Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Guud-ka)

2

1. Timaha dheer oo fardaha, kd., surkooda, dhinaca kore, ku yaal.

3

2. Timaha weyn oo madaxa oo dadku deysto.

4

3. Wax joog leh, ama kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kor; kore; sure; baar; fiin.

5

4. Aan gaar ahayne, wax badan kooba.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan gaar ahayn. 2. Timaha dheer oo fardaha iyo wixi lamida surkooda, dhinaca kore, ku yaal. 3. Timaha weyn oo madaxa oo dadka deysto. 4. Wax kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kore; sare; baar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan gaar ahayn. 2. Timaha dheer oo fardaha iyo wixi lamida surkooda, dhinaca kore, ku yaal. 3. Timaha weyn oo madaxa oo dadka deysto. 4. Wax kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kore; sare; baar.

waa la naqliyay ✓

General

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): common ~ ordinary thing; general, overall, public

2

guud m. n. mane; large head of hair, spreading hairstyle

waa la naqliyay ✓

name-m high caste, noble; above all. Cf: Gob

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) outer portion; exterior (ikis-tiriyor); surface (serfas) ~ dusha sare

2

guud (adj) common, ordinary, average; general (jenaral); public (pablik). Ex: hantida guud; general asset

waa la naqliyay ✓

1

Generale

2

General

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xagga sare. Dh: dul, guro, oogo.

2

guud -ka: (magac, lab, keli) timaha dheer ee lala baxo. Gashaantidu guud bay la baxday.

waa la naqliyay ✓

عام

waa la naqliyay ✓

Marka bulka burushku le'edo waxaa soo hara gacanqabsiga oo gumud yar oo bul ah wata.

waa la naqliyay ✓

1

(Gunud-da)

2

Meesha labo xarig ama wax la mid ah, afafka inta laysugu maro laysaga rooriyo oo laysaga xiro; guntin.

waa la naqliyay ✓

1

gunud¹: m.dh Meesha xarig ama laba ay isaga xirmaan.

2

gunud²: f.mg1 (-ntay, -nudday; -nti) Xarig iyo wixi lamida guntin u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

gunud¹: m.dh Meesha xarig ama laba ay isaga xirmaan.

2

gunud²: f.mg1 (-ntay, -nudday; -nti) Xarig iyo wixi lamida guntin u yeelid. m.f.dh, guntid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. knot

2

gunud v. tie a knot

waa la naqliyay ✓

-da: (n) knot (naat) ~ guntin

waa la naqliyay ✓

(fal) wax qaal ah meel ku xidha ama shey labo dhinac leh isku xidh. Ninkii guntey waajibki, farriin halkaa ku gunud. Li: fur.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil habeen guure lagu socdaalayay dhashay ama habeenkaa uu dhashay aabbihii reerka guure ku yimid.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) carjow ku dhex taalla cunaha. Libaax guudha la leexday, gorgorkiisu hableeyey, garna loo rari waa.

waa la naqliyay ✓

1

(Guxud-ka)

2

Caws yaryar oo ka baxa dhulka deexda ah.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: goxod.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] low grass species, growing on soft ground in coastal regions

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cod isku xidhan samayn. Guxudda badan jooji oo kala jarjar codka.

waa la naqliyay ✓

1

de: low grass sp., growing on soft ground in coastal regions

2

lx: guxud

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m-col

5

key: guxud

waa la naqliyay ✓

1

(Askari-ga)

2

1. Qof ciidanka dagaallama ka mid ah, welina aan xiddigo iyo alifyo midna la siin; dable.

3

2. Ciidan dagaallama guud ahaan (xiddigaha ha lahaado).

waa la naqliyay ✓

1

(Baadi-da)

2

1. Xoolo nool oo lumay.

3

2. Wax lumoo dhan guud ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Bacaroor-ta)

2

1. Geed leh laamo buurbuuran oo dhuuxyar oo jilicsan oo jabi og: wuxuu ka baxaa dibirka iyo dhooddida dhanaan, oo geelaa ku darmada.

3

2. Geedaha buruqdooda aan la cunin, guud ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Beytummaal-ka)

2

Maalka qaranka ama dadweynaha guud ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Canshuur-ta)

2

Lacag, boqolkiiba in, hantida laga baxsho oo dowladda la siiyo, danaha guud oo tolka (qaranka) dartood; ammaan; sedo; (ama cashuur).

waa la naqliyay ✓

1

(Caymad-ka)

2

1. Wax badan oo lumay, xoogaa ka harid, u nabadgelid.

3

2. (guud ahaan) nabadgelid; badbaadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Cubcub-ka)

2

1. Harag ilmo xootaad oo hoosta caws laga geshey oo loo ekeysiiyey ilmo nool si neefka loogu maalo; cubcub guud ahaan sida kuwa loo ekeysiiyo qof, xoolo, bahal, shinbir, kd.; joogajooge; (ama cucub).

waa la naqliyay ✓

1

(Dameer-ka, Dameer-ta)

2

Nafley, gammaanka kamid ah oo dadka la dhaqma; faraskuu u eg yahay wuxuuse lee yahay dhego dheerdheer iyo guud gaaban iyo gafuur cad, midabkiisuna beey buu u badan yahay (ama dabeer, dammeer)

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaloo-sha)

2

Magac guud oo kooba dhir isku bah ah: geedquwaax, hadi, dhunkaal, kd.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhanbaal-ka)

2

1. Waagii hore, warqaado ama farriin degdeg ah oo loo dhiibo qof lug ah ama faras.

3

2. Hawlaha guud oo qaranka dhinac kamid ah oo maamula waxyaalaha dadku isu qora hayo ama isu dira hayo oo dhan, boosto.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhanya-da)

2

Wax la dhamo guud ahaan; dhamitaan; cabbitaan; dhamis.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheddig-ga)

2

Magac guud oo kooba labada jaad oo nafleydu u kala baxdo, kan wax dhala oo nuujiya; dheddigood; dumar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheddigood-ka)

2

Inta dheddig guud ahaan; dumar; naago; haween.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeg-ga)

2

1. Geela dhinaciisa kore oo kuruska u dhow.

3

2. Markabka dushiisa.

4

3. Meel sare; baar; guud.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhurwaa-ga)

2

Bahal yeeyda xoogaa ka weyn oo hilibka cuna, mid uu disho iyo mid baqti ahba. Wuxuu lee yahay guud, iyo ilko xoog badan oo laf kasta burburin kara iyo labo lugood oo jeenyaha ka gaaggaaban, cagtiisuna afar suul bay leedahay; wuxuu caan ku yahay, ci' sillan oo wirixa iyo qosolka dadka waalan u eg. ~ waraabe.

waa la naqliyay ✓

1

(Doofaar-ka)

2

Nafley jaadad badan ah oo Muslinka iyo Yuhuudda maahee dadka kale xoolo ahaan u dhaqaalaysto; kan Soomaaliya joogaa wuxuu lee yahay guud yar iyo gano waaweyn, kolkuu orda hayona dabaduu kor lig u siiyaa; karkarre; khaansiir.

waa la naqliyay ✓

1

(Dulmar-ka)

2

Hadalka oo aan laysu caddayne laysu guudmaro; hadal duuban oo aan qeexnayn; kormar, guudmar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dulmarid-da)

2

Hadal dulmar ah ku hadlid; guudmarid; kormarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Duudduub-ka)

2

1. Dhawr jeer isku duub; isku laablaab; canyayuub; haryuub.

3

2. Guudmar; (ama duubduubid).

waa la naqliyay ✓

1

(Faras-ka)

2

Neef lab oo gammaanka kamid ah; wuxuu lee yahay afar addin oo xoogag badan oo qoobab ku dhammaada, guud iyo qanaan dheer: waa la fuulaa, waa la rartaa ama lagu xoojiyaa, beerahaa lagu fashaa...

waa la naqliyay ✓

1

(Gud-da)

2

Geedka yicibtu ka baxdo; geed-yicibeed.

waa la naqliyay ✓

1

gud¹: m.dh Geed-gaab laamo dhuudhuuban leh oo dhala miro macaan oo loo yaqaan yicib.

2

gud²: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Cid buuryo ka goyn. 2. (f.g) Deyn bixin. 3. (f.mg) Habeen socosho. 4. (f.mg) Ku g.: haweenay daba gurid.

waa la naqliyay ✓

1

gud¹: m.dh Geedgaab laamo dhuudhuuban leh oo dhala miro macaan oo loo yaqaan yicib.

2

gud²: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Cid buuryo ka goyn. 2. (f.g) Deyn bixin. 3. (f.mg) Habeen socosho. 4. (f.mg) Ku g.: haweenay daba gurid. m.f.dh, gudid.

waa la naqliyay ✓

1

v. cut off, clip; circumcise

2

gud v. pay recompense, pay back, compensate

3

gud v. travel at ~ by night

4

gud [feminine] n., [collective] almond tree

waa la naqliyay ✓

Cordeauxia edulis 03

waa la naqliyay ✓

(Gud) C.0g Cordeauxia edulis Hemsl. Caesalpinaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ay: (v) 1. pay back or compensate; reimburse (riiimbeers) 2. travel at night ~ gudaal

2

gud -da: (n) name of a wild fruit tree

waa la naqliyay ✓

1

(fal) u abaal celi. Gud abaalkii laguu galay.

2

gud: (fal) habeen socod samee; inta habeennimada lagu jiro socdaal. Dh: guur.

3

gud: (fal) xubinta taranka ee ilmo yar, cad ka jar, hanjafka ka goo. Hablahaaga sida sunnada ah u gud. Dh: xalaalee.

waa la naqliyay ✓

m.l Daaq; caws.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) beertu marka ay bislaato ee madaxa laga soo guro halka la isugu keeno sabuullada, si loo tumo oo firida looga saaro. Uud weyn bayn noqotay beertii. Dh: madaarad.

2

uud -ka: (magac, lab, keli) doog dillaacay oo ubax baxshey.

waa la naqliyay ✓

1

de: pasture, meadow; land with piled straw ~ haystacks (after a harvest)

2

initial: u

3

lx: uud

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: uud

waa la naqliyay ✓

1

(Buud-ka)

2

Jaadadka doonyaha mid ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Doon meel dhexaad ah oo qaadda afar boqol ilaa kun kintaal. 2. Kabaha waaweyn ee ay askartu qaadato.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Doon meel dhexaad ah oo qaadda afar boqol ilaa kun kintaal. 2. Kabaha waaweyn ee ay askartu qaadato.

waa la naqliyay ✓

m. n. medium-sized boat

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kabo lagu xarragoodo ee wada xidhan.

waa la naqliyay ✓

1

de: medium-sized boat

2

lx: buud

3

pd: (-ka Pl: buudad (ka))

4

ps: n4-m

5

key: buud

waa la naqliyay ✓

1

(Cuud-ka)

2

1. Qoriqadiid udgoon oo la shito.

3

2. Cayaar qori yar (cuud) iyo ulo, lagu cayaaro.

4

3. Good, xoolo.

5

4. (badar) jariirta aad loo yaryareeyo.

waa la naqliyay ✓

1

cuud¹: m.l 1. Qori caraf udgoon leh oo la shito. 2. Jiriir badar oo aad loo yaryareeyey; xanbab. 3. Nooc ka mid ah cayaaraha dhallinyartu dheesho oo qori yaryar lagu faniijiyo, kaddibna inta ay yoolka u jirto lagu xisaabtamo. 4. la-mid: cood.

2

cuud²: f.mg1 (-day, -dday) Ciyaar cuud dheelid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qori caraf udgoon leh oo la shito. 2. Jiriir badar oo aad loo yaryareeyey; xanbab. 3. Nooc ka mid ah cayaaraha dhallinyartu dheesho oo qori yaryar lagu faniijiyo, kaddibna inta ay yoolka u jirto lagu xisaabtamo. 4. la-mid: cood.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] incense; granules of ground grain

2

cuud m. n., [collective] wealth, property, prosperity

3

cuud m. n. lute

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) incense (insens); an aromatic gum, that is burned to produce a pleasant odor; frankincense; aromatic gum ~ foox

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) mid ka mid ah qalabka muusikada oo leh 12 xadhig oo la giijiyey oo badanaa lagu tumo heesaha qaaciga ama qaraamiga. Dh: kaman, dhadoon.

2

cuud -ka: (magac, lab, keli) jidhiidha badarka ee aadka loo yaryareeyo.

3

cuud-ka: (magac, lab, keli) xoolaha la dhaqdo ama hanti kaleba. Dh: cood, xoolo.

4

cuud -ka: (magac, lab, keli) qori udgoon leh oo la shito. Cuudku waa udgoone guriga inoogu shid. Dh: qoricuud.

5

cuud -ka: (magac, lab, keli) ciyaar qori yar iyo ul lagu ciyaaro.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Duud-da) a) (-°) Dhir badan oo waaweyn oo xoonsan; toon; kayn. b) Buuro xiriira.

2

2. (Duud-ka) Dul; kor; dhabar.

waa la naqliyay ✓

1

duud¹: m.l (-dad, m.l) 1. Dhabar. 2. Meel dhulka ka sarreysa oo labada dhan dooxooyin ama togag ka xigan.

2

duud²: m.l (-dad, m.l) Biyo yar oo weel biyood salkiisa ku jira. la-mid: duuddo.

3

duud³: m.dh Buuro xiriira, sanaag.

4

dųud: m.dh 1. Dhir badan oo waaweyn oo xoonsan; toon; kayn. 2. Qof odayga uu ku abtirsanayo aan wax badan ka tirsan. 3. Reer; qabiil.

waa la naqliyay ✓

1

duud: m.l (-dad, m.l) 1. Dhabar. 2. Meel dhulka ka sarreysa oo labada dhan dooxooyin ama togag ka xigan.

2

dųud: m.dh 1. Dhir badan oo waaweyn oo xoonsan; toon; kayn. 2. Qof odayga uu ku abtirsanayo aan wax badan ka tirsan. 3. Reer; qabiil.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. back (of human being); upper part (of anything)

2

duud [feminine] n. mountain top ~ peak; forest

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) back (baak); human back. Ex: duudkuu ku qaaday: he carried it on his back

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) gar adag oo dixda loola dhaadhaco oo dhiig ama dhaqaaqil lagu furdaaminayo.

2

duud-da: (magac, dhedig, keli) meel geedo badan oo is wada haysta oo aan si fudud loo mari karin. Dh: kayn, juuq, xidh, hilo, ay.

3

duud-ka: (magac, lab, keli) lafta dheer ee dhabarka. Duudka ayaa Kayd xanuunaya oo ma foorarsan karo.

waa la naqliyay ✓

1

(Fuud-ka)

2

Dhacaanka ka baxa hilibka iyo kalluunka iyo cagaarta kolka biyo ama caano ama wax la mid ah lagu kariyo; maraq.

waa la naqliyay ✓

1

fuud¹: m.l Dhacaanka ka baxa hilib xoolaad ama mallay iyo wixi lamida oo biyo lagu kariyey; maraq.

2

fuud²: f.g1 (-day, -dday) Hoore si tartiib ah uga dhergid.

3

fųud: m.l (cabbir cagood) Cabbir wax lagu cabbiro oo u dhigma yaardi saddex meelood loo qaybiyey meeshiis.

waa la naqliyay ✓

1

fuud¹: m.l Dhacaanka ka baxa hilib xoolaad ama mallay iyo wixi lamida, oo biyo lagu kariyey; maraq.

2

fuud²: f.g1 (-day, -dday) Hoore si tartiib ah uga dhergid. m.f.dh, fuudid.

3

fųud: m.l (cabbir cagood) Cabbir wax lagu cabbiro oo u dhigma yaardi saddex meelood loo qaybiyey meeshiis.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. broth, soup

2

fuud v. drink broth; sip (a hot liquid)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) soup in which meat has been boiled; stock (istaak); broth (baraath)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) fuud iyo wixii la mid ah nuug: sida fuudka u cab.

2

fuud -ka: (magac, lab, keli) dheecaanka ka baxa hilibka iyo kalluunka iyo khudradda cagaaran kolka biyo ama wax kale oo la mid ah lagu kariyo. Dh: maraq.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cowda galka u ah timirta ee lagu soo rido ama lagu keeno. Guufka timirta ha tuurin ee xoolaha siiya.

2

guuf -ka: (magac, lab, keli) wixii aad u taagan ee coof ah.

3

guuf -ka: (magac, lab, keli) kiish raashin ah oo buuxa oo afka ka tolan. Dh: joonyad.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Guul-ka) Habeenka xoolaha aroorka ah ceelka agtiisa lagu hoyiyo, iyagoo ama weli oomman (guul-oommane; oonguul) ama cabbey oo fulliin ah (guul-cukane; wabaxguul).

2

2. (Guu-sha) dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

waa la naqliyay ✓

1

guul¹: m.l 1. Xoolo aroor ah oo ka dhaxay xeradoodii. 2. la-mid: guulid.

2

guul²: m.dh (-lo, m.l) Dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

3

guul³: f.g/mg1 (-uulay, -uushay) 1. (f.g) Cid haddadid. 2.(f.mg) Xoolo aroor ama wabax ah meel ceelka u dhow habeen u hoyasho. 3. (f.mg) Xoolo iyo wixi lamida dhaan isugu keenid. Tusaale: “Geelii wuxuu isugu guulmay gasada”.

waa la naqliyay ✓

1

guul¹: m.dh (-lo, m.l) Dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

2

guul²: f.g/mg1 (-uulay, -uushay) 1. (f.g) Cid haddadid. 2.(f.mg) Xoolo aroor ama wabax ah meel ceelka u dhow habeen u hoyasho. 3. (f.mg) Xoolo iyo wixi lamida dhaan isugu keenid. Tusaale: Geelii wuxuu isugu guulmay gasada. m.f.dh, guulid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. victory, success

2

guul m. n. night spent with one's livestock at the watering place

3

guul v. spend the night at the watering place with one's livestock

4

guul v. frighten, terrify, intimidate, menace

waa la naqliyay ✓

-guusha: (n) success (saksees); victory (viktari); win (win); triumph (taraayamf); conquest (konkuwest)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) nala guul; nala wadaag: nala shirkadow; nala qaybso; wax la iibinayo oo laba qof ama in ka badani lacagta wada bixiso oo ay wada yeelato.

2

guul-ka: (magac, lab, keli) dhexda u hoyasho; xooluhu markay arooraan ee ceelka lagu wado ama la soo waraabiyo ee dhexda loo sii hooyo, waxaana la yidhaahdaa: guul oomman iyo guul cokan.

3

guul-sha: (magac, dhedig, keli) labo dhinac ama in ka badan oo tartan ka dhexeeyo ama goob dagaal iskaga hor yimi dhinaca gacan sarreeya ama ay libintu raacdo. Dh: libin, badin. Li: guuldarro.

waa la naqliyay ✓

1

(Guun-ka)

2

Qof filkiisu weyn yahay aanse laga garan, oo dhallinyaro la moodo; coon; hoosubbax.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh.kh Qof fil weyn oo aan da'du ka muuqan.

waa la naqliyay ✓

m. n. dwarf, midget

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. midget (mijit) ~ hoos u bax, coon. 2. person who looks younger than his age. 3. ancient

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) inanka aan u guursan ee doobnimo ku gabooba.

2

guun-ta: (magac, dhedig, keli) gashaanti gabowday; inanta inannimo ku weynaata oo aan la guursan.

waa la naqliyay ✓

1

de: dwarf, midget

2

lx: guun

3

pd: (-ka Pl: guunan (ka))

4

ps: n4-m

5

syn: coon

6

key: guun

waa la naqliyay ✓

1

(Guur-ka)

2

Nin iyo naag, si sharci ah, laysugu xiro inta laysu mehersho, si ay u wada joogaan oo u wada dhaqmaan oo iyaga iyo carruurta ay dhalaanba qoys u noqdaan oo u wada noolaadaan; aroos; nikaax.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo. m.f.dh, guurid.

waa la naqliyay ✓

1

v. move away, migrate; move house, change residence

2

guur m. n. marriage

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) marriage (maareeyj); wedlock (weed look) ~ guursad

2

guur: -ay / tay: (v) go from one residence or location to another: move (muuv)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) geeddi gal; meeshaad degganayd ka tag oo meel kale tag. Halkeed u guurteen? Dh: qayaad, hayaan. Li: deg, nagaw

2

guur: (fal) goor habeen ah soco.

3

guur -ka: (magac, lab, keli) isku xidhanka sharciga ah ee labka iyo dhedigga aadamaha. Li: furriin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hawl si wadaag ah loo qabto; si urur ah hawl u qabasho; beeralaydu iskaashi ay sameeyaan marka beerta la beerayo ama la goynayo oo ay hawsha wada galaan. Dh: goob.

waa la naqliyay ✓

1

(Guux-a)

2

1. Cod weyn oo culus oo uurka ka soo baxa.

3

2. Cod gaar ah oo geelu sameeyo.

4

3. Cudur geela ku dhaca.

5

4. Farax.

waa la naqliyay ✓