gableyn

m.f.dh eeg gabbalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax weyn ama is haystay gabalgabal u jarid.

(Abley-da)

Qalab bir ka samaysan oo raggu dhexda ku xirto oo ku dagaallamo; toorrey; billaawe; (ama amley).

m.dh (-eeyo, m.dh) Billaawe weyn oo dhererkiisu yahay qiyaastii soddon sintimitir. la-mid: amley.

m.dh (-eeyo, m.dh) Billaawe weyn oo dhererkiisu yahay qiyaastii soddon sintimitir. la-mid: amley.

f. n. dagger

-da: (n) dagger (dhaager) ~ toorreey

-da: (magac, dhedig, keli) eeg ablay.

a: amley

de: dagger

lx: abley

pd: (-da Pl: ableeyo (/da))

ps: n2-f

key: abley

v. recite poetry, chant

-ga: (n) 1. poetic composition; poem (poo em); poetry (poo ye tari); verse (veers) maanso, gabey. 2. gabey -ey: (v) compose or sing (recite) a poem

de: recite poetry, chant

lx: gabey

pd: (gabeyey)

ps: v1=

see: gabay [v1= ~ n2-m]

key: gabey

/geybal/ (n) derbiga qaabka saddex-xagalka u dhisan oo fiintiisa saqafka ama tarniiga laga kala-rido.

m.f.dh eeg awlee.

m.dh Dad hub haysta.

m.dh Dad hub haysta.

-da: (magacwadareed) ciidanka intiisa sidata hubka ee aan waranlaha ahayn. Rag dabley ah ayaa lagu arkay duleedka reerka.

dabley -da: (magacwadareed) askar ciidan ah oo derejadoodu tahay dable illaa laba'alifle. Siyaad waa sarkaal hurin dabley ah hoggaamiya.

dabley -da: (magac, dhedig, keli) jirrida geedka dacartu marka uu qalalo oo dabka si dhaqso ah u qabsan karo. Dabley innoo soo gura iyadaa dabka qabsan oge.

(Gablan-ka)

Qof gaboobey ama dhintay isagoo aan carruuri u dhalan; aan carruur dhaxasha lahayn ama aan ka tegin.

gablan¹: m.l.kh Qof gaboobay oo aan carruur lahayn. la-mid: goblan¹.

gablan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) 1. Qof carruurtii ka le'atay noqosho. 2. Qof gaboobay oo aan carruur lahayn noqosho. la-mid: goblan².

gablan¹: m.l.kh Qof gaboobay oo aan carruur lahayn. la-mid: goblan.

gablan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) 1. Qof carruurtii ka le'atay noqosho. 2. Qof gaboobay oo aan carruur lahayn noqosho. m.f.dh, gablamid. la-mid: goblan.

m. n. childless person; state of being without issue

gablan: v. be childless; die without issue

-ah: (adj) 1. childless (jaaydh les); without offspring, progeny or issue. 2. without sons, have no baby son. Ex: nin gablan ah; a childless man or a man without son

-ka: (magac, lab, keli) qofka aan ubad lahayn; da' weyni iyo ubadla'aan.

f.mg2 (-leeyay, -leysay) Socod cagajiid ah oo aan qasad lahayn samayn.

(fal) si aan miisaaneyn u soco.

(Galayn-ta)

1. Gal u yeelid; dahaar u samayn.

2. (cayaar: shax, kd.) gal geyn.

m.f.dh eeg galee.

-ta: (n) envelopment (enva-loop ment)-, the act of covering or encasing

-ta: (magac, dhedig, keli) waraaq, kitaab ama wax kale, gal u yeelid; meel la geliyo u samayn. Golxadka galaynta ayaa lagu sidan karaa.

(Galley-da)

Geed la abuuro oo dhala badar waxtar weyn leh: dadka iyo duunyadaa cuna; waxaa kaloo laga sameeya saliid la cuno oo wanaagsan, qaarkeedna laga dhigo, dawo, saabbuun, khal, nacnac, xabko, asal iyo ranji, cadar udgoon, waxyaalo qaraxda, kd.; geedku bal taagan oo caleemo dheerdheer iyo sabuul iniino badan oo sarac sarac ahi ku yaalliin buu lee yahay; arabbikhi.

m.dh Geed ka mid ah dalagga la beerto oo leh caleemo balballaaran, dhaadheerna, wuxuuna dhalaa iniino badar oo la cuno lagana miiro saliid; arabbikhi.

m.dh Geed ka mid ah dalagga la beerto oo leh caleemo balballaaran, dhaadheerna, wuxuuna dhalaa iniino badar oo la cuno lagana miiro saliid; arabbikhi.

/gaali/ (n) jikada markabka

-da: (n) maize (meeys); corn (koon) ~ gallay, arab-bikhi

-da: (magac, dhedig, keli) midho sida masaggada loo beerto oo ka baxda meelaha biyaha badan leh oo xasiid la dubto leh. Dh: arabakhi, arabikhi, garraax, bokolli.

m.dh (-layaal, m.l/dh) (c.nafl) Dir ka mid ah faylam hoosaadka siliyofaara; xubnaha dirkana noloshooda oo dhan waxay leeyihiin gan.

m.dh (-layaal, m.l/dh) (c.nafl) Dir ka mid ah faylam hoosaadka siliyofaara; xubnaha dirkana noloshooda oo dhan waxay leeyihiin gan.

-da: (magac, dhedig, keli) cidda garta lagu sheeganayo oo oggol, laakiin aan garawshiiyo laga hayn.

-ka: (n) night (naayt) ~ habeen,cawo

m.dh la-mid: qubeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) biyo iyo wax la mid ah ku qubeyn.

m.f.dh eeg qalee. la-mid: qaleys.

-ta: (magac, dhedig, keli) samaynta sanqarta 'bab' oo tilmaamaysa wax xoog iyo dhakhso wax kale loogu dhuftay, iskana soo daba noqday. Ma ul buu derbiga la dhacayaa, bablayntu waa maxay?

(Dabweyn-ta)

1. Dabka lagu dagaallamo kiisa waaweyn oo culculus.

2. Colka dabka jaadkaas ah haysta oo ku dagaallama.

m.dh 1. Hub culus oo lagu dagaalamo. 2. Col hub culus ku dagaalama. la-mid: debweyn.

f. n., [collective], [compound] heavy artillery

-ta: (magac, dhedig, keli) ciidanka goobta madaafiicda. Dabwaynta ayaan ka mid ahay.

dabweyn -ta: (magac, dhedig, keli) hub culus oo lagu dagaallamo. Dh: debweyn.

de: heavy artillery

lx: dabweyn

pd: (-ta)

ps: n0-f-col-cmp

key: dabweyn

(Fahleyn-ta)

Si fahle ah u socosho.

m.f.dh eeg fahlee. la-mid: fahleys.

-ta: (magac, dhedig, keli) furmid oo kolba furmid, iyada oo codka 'fal' lagu celcelinayo.

(Gaafayn-ta)

Diinta Muslinka ka saarid; gaal ka dhigid.

m.f.dh eeg gaalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) gaal ka dhigid; diinta Islaamka ka saarid; qof muslim ah gaal ku sheegid.

-ta: (magac, dhedig, keli) dabasocodka boholyowgu ku jiro oo lala naqastuuro. Sidii giir lo'aad oo ilmaha laga unuungooyey, oo loo sido gandaalkiisii bay daba gahlaysaaye.

(Garweyn-ta)

Qalab bir ah oo leh daab iyo labo af (af fiiqan iyo af wax gooya) oo dhulka lagu qodo wixii adagna lagu jebiyo.

m.dh (-nno, m.dh) Qalab bir ah oo af fiiqan iyo af ballaaran leh oo dhexda daab qori ah ku leh oo dhulka lagu qodo.

m.dh (-nno, m.dh) Qalab bir ah oo af fiiqan iyo af ballaaran leh oo dhexda daab qori ah ku leh oo dhulka lagu qodo.

m. n. pickaxe

-ta: (n) a tool for breaking hard surfaces; pick (pik)-, pickaxe (pikaakis)

-ta: (magac, dhedig, keli) qalab bir ah oo af fiigan iyo af ballaadhan leh oo dhexda daab qori ah ku leh oo dhulka lagu qodo.

de: pickaxe

lx: garweyn

pd: (-ta)

ps: n2-m

key: garweyn

m.f.dh eeg geelee. la-mid: geeleeyo.

(Gucleyn-ta)

Xusulduubid; rucleyn.

m.f.dh eeg guclee. la-mid: gucleys.

m.dh la-mid: jimleyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax badan isku darid. Dh: jimleyn.

m.f.dh eeg jawlee.

m.f.dh eeg maqlee.

-ta: (magac, dhedig, keli) maqle ku shiilid; daawe saarid. Maqleynta ha ku illoobin baastada aad shaaxidinayso. Dh: daawayn.

m.dh la-mid: qaaliyeyn.

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof islaweyni badan ahaansho.

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof islaweyni badan ahaansho. m.f.dh, qabweynaan.

Comp. adj., (ie. n., adj.): arrogant, coceited

-aa: (adj) proud (parawdh), overbearing (o-ver-beer-ing), arrogant (aara-gont)

(tilmaame) eeg qabwayn.

de: arrogant, coceited

lx: qabweyn

ps: adj-cmp

key: qabweyn

m.f.dh eeg qiblee.

-ta: (n) taking care of children or a child during the early stages of life; raising; educating (eji-keey-ting) ~ barbaarin

(Rablayn-ta)

Si rable ah, u boodboodid.

m.f.dh eeg rablee. la-mid: rable (1).

-ta: (magac, dhedig, keli) kolba dhan u rabbaasid. Rablayn buu kaga baxay guriga.

rablayn -ta: (magac, dhedig, keli) shax si aan laguu cunin meel xidhan ku warwareegid. Shaxdu rablaynta kuma fiicna. Dh: rabliyid.

rablayn -ta: (magac, dhedig, keli) timo rable u xidhid oo inba dhan far weyn uga dhigid. Ha u xamrine rablayn u samee yarta.

m.dh la-mid: raqleyn.

(Raqleyn-ta)

(fardo) orod raqle ah, ordid; saqleyn.

m.f.dh eeg raqlee. la-mid: ragleyn.

(Saqleyn-ta)

Orod saqle ah, ordid.

m.f.dh eeg saqlee.

-ta: (magac, dhedig, keli) orod saqle ah, oridid.

to lob in

m.f.dh eeg gabgablee.

-ta: (magac, dhedig, keli) hawl aan horay loo qaban, oo si degdeg ah lagu boobsiinayo.

m.f.dh eeg galaclee.

m.dh Neef ishkin ah oo rimay la'aan ku dhaafay da'dii ay rimi lahayd.