Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

°(Guugguula-ha)

2

Shinbir cidiisu guu guu tahay; dhoor buu lee yahay; hud'hud.

waa la naqliyay ✓

m.l Shimbir cidiisu “guu-guu” tahay; dhoor buu leeyahay; hud'hud.

waa la naqliyay ✓

m.l Shimbir cidiisu 'guuguu' tahay; dhoor buu leeyahay; hud'hud.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] cuckoo (bird)

waa la naqliyay ✓

-guugguulaha: (n) cuckoo (kuukuu)

waa la naqliyay ✓

1

a: hud-hud, shimbir

2

de: cuckoo (bird) Onomatopoetic for 'guu-guu'

3

lx: guugguule

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m-col

6

key: guugguule

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) shimbir af dhuuban go dhoor dheer madaxa ku leh oo si gaar ah u ciya guu… guu. Guuguulihiiyow haddaad gu'ga u ooyeyso, abaar gaag ma reebaa dhacdiyo gaatamoo kalee.

waa la naqliyay ✓

1

(Hud'hud-ka)

2

Shinbir yar oo dhor leh; guugguule.

waa la naqliyay ✓

1

a: guugguule

2

de: cuckoo, hoopoe bird sp.

3

hm: 1

4

lx: hud

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: hud_1

waa la naqliyay ✓

1

(Guulguul-ka)

2

Hadal ama wax kale oo loola jeedo in cid lagu cabsi geliyo; fulabbajis; gooddi; cagajugle.

waa la naqliyay ✓

v. threaten, terrorize, make a threat upon

waa la naqliyay ✓

-ay / shay: (v) intimidate (iintimi dheeyt); frighten (fareeyten); bully (buuli)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale, u cagajugley ama canaano. Inanka yar ha guulguulin.

2

guulguul-ka: (magac, lab, keli) haddal dagaal iyo hanjabaad isugu jira. Gunuus badan had iyo jeer gurxama deriska guulguula…

waa la naqliyay ✓

1

de: threaten, terrorize, make a threat upon

2

lx: guulguul

3

nt: guulguul (ka) [vn-m] 'threat, threatening'

4

pd: (guulguulay)

5

ps: v1=pl

6

key: guulguul

waa la naqliyay ✓

1

(Guulguulid-da)

2

Hadal ama wax kale cid ku cabsiin; bajin; gooddiyid.

waa la naqliyay ✓

m. n. long swift snake species, not poisonous, but it bites

waa la naqliyay ✓

1

a: guggumme ~ gungume

2

de: long swift snake sp., not poisonous, but it bites

3

lx: guggume

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m

6

key: guggume

waa la naqliyay ✓

m.l Balal godadka duddumooginka gala oo addimo leh. la-mid: gungume.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) halaq ka mid ah halaqyada halista ah oo madaxa ku leh quud ay ku duusho.

waa la naqliyay ✓

1

(Guudfuul-ka)

2

Faras xakame iyo jare la'aan lagu fuulo.

waa la naqliyay ✓

1

guudfuul¹: m.l la-mid: guudfuulid.

2

guudfuul²: f.g1 (-uulay, -uushay) Xakame la'aan fuulid (faras).

waa la naqliyay ✓

v., [compound] ride bareback

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tab fardaha xakeme iyo jare la'aan loogu fuulo. Guudfuulka nimankaa baartee faraska guulaaya.

waa la naqliyay ✓

1

de: ride bareback

2

lx: guudfuul

3

nt: guudfuul (ka) [vn2a-m]

4

pd: (guudfuulay)

5

ps: v1=cmp

6

key: guudfuul

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Biito; nooc ciyaar caruureed.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kolba guuri; hayaanka badi; marba geeddi gal. Li: degganaw; nagaw.

2

guurguur -ka: (magac, lab, keli) kolba guuris; hayaan badni; meel ku ekaansho la'aan; ra'yi beddelid. Guurguurka iska daa oo meel uun degganaw. Li: degganaasho.

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m (onomatopoeic). Lit: the one who was born with a whooping cough

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Qudde.

waa la naqliyay ✓

1

(Guudfuulid-da)

2

(faras) xakame la'aan fuulid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg guudfuul². la-mid: guudfuul¹.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, kali) xayawaan xoorka la bah ah oo kooxo u socda.

waa la naqliyay ✓

m.l Sh. ah: qof xan badan oo dadka hoos ka dicaayadeeya.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof caadaystay in uu hadalka hoos u dhigo oo aanu kor u qaadin. Dh: nuxnuxle.

waa la naqliyay ✓

/gaagal/ (n) raxan bolon-boollo ah.

waa la naqliyay ✓

/gigal/ (v) 1. qoslid, siiba qosol wirix ah, ama dhikh-dhik ah. e.g. She giggled when the boy asked her if she would like to dance. (n) 2. qosol-wirix, qosol dhikh-dhikh ah.

waa la naqliyay ✓

/gagel/ (v) ku-dhaygagid, indho ku figiijin.

waa la naqliyay ✓

v.i., indhaha ashqar; goggle eyed, ashqar ah, ashqar, -ki.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) guux cadho ku jirto. Jannadii gudhoo geeljirkii wuu guggumayaaye, kolka daaqsiyow kala dareer duco laguu yeelye.

waa la naqliyay ✓

/gergal/ (v) 1. qul-qulid. e.g. The water gurgled out of the tap. (v) 2. buq-buqlayn (codka qulqulka oo kale samayn).

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) shimbir salamadhlahana ka weyn, dhanna gorayada uga eg dhanna digirrinka, oo habeenkii baalasha sida sacabka u tuma. Dh: galaw, fiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Guulla-ha)

2

Keligi guusha leh oo cidduu doono siiya; Ilaah; Eebbe; Rabbi.

waa la naqliyay ✓

m.l Ilaah; Eebbe.

waa la naqliyay ✓

m.l Ilaah; Eebbe.

waa la naqliyay ✓

m. n. giver of victory; God

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) Ilaaha wax kaste abuuray ee awoodda badan. Dh: Eebbe, Rabbi.

waa la naqliyay ✓

1

de: giver of victory; God

2

lx: Guulle

3

pd: (/ha)

4

ps: n0-m

5

key: Guulle

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof qayla badan oo hadal aan macne lahayn ku hadla

waa la naqliyay ✓

agg. - isku mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Cuquula-ha)

2

Waxa qaybta loo lee yahay oo la ogaado oo la sugo; dhabiil; (ama cuquul).

waa la naqliyay ✓

m.l Rajo weyn oo wax in la helo laga qabo.

waa la naqliyay ✓

m.l Rajo weyn oo wax in la helo laga qabo.

waa la naqliyay ✓

m. n. hope, expectation, trust (in receiving something)

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) waxa qaybta loo leeyahay oo la ogaado oo la sugo.

waa la naqliyay ✓

1

de: hope, expectation, trust (in receiving s.t.)

2

lx: cuquule

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: cuquule

waa la naqliyay ✓

m.l Roob habeen da'a oo dhaqso dhul weyn maaruqa.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) roob habeennimo da'a oo soo guda dhul badanna isu mara.

waa la naqliyay ✓

1

(Gulgula-da)

2

Xubinta geelu ka doobbiyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xubinta awrku ka doobbiyo; doobbo.

waa la naqliyay ✓

f. n. camel's throat

waa la naqliyay ✓

1

de: camel's throat

2

lx: gulgulo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: gulgulo

waa la naqliyay ✓

Nooc ka mid ah baanadaha ee leh caynduub iyo gacanqabsi deri leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Gunguma-ha)

2

Bahal godadka duddumooyinka gala oo addimo leh.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: guggume.

waa la naqliyay ✓

m. n. snake species

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) halaq aad u waynaada oo ah ka ugu xoogga badan bahalaha hoose.

waa la naqliyay ✓

1

de: snake sp.

2

lx: gungume

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

see: guggume

6

key: gungume

waa la naqliyay ✓

Creep

waa la naqliyay ✓

1

(Guurgal-ka)

2

Qof da'da lagu guursado gaarey; qof guur geli kara.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Gabar gaartay da'dii ay guri iyo nin ku hanan lahayd.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Gabar gaartay da'dii ay guri iyo nin ku hanan lahayd.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] person of marriageable age

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) marriageable (maarajabel)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) gabadh gaadhay da'dii guurka. Dh: gashaanti; hablo.

waa la naqliyay ✓

1

de: person of marriageable age

2

lx: guurgal

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-cmp

5

syn: guurdoone

6

key: guurgal

waa la naqliyay ✓

/smagal/ smuggling/ (v) qofka kootarabaanid (alaab ama wax sharci-darro ah waddan soo-gelin ama ka-bixin, koontarabaan).

waa la naqliyay ✓

v.tr., khayaanay.

waa la naqliyay ✓

/snagal/ (v) dugaalsi (dugsi iyo qandac u doonasho).

waa la naqliyay ✓

name: Sugule

waa la naqliyay ✓

name-m black-maned

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil u dhashay midab, madow dhalaala ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: Sugule

2

initial: s

3

lx: Sugulle

4

ps: name-m

5

key: Sugulle

waa la naqliyay ✓

(fal) ku tiiri. Yacayga ku yuugee meesha bannaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Buskule) N Zygophyllum decumbens Del. Zygophyllaceae.

2

N Fagonia socotrana (Balf.F) Schweinf Zygophyllaceae.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) noolaha ku nool meesha kaynta jiqda ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Duugduug-ga)

2

Duugid badan ama dheer.

waa la naqliyay ✓

1

v. bury many people ~ things; bury deep

2

duugduug vl. n. multiple burials; burying deep

waa la naqliyay ✓

(fal) duug oo gacanta kolba dul marmari.

waa la naqliyay ✓

1

(Duulduul-ka)

2

Hadba meel u duul; hadba meel ku dhac; boodbood.

waa la naqliyay ✓

1

duulduul¹: m.l 1. Fudayd iyo wax ka fiirsasho la'aan cidi ku sifoowdo. 2. la-mid: duulduulid.

2

duulduul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Fudayd iyo wax ka fiirsasho la'aan ku kicid.

waa la naqliyay ✓

1

duulduul¹: m.l Fudayd iyo wax ka fiirsasho la'aan cidi ku sifoowdo.

2

duulduul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Fudayd iyo wax ka fiirsasho la'aan ku kicid. m.f.dh, duulduulid.

waa la naqliyay ✓

1

v. fly around

2

duulduul vl. n. flight

waa la naqliyay ✓

-ay I duulduushay: (v) fly around

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhaqdhaqaaqa baalalleyda.

2

duulduul-ka: (magac, lab, keli) wax dheeftiisu aanay ku soo wada gaarin laakiin wax yari kaa soo gaaro.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cabsigelin aan run ahayn. Dh: bajin.

waa la naqliyay ✓

adj., pl. burnt (ones); object with several burn marks

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) having burnt (burned) spots or marks

waa la naqliyay ✓

1

de: burnt (ones); object with several burn marks

2

lx: gugguban

3

pd: (Sg: guban)

4

ps: adj-pl

5

key: gugguban

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) Gacmaha iyo lowyaha ku socosho (qof).

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) Gacmaha iyo lowyaha ku socosho (qof). m.f.dh, gurguurasho.

waa la naqliyay ✓

v. walk on all fours, crawl

waa la naqliyay ✓