gabal — Macnaha & Turjumaada

1

(Gabal-ka)

2

Wax weyn ama is haysta qaarkii; cad; jab; qayb; in; jeex; (ama gobol).

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: gobol.

waa la naqliyay ✓

m.l Qayb, jab. la-mid: gobol.

waa la naqliyay ✓

m. n. portion, piece, part, section, division; province

waa la naqliyay ✓

name-m piece; small; part

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) piece (piis); segment (segment); portion (poor shen) cad, jeex, qayb, gobol

waa la naqliyay ✓

1

Pezzo

2

Piece

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) walax ama qayb wax ka mid ah. Furunka gabal ii jebi.

waa la naqliyay ✓

1

de: portion, piece, part, section, division; province

2

lx: gabal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: gobol

6

key: gabal

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gabbal-ka) Qorrax, cadceed, dhalco, libdho, qundhac.

2

2. (Gabba-sha) Gaashi yar oo meel ku taal; bar.

waa la naqliyay ✓

1

gabbal¹: m.l Qorrax sii dhaceysa.

2

gabbal²: m.dh (-lo, m.l) Bar oo ku taal neef xoola ah oogadiisa.

waa la naqliyay ✓

m.l Qorrax sii dhaceysa.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. daylight

2

gabbal [feminine] n. spot, circular mark

waa la naqliyay ✓

name-m sun; daylight; sun-rays; spot, circular mark as a birthmark. Syn: Cadceed, Qorrax

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) afternoon. Ex: gabbal dhac; late afternoon

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) mileyga uu habeenku soo galaayo. Lughaya ayuu gabbalku noogu dhacay. Dh: maqrib.

2

gabbal -sha: (magac, dhedig, keli) bar cad oo idaha badhkood dhakada ay ku leeyihiin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gaal-ka) a) Qof aan Muslin ahayn oo siiba midabkiisu cad yahay. b) Qof aan jimic lahayn oo cidna u turin; tiirri. c) Geel (waxaa badanaa lagu dabakaraa ereyo kale sida haruubgaal, xeryaggaal, afaggaal, ...).

2

2. (Gaa-sha) Tab, ged, dabci.

waa la naqliyay ✓

1

gaal¹: m.l (-lo, m.dh) 1. Nin aan muslin ahayn. 2. Nin aan raxmad lahayn. 3. la-mid: faranji. 4. la-mid: ceelgeel: Ceel biyo badan oo aan dhano la hayn; ceelgaal. 5. la-mid: geel (haruubgaal, xeryagaal iyo wixi lamida).

2

gaal²: m.dh 1. Haweeney aan muslin ahayn. 2. Haweeney aan raxmad lahayn; gaalad. 3. Hab; dabeecad.

waa la naqliyay ✓

1

gaal¹: m.l (-lo, m.dh) 1. Nin aan Muslin ahayn. 2. Nin aan raxmad lahayn. 3. la-mid: faranji. 4. Ceel biyo badan oo aan dhano la hayn; ceelgaal. 5. la-mid: geel (haruubgaal, ceelgaal, xeryagaal iyo wixi lamida).

2

gaal²: m.dh 1. Haweeney aan Muslin ahayn. 2. Haweeney aan raxmad lahayn; gaalad. 3. Hab; dabeecad.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. non-Muslim, infidel; white man, European; cruel person

2

gaal [feminine] n. female infidel; European woman

3

gaal [feminine] n., [collective] disposition, nature, character

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. gaalo-da] 1. an unbeliever with respect to Islamic religion; non-Muslim. 2. white person especially European. 3. gaalo madow: (expression) non-Muslim black person. Gaasha: (n) unbeliever female, especially Islamic religion

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aanan diinta islaamka haysan. Gaal dil gartiisana sii. Li: Islaam, Muslim.

waa la naqliyay ✓

کافر

waa la naqliyay ✓

1

gabac¹: m.l Hodmid meel ama wax hodmo.

2

gabac²: f.g1 (-cay, -cday) Hawl, arrin iyo wixi lamida hodid.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaban-ka, Gaban-ta)

2

Aan fil weyneyn; aan buurreyn; yar; (ama gibin).

waa la naqliyay ✓

1

gaban¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Inan yar. 2. Deero yar oo lab ah. 3. G. ah: wax tiro yar. la-mid: gibin¹, gifin¹.

2

gaban²: m.dh (-bno, m.l) 1. Gabar yar. 2. Deero yar oo dheddig. la-mid: gibin², gifin².

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Inan yar. 2. Deero yar oo lab ah. 3. G. ah: wax tiro yar. la-mid: gibin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. small (amount ~ child), young, little (thing ~ male)

2

gaban [feminine] n. small (amount ~ child), young, little (female)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) deero yar oo lab.

2

gaban -ka: (magac, lab, keli) wax tiro yar.

3

gaban -ka: (magac, lab, keli) wiil yar; ilmo yar; inan yar. Dh: kuray.

4

gaban-ka: (magac, lab, keli) nin geesi ah; nin fariid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Gabar-ta; Gabadha)

2

(koox; gabdho) qof dumar ah oo da' yar, aan weli la guursan; inan; (ama geber, gabadh).

waa la naqliyay ✓

1

gabar¹: m.l Midab madow oo iduhu dhabarka ku yeeshaan.

2

gabar²: m.dh (-bdho, m.l) 1. Haweyney aan weli la guursan; inan. 2. Cadrad. la-mid: geber, gabadh.

waa la naqliyay ✓

lg1 (-bray, -bartay; -bri) 1. (f.g) Cid wax khayaanid. 2. (f.lg) Wax badan meel isugu keenid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bdho, m.l) 1. Haweyney aan weli la guursan; inan. 2. Cadrad. la-mid: gabadh.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. girl, daughter; maiden, virgin

2

gabar v. pay in part; defraud

waa la naqliyay ✓

name-m defraud, pay in part

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [Pl. gabdho-ha] girl (geerel) inan

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg gabadh.

waa la naqliyay ✓

فَتَاة، بِئْت

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Nooc warmaha waaweyn ka mid ah. 2. Hanti.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) da' weynaw; waayo badan jir.

2

gabaw -ga: (magac, lab, keli) da' weyni; waayo badan jiritaan. Hadday geerudu ku dayso gabaw baanan ku daynayn. Dh: duqaw.

waa la naqliyay ✓

1

gabax¹: m.l.kh Meel bannaan oo dabayl iyo dhaxan badan.

2

gabax²: f.mg1 (-xay, -xday) Si tartiib ah oo aan biyo dhig lahayn u di'id (roob).

waa la naqliyay ✓

m. n. open empty place; low and flat area

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid duqoobay oo da' aawadeed, la dhacay.

2

gabax -da: (magac, dhedig, keli) meel abaar ah oo aanan dhir iyo cawstoona lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

cf: gabaahiir

2

de: open empty place; low and flat area

3

lx: gabax

4

pd: (-a)

5

ps: n0-m

6

key: gabax

waa la naqliyay ✓

1

(Gabay-ga)

2

Tixo la tirsho oo ka kooban ereyo iyo xuruuf qiyaasan oo tirsan oo xaraf ku dhisan; wuxuu lee yahay tixo is wada dherer le'eg iyo ereyo xulanti ah oo midba la gesho meel uu ku habboon yahay; qaarkood waxay lee yihiin dhawaaqyo iyo yeer isu eg'eg oo tixaha xubno looga dhigo oo lagu dhex googgooyo si ay u yeeshaan luuq iyo dhicitaan laysla hela hayo, muusikana ku dhafan tahay, oo dhabaqa iyo deelqaafka ka ilaaliya. Gabaygu, sida maansada xubneheeda kale (geeraar, jiifto, kd.), wuxuu ka hadlaa wax kastoo qofka laabtiisa ku soo dhaca, wuxuuna lee yahay saamays daran oo kan hadalka kale ka xoog weyn; waa laga luuqiyaa.

waa la naqliyay ✓

1

gabay¹: m.l (-yo, m.dh) Nooc maansada ka mid ah oo leh qaafiyad, luuq iyo wixi lamida oo aan muusig loo tumin.

2

gabay²: f.mg1 (-byay, -bayday; -byi) Gabay tirin.

waa la naqliyay ✓

1

gabay¹: m.l (-yo, m.dh) Nooc maansada ka mid ah oo leh qaafiyad, luuq iyo wixi lamida oo aan muusig loo tumin.

2

gabay²: f.mg1 (-byay, -bayday; -byi) Gabay tirin. m.f.dh, gabyid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. poem form (long classical Somali epic poetry)

2

gabay v. recite a poem, chant poetry

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) poetic composition; poem (pooem); poetry (powyetari) ~ maanso, gabey, shicir

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hadal taxan oo macno miisaan fiican leh dheh; gabay tiri oo samee. Xaaladda la joogo ka gabay.

2

gabay -ga: (magac, lab, keli) qayb suugaanta ka mid ah oo leh qaafiyad iyo miisaan u gaar ah. Waxa uu gabaygu leeyahay macno iyo duluc uu ku qotomo.

waa la naqliyay ✓

مَنظُومَة، قَصِيدَة، قصيد

waa la naqliyay ✓

1

(Gacal-ka)

2

Qof gacalo loo qabo oo la jecel yahay; xigto ama sokeeye ah; gacaliye; gacalle.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Jacayl cid loo hayo. 2. Saaxiibtinnimo, qaraabannimo, iyo wixi lamida oo cid ka dhexeysa.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Jacayl cid loo hayo. 2. Saaxiibtinnimo, qaraabannimo, iyo wixi lamida oo cid ka dhexeysa.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] beloved person, dear one; male kin ~ relatives

waa la naqliyay ✓

name-m beloved person, a dear one; darling, friend. Syn: Gacaliye

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) 1. kind (kaayndh); kind-hearted (kaayndh-har-tidh); benign (be-naayn); Showing sympathy or understanding. 2. related by kinship: relative (rela-tiv)

waa la naqliyay ✓

ama Gacaliye, magac loo baxsho wiil la jecelyahay oo qaali ah.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dadka xaaska aad qabto ay isku dhow yihiin; ooridaadu reerka ay ka soo jeeddo. Li: xigaal, tol.

waa la naqliyay ✓

1

de: beloved person, dear one; male kin ~ relatives

2

lx: gacal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: gacal

waa la naqliyay ✓

v. retain, preserve

waa la naqliyay ✓

1

de: retain, preserve

2

lx: habal

3

pd: (habalay)

4

ps: v1=

5

key: habal

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed gaab xayramadka u eg oo jiilaalkii caleenta daadiya.

waa la naqliyay ✓

1

1. Midab ka koobma toddobada midab, oo ifka qorraxda, wadajirkooda; midabka caanaha iyo barafka.

2

2. (Cad-ka) a) Wax weyn go'i; gabal; xoogaa; in yar. b) Hilib.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhagax-a)

2

Cad ama gabal yar oo ciid isku dhegtey oo adkaatay ah; shiid; dhadhaab; med; cal; quruurux.

waa la naqliyay ✓

1

(Go'-a)

2

1. Wax labo cad ama ka badan u kala go'ay midkood; cad: jeex; gabal; qaar.

3

2. Maro labo qeyd ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Gobol-ka)

2

1. Qaybaha dal u qaybsan yahay middood.

3

2. Gabal, qaar, cad, jeex.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Jaan-ka) a) Caano dhanaan; jinaw. b) Ciid dhano ah. c) (') Uuman aan la arkayn; jinni.

2

2. (Jaan-ta) a) Kob wareegsan. b) Cad harag ah oo qaab gaar ah leh (sida jaamaha kabaha). c) Waraaq ama wax la mid ah oo wax la qaban doono jaangooyadood ku qoran tahay. d) Cad; kar; gabal.

waa la naqliyay ✓

1

(Jab-ka)

2

1. Wax dhan cad ka jabay; in; cad; qayb; gabal; qaar.

3

2. Dhul go'ay gebiga dheer oo ka samaysma; biyadhac; jar.

4

3. Guuldarro.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Kar-ka) a) Aburka kulaylku biyaha iyo wixii la mid ah, ka soo saaro. b) Cad wax lagu karo.

2

2. (Kar-ta) Gabal yar oo harag ah ama xaashi adag ama wax kale oo la mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Qayb-ta)

2

1. Wax dhawr meelood laga dhigay, meeshood; in; qaar; jab; gabal.

3

2. Qaybinta lafteeda.

waa la naqliyay ✓

1

(Qobtol-ka)

2

Heeryada awrta jaad kamid ah oo ka samaysan cadad ama gaballo korka iska saarsaaran oo isku tolan; abjed.

waa la naqliyay ✓

1

(Qobtolid-da)

2

Labo cad ama gabal, sida qobtolka, isku kor tolid.

waa la naqliyay ✓

1

(Shadfad-da)

2

1. Galka timirta lagu guro oo maran.

3

2. Gabal ama cad yar oo maro ama wax u eg ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Gabal yar, fidsan, wareegsan oo dahab, qalin, maar iyo wixi lamida middood ka samaysan oo astaan ama hadal inta lagu qoro abaalgud ahaan lo baxsho.

waa la naqliyay ✓

1

cad¹: m.l 1. Midabka caanaha, nuuradda iyo wixi lamida ee soo celiya ilayska qorraxda. 2. Wax bayaan ah oo aan shaki ku jirin.

2

cad²: f.mg4 (-ddaa, -ddayd; -cadcad) 1. Wax cad ahaansho. 2. Wax bayaan ah oo aan shaki ku jirin ahaansho. 3. Waa ka caddahay: waa liitaa.

3

cąd: m.l (-dad, m.l) 1. Gabal hilib ah. 2. C. ah: in maro, dhul, xaashi iyo wixi lamida ah. 3. C. ah: qof gaboobay oo aan waxba qaban karin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-deeyay, -deysay) Wax gaballo yaryar ka dhigid. la-mid: cadadee.

waa la naqliyay ✓

1

faashad¹: m.dh (-do, m.l) Gabal dhar oo cad oo lagu duubo meelaha dhaawacan ee jirka.

2

faashad²: m.f.dh eeg faasho.

waa la naqliyay ✓

1

go'¹: m.l (-'yaal, m.l/dh) 1. Maro aan afka isaga tolnayn oo raggu xirto ama huwado. 2. Gabal; cad.

2

go'²: f.mg1 (-'ay, -'day) 1. Wax meel ka jarmid. 2. Dhimasho. 3. Wax wada jiray qaar, goonni uga soocmid. 4. U g.: niyadda wada siin. 5. Biyo iyo wixi lamida meel ka dhammmaansho. 5. Caano baqid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Qayb, cad. 2. Qaybaha dal u qaybsan yahay middood. la-mid: gabal.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Gabal maro ah. 2. Galka barkinta. 3. la-mid: harqasho.

waa la naqliyay ✓

1

jąan: m.l Uun rooxaan ah oo aan aadamuhu arki karin; jinni.

2

jaan¹: m.l 1. Caano geel oo aad u dhanaan. 2. Biyo kharaar oo dhano ah. 3. Ciid dhanaan; carro seel. 4. Caws aan loo baahnayn oo dalagga la soo baxa.

3

jaan²: m.dh (-aamo, m.l) 1. Cad yar oo saan ah oo loo jaray qaab kabeed. 2. Meel bannaan. 3. Gabal yar oo shay ah. 4. Kab dhammaatay. 5. Naqshad farsamo. 6. (muus.) Ridmada sacabka iyo lugaha laga sameeyo marka ciyaaraha hiddaha iyo dhaqanka la ciyaarayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) (jooloji) Gabal dhul ah oo ay ku wareegsanyihiin biyo, gabalkaasi dhulka ah wuxuu ku dhexyaal badweyn, bad, haro, ama webi. la-mid: jasiiro.

waa la naqliyay ✓

m.l Roob biyo yar oo aan biyo dhig lahayn, muddo dheerna da'a.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-alay, -ashay) Cabsi la gariirid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-alay, -ashay) Cabsi la gariirid. m.f.dh, balbalid.

waa la naqliyay ✓

v. be afraid ~ frightened, tremble with fear

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ku ~» biyo meel ku rushee. ku balbal biyaha daaradda. Dh: rush, bilbil.

2

balbal -ka: (magac, lab, keli) ololka cas ee dabku dhaliyo kolka la shido. Balbalka dabka ka baxaya ha ku guban. Dh: olol, belbel.

3

balbal -ka: (magac, lab, keli) naaxitaan iyo cayilid. Badhi weyn haddaad weydo, boorow barqani maysid, aniguna balbali maayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: be afraid ~ frightened, tremble with fear

2

lx: balbal

3

pd: (balbalay)

4

ps: v1=intr

5

key: balbal

waa la naqliyay ✓

cabale, n.f. - Koox sir siyaasadeed haysa.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabaa-sha)

2

Biyaha dhexdooda oo sida kalluunka loo dhex marmaro, iyadoo aan waxba la haysan lana cuskanayn, cagahana aan dhulka lagu hayn; (ama dabbaal).

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhaqdhaqaaq habaysan oo ay nafleydu sameyso markay biyo ku dhex jiraan si aayan ugu hafan. la-mid: dabbaal².

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhaqdhaqaaq habaysan oo ay nafleydu sameyso markay biyo ku dhex jiraan si aayan ugu hafan. la-mid: dabbaal².

waa la naqliyay ✓

f. n. swimming

waa la naqliyay ✓

-dabaasha: (n) swimming (iswi-ming); swim (iswim). Ex: dabaal ma taqaan? do you know how to swim?

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) biyaha oo la dul sabbeeyo iyaga oo aan dhulkana la gaadhayn.

waa la naqliyay ✓

1

a: dabbaal

2

de: swimming

3

lx: dabaal

4

pd: (/sha)

5

ps: n1-f, n2-f

6

key: dabaal

waa la naqliyay ✓

سياحة

waa la naqliyay ✓

1

(Dabay-sha)

2

Layr ama neecaw xoog leh oo dhabanaysa; xanfar.

waa la naqliyay ✓

1

dabayl¹: m.dh (-lo, m.l) 1. Hawo xoog leh oo dhan u socota. 2. Xanfar; siigo. 3. Rooxaan ama jinniyo la aaminsanyahay in dadka ay marto ku reebto suuxdin ama xubinno qallal. 4. Dhanka dabayshu ka socoto. 5. la-mid: dabeyl.

2

dabayl²: m.dh (-lo, m.l) (c.cimi.) Mawjad hawo, oo xoog ugu socota jiho kasta, oo badanaa la moodo inay barbaro la tahay oogada dhulka.

waa la naqliyay ✓