gambool — Macnaha & Turjumaada

m.l (-llo, m.dh) Bur weyn oo madax buuran leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. club, cudgel

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ul weyn oo madax buuran leh.

waa la naqliyay ✓

1

de: club, cudgel

2

lx: gambool

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: ganbool

6

key: gambool

waa la naqliyay ✓

/gaambol/ (n) 1. dur-duro (v) 2. dur-durin

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: gemboon.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax afka u rogan.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed qodxo dhaadheer iyo caleemo kharaar leh oo geela cunaa ku dhinto.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed qodax dheer aadna u qadhaadh oo geelu ku dhinto. Geelow geed walba daaq oo maalintaad gamboor daagdaa laguu yaabaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Ganbool-ka)

2

Bur weyn oo madax buuran; qaar; qool.

waa la naqliyay ✓

m. n. club, cudgel; cover

waa la naqliyay ✓

1

a: gambool

2

cf: bur, qaar

3

de: club, cudgel; cover

4

lx: ganbool

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: ganbool

waa la naqliyay ✓

1

(Gambol) N Cucumis dipsaceus Spach. Cucurbitaceae.

2

N Cucumis figarei Naud. Cucurbitaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) marba dhinac u dhaqaaq; daranyo, baylah iyo dayacaadi ha ku hayso. Gamboolaydii iyo gurboodkii oo bayhoofay gabbalkii manoo dumay. Dh: basanbaas, jaahwareer.

2

bayhoof -ka: (magac, lab, keli) marba dhinac u dhaqaaqa dad daranyo, baylah iyo dayacaadi hayso. Bayhoof kama baxo reerkaan sahan ku guuraynin. Dh: basanbaas, jaahwareer.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) marba dhinac u dhaqaaqid; ka muuqashada ama haynta daranyo, baylah iyo dayacaad. Gamboolaydii iyo gurboodkii bayhoofid gabbalkii ma ugu dumay. Dh: basanbaasid, jaahwareerid.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) bilid ku samayn.

2

bilis-ta: (magac, dhedig, keli) qoys wanaagsan ka dhashay. Bilis buu ka soo jeedaa dadnimada lagu yaqaanno. Dh: xor, gob, dhalad.

3

bilis-ta: (magac, dhedig, keli) bidhid ku samayn oo kor u qaadis. Bilis baa wax lagu qaadi jirey oodda jiiddada ahi.

4

bilis-ta: (magacwadareed) dhedigoodka aadamaha oo aan kala reeb lahayn, yar iyo weyn. Dh: dumar, haween, gambooleey, xaawaley, bilisxaawo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar u gaar ah haweenka u gaar ah kana mida hello-yaryarta waxaana wada ciyaara gamboolayda iyo tidiclayda. Waxaana lagu rogaa «haweeyaay hoobee hobee, aheey hobaale hoobee».

waa la naqliyay ✓

(fal) ciyaar u gaara haweenka oo ay wada ciyaaraan gambooley iyo tidicley oo isku dhafan oo ay kala rogtaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kala jar oo wax aan dhammayn oo wax ka maqan yihiin ka dhig. Geedka kala qaar.

2

qaar-ka: (magac, lab, keli) shay nuskii. Inaan weli ku jecelahay waydii dadkaba qaar. Dh: gobol, nus, badh, qayb.

3

qaar -ta: (magac, dhedig, keli) ul weyn; siiqo dherer iyo dhumuc leh. Waraabaha qaarta la dhac oo yur dheh. Dh: ul, siiqo, gambool.

4

qaar-ka: (magac, lab, keli) ubax, caleen iyo wixii la mid ah, dhadid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) magac guud oo haween oo dhan ka dhexeeya. Dh: bilis, dumar, gamboolay. Li: rag

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Haweenka inta gambo xirata oo la qabo ama la guursaday; naago, dumar.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Haweenka inta gambo xirata oo la qabo ama la guursaday; naago, dumar.

waa la naqliyay ✓

n. married ~ divorced women, womankind

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) dumarka la qabo ama la qabi jirey.

waa la naqliyay ✓

1

de: married ~ divorced women, womankind (those who traditionally wear the head kerchief ~ scarf)

2

lx: gambooley

3

pd: (-da)

4

ps: n5b-f(-col)

5

key: gambooley

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) gar ka dhaxaysa labo nin oo isku haysta wax midkoodna lahayn sida rag isku qabsaday lacag ay dhulka ka heleen ama qori nin laga furtay oo midna arkay midna qaaday. Garbooli ninkii af badiyaa leh.

waa la naqliyay ✓

1

gambo¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Maro madow, qafiif ah, daldalool leh oo haweenku madaxa saartaan. 2. Kumi (lacag). 3. Geeso xoolaad oo gadaal u jeeda.

2

gambo²: f.mg3 (-baday, -batay) Wax la soo tuuray ka leexasho. la-mid: gabbo.

waa la naqliyay ✓

1

gambo¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Maro madow, qafiif ah, daldalool leh oo haweenku madaxa saartaan. 2. Kumi (lacag). 3. Geeso xoolaad oo gadaal u jeeda.

2

gambo²: f.mg3 (-baday, -batay) Wax la soo tuuray ka leexasho. la-mid: gabbo.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. kerchief, head-scarf

2

gambo [feminine] n. ten cents

waa la naqliyay ✓

-gambada: (n) 1. woman's headdress; kerchief (kerjas); veil (veel); scarf (iskaarf) ~ ganbo 2. 10 cents coin

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) maro dumarku madaxa ku xidhaan. Dh: hagoog.

2

gambo -da: (magac, dhedig, keli) shilin labaatan meelood loo qaybiyey meel ahaan. Dh: ganbo.

waa la naqliyay ✓

n., jarac, -i.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabool-ka)

2

Wixii wax qarsha: weel yar oo weel weyn afka laga saaro; huwis.

waa la naqliyay ✓

1

dabool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Qalab afka laga saaro weelasha si aysan wax ugu dhicin. 2. la-mid: daboolid.

2

dabool²: m.dh Gudin weyn.

3

dabool³: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel iyo wixi lamida si ayan wax ugu dhicin afka wax ka saarid. 2. Wax muuqaalkooda qarin. Tusaale: “Daruur baa cirka dabooshay”.

waa la naqliyay ✓

1

dabool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Qalab afka laga saaro weelasha si aysan wax ugu dhicin. 2. la-mid: daboolid.

2

dabool²: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel iyo wixi lamida si ayan wax ugu dhicin afka wax ka saarid. 2. Wax muuqaalkooda qarin. Tusaale: Daruur baa cirka dabooshay.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lid, cover

2

dabool v. cover, close; disguise

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) cover (havar); lid (lidh); cap (kaap); cozy (kowsi) ~ fur hado, dahaar aabbur

2

dabool -ay / dabooshay: (v) put a cover or covering on

waa la naqliyay ✓

1

Copertura

2

Cover

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax muuqda qari ama weel afkiisu furan yahay wax saar. Caanaha dabool daqsigu yaanu geline. Dh: aabbudh.

2

dabool -ka: (magac, lab, keli) weel yar oo weel weyn afka laga saaro si waxa ku jira aanu cayayaanku u gelin ama saxar ugu dhicin ama aanu u qaboobin. Daboolka saar xeedhada. Dh: afsaar, aabbu.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) la-mid: gabbo.

waa la naqliyay ✓

inch. v. grow old, get old

waa la naqliyay ✓

-ay I gabowday: (v) become old, go gray, turn white: age (eejy) ~ duqoob

waa la naqliyay ✓

1

a: gabow

2

de: grow old, get old

3

lx: gaboob

4

pd: (gaboobay / gabowday)

5

ps: v1=inch

6

key: gaboob

waa la naqliyay ✓

1

(Gabood-da)

2

Gardarro; eex; denbi; dulmi; gef.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dulmi; gardarro, eex.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dulmi; gardarro, eex.

waa la naqliyay ✓

f. n. partiality, bias, nepotism

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) uskagga badan.

2

gabood -ka: (magac, lab, keli) xadgudub dhinaca xuquuqda ah. Gaboodka ruuxna ma jecla. Dh: gaf, xumaan, gardarro, gaboodfal.

waa la naqliyay ✓

1

de: partiality, bias, nepotism

2

lx: gabood

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: gabood

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: gaboy.

waa la naqliyay ✓

m. n. hunter, archer; members of a low caste clan

waa la naqliyay ✓

1

a: gaboy

2

de: hunter, archer; [ext.] members of a low caste clan

3

lx: gabooy

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m

6

syn: Midgaan

7

key: gabooy

waa la naqliyay ✓

1

1. (Galool-ka) Geed qodax leh oo sarmaanta u eg; wuxuu lee yahay laamo toostoosan oo qalab badan laga jaro (udbo, dhigo, hangoollo, ulo, ...) mayrax laga sameeyo kebdo, xargo; asal wax lagu aslo sida shaahana loo cabbo.

2

2. (Galoo-sha) Mindhicirka qaarki.

waa la naqliyay ✓

1

galool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Geed weyn, qaydarka la bah ah, laf adag, mayrax adag iyo asal wanaagsan leh. 2. Duub wareegsan oo liifad, tubaako iyo wixi lamida ka sameysan. 3. Xidid hab gaar ah loo wareejiyay oo sagaarada lagu dabo.

2

galool²: m.dh 1. Qayb ka mid ah mindhicirta nafleyda. 2. Qayb ka mid ah debinka ugaarta loo dhigo.

3

galool³: f.g1 (-oolay, -ooshay) Xarig iyo wixi lamida dhawr jeer isku wareejin si duub looga dhigo.

waa la naqliyay ✓

1

galool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Geed weyn, qaydarka la bah ah, laf adag, mayrax adag iyo asal wanaagsan leh. 2. Duub wareegsan oo liifad, tubaako iyo wixi lamida ka sameysan. 3. Xidid hab gaar ah loo wareejiyay oo sagaarada lagu dabo.

2

galool²: m.dh 1. Qayb ka mid ah mindhicirta nafleyda. 2. Qayb ka mid ah debinka ugaarta loo dhigo.

waa la naqliyay ✓

1

v. wrap (around), curve

2

galool m. n., [collective] acacia tree species

3

galool [feminine] n., [collective] bends ~ folds of the intestine

waa la naqliyay ✓

(Galol) All.Som. Acacia bussei Sjoestedt. Mimosaceae.

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m curve, wrap; acacia tree specie

waa la naqliyay ✓

1

-ay / galooshay: (v) twist (tuwist); curl (kurel)

2

galool -ka (n) name of a tree

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed weyn oo qodaxdiisu cambuul leedahay oo laga goosto ulaha, udbaha, iyo wixii la mid ah. Maydhaxdiisana, waxa laga sameeyaa asal iyo maydhax liilsan oo wax lagu samaysto.

waa la naqliyay ✓

(Gamor) S Phyllanthus somalensis Hutch. Euphorbiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Sabool-ka)

2

(qof) aad u xoolo yar; miskiin; faqiir.

waa la naqliyay ✓

1

sabool¹: m.l.kh S. ah: qof aad u xoolo yar.

2

sabool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Qof sabool noqosho. la-mid: saboolow.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh S. ah: qof aad u xoolo yar.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): poor person; indigent

2

sabool [inchoative] v. become poor

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) poor person, impoverished man or woman, bankrupt ~ faqiir

2

sabool -ah: (ad) poor (puur); poverty-stricken; underdeveloped ~ faqri -ah, fakhri; miskiin. —Syn: indigent, needy, impecunious, penniless, impoverished, poverty-stricken, destitute. Ex: waddamada saboolka ah; the underdeveloped countries

waa la naqliyay ✓

1

Povero

2

Poor

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) 'qof' aad u xoolo yar, qofka hayntiisu yar tahay; qof caydh ah. Dh: miskiin, fiqiir, faqiir. Li: hodan, taajir.

waa la naqliyay ✓

مسكين، فقير

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: gabbasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel dhaxanta, roobka ama qorraxda lagaga dhuunto. Dh: dugsi, gabbaad, dhufays, daho. Li: daleed, bannaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Gablool-ka)

2

(naaso, kd.) aan caano ku soo dhicin; (ama gabtool).

waa la naqliyay ✓

1

gablool¹: m.l.kh Candho guran oo aan caano lahayn. la-mid: gabto, gabtood, gabtool¹.

2

gablool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Wax guran oo aan caano lahayn noqosho. la-mid: gabtool².

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] milklessness, dryness (of udder)

2

gablool: v. be dry, give no milk

waa la naqliyay ✓

(fal) intii hore iska dhin oo yarow, erey loo isticmaalo caanayaraanta dadka iyo xoolahaba. Ma naaskii baa gabloolay? Gabloolood godol ka waydey.

waa la naqliyay ✓

1

gabtool¹: m.l la-mid: gablool¹.

2

gabtool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) la-mid: gablool².

waa la naqliyay ✓

1

de: kerchief, head-scarf

2

hm: 1

3

lx: gambo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

see: ganbo {C & S}

7

key: gambo_1

waa la naqliyay ✓

1

de: ten cents

2

hm: 2

3

lx: gambo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

syn: kumi {N & O}

7

key: gambo_2

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg gamboor.

waa la naqliyay ✓

1

(Ganboor-ka)

2

Geed qodax dheerdheer leh oo geelu hadduu daaqo ku dhinto; aad buu u kharaar yahay, oo neefka u dhinta hilibkiisa lama dhedhemin karo.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] thorny plant species, dangerous to camels

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg gamboor.

2

ganboor -ta: (magac, dhedig, keli) neefka sii gudhaya caanaha ku sii hadha candhadiisa. Ganboor baa ku sii taalla ridan.

waa la naqliyay ✓

1

a: gamboor

2

de: thorny plant sp., dangerous to camels

3

lx: ganboor

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

key: ganboor

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax afka loo rogay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] overturned, turned upside down ~ inside out, turned over

waa la naqliyay ✓

1

de: overturned, turned upside down ~ inside out, turned over

2

lx: gemboon

3

pd: (gemboonaa)

4

ps: adj-der

5

key: gemboon

waa la naqliyay ✓

1

qamboob¹: m.l (qamboob, m.dh) Geed yar oo dhulka ku faalala bixiya miro kulkulucsan oo gas leh oo inta la dubo la cuno. la-mid: qalfoon (2).

2

qamboob²: m.dh Miro cagaaran oo dusha ku leh qodaxyo oo inta la dubo la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed yar oo dhulka ku faalala bixiya miro kulkulucsan oo gas leh oo inta la dubo la cuno; qalfoon (2).

waa la naqliyay ✓

1

(Gambob) C Cucumis figarei Naud. Cucurbitaceae.

2

C, May Cucumis halabrada Chiov. Cucurbitaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, lab, keli) midho cagaaran oo dusha ku leh qodaxyo oo inta la dubo la cuno. Dh: qanboob, qalfoon.

waa la naqliyay ✓

1

samboor¹: m.l Cudur sanka dadka ku dhaca oo hindhiso badan, san cuncun iyo dhibaatooyin kaleba keena.

2

samboor²: m.l (daawo) Kahsi ka yimaada budada ubaxa geedaha oo keena halaamacoodka sanka dhexdiisa iyo mararka qaarkood indhaha. Astaan: hindhiso badan.

3

samboor³: f.mg1 (-ray, -rtay) Samboor qaadid.

waa la naqliyay ✓

1

samboor¹: m.l Cudur sanka dadka ku dhaca oo hindhiso badan, san cuncun iyo dhibaatooyin kaleba keena.

2

samboor²: m.l (daaw.) Kahsi ka yimaada budada ubaxa geedaha oo keena halaamacoodka sanka dhexdiisa iyo mararka qaarkood indhaha. Astaan: hindhiso badan.

waa la naqliyay ✓

m. n. rhinitis, allergic reaction, nasal inflammation

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) sinus allergy (saay-nas al-larji)-, especially sneezing caused by allergic reaction ~ sanboor

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cudur sanka ku dhaca oo hindhiso badan keena. Dh: sanboor.

waa la naqliyay ✓

1

a: sanboor

2

de: rhinitis, allergic reaction, nasal inflammation

3

initial: s

4

lx: samboor

5

pd: (-ka)

6

ps: n0-m

7

key: samboor

waa la naqliyay ✓

/baambuusal/bamboozles, bamboozling, bamboozled; (v) khiyaamayn ama sirid. e.g. She bamboozled him into buying an old car.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dawanka la garaaco marka dugsiga la gelayo. Dh: gamalool, jaras.

waa la naqliyay ✓

1

(Ganbooley-da)

2

Inta ganbada leh ama qaadata; naago; dumar; haween; bilis xaawo.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: cammo.

waa la naqliyay ✓