haasaawin

v. chat, speak with, converse, discuss; socialize; court, woo

a: haasaw ~ haasow

cf: shukaanso {N}

de: chat, speak with, converse, discuss; socialize; court, woo With preposition la

lx: haasaaw

pd: (haasaaway)

ps: v1=

key: haasaaw

(Haasaawa-ha)

Sheeko, hadal la isku maaweeliyo.

m.l 1. Sheeko maaweelo leh oo laba qof ama ka badan dhex marta. 2. Sheeko nin iyo naag isku xodxodanaya dhax marta.

m.l 1. Sheeko maaweelo leh oo laba qof ama ka badan dhex marta. 2. Sheeko nin iyo naag isku xodxodanaya dhax marta.

m. n. conversation, chat; talk as a prelude to courtship

-haasaawaha: (n) chatting or courting socially with a member of the opposite sex; date (dheeyt), flirting

-ha: (magac, lab, keli) hadal ama sheeko la isku maaweeliyo ama ujeeddo lagu gaadhayo. Dh: sheeko, shukaansi.

haasaawe-ha: (magac, lab, keli) sheeko inta badan guur ku salaysan oo dhex marta wiilasha iyo gabdhaha.

de: conversation, chat; talk as a prelude to courtship

lx: haasaawe

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: haasaawe

(fal) cid kale, u sheekay oo haasaawi.

f.g2 (-weeyay, -waysay) 1. Cid sheeko maaweelo leh u sheegid. 2. Nin iyo naag sheeko xodxodasho leh isweydaarsasho. la-mid: haasaawi.

m.f.dh eeg xaasaami.

-ta: (magac, dhedig, keli) koolkooli oo wax walba u diyaarin. Dh: xanaanayn, masruufid, rabbarabbayn.

m.f.dh eeg baashaali.

-ta: (magac, dhedig, keli) maaweelin oo wakhtidhaaf u samayn. Dh: maaweelin.

-da: (magac, dhedig, keli) xarragood iyo socosho hannaan quruxsani ka muuqdo. Dh: taxtaxaashid, mardaaddiyid, shoobid.

-ta: (magac, dhedig, keli) marba naas dhiigin. Naasnaasintu daranddoori maaha.

naasnaasin-ta: (magac, dhedig, keli) nabsi horay loo galay abaalkiisa helid oo shallayto iyo murug ku jirid. Nabsi kii dhitaystaa naasnaasinaayee.

(fal) (la ~) sheeko iyo shukaansad samee; gabadh ama wiil la sheekayso. Dh: sheekayso, shukaanso.

haasaw -ga: (magac, lab, keli) eeg haasaawe.

(Haawin-ta)

(weel, kd.) daboolka ka qaadid oo docda urtu ka imanayso u jeedin, si dabayshu gudihiisa u gasho; dabaylayn.

m.f.dh eeg haawi. la-mid: haawis.

-ta: (magac, dhedig, keli) weel iyo wixii la mid ah, daboolka ka qaadid oo docda hawadu ka imanayso ujeedin. Dh: neecaabin, haawis.

m.l la-mid: asaasi.

m. n. (adj.): basis, basics; basic

-ga: (n) 1. essential (i-sen-shel); fundamental (fan-dha-men-tai). 2. inherence or indispensable ~ lama huraan

-ga: (magac, lab, keli) waxa mahuraankal ah ee wax kale aan looga maarmayn.

de: basis, basics; [atr.] basic

lx: aasaasi

pd: (-ga)

ps: n2-m

key: aasaasi

أَسَاسِيَ

(Haadaan-ta)

Dhul jeexan oo hoos u fog oo laga dhaco; bohol ama qar, dhiniciis aad u dheer; gebi laga finiino; jar.

2. Geed caano leh oo dharkaynka la tol ah.

m.dh (-aamo, m.l) 1. Dhul jeexan, weyn oo hoos u dheer; qar ama bohol. 2. Geedka dharkeynka.

m.dh (-aamo, m.l) 1. Dhul jeexan, weyn oo hoos u dheer; qar ama bohol. 2. Geedka dharkeynka.

f. n. crevasse, chasm, abyss

haadaan [feminine] n., [collective] euphorbia tree

-ta: (n) a deep opening in the earth's surface; chasm (kaazem); gorge (goog) ~ dalow

-ta: (magac, dhedig, keli) geed banka ka baxa oo laamihiisu caleen lahayn oo caano kulul na ka soo heemaan. Kolka la turqo dhuuxiisu wuu jilicsan yahay oo qabaallada iyo qoryaha xoolaha lagu waraabiyo ayaa laga qortaa. Neefka haadaan baa ku da'day oo dhogortii ka qaadday.

haadaan -ta: (magac, dhedig, keli) meel hoos u qodan oo laga dhaci karo. Geela haadaanta ka ilaali yuun ku daadane. Dh: jar, uub, ceel, bohol, god.

m.l la-mid: hamaan¹.

m. n. (adj.): cunning ~ sly person; astute; ruthless

-ah: (adj) wily (waayli); sly (islaay); tricky (tiriki) ~ nahaab. —Syn: cunning, crafty, foxy, artful, guileful

(tilmaame) qof hunguri xun oo aan waxba dhawran. Haamaan hanti guud looma dhiibo. Dh: iimaanlaawe. Wa: haamaanno

de: cunning ~ sly person; [atr.] astute; ruthless

lx: haamaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

see: hamaan

key: haamaan

(Haaraan-ka)

Wax sidii la rabey si aan ahayn u dhacay ama noqday oo la isku eedeeyo, laysku dagaalo, wax laysaga sheego; hiif; canaan.

haaraan¹: m.l 1. Eedeynta cid wax ayna qabin oo ay ka gubanayso lagu eedeeyo. 2. Ceebayn cid loo jeediyo. la-mid: haaraamid.

haaraan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. Ku h.: eed aan sal lahayn cid u jeedin. 2. Cid ceebeyn.

haaraan¹: m.l 1. Eedeynta cid wax ayna qabin oo ay ka gubanayso lagu eedeeyo. 2. Ceebayn cid loo jeediyo.

haaraan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. Ku h.: eed aan sal lahayn cid u jeedin. 2. Cid ceebeyn. m.f.dh, haaraamid.

v. blame, reprove

-ka: (n) censure (sensher); reproof (ripruuf)

(fal) wax xumaaday, ciddii ka masuulka ahayd, ku eedee. Dh: hiif, canaano.

haaraan -ka: (magac, lab, keli) canaan hiif leh. Dh: foolxagad, eed, canaan, hiifid, haaran.

de: blame, reprove

lx: haaraan

nt: haaraan (ka) [vn-m] 'reproof, blaming'

pd: (haaraamay)

ps: v1=

key: haaraan

habsaan¹: m.l 1. Daahid qof ka daaho meel laga sugayey. 2. H. ah: Qof ka daahay meel laga sugayey. 3. la-mid: habsaamid.

habsaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax dib u dhacay ahaansho.

habsaan¹: m.l 1. Daahid qof ka daaho meel laga sugayey. 2. H. ah: Qof ka daahay meel laga sugayey.

habsaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax dib u dhacay ahaansho. m.f.dh, habsaamid.

v. be late, delay, slow down

-habsaamay / habsaantay: (v) become late or be late ~ daah

-ka: (magac, lab, keli) maqnaanshaha aan cudurdaar lahayn. Dh: raagid.

cf: daah

de: be late, delay, slow down

lx: habsaan

pd: (habsaamay)

ps: v1=intr

key: habsaan

(Hawaawi-ga)

Alalad; dhadhab; riyo; hiyiwaale.

hawaawi¹: m.l 1. Haynta niyadda lagu hayo wax helitaankooda. 2. la-mid: hawaawiyid.

hawaawi²: f.mg1 (-iyay, -iday; -iyi) Wax si aad ah ugu fekerid.

m. n. dream

hawaawi v. dream

(fal) hurdada dhexdeeda, sawirro iyo xaalado dhab u eg ku arag. Dh: riyoo, alalad.

hawaawi -ga: (magac, lab, keli) waxyaalaha qofku uu arko kolka uu hurdo. Dh: qaraw, alal, dhadhab, hiyi, riyo.

(Xaasaan-ka)

Caato; weyd; macaluul.

xaasaan¹: m.l (-ammo, m.dh) Caato; weyd, macluul.

xaasaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Xoolo caatoobid; weydoobid.

m. n., [abstract] (adj.): weakness, emaciation; skinny, emaciated

xaasaan [inchoative] v. become thin ~ emaciated, get very weak

(fal) caato aad u dhuuban noqo. Waad buurnaatee xaasaan. Dh: dhuubo, miliil, wedow. Li: booro, naax.

xaasaan-ka: (magac, lab, keli) weyd xoog ah oon hilib badan lahayn. Dadbaa xaasaanka jecel inna way nacaan. Dh: caato, weyd. Li: shilays, buuri.

xaasaan -ka: (magac, lab, keli) qof dhuuni iyo dharba loo dhammaystiro oo la rabbarabbeeyo.

aasaasan¹: f.mg1 (-smay, -santay) la-mid: asaasan¹.

aasaasan²: f.mg4 (-snaa,-snayd) la-mid: asaasan².

(tilmaame) wax unkan oo an ebyanayn. Xisbi aasaasan ayuun baa lagu hawlgali karayaa. Dh: billaaban, anbaqaadan.

m.dh la-mid: asaasid.

-da: (magac, dhedig, keli) unkidda wax cusub oo la bilaabo. Waxa la oggolaaday aasaasidda xisbi cusub.

-ta: (magac, dhedig, keli) cawlayn oo wax basaasay oo aan la subkin ka dhigid.

(Haalaati-ga)

Qofkii shaaha iyo bunka iyo sigaarka iyo wixii la mid ah cabbi jirey, kolkuu tabo ama waayo, waxa wareerka la moodo oo qabta ama haya; xaraarad; hamuun; (ama halaati).

m.l Dareenka ku dhasha qof marka uu waayo wax uu caadeystey, sida sigaarka iyo wixi lamida; xaraarad; hamuun. la-mid: halaati, halalaati.

m.l Dareenka ku dhasha qof marka uu waayo wax uu caadeystey, sida sigaarka iyo wixi lamida; xaraarad; hamuun. la-mid: halaati, halalaati.

vl. n. craving, intense desire

(fal) wax aad caadaysatay, sida shaah ama sigaar iyo wixii la mid ah u baaho. Dh: hamuun, xaraaroo.

haalaati -ga: (magac, lab, keli) wareer qabta qofka isticmaala buuriga iyo wixii la mid ah kolka uu waayo. Dh: xaraaro, hamuun.

cf: lahasho, laho

de: craving, intense desire

lx: haalaati

pd: (-ga)

ps: vn-m

key: haalaati

m.l Wax la filayo in ay ka dhashaan hawl soconeysa.

-ha: (magac, lab, keli) wax la filayo in ay ka dhashaan hawl soconeysa.

(Habaabin-ta)

Qof, kd., dhul uusan kala aqoon ku dhex lumin; anbin.

m.f.dh eeg habaabi. la-mid: habaabis.

-ta: (magac, dhedig, keli) anbinta qof jidkii qummanaa laga anbiyo ama laga leexiyo. Dh: Jumin, anbin, hallayn. Li: toosin.

(Habaasin-ta)

(xoolo: lo', kd.) neef rimman, kolka candhadiisa caano ku soo gurmaan oo soo weynaanteeda la gurto; jimic noqosho; gorin; xoomis; caris.

2. Siigo kicin.

m.f.dh eeg habaasi.

-ta: (magac, dhedig, keli) habaas ama siigo kicin; awaaro kicin. Dh: siigayn, awaarayn.

habaasin -ta: (magac, dhedig, keli) candhada weynaan oo dhalmada oo dhaw darteen u soo buurnaansho. Dh: dhaysin.

m.f.dh eeg hadaafi. la-mid: hadaafis.

nickname-m talkative, orator (Arb)

naanays loo baxsho nin hadal badan ama hadal yaqaan ah, waana erey ka soo jeeda afka Carabiga.

(Hagaajin-ta)

Wax hagaagsan ka dhigid; wax ka qabasho: maamulid: wanaajin.

m.f.dh eeg hagaaji. la-mid: hagaajis.

vl. n. putting in order, regulating; proof-reading