to drink

initial: w

lx: wabxi

pd: (wabxiyey)

ps: v2a=tr

key: wabxi

(Abguri-da)

Jaadadka abeesada midkood; beey.

m.dh Abeeso aad u weyn oo waxaraha, bakaylaha, sagaarada iyo wixi lamida liqda.