Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Goodir-ka)

2

1. Jaadadka geela mid kamid ah.

3

2. Ugaarta jaad kamid ah oo sida diirdiirta daliigo ku dhilan yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Ugaar weyn oo leh geeso dhaadheer oo marooqsan iyo diillimo dhinacyada kaga yaal. 2. G.ah: midab madow-xigeen ah oo geelu yeesho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Ugaar weyn oo leh geeso dhaadheer oo marooqsan iyo diillimo dhinacyada kaga yaal. 2. G.ah: midab madow-xigeen ah oo geelu yeesho.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] male kudu (antelope)

2

goodir m. n., [collective] dark gray color (of camel); camel species

waa la naqliyay ✓

nickname-m as strong as male kudu (entalope); one with a dark gray color

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) kudu also koodoo: male antelope (anta loop) ~ biciid

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) nooc ugaadha ka mid ah oo cawlan oo dibiga u eg oo leh liidad cadcad iyo laba gees oo aad u dhaadheer; dibi ugaadh ah. Goodir ayaa daaqaya kaynta, calaamadda booliska Soomaaliyeed waa geesaha goodirka.

2

goodir -ta: (magac, dhedig, keli) midab geelu leeyahay oo madow. Goodirtii dhashay markay ilmada gabax ka siinayse.

waa la naqliyay ✓

1

(Adeerya-da)

2

Goodirka dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Goodirka midkiisa dheddig. la-mid: aadeer.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Goodir dheddig.

waa la naqliyay ✓

1

diirdiir¹: m.l (-rro, m.dh) Jaad ugaarta ka mid ah oo diillimo leh; goodir.

2

diirdiir²: m.dh Cayayaan yar oo jilicsan, leh duf badan, wuxuu ku dulnoolyahay dhirta, aakhirutaankana wuxuu noqdaa balanbaalis, nirgadhoob iyo wixi lamida. la-mid: diir².

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) Goodir lab oo aad u da' weyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Dheddigga goodirka. 2. Nooc ka mid ah deerada buuraha ku nool. 3. Nooc carmada ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Goodir lab oo aad u weyn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-byo, m.dh) Goodir lab.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Goodir dheddig.

waa la naqliyay ✓

1

diirdiir¹: m.l (-rro, m.dh) Jaad ugaarta ka mid ah oo diillimo leh; goodir.

2

diirdiir²: m.dh Cayayaan yar oo jilicsan, leh duf badan, wuxuu ku dulnoolyahay dhirta, aakhirutaankana wuxuu noqdaa balanbaalis, nirgadhoob iyo wixi lamida. la-mid: diir.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jaad ugaadha ka mid ah oo buuraha iyo meelaha ayda ah ayay ku nooshahay, labkeeguna waa goodir.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) reer ood u soo jiidid.

2

afsaar -ta: (magac, dhedig, keli) oodda xoolaha kadinka lagaga oodo ee ka sarraysa buuxsinka ama oodrogoda. Afsaar ayaan reerka u soo gooyay. Dh: jiitin, oodafo.

3

afsaar -ta: (magac, dhedig, keli) xabbadda meel aad u dhaw wax lagaga liishaamo. Afsaar buu ku dilay goodirka.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) gooreyso sidii buunka loo yeeriyo, oo loogu baaqo shaqaalaha in waqtigii shaqada billowday, ama dhammaaday; baaq loo yeeriyo dadwaynaha magaalooyinka, markuu dagaal jiro, in gantaallada iyo bumbooyinka cadowgu, meel ammaan ah ka galaan. Dh: wiish.

2

buun-ka: (magac, lab, keli) dhuun dheer, marka la afuufo cod dheeri ka yeedho oo ka samaysan gees goodir iyo waxii la mid ah. Buunkii baa la afuufay oo col baa reerkii galaye gurmada. Dh: caroog. buun-ka: (magac, lab, keli) agab ka mid ah qalabka ciyaaraha. Buun ciyaareed iyo baana dumar midna ma buuq yara.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) magaca loo yaqaan goodirka kiisa dhedig ee yerista ah.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) magaca loo yaqaan goodirka lab markuu yeriska yahay. Daraad baan ugaadhsi ku dilay.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) goodirka kiisa dhedig ee aan geesaha lahayn. Dh: adeeryo.

2

gaadeeryo -da: (magac, dhedig, keli) gaadiid la rarto oo ah naflay joog gaaban kana tirsan qooblayeda oo taagnida lagu raro laguna furo. Gaadeeryo gaadeeryoow, gaadeeryo gaagaab, guradaaday gacantaydu gaadhaa, oo gacal laga waraabshaa. Dh: dameer.

3

gaadeeryo -da: (magacwadareed) jaad ka mid ah ugaadha oo buuraha ku nool. Dh: adeeryo.

4

gaadeeryo -da: (magac, dhedig, keli) jaad geedka carmada ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) walax gees goodir ka samaysan oo la afuufo xilliga dareen colaadeed jiro oo la isku war geliyo. Dh: caroog.

2

garri -da: (magac, dhedig, keli) ciid aan dhagax lahayn oo kolka la qodayo madaraqa ku adag sida malaasta.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) magaca goodirka lab, marka uu ishinka yahay.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) goodir lab oo aad u weyn

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) magac guud oo goodirku leeyahay kolka uu hal ka badan yahay. Dh: koox.

waa la naqliyay ✓

1

cf: adeeryo ~ gaadeeryo

2

de: male kudu (antelope)

3

hm: 1

4

lx: goodir

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m-col

7

key: goodir_1

waa la naqliyay ✓

1

cf: geel

2

de: dark gray color (of camel); camel sp.

3

hm: 2

4

lx: goodir

5

pd: (-ka)

6

ps: n-m-col

7

key: goodir_2

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: joodari.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) intimidation (in tim dheey shen); threat (thareet); menace (men es)~hanjabaad

2

gooddi' -yey / say: (v) intimidate (in tim dheeyt); (thareeten); bluff (balaaf) threaten

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: gooddiyid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hanjabid oo cid kale ka cabsiin. Dh: gooddis.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, ml/dh) Joodari; furaash.

waa la naqliyay ✓

1

(Good-ka)

2

1. Halaq weyn oo aad u dheereeya: kolkuu orda hayo xiin baa ka yeera.

3

2. (-) Go'; maro.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Halaq midab guduud-xigeen iyo sun halis ah leh oo madaxa ka madow. 2. Nin ku caanbaxay ciyaar gaar ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) Maro; dhar; go'.

waa la naqliyay ✓

1

m.l (-dad, m.l) 1. Halaq midab guduud-xigeen iyo sun halis ah leh oo madaxa ka madow. 2. Nin ku caanbaxay ciyaar gaar ah.

2

gǫod: m.l (-dad, m.l) Maro; dhar; go'.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. poisonous snake species

2

good m. n. cloth

waa la naqliyay ✓

name-m poisonous snake, copperhead

waa la naqliyay ✓

1

/guudh/ (adj) 1. fiican, wanaagsan (n) 2. wanaag (camal suuban). e.g. The children must learn the difference between good and evil.

2

for good ~ waligeed. e.g. I'll stay here for good.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a large, poisonous snake

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dagaal yahan looga jeedo sida goodka. Waxa kale oo loo baxshaa wiil hooyadii good qaniinay xilligii ay uurka ku sidday.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaad masaska ka mid ah oo aan aad u dheerayn suntiisuna khatar tahay. Ceesaantii mas iyo good, madax shabeel leeftaa malaggeeddii baa galay.

waa la naqliyay ✓

1

a., wanaagsan, fiican, roon, tolmoon, wacan, san, ad; be good, wanaagsanaw, tolmoonow, roonaw, fiicnaw, samoo; be good, v.c., roonaw, tolmoonay, wanaaji, hagaaji; depart from evil and do good, waxa xun ka durug, oo wax san fal; for your good, aawadaa, daraaddaa.

2

good bye! int., amaana Allaah.

waa la naqliyay ✓

1

(Goor-ta)

2

Waqti gudihiisa wax dhacaan ama waxyaalo dhacay u dhexeeya, oo loo qaybsho mid jooga, mid tegey iyo mid soo socda (tagto, joogto, timaaddo); waqti; waa; had; kol; shin; wesin; samaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Waqti la yaqaan oo bilow iyo dhammaad leh; kol; xilli; waqti; ammin. 2. G.tiiba: isla waqtigii. 3. Goor ka goor ama ka goor ka goor: waqti ilaa waqti.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Waqti la yaqaan oo bilow iyo dhammaad leh; kol; xilli; waqti; ammin. 2. Goortiiba: isla waqtigii. 3. Goor ka goor ama ka goor ka goor: waqti ilaa waqti.

waa la naqliyay ✓

f. n. time, moment, occasion; occurrence

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) one of several instances; times (teeymis). Ex: meeqa goor? how many times?

2

goor dambe: later time (leeyter teeym) ~ waqti dambe

3

goor hore: (n) earlier time

4

goor kale: (n) another time ~ wakhti kale

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wakhtiga dhacdooyinka lagu tilmaansado oo u qaybsan mid tegay; mid jooga iyo mid soo socda. Dh: miley, waa', kol, had.

waa la naqliyay ✓

1

cf: jeer, kol, mar, waqti, xilli

2

de: time, moment, occasion; occurrence

3

lx: goor

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f-time, n4-f

6

key: goor

waa la naqliyay ✓

زَمَن وَفَّت

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hillib baruur leh oo caddiin ah. Dh: cooddi.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Isu f.: laba wax ama ka badan isbarbardhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Gidir-ta)

2

(neef, naag, kd.) aan caano qumman lahayn; baaqimo; badho; gabno; hooto.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dheddig aad u naasa yaryar oo aan ilmaheeda caano deeqsiin karin.

waa la naqliyay ✓

f. n. woman ~ female animal that gives no milk

waa la naqliyay ✓

name-m dark, black

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) haweenay dhib ka qabta ilmagaleenka oo aan la filayn inay dhasho.

2

gidir-ta: (magac, dhedig, keli) gabadha aan hilibka lahayn ee aan naaxin. Li: golweyn.

waa la naqliyay ✓

1

cf: baaqimo

2

de: woman ~ female animal that gives no milk

3

lx: gidir

4

pd: (-ta)

5

ps: n2-f

6

key: gidir

waa la naqliyay ✓

1

(Godid-da)

2

Qaab godan u yeelid; wax godan ka dhigid; soo laabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg god².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hoos u qodid; hoos u daloolin. Godid ayay u baahan tahay meeshu si biyuhu u fadhiistaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Godin-ta)

2

1. Qalab geedaha lagu jaro ama lagu qoro: waxay leedahay daab la qabto oo dheer iyo gar bir af leh ku dhex jira; godimmo.

3

2. (xiddigo) xiddigaha raqaha tan ugu horraysa; waxay ka kooban tahay saddex xiddigood (faraaci, foocaar iyo fiidarro); (ama gudin).

waa la naqliyay ✓

m.dh (-dmo, ml.) 1. la-mid: godimmo, gudimmo, gudin. Qalab bir ah oo faaska ka yar oo leh daab gaaban oo qori ah oo geedaha lagu jaro. 2. Xiddigaha raqaha loo yaqaan kuwa ugu horreeya. 3. la-mid: godan¹.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-dmo, ml.) 1. la-mid: godimmo, gudimmo, gudin. Qalab bir ah oo faaska ka yar oo leh daab gaaban oo qori ah oo geedaha lagu jaro. 2. Xiddigaha raqaha loo yaqaan kuwa ugu horreeya. 3. la-mid: godan.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. axe, adze, implement for cutting ~ trimming wood

2

godin [feminine] n., loc. name of a star

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) an axlike tool for cutting trees: adz or adze ~ faas, gudin

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) labo xiddig oo midda yari godantahay; waa xiddiga labaad ee Miicaadda. Habeenkay bishu kaw tahay ee uu dayuxu la soo baxo, qofka dhasha waxa lagu yaqaan inuu noqdo qof weyd ah oo godan. Miicaada koobaad waa habeenka gugu kawsado. Dh: miicaad.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah geedgaabka. Godor badan ayay meeshani leedahay.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) La g.: beer shaqadeeda u duulid.

waa la naqliyay ✓

v. work together ~ jointly on something; beat someone in groups

waa la naqliyay ✓

1

de: work together ~ jointly on s.t.; [ext.] beat s.o. in groups (with preposition la)

2

lx: goobi

3

pd: (goobiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: goobi

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ootay, -oodatay) Roob da'aya soo dhowaasho.

waa la naqliyay ✓

v. be about to fall, be near (of rain)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) colka ku baxay beel dagaal ka dhexeeyey.

waa la naqliyay ✓

1

bw: roob

2

de: be about to fall, be near (of rain)

3

lx: goodo

4

nt: goodasho (/da) [vn-f]

5

pd: (gootay / goodatay)

6

ps: v3b=

7

key: goodo

waa la naqliyay ✓

Badeecad, Mood

waa la naqliyay ✓

n., alaabo, -adi, xoolo, -ihi, saman, -ki.

waa la naqliyay ✓

(fal) dhammee oo idlee; madhi oo waxba haku dhaafin.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Sayn kor u qaadid (geel).

waa la naqliyay ✓

v. lift its tail (female camel)

waa la naqliyay ✓

(fal) geel, dabada kor u taag.

waa la naqliyay ✓

1

de: lift its tail (female camel)

2

lx: gooji

3

pd: (goojiyey)

4

ps: v2a=

5

key: gooji

waa la naqliyay ✓

1

(Gooni-da)

2

Meelaha la joogo ama loo socdo, kd., meel ka duwan; meel gaar ah; meel aan cid kale joogin.

waa la naqliyay ✓

1

gooni¹: m.dh 1. g: ah: meel gaar ah. 2. (fk) Wax keligii ah. la-mid: goonni.

2

gooni²: f.mg2 (-iyay, -isay) Ka g.: wax badhiisa ka duwan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

gooni¹: m.dh 1. g: ah: meel gaar ah. 2. (fk) Wax keligii ah. la-mid: goonni.

2

gooni²: f.mg2 (-iyay, -isay) Ka g.: wax badhiisa ka duwan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n. (adj.): difference, separateness; different, particular, distinct, peculiar; on one's own, alone

waa la naqliyay ✓

nickname-m isolated; difference, separateness; different, particular, distinct, peculiar; on one's own, alone. Lit: very sensitive to his own; self-centered. Cf: Dhakool

waa la naqliyay ✓

-ah: (adv) without others; alone (a-loon)

waa la naqliyay ✓

1

Separato

2

Separate

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid keli ah; meel keli joogid.

2

gooni-da: (magac, dhedig, keli) wax gaar u jooga ahaan. Goonidaan u joogaa, mabaad garannin saw maaha!

waa la naqliyay ✓

1

de: difference, separateness; [atr.] different, particular, distinct, peculiar; on one's own, alone

2

lx: gooni

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f

5

key: gooni

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: goosasho.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) meel leh baad la cuno ama doog xooluhu daaqaan. Meeshaasi goosi bay reerka u leedahay ee ha ka rarin. Dh: daaq, baad.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax aad u raadin.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) aad wax u raadin oo doondoonid.

waa la naqliyay ✓

e.d la-mid: hooddi.

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) idanweyddiisasho ah oo layska horraysiiyo kolka la doonayo in guri la galo; ma soo geli karaa?

waa la naqliyay ✓