guubaabin

(fal) cid kale, hadal gubaabo ah u jeedi.

(Guubaaba-da)

1. Hadal kulul oo saamays weyn leh oo dadka kiciya, badanaana, inta ka sheekeeya aanooyin hore ama xumaato lays gaarsiiyey, ama ceebaha ka iman kara haddaan arrin laga diririn ama laga aargudan, kd.

2. Hadal kastoo, cid lagu kiciyo ama lagu dhiirri geliyo ama lagu boorriyo.

m.dh Hadal loo jeediyo cid la rabo inay arrin ku tallaabsato. la-mid: guubaabin.

f. n. incendiary speeches, stirring up violence

-da: (n) exhortation (egsoortaayshen); incitement

-da: (magac, dhedig, keli) dad ama qof wax ugu sheegid sidii uu hawl ugu dhiirran lahaa. Dh: boorrin, dhiirrigelin, tirtirsi.

de: incendiary speeches, stirring up violence

lx: guubaabo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: guubaabo

-ta: (magac, dhedig, keli) guubaabin iyo tirtirsiin.

(Goobaabin-ta)

Xarriiq sida gadowga u wareegsan oo meel bannaan ku taal: dhibceheedu isku in bay wadaageheeda u wada jiraan oo uma kala dhowa.

m.dh la-mid: goobaab¹.

f. n. enclosure, circle

-ta: (n) circle (seer kel); ring (ring); a circular shape

-ta: (magac, dhedig, keli) xarriiq sida gadowga u wareegsan oo meel bannaan ku taal. goobaabnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax goobaabo leh ahaan.

de: enclosure, circle

lx: goobaabin

pd: (-ta)

ps: n-f

key: goobaabin

(Gaabin-ta)

1. Wax dheer qaar ka qoyn; wax gaaban ka dhigid.

2. Orodka yarayn; gaabis noqosho.

m.f.dh eeg gaabi². la-mid: gaabis.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dheer in ka jarid; badh ka jaritaanka wax dherer leh.

gaabin -ta: (magac, dhedig, keli) wax sare u taagnaa sida dhisme, dhimis ama hoos u dhigis.

gaabin-ta: (magac, dhedig, keli) socod ama orad yarayn, daal awgii socodka ama oradka oo is dhima.

m.f.dh eeg guubi. la-mid: guubis.

m.dh la-mid: ababin.

-ta: (magac, dhedig, keli) neef ama ilmo yar, sida wax loo cuno, barid. Dh: ababin.

m.l la-mid: durbaan.

m. n. drum

-ka: (n) drum (dhraam), musical instrument ~ durbaan

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar dhex marta ragga iyo haweenkaba oo la ciyaaro habeenkii oo kaliya, waxayna caan ku tahay gobolka Shabeellada dhexe ee Soomaaliya iyo meelo kale. Qalabka lagu gu tumo ama lagu ciyaaro, waxaa ka midah maqaar la jilciyey lana taagay.

a: durbaan

de: drum

lx: gurbaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: gurbaan

-da: (magac dhedig keli) xabagta udgoon ee ka baxda geedka xiiska.

guudaan¹: m.l Nooc cudur ka mid ah cudurrada geelaha oo geeri leh.

guudaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Geel guudaan haya ahaansho.

m. n. disease of camels with a fatal outcome

guudaan v. murmur, talk senseless words

-ka: (magac, lab, keli) cudur geela qoorta kaga dhaca oo lafaha jejebiya. Neefka guudaanka qaba waa laga gubaa.

-ta: (magac, dhedig, keli) rayo madaw oo roobka kor socota. Guulaan badan ayaa roobkani leeyahay. Dh: daruur; fad.

n. Cuban (person)

de: Cuban (person)

lx: Kuubaan

pd: (-ka)

ps: n -m

key: Kuubaan

(Luubaan-ta)

Xabag ka baxda geedaha xijiga oo udgoon oo la shito; beeyo; mayddi; foox.

m.dh Xabag ka baxda geedaha xijiga ah oo udgoon, la shito; mayddi, foox.

m.dh Xabag ka baxda geedaha xijiga ah oo udgoon, la shito; mayddi, foox.

f. n., (mass n.): incense, frankincense, resin; chewing gum

(Luban) N Boswellia fereana Bridwood. Burseraceae.

-ta: (n) frankincense (fraangkensens)-, incense (inseens) ~ foox, beeyo, cuud

Incenso

Incense

-ka: (magac, lab, keli) eeg lubaan.

bw: Arabic

cf: beeyo, foox, mayddi

de: incense, frankincense, resin; [ext.] chewing gum

lx: luubaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-mass

key: luubaan

(Suubaan-ka)

Dhagaxa kuwiisa sulubka ah.

suubaan¹: m.l (-nno, m.dh) Dhagax sulub ah oo aan xanaf lahayn.

suubaan²: m.dh 1. Dhul bannaan oo ciid guduudan oo carro san ah leh oo caws ka baxo. 2. Nooc qorratada ka mid ah oo ku nool dhulalka cadduunka ah. 3. Miraha goosayga iyo wixi lamida oo bisil marka ay wax yar dharaan.

m. n. polished ~ smooth stone

(tilmaame) sibiil ah oo karkar iyo kurtimo midna lahayn. Masku dub suubaan ah buu leeyahay.

suubaan -ka: (magac, lab, keli) dhagaxa kuwiisa sulubka ah.

suubaan -ta: (magac, dhedig, keli) ciid jilicsan oo casuus ah, aan dibir ahayn.

cf: sulub

de: polished ~ smooth stone

initial: s

lx: suubaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: suubaan

(Suubbin-ta)

1. Waxayn; falid; samayn; yeelid.

2. Wax suubban ka dhigid; wanaajin; hagaajin.

m.f.dh eeg suubbi. la-mid: suubbis.

Fare; agire

To do, to act

-ta: (magac, dhedig, keli) suubbis; hagaajin; wanaajin.

suubbin -ta: (magac, dhedig, keli) waxayn; falid; samayn; yeelid; suubbis.

suubbin -ta: (magac, dhedig, keli) wax ama arrin samayntii oo aad wanaajisid.

(fal) cid kale guubaabi oo wax ku tirtirsii.

(Culaabin-ta)

Culaab u yeelid; culaabeyn.

m.f.dh eeg culaabi. la-mid: culaabeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) culays dulsaarid. Dh: culaysin.

(Dubaaxin-ta)

Boodboodid yaryar oo kolkol hilibku yeesho, siiba muruqyada; burunjiyeyn; jarcayn.

m.dh la-mid: dibaaxin.

-ta: (n) spasm (ispaa-sam); shivering (shever-ing)

-ta: (magac, dhedig, keli) neef la gawracay, dhaqdhaqaaq neefka markaa uun la bireeyey.

m.f.dh eeg guhaadi. la-mid: guhaadis.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadal cadho iyo diriri ku jirto oo cid lagu yidhaa. Dh: hanjabid.

(tilmaame) wax meel iska taagan. Xoor gulaaban geedaha saroo guudka kaga jooga.

(Habaabin-ta)

Qof, kd., dhul uusan kala aqoon ku dhex lumin; anbin.

m.f.dh eeg habaabi. la-mid: habaabis.

-ta: (magac, dhedig, keli) anbinta qof jidkii qummanaa laga anbiyo ama laga leexiyo. Dh: Jumin, anbin, hallayn. Li: toosin.

m.f.dh eeg uugaw².

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg guubaabin.

m.f.dh eeg uugaami. la-mid: uugaamis.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale wax ku guubaabin. Dh: uugaabin, tirtirsiin, uugaabis.

m.f.dh eeg buubaal².

m.dh la-mid: dembaabin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dembi inay gasho sabab u noqosho. Dh: dambaabsiin.

m.f.dh eeg dembaabi. la-mid: dambaabin, dambaabis, dambaabsiin, dambaajin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dambaajin.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax la goobaabay ahaansho. la-mid: koobaaban.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax la goobaabay ahaansho. m.f.dh, goobaabnaan. la-mid: koobaaban.

(tilmaame) wax goobaabin loo sameeyey.