gerqaadid

gerqaad¹: m.l Hoggaaminta wax la hoggaamiyo ama la hor kaco.

gerqaad²: f.g1 (-day, -dday) Wax hoggaamin.

-ka: (magac, lab, keli) hoggaaminta wax la hor kacayo. Dh: gadhqaad.

(Gedaadid-da)

Carasho; dhirfid; dharsid; wax diidid; geyrasho.

m.dh la-mid: gadoodid.

m.dh Xumaan la falay eeddeeda qaadid. la-mid: eedqaad (2), eedqaadis.

-da: (magac, dhedig, keli) eedxambaarid.

m.l la-mid: garqaadasho.

m.dh la-mid: gargaarid.

m.dh la-mid: jarmaadid.

m.dh la-mid: maryaadid.

m.f.dh eeg afarqaad². la-mid: afarqaad¹ (1), afarqaadis, afarqaadlays, afarqaad.

-da: (magac, dhedig, keli) orod afarta addin marba labo israac u qaadis. Afarqaadid buu awrku reerka ku yimid. Dh: baabacayn, durdurin, dhabaabacayn, saqlayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaxan la beer qaadid.

m.f.dh eeg dhirqaad.

m.f.dh eeg faraqaad². la-mid: faraqaad¹.

m.f.dh eeg qaarqaad².

-da: (magac, dhedig, keli) sakaraad qabid.

m.f.dh eeg qoriqaad². la-mid: qorijiidid.

-da: (magac, dhedig, keli) waxbarasho ama dhaqaale, kor u qaadid.

(Gaadid-da)

Wax aan digtooneyn oo aan is jirin, inta loo soo dhuunto, wax yeelid.

m.f.dh eeg gaad². la-mid: gaadis, gaadmo, gaadniin.

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, u gabbasho oo si dhuumasho ah ugu kuurgalid. Dh: gaadis, gaadmo. Li: badheedhid.

(Qaadid-da)

1. Wax kor la geeyey sidid, meel ka wadid oo meel kale geyn.

2. (kor u qaadid) Meel hoose ka qaadid oo meel kore geyn; bilid.

3. (roob) Kicid.

4. (duullaan, col) xoolo dhicid.

5. (cudur) ku dhicid.

6. (hees kd.) Ku dhawaaqid; ka luuqin.

m.f.dh eeg qaad². la-mid: qaad¹ (4), qaadis.

-da: (n) the act of carrying (keering) or lifting

-da: (magac, dhedig, keli) wax dhulka yaal kor u hinjin. Qaadidda ad qodaxda dawga ka qaaddaa waa sadaqad. Dh: qaadis. Li: dhigid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) in wax mug leh gudihiisu deeqi karo ku shubid. Weel gaadid yar wax laguma shubto. Dh: deeqid, qaadis.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) cudur ama bugtaan cid kale haysa la bukoosho. Tallaalku kala qaadidda cudurrada ayuu yareeyaa.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) duullaan meel ugu kacid oo dagaal u xamaanqaadasho. Dh: weerarid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) ku luuqaynoo ku heesid. Qasaa'idka waa la kala qaadid ogyahay. Dh: heesid, qaadis.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) da'idda joojin Mayay qaadiddii milay ma leh. Dh: kacid, joogi. Li: da'id, hoorid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) xil aqbalid oo masuul noqosho, xil dusha u ridasho. Xilka qaadiddiisa dad badan ayaan ku degdegin. Dh: xilqaadis.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) dhac xoolaad samayn oo boobid. Qaadidda geel aad lahayn waa dembi kuu yaal. Dh: dhicid, boobid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) deeq iyo axsaan ku siin. Isku qaadidda jaadku way ka fududahay isa siinta lacagta. Dh: siin. Li: diidid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) gabadh iyada oon reerkoodu ogayn guur u kaxaysasho. Qaadidda gabdhaha in reerkooda laga doono ayaa ka sharaf badan. Dh: la tagid.

(Garqaad-ka)

Garqaadid.

garqaad¹: m.l la-mid: garqaadid.

garqaad²: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Wax hoggaamin. Tusaale: “Cali baa ragga u garqaaday”. 2. (f.mg) Laba qof ama ka badan oo is haysta u garniqid.

f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Wax hoggaamin. Tusaale: Cali baa ragga u garqaaday. 2. (f.mg) Laba qof ama ka badan oo is haysta u garniqid. m.f.dh, garqaadid.

v., [compound] listen to arguments and make a decision, mediate, judge; lead

-ay I day: (v) [with preposition u] resolve or settle differences; arbitrate (aarbi-tareeyt); mediate (mii di yeeyt) ~ u garnaq, dhexdhexaadi, garransii

-ka: (magac, lab, keli) gar niqiddeed gelid oo dad u kala saarid.

de: listen to arguments and make a decision, mediate, judge; lead

lx: garqaad

nt: garqaad (ka) [vn-m]

pd: (garqaaday)

ps: v1=cmp

key: garqaad

(Xerqaad-ka)

Baraha dugsiyada sare ama jaamacadaha oo xerta wax bara; bare; shiikh.

m. n., [compound] teacher (in a high-level school), professor; judge

-ka: (magac, lab, keli) macallin xer cilmiga bara. Xergaad xaajadaada weydii. Dh: washeekh.

de: teacher (in a high-level school), professor; judge

initial: x

lx: xerqaad

pd: (-ka)

ps: n2a-m-cmp

key: xerqaad

-da: (magac, dhedig, keli) geed meel ka biqlay, meel kale u rarid oo ku joojin.

(Eedaadid-da)

1. Silic iyo saxariir mudasho.

2. Xanuun la taahid.

m.f.dh eeg eedaad².

-da: (magac, dhedig, keli) wax aad hore u fashay u dhibtood; cidhibta waxaad fashay eedid. Dh: eedis.

eedaadid -da: (magac, dhedig, keli) silic iyo saxariir mudasho. Dh: silcid, saxariirid, rafaadid. Li: rayn, badhaadhid.

m.f.dh eeg eyfaad². la-mid: eynfaadid.

-ta: (magac, dhedig, keli) qofka lafaba kaba. Feraadin ugu yeedha wiilka lugba jabane. Dh: farsamayaqaan.

(Garaabid-da)

Qof wax sameeyey, arrinta ama sababta ku jiiddey, inaan laga fursan karin oo ay garti ahayd aqoonsasho, u qirid; marmarsiinyo aqbalid.

m.f.dh eeg garow².

Attenuazione

Mitigation

-da: (magac, dhedig, keli) «u» qofkii lala mormaayay oo la fahamsiiyo in uu isagu xaq ku joogo. Garaabid lagama helo xaqa qofkii diiddan oo dhan.

(Garaacid-da)

Xoog wax wax ugu dhufdhufasho; wax la dhicid; ulayn; tumid.

m.f.dh eeg garaac³. la-mid: garaac¹ (3), garaacis.

to dribble, dribbling

vl. n. blow, tap, knock, knocking

-da: (n) the act of beating (biiting); knocking (naaking) ~ garaacis

-da: (magac, dhedig, keli) shey wax kale ku dul tumid, la dhicid. Dh: garaacis.

garaacid-da: (magac, dhedig, keli) dilid oo ul iwm la dhicid. Neefka garaacidda ka daa uqubo iyo aaqilo ayuu leeyahaye. Dh: ulayn.

garaacid -da: (magac, dhedig, keli) ka guulaysasho; ka adkaasho.

de: blow, tap, knock, knocking

lx: garaacid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: garaacid

قَرْعٍ دَقَ طَرْقٍ ضَرْبٍ

f.g2 (-iyay, -isay) Si loo xambaaro, ilmo afartan beri jirey lugaha u kala bixin; bannaanbixin.

f.g2 (-iyay, -isay) Si loo xambaaro, ilmo afartan beri jirey lugaha u kala bixin; bannaanbixin. m.f.dh, gardaadin.

v. bless a 40 day old child, provide a customary blessing

-gardaadiyey / gardaadisay (v) initiate, introduce a child into the world

(fal) ilmaha qaad oo la socsoco adiga oo tuurta ku sida si uu dabeecaddaada u yeesho.

de: bless a 40 day old child, provide a customary blessing (by placing the child on the shoulders of a good man, or a horse, who carries it a short distance)

lx: gardaadi

nt: gardaadin (ta) [vn-f]

pd: (gardaadiyey)

ps: v2a=

key: gardaadi

-ha: (magac, lab, keli) qof garyaqaan ah; dacwad qaade; nin xaakim ah; qofka aad u maskax badan oo dadka kala saara.

f.mg3 (-aatay, -aadatay) Cid, gef ay gashay aqoonsasho.

f.mg3 (-aatay, -aadatay) Cid, gef ay gashay aqoonsasho. m.f.dh, garqaadasho.

(fal) wixii xeerbeegtidu kugu xukumaan yeel oo qaladkaagana garawso; gar lagaa helay ku qanac. Dh: garawso, oggolow.

m.f.dh eeg gawaad².

-da: (magac, dhedig, keli) ninka ragga iyo dumarka isu gayntooda ka dhex shaqaysta noqosho. Dh: fataalid, rufyaanid.

(Gidaadid-da)

(xoolo, kd.) Gedaadid.

m.dh la-mid: gadoodid.

m.f.dh eeg gumaad². la-mid: gumaad¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) si kala sooc la'aan ah u layn. Dh: gumaad, baabi'in, xasuuqid.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: jarmaadi.

vl. n. confiscation, taking away

de: confiscation, taking away

lx: kaqaadid

pd: (-da)

ps: vn1-f

see: qaad

key: kaqaadid

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: maryaadi.

(Muraadid-da)

Muraad (u) yeelasho.

m.f.dh eeg muraad².

-da: (magac, dhedig, keli) wax u qasdiyid oo dan yeelasho.

(Saraadid-da)

Saadin.

m.f.dh eeg saraad².

-da: (magac, dhedig, keli) ka sii sheeg wax inta uuna dhicin, wax dhici doona timaadda sii sheeg. Dh: saadid, saadis, saadaalin.

(Siraadid-da)

Siraad daarid.

m.f.dh eeg siraad².

-da: (magac, dhedig, keli) siraad daarid, shidid, shidid ama noolayn.

-da: (magac, dhedig, keli) jeedaalin ku samayn. Beeqaaqid iyo dhays ba waa lagu dayoo weli maaro loo waaye.

-da: (magac, dhedig, keli) dadka gaar ahaan dhallinyarta xoogga leh, hub qaadid.

dabqaadid -da: (magac, dhedig, keli) (u ~) kala labo qolo oo is haysa oo heshiisiin. Dabqaadidda labada beelood ayaa wada?

-da: (magac, dhedig, keli) dal dalkisii laga riixo oo dad kali ka qaataan. Dh: dalqaadis.

m.dh la-mid: eedqaadid.

(Gardaadin-ta)

(caado) xus loo sameeyo carruurta dhalata kolka afartan maalmood u dhammaato; nin dhalan wanaagsan baa inta tunka ku qaada la or'orda, ama faras baa inta la fuuliyo lagu taxaabaa, ama siyaalo kale baa la yeelaa.

m.f.dh eeg gardaadi. la-mid: gardaadis.

-ta: (magac, dhedig, keli) ilmo xambaaris oo la socsocod. Ilmuhu kolkkuu afartan (40) maalmood jiro oo qof loo xambaariyo ama degta loo saaro oo uu la warwareego taas oo la aaminsan yahay in uu qofkaas dabcigiisa yeesho.

m.l la-mid: gardaadin.

-da: (magac, dhedig, keli) xaq ku joogid: gar ku taagnaan.