Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

pr. n., loc. Galgaduud [region of central Somalia.]

waa la naqliyay ✓

(n) region of central Somalia; Galgaduud

waa la naqliyay ✓

1

cf: Dhuusomareeb

2

de: Galgaduud [region of central Somalia]

3

lx: Galguduud

4

pd: (Galgaduud)

5

ps: n0-loc

6

key: Galguduud

waa la naqliyay ✓

1

cf: caasimad

2

de: Dusomareb [city in central Somalia] Capital of Galguduud region;

3

lx: Dhuusomareeb

4

pd: (Dhuusa Mareeb)

5

ps: n0-loc

6

key: Dhuusomareeb

waa la naqliyay ✓

nickname-m red-lipped

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab, midab guduud ahi meela dhowra kaga jiro. 2. Waabberi.

waa la naqliyay ✓

m. n., pl. redness of the sky at dawn; red objects ~ things

waa la naqliyay ✓

1

de: redness of the sky at dawn; red objects ~ things Sg: guduud

2

lx: gudguduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n8-m-pl

5

key: gudguduud

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] reddish gray color (of camel)

waa la naqliyay ✓

1

de: reddish gray color (of camel)

2

lx: mayguduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-abs

5

key: mayguduud

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac lab, keli) geed cawsaad laga sameeyo rarada kana baxa buuraleyda.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel leh xammuuradda maryaha la gasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, hedig, keli) leel xammuuradda maryaha la gasho leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Guduud-ka)

2

1. Midab dhiigga u eg; midab casaan badan; dhiin.

3

2. (fardo) xamar.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Midab dhiigga u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Midab dhiigga u eg.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] red (color); brown; reddish-brown

waa la naqliyay ✓

marron.

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m reddish in color; golden cat

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) red (reedh) color ~ casaan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) midab dhiig ah; dhiin ah; mid ka mid ah midabbada oo ah casaanka ribta ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: red (color); brown; reddish-brown

2

lx: guduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m-abs

5

syn: casaan {C & S}

6

key: guduud

waa la naqliyay ✓

1

(Gargudub-ka)

2

Labada dhinac oo wax lee yihiin, isaga gudbid, ka mudbixid.

waa la naqliyay ✓

1

gargudub¹: m.l la-mid: gargudbid.

2

gargudub²: f.mg1 (-dbay, -dubtay, -dbi) Webi, haro, war iyo wixi lamida labadeeda dacal isaga gudbid.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] cross over, traverse, be on both sides

waa la naqliyay ✓

-ay/tay: (v) river crossing by swimming

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labada dhinac oo wax lee yihiin, isaga gudbid.

waa la naqliyay ✓

1

de: cross over, traverse, be on both sides (e.g., a bridge)

2

lx: gargudub

3

pd: (gargudbay)

4

ps: v1=cmp

5

key: gargudub

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-daa, -dayd) Qof wuxuu samaynayo aan ka fiirsan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

adj., [expression] thoughtless, impulsive, restless

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) 1. impulsive (impalsiv)-, restless (res-les); hyperactive (haay-per-aktiv) 2. unstable (an-isteey-bal)-, unsteady (an-istedhiy, capricious (kap-riishiyas), on a whim (wim)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof degdeg wax ku qabta.

waa la naqliyay ✓

1

de: thoughtless, impulsive, restless

2

initial: s

3

lx: salfudud

4

pd: (salfududaa)

5

ps: adj-expr

6

key: salfudud

waa la naqliyay ✓

m.l Midab lo'aad ah, bey guduud ku dhafanyahay. la-mid: beycas.

waa la naqliyay ✓

m.l Midab lo'aad ah, bey guduud ku dhafanyahay. la-mid: beycas.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: cirgaduud.

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] time before dawn ~ after sunset, when the sky is red

waa la naqliyay ✓

-da: (n) sunset glow; dusk (das-ki)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) labada waqti ee waaberiga iyo gabbaldhaca ee dhulku guduudan yahay. Cirguduudda sagal muuqday buu, ku cimro qaataaye. Dh: mood.

waa la naqliyay ✓

1

de: time before dawn ~ after sunset, when the sky is red {C & S}

2

lx: cirguduud

3

pd: (-da)

4

ps: n2-f-cmp

5

key: cirguduud

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg gargudub².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) labada dhinac webi iyo wax la mid ah, u kala tallaabid.

waa la naqliyay ✓

(Bari-gudud) N Heteropogon contortus (L) Roem. & Schult. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul midabka ciiddiisu cas tahay.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul midabka ciiddiisu cas tahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Ged-gudud) ? Indigofera schimperi Jaub. & Spach. Papilionaceae.

2

S, C Polygala sp. aff. P. erioptera DC. Polygalaceae.

waa la naqliyay ✓

(Ubah-gudud) N Indigofera intricata Boiss. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] reddish gray color of cattle ~ livestock

waa la naqliyay ✓

1

de: reddish gray color of cattle ~ livestock

2

lx: beeyguduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-col

5

key: beeyguduud

waa la naqliyay ✓

(Armo-gudud) S Limeum praetermissum Jeffery. Aizoaceae.

waa la naqliyay ✓

Terra Rosa

waa la naqliyay ✓

(Dighir-gudud) S, C Vignaunguiculata (L) Walp. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

(Hamir-gudud) S Ximenia americana L. Olicaceae.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: guluus.

waa la naqliyay ✓

m. n. button

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) button (baten) ~ badhan, guiuus —hogga gaiuuska: buttonhole

waa la naqliyay ✓

1

bw: guluus {C & S}

2

de: button

3

lx: galuus

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

syn: badhan

7

key: galuus

waa la naqliyay ✓

(Ghedud) S Ixora narcissodora K.Schum. Rubiaceae.

waa la naqliyay ✓

(fal) bixbixi oo kolba in gud. Lacag badan ayaa lagugu leeyahaye iska gudgud.

waa la naqliyay ✓

1

kaduud¹: m.l 1. Laalaabka saanta wejiga. 2. la-mid: kaduudid.

2

kaduud²: f.g1 (-day, -dday) Saanta wejiga laalaabid. la-mid: kuduud.

waa la naqliyay ✓

1

kaduud¹: m.l 1. Laalaabka saanta wejiga.

2

kaduud²: f.g1 (-day, -dday) Saanta wejiga laalaabid. m.f.dh, kaduudid. la-mid: kuduud.

waa la naqliyay ✓

v. crouch, sit in a crouched position

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) fadhi foolxun oo aan salka dhulka la saarine cagaha lagu joogo jilbahana la laabo. Dh: yoxoob, kuudud.

2

kaduud -ka: (magac, lab, keli) laalaabka saanta wejiga.

waa la naqliyay ✓

1

de: crouch, sit in a crouched position See also: kuduud

2

lx: kaduud

3

pd: (kaduuday)

4

ps: v1=intr

5

key: kaduud

waa la naqliyay ✓

1

kuduud¹: m.l la-mid: kaduudid.

2

kuduud²: f.g1 (-day, -dday) la-mid: kaduud².

waa la naqliyay ✓

m. n. crouch; anything crumpled, twisted, curled ~ squeezed

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) sit idly

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) midab casaan ah. Dh: guduud.

waa la naqliyay ✓

1

de: crouch; anything crumpled, twisted, curled ~ squeezed

2

lx: kuduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

see: kaduud

6

key: kuduud

waa la naqliyay ✓

f. n. border, boundary

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xad laba dal ama laba gobol u kala dhexeeya; daari laba meeliid kala xadaysa.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: border, boundary See also: xad

3

initial: x

4

lx: xuduud

5

pd: (-da)

6

ps: n1-f

7

key: xuduud

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhigaha xagga hore kaga xidhan dhigta kaynka ee ah lafdhabarta aqalka Soomaaliga. Afgudub baan ku adkeeyay kaynka. Wa: afgudubyo.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-uumay, -uuntay, -uumi) Geed iyo wixi lamida jirridda ka jarid.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Mayrada halka ay ka baxdo buruq macaan oo ku jirta oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

1

(Garruud-da)

2

1. Awrta waaweyn.

3

2. Dadka waayeellada ah; madax; qaafo.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. G. ah: awr xooggan oo rarooyo ah. 2. G. ah: qoryo adadag oo waaweyn. 3. Rag duqow ah oo garta qaada; madax; qaafo.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] old male camel ~ camels; old people, elders

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) awrta waaweyn ama dadka waayeelka ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: old male camel ~ camels; [fig.] old people, elders

2

lx: garruud

3

pd: (-da)

4

ps: n-f-col

5

key: garruud

waa la naqliyay ✓

1

guduudi¹: m.l Nooc ka mid ah masaggada, yaryar oo cas cas. la-mid: guduudshe.

2

guduudi²: f.g2 (-iyay, -isay) Wax guduud ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax guduud ka dhigid. m.f.dh, guduudin.

waa la naqliyay ✓

1

v. paint, dye, stain red ~ brown

2

guduudi m. n., (mass n.): inferior grain

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (n) paint red or color red

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) badar aan wanaagsanayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Guduuda-da)

2

Kalluun.

waa la naqliyay ✓

1

guduudo¹: m.dh Nooc kalluunka ka mid ah. la-mid: guduudow.

2

guduudo²: f.mg3 (-uutay, -uudatay) Wax midab guduudan yeeshay noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-uutay, -uudatay) Wax midab guduudan yeeshay noqosho. m.f.dh, guduudasho.

waa la naqliyay ✓

1

inch. v. become red, reddish ~ brown, brownish

2

guduudo [feminine] n. fish species

waa la naqliyay ✓

nickname-freddish

waa la naqliyay ✓

-guduutay /guduudatay: (v) redden (redan); become red

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh midab cas oo dhiin ah u dhalatay.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) noocyada kalluunka midkood.

waa la naqliyay ✓

1

(Lafduud-da)

2

Lafdhabar; xiriir.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: lafdhabar¹.

waa la naqliyay ✓

m. n. spine, spinal column

waa la naqliyay ✓

-ka / da: (n) backbone (baak-boon); spine (ispaayn); spinal column ~ lafdhabar-ta

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg lafdhabar. lafee: (fal) lafo ka dhig.

waa la naqliyay ✓

1

a: lafdhabar, lafta duudka

2

de: spinal column

3

lx: lafduud

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: lafduud

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) miid jilicsan oo macaan oo la muudsado. Waxan xaramka ka keenay timir malluud ah. Dh: miid.

2

malluud -da: (magac, dhedig, keli) geed ka mid ah geed dhexaadka oo geelu cuno oo jecelyahay xididkiisana wax lagu dabiibo. Malluudda ayaan wax ku daaweeyaa.

waa la naqliyay ✓

galguduud