guun — Macnaha & Turjumaada

1

(Guun-ka)

2

Qof filkiisu weyn yahay aanse laga garan, oo dhallinyaro la moodo; coon; hoosubbax.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh.kh Qof fil weyn oo aan da'du ka muuqan.

waa la naqliyay ✓

m. n. dwarf, midget

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. midget (mijit) ~ hoos u bax, coon. 2. person who looks younger than his age. 3. ancient

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) inanka aan u guursan ee doobnimo ku gabooba.

2

guun-ta: (magac, dhedig, keli) gashaanti gabowday; inanta inannimo ku weynaata oo aan la guursan.

waa la naqliyay ✓

1

de: dwarf, midget

2

lx: guun

3

pd: (-ka Pl: guunan (ka))

4

ps: n4-m

5

syn: coon

6

key: guun

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): cheese

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel la gubay oo gubad noqotay oo dab maray. Gubun baad reerka soo dejisay

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: cheese

3

lx: gubun

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-mass

6

key: gubun

waa la naqliyay ✓

1

(Gucun-ka)

2

Daliig yar oo dhuuban oo qabo ah, ama argeeg ama mayrax kale, oo weelka, kd., lagu tolo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-mmo, m.dh) 1. Duub yar oo caw, argeeg, qabo iyo wixi lamida oo weelasha la tolayo meerisyada kor iyo hoos laga mariyo. 2. Gas yar oo ku hara weelasha la tolo oo laga jaro inta aan la xoolayn. 3. Cad dun ah.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-mmo, m.dh) 1. Duub yar oo caw, argeeg, qabo iyo wixi lamida oo weelasha la tolayo meerisyada kor iyo hoos laga mariyo. 2. Gas yar oo ku hara weelasha la tolo oo laga jaro inta aan la xoolayn. 3. Cad dun ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. thread used for sewing milk-vessels (etc.), made of fiber

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jeex yar oo caw ah; argeeg ama maydhax ah oo weelka lagu tolo. Gucunka masafku hadduu go'o meeriskaa furfurta.

waa la naqliyay ✓

1

de: thread used for sewing milk-vessels (etc.), made of fiber

2

lx: gucun

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: gucun

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg gudimo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xaajada marka lagu jiro ee la kala faqo. Dh: gebagebo.

waa la naqliyay ✓

1

(Coon-ka, Coon-ta)

2

Qof fil weyn, laakiinse qarsada oo uusan ka muuqan oo la moodo inuu dhallin yar yahay; guun; hoosubbax.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Guumeys-ka) a) Shinbir, shinbiraha habeenkii ugaarsada kamid ah; wuxuu lee yahay madax ballaaran iyo labo indhood oo waaweyn oo ku yaal kax bannaan oo middiiba baal adki ku xariiran yahay. b) Nin qaabka guumeyska leh; guun gaaban oo foolxun; filkii guurka wax badan dhaafay.

2

2. (Guumeys-ta) a) Inan gabowdey oo aan la guursan. b) Sida 1a.

waa la naqliyay ✓

1

(Guunfood-ka)

2

Neef dheddig, kolka uu inta awr u baahdo waayo oo sidaas darteed u rimi waayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Jaxeer-ka)

2

Fil weyn; guun; hoosubbax; (ama jexeer).

waa la naqliyay ✓

1

(Jexeer-ka)

2

Fil weyn; guun; (ama jaxeer).

waa la naqliyay ✓

m.dh Ciyaar-carruureed fadhiga lagu dheelo, oo inta lugaha la fidiyo, wax la tiriyo oo qofka ay tiradaasi ku dhammaato lugihiisa mid laabo; guunguun.

waa la naqliyay ✓

m.dh Guunto; orgeysguur.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Neef dheddig, lab orgeeya waayid. la-mid: guuntow.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: guuntood.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg guuntoo. la-mid: guuntoobid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) la-mid: guuntoo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Maal, xoolo. 2. Nooc sagaarada ka mid ah. 3. Nafley gaaban oo tabar yar. la-mid: guunyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Ciyaar-carruureed fadhiga lagu dheelo, oo inta lugaha la fidiyo, wax la tiriyo oo qofka ay tiradaasi ku dhammaato lugihiisa mid laabo; guunguun.

waa la naqliyay ✓

/mijet/ (n) coon, guun, hoos u bax.

waa la naqliyay ✓

-ka I ta: (n) someone who appears much younger than his or her age ~ hoos u bax, guun

waa la naqliyay ✓

-guunyada: (n) animal husbandry; stock farm: livestock (laapv istaak) ~ guuyo

waa la naqliyay ✓

-guuyada: (n) animal husbandry; stock farm; livestock (laayv-istaak) ~ guunyo

waa la naqliyay ✓

-da: (n) someone who appears much younger than this age ~ coon, guun

waa la naqliyay ✓

/baz/ (v) guungky sithy tan shinniithy iwm.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xoolo aan dhalin ama rimi waayay. Dh: naqnaqe, guuntow.

2

galgaal -ka: (magac, lab, keli) xiddig magaceed. Galgaalkii buu xalay la jiray dayaxu.

waa la naqliyay ✓

1

(Gun-ta)

2

1. Aan dadka sare oo gobta ah kamid ahayn ee ka tirsan dad hoose oo la liido; aan nasab ahayn.

3

2. (ulajeeddo wanaagsan) dadweynaha maamulka dhaqanka iyo nolosha tolka ka arrimiya; taliska dadweynaha.

4

3. Aan dhaqan-wanaagga iyo reer-magaalnimada lahayn ama aqoon, 4. * Dad shisheeye u taliyo oo la gumeysto; beel.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Dad tol yari lagu liido. 2. Dadweyne; tol. 3. Weel halka uu ka unkamo. 4. Jirridda geedka iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Dad tol yari lagu liido. 2. Dadweyne; tol. 3. Weel halka uu ka unkamo. 4. Jirridda geedka iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., loc. bottom of something (hole ~ well), base

2

gun [feminine] n., [collective] administration

3

gun [feminine] n., [collective] (adj.): people of lower rank; uncultivated, boorish; colonized ~ subjected people

waa la naqliyay ✓

/gan/ (n) 1. buntukh, qori.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) 1. inferior person, low-caste person ~ sab. 2. the deepest, or lowest part; base (beeys)-, bottom (ban-tern). Ex: ceelka guntiisa; the bottom of the well

2

gun dhow: (adj) shallow (shaalow) ~ qoto dhow

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dad ama qof la gumaysto. Li: gob.

2

gun -ta: (magac, dhedig, keli) wax walba, halka ugu hoosaysa. Haani gun bay ka tolantaa. Li: baar.

waa la naqliyay ✓

n., bunduq, -i; gun powder, baaruud, -di.

waa la naqliyay ✓

1

1. Wax kasta ama mid kasta ha ahaadee; in kasta ha le'ekaadee; keliya; ana.

2

2. (Uun-ka) a) Wax la uumay; abuur; makhluuq. b) Uumi; oomaar.

waa la naqliyay ✓

1

uun¹: m.l 1. Wax kastoo Alle uumay. 2. Uumi.

2

uun²: f.g1 (uumay, uuntay; uumi) Eebbe wax abuurid.

3

uun³: fk. 1. Keliya. Tusaale: “Carruurta uun caanaha sii”. 2. Mid kastaba ha ahaadee. Tus.”Nin uun weyddii”. 3. Mid aan cayinnayn, mid aan la garanayn. Tusaale: “Wiil uun baa noo sheegay”.

waa la naqliyay ✓

1

uun¹: m.l 1. Wax kastoo Alle uumay. 2. Uumi.

2

uun²: f.g1 (uumay, uuntay; uumi) Eebbe wax abuurid. m.f.dh, uumid.

3

uun³: fk. 1. Keliya. Tusaale: Carruurta uun caanaha sii. 2. Mid kastaba ha ahaadee. Tusaale: Nin uun weyddii. 3. Mid aan cayinnayn, mid aan la garanayn. Tusaale: Wiil uun baa noo sheegay.

waa la naqliyay ✓

quelconque.

waa la naqliyay ✓

1

-uumay: (v) create (ki-ri-yeeyt)-, used only for Godly creation

2

uun -ka; (n) the creations of God [Allah] ~ khalqi

waa la naqliyay ✓

1

(fal) awood Rabbi u gaar ah oo uu macnaheegu yahay 'abuur'. Dh: abuur, alkun.

2

uun: (meeleeye) erey la nuxur ah waxa ugu yar ee la heli karo; mid kasta ha ahaadee; inkasta ha le'ekaadee. Mid uun i sii baabuurtaada.

3

uun -ka: (magac, lab, keli) wax kaste oo uu Rabbi abuuray. Dh: uumiye, makhluuq.

4

uun-ka: (magac, lab, keli) isbaaska iyo dhammaan wixii ku dhex abuuran ee noole ama manoole ah.

5

uun -ka: (magac, lab, keli) eeg uumi.

waa la naqliyay ✓

خلق

waa la naqliyay ✓

1

(Buun-ka)

2

1. Bocool weyn ama dhuun dheer oo kolkii la afuufo dhawaaq dheeri ka soo baxo.

3

2. Qalabka cayaaraha mid ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Bocool weyn ama dhuun dheer oo kolkii la afuufo dhawaaq dheer ka soo baxo.

waa la naqliyay ✓

m.l Bocool weyn ama dhuun dheer oo kolkii la afuufo dhawaaq dheer ka soo baxo.

waa la naqliyay ✓

m. n. conch shell horn

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) device for projecting sound waves; horn (hoon); loudspeaker

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) gooreyso sidii buunka loo yeeriyo, oo loogu baaqo shaqaalaha in waqtigii shaqada billowday, ama dhammaaday; baaq loo yeeriyo dadwaynaha magaalooyinka, markuu dagaal jiro, in gantaallada iyo bumbooyinka cadowgu, meel ammaan ah ka galaan. Dh: wiish.

2

buun-ka: (magac, lab, keli) dhuun dheer, marka la afuufo cod dheeri ka yeedho oo ka samaysan gees goodir iyo waxii la mid ah. Buunkii baa la afuufay oo col baa reerkii galaye gurmada. Dh: caroog. buun-ka: (magac, lab, keli) agab ka mid ah qalabka ciyaaraha. Buun ciyaareed iyo baana dumar midna ma buuq yara.

waa la naqliyay ✓

1

de: conch shell horn

2

lx: buun

3

pd: (-ka Pl: buunan (ka))

4

ps: n4-m

5

key: buun

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel dhir badan oo jiq ah. 2. Dab, webi, bad iyo wixi lamida agtooda.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel dhir badan oo jiq ah. 2. Dab, webi, bad iyo wixi lamida agtooda.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kayn jiq ah. Xooluhu cuunkay daagayaan. Dh: kayn, hirrig, toon, jeeke.

waa la naqliyay ✓

1

(Duun-ka)

2

Lafti; laf- (laftayda, kd.); Naf- (naftayda, kd.).

waa la naqliyay ✓

m.l D.kayga, d.kaaga iyo wixi lamida: laftayda, laftaada iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m. n. self

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dunida iyo waxa kor saaran. Dh: adduun.

2

duun -ka: (magac, lab, keli) naf ama ruux iyo nolol. Ninkan fulaha ah, duun kuma jiro naxdin baa naftii ka saartay.

waa la naqliyay ✓

1

de: self with the possessive pronouns

2

lx: duun

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

xe: I myself

6

xv: laf, naf

7

key: duun

waa la naqliyay ✓

1

(Guud-ka)

2

1. Timaha dheer oo fardaha, kd., surkooda, dhinaca kore, ku yaal.

3

2. Timaha weyn oo madaxa oo dadku deysto.

4

3. Wax joog leh, ama kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kor; kore; sure; baar; fiin.

5

4. Aan gaar ahayne, wax badan kooba.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan gaar ahayn. 2. Timaha dheer oo fardaha iyo wixi lamida surkooda, dhinaca kore, ku yaal. 3. Timaha weyn oo madaxa oo dadka deysto. 4. Wax kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kore; sare; baar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan gaar ahayn. 2. Timaha dheer oo fardaha iyo wixi lamida surkooda, dhinaca kore, ku yaal. 3. Timaha weyn oo madaxa oo dadka deysto. 4. Wax kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kore; sare; baar.

waa la naqliyay ✓

General

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): common ~ ordinary thing; general, overall, public

2

guud m. n. mane; large head of hair, spreading hairstyle

waa la naqliyay ✓

name-m high caste, noble; above all. Cf: Gob

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) outer portion; exterior (ikis-tiriyor); surface (serfas) ~ dusha sare

2

guud (adj) common, ordinary, average; general (jenaral); public (pablik). Ex: hantida guud; general asset

waa la naqliyay ✓

1

Generale

2

General

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xagga sare. Dh: dul, guro, oogo.

2

guud -ka: (magac, lab, keli) timaha dheer ee lala baxo. Gashaantidu guud bay la baxday.

waa la naqliyay ✓

عام

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cowda galka u ah timirta ee lagu soo rido ama lagu keeno. Guufka timirta ha tuurin ee xoolaha siiya.

2

guuf -ka: (magac, lab, keli) wixii aad u taagan ee coof ah.

3

guuf -ka: (magac, lab, keli) kiish raashin ah oo buuxa oo afka ka tolan. Dh: joonyad.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Guul-ka) Habeenka xoolaha aroorka ah ceelka agtiisa lagu hoyiyo, iyagoo ama weli oomman (guul-oommane; oonguul) ama cabbey oo fulliin ah (guul-cukane; wabaxguul).

2

2. (Guu-sha) dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

waa la naqliyay ✓

1

guul¹: m.l 1. Xoolo aroor ah oo ka dhaxay xeradoodii. 2. la-mid: guulid.

2

guul²: m.dh (-lo, m.l) Dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

3

guul³: f.g/mg1 (-uulay, -uushay) 1. (f.g) Cid haddadid. 2.(f.mg) Xoolo aroor ama wabax ah meel ceelka u dhow habeen u hoyasho. 3. (f.mg) Xoolo iyo wixi lamida dhaan isugu keenid. Tusaale: “Geelii wuxuu isugu guulmay gasada”.

waa la naqliyay ✓

1

guul¹: m.dh (-lo, m.l) Dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

2

guul²: f.g/mg1 (-uulay, -uushay) 1. (f.g) Cid haddadid. 2.(f.mg) Xoolo aroor ama wabax ah meel ceelka u dhow habeen u hoyasho. 3. (f.mg) Xoolo iyo wixi lamida dhaan isugu keenid. Tusaale: Geelii wuxuu isugu guulmay gasada. m.f.dh, guulid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. victory, success

2

guul m. n. night spent with one's livestock at the watering place

3

guul v. spend the night at the watering place with one's livestock

4

guul v. frighten, terrify, intimidate, menace

waa la naqliyay ✓

-guusha: (n) success (saksees); victory (viktari); win (win); triumph (taraayamf); conquest (konkuwest)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) nala guul; nala wadaag: nala shirkadow; nala qaybso; wax la iibinayo oo laba qof ama in ka badani lacagta wada bixiso oo ay wada yeelato.

2

guul-ka: (magac, lab, keli) dhexda u hoyasho; xooluhu markay arooraan ee ceelka lagu wado ama la soo waraabiyo ee dhexda loo sii hooyo, waxaana la yidhaahdaa: guul oomman iyo guul cokan.

3

guul-sha: (magac, dhedig, keli) labo dhinac ama in ka badan oo tartan ka dhexeeyo ama goob dagaal iskaga hor yimi dhinaca gacan sarreeya ama ay libintu raacdo. Dh: libin, badin. Li: guuldarro.

waa la naqliyay ✓

1

(Guur-ka)

2

Nin iyo naag, si sharci ah, laysugu xiro inta laysu mehersho, si ay u wada joogaan oo u wada dhaqmaan oo iyaga iyo carruurta ay dhalaanba qoys u noqdaan oo u wada noolaadaan; aroos; nikaax.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo. m.f.dh, guurid.

waa la naqliyay ✓

1

v. move away, migrate; move house, change residence

2

guur m. n. marriage

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) marriage (maareeyj); wedlock (weed look) ~ guursad

2

guur: -ay / tay: (v) go from one residence or location to another: move (muuv)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) geeddi gal; meeshaad degganayd ka tag oo meel kale tag. Halkeed u guurteen? Dh: qayaad, hayaan. Li: deg, nagaw

2

guur: (fal) goor habeen ah soco.

3

guur -ka: (magac, lab, keli) isku xidhanka sharciga ah ee labka iyo dhedigga aadamaha. Li: furriin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hawl si wadaag ah loo qabto; si urur ah hawl u qabasho; beeralaydu iskaashi ay sameeyaan marka beerta la beerayo ama la goynayo oo ay hawsha wada galaan. Dh: goob.

waa la naqliyay ✓

1

(Guux-a)

2

1. Cod weyn oo culus oo uurka ka soo baxa.

3

2. Cod gaar ah oo geelu sameeyo.

4

3. Cudur geela ku dhaca.

5

4. Farax.

waa la naqliyay ✓

1

guux¹: m.l 1. Cod weyn oo cunaha awr, goray iyo wixi lamida ka soo baxa. 2. Codka matoorrada. 3. Cudur geela cunaha ka barariya. 4. la-mid: guuxid.

2

guux²: f.mg1 (-xay, -xday) 1. Cod weyn sameyn (awr, goray iyo wixi lamida). 2. Matoor cod samayn. 3. U g.: wax u riyaaqid.

waa la naqliyay ✓

1

guux¹: m.l 1. Cod weyn oo cunaha awr, goray iyo wixi lamida ka soo baxa. 2. Codka matoorrada. 3. Cudur geela cunaha ka barariya.

2

guux²: f.mg1 (-xay, -xday) 1. Cod weyn sameyn (awr, goray iyo wixi lamida). 2. Matoor cod samayn. 3. U g.: wax u riyaaqid. m.f.dh, guuxid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. noise, roar, uproar

2

guux v. let out a loud noise, roar, grunt

waa la naqliyay ✓

-a: (n) a loud, deep sound, guttural sound; roar (roor); rumble (rambal)

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) shanqadha diyaaradaha lalaaya ama baabuurta socoti ay samayso; hadal fara badan oo is dhexyaac ah. Guux fara badan ayaan maqlaynaa. Dh: xiin; reen.

2

guux-a: (magac, lab, keli) nuuc gabayga jecaylka ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

f. n. June (sixth month of Roman calendar)

waa la naqliyay ✓

Juin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) June (/hmm) ~ juunyo Ex: bisha juun; the month of June

waa la naqliyay ✓