gaasayn

-ta: (magac, dhedig, keli) dhunkasho iyo salaaxid. Baashayntu ubadka way barbaarisaa.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka aad cid kula dagaallantid kab dacas ah. Dh: kabayn.

m.f.dh eeg gaabbee.

-ta: (magac, dheddig, keli) si aayar ah u socosho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof meel ama hanti ilaalin oo daranyada ka dhabid.

(Gaashaan-ka)

Qalab lagu dagaallamo oo wareegsan: wuxuu ka samaysan yahay bir ama harag adag ama wax kale, oo inta gacanta lagu qabsado, riddada iyo nabarrada tuuryada ah laysaga dhigo oo lagaga gabbado.

m.l (-nno/-ammo, m.dh) Qalab bir ama harag adag ah, oo looga gabbado riddada warmaha, fallaaraha iyo wixi lamida.

m.l (-nno/-ammo, m.dh) Qalab bir ama harag adag ah, oo looga gabbado riddada warmaha, fallaaraha iyo wixi lamida.

v. shield, defend

gaashaan m. n. shield; full-back (football)

nickname; name-m shield, defense. Cf: Harti

-ka: (n) shield (shiildh), armor (aar mar), also armour, bulwark (buulweerk)

magaca wiil lagu metalay gaashaan oo ah wax hubka la iska dhigo. Waxa loola jeedaa in uu noqdo geesi aan dhiniciisa cadaw ka soo dhacin. Waxa kale oo ay hooyadu u bixisaa wiil ay kaga gaashaamatay in reerkeega la dhaxalwareejiyo ka dib kolkii uu saygeegii geeriyooday wiilal hore na aanay lahayn.

-ka: (magac, lab, keli) qalab wareegsan oo warmaha, leebabka iyo dhagaxda la iskaga dhigo oo bir ama saan adag ka samaysan oo dhexda ku leh meel gacanta la geliyo oo la qabsado.

Qalabka muraayadaha aragtida gudbiya leh ee lagaga gaashaanto iftiinka indhadaraandarka ah ee wax alxamidda ka dhasha.

-ta: (magac, dhedig, keli) timo, kala soorid oo gadaf u yeelid. Dh: mulukayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) hal marqid; hal marqid; neefka oo naasaha wax lagaga duubo si aanan loo jiqin.

m.f.dh eeg maansee.

(Maashayn-ta)

Hafin.

m.l eeg maashee. la-mid: maashays.

-ta: (n) act of drowning someone into the water ~ hafin

-ta: (magac, dhedig, keli) wanaag iyo khayr wada gaadhsiin oo caamyeelid. Dh: nicmayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) si nacasnimo u socosho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof ugaas ka dhigid, qof ugaasnimo u caleemasaarid.

m.f.dh eeg ugaaree.

-ta: (magac, dhedig, keli) ugaadh ka yeelid

(Ugaaseyn-ta)

Ugaas ka dhigid.

m.f.dh eeg ugaasee.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof ugaas ka dhigid, qof ugaasnimo u caleemasaarid.

-ta: (magac, dhedig, keli) «ku ka dudduucid; waastays.

La xabaalay; la duugey.

aasan¹: f.mg1 (-smay, -sanaty; -smi) Wax cidi aastay noqosho.

aasan²: f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la aasay ahaansho.

aasan¹: f.mg1 (-smay, -sanaty; -smi) Wax cidi aastay noqosho. m.f.dh, aasmid.

aasan²: f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la aasay ahaansho. m.f.dh, aasnaan.

der. [adjective] buried

aasan [inchoative] v. be buried, get buried

-aa: (adj) buried (beeridh); placed in the ground ~ xabaalan ama duugan

(fal) qof ama wax aasan noqo. Waxaan idhi aasan, ninkii inkiraaya, adduunka dhibtiisa.

aasan: (tilmaame) qof ama wax dhulka loo qoday oo la xabaalay ahaan. Waxa aan hellay dad meel mid ah ku aasan. Dh: xabaalan, duugan.

(Aabayn-ta)

1. Tixgelin; aabayeelid; daryeelid.

2. (weel) xoolayn.

m.f.dh eeg aabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) aabbayeelid iyo tixgelin. Aabbaynta waalidku waa axsaan loo aayo.

aabayn-ta: (magac, dhedig, keli) samo iyo wanaag abaabulid oo wanaajin. Umuurtii aad leedahay ninkii, kuu aabaynaaya. Dh: habayn.

m.dh eeg aafee. la-mid: aafeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, xanuun, xumaan ama dhibaato qabadsiin. Neefka cadhada leh gaar baa loo qoolaa si aanu xoolaha kale u aafayn. Dh: ibtilayn.

(Aanayn-ta)

Aano ku raadin ama darteed wax ku yeelid.

m.f.dh eeg aanee.

-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» fal cid kale u tiirinta, si loo muujiyo in uu sababtiisa lahaa. Aanaynta gabay fidnadeed oo aanay lahayn Caasha, waa xadgudub loo gaystay xuquuqda qoraalka.

m.f.dh eeg aqsee. la-mid: asqayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof aad u oomman ka dhigid.

aqsayn -ta: (magac, dhedig, keli) qof jahadu ka lunsan tahay, ka dhigid.

aqsayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof wareeray ka dhigid. Dh: asqayn.

(Casayn-ta)

Casaan ka dhigid; midab cas u yeelid.

m.f.dh eeg casee.

-ta: (magac, dhedig, keli) kabo iyo wax la mid ah, baalashayn; baalash marin. Dh: baalashayn.

casayn-ta: (magac, dhedig, keli) walax, midab cas u yeelid.

Gaab ah; aan dheerayn.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax aan joog dheer lahayn ahaansho.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax aan joog dheer lahayn ahaansho. m.f.dh, gaabnaan.

der. [adjective] short, small

-aa: (adj) short (shoorty, not long, not tall, —ka gaabaan: shorter (shoorter) —ugu gaaban: shortest (shoor test)

(tilmaame) wax gaabni hayso, aanan dheerayn; mid aan wax badan dhulka ka sarraynin. Nin gaaban geed ciil. Li: dheer.

de: short, small Opp: dheer

lx: gaaban

pd: (gaabnaa Pl: gaagaaban, gaaggaaban)

ps: adj-der

key: gaaban

f.mg4 (-fnaa, -fnayd) 1. Wax diyaar ah ahaansho. 2. Midab gaar ah yeelasho (neef geel ah).

der. [adjective] ready, prepared, willing, disposed to

nickname; name-f ready, prepared, willing, predisposed. Syn: Gaafane, Gaafow

magac loo baxsho gabadh socodkeega la dareemay in ay tahay qof soo jeedda oo digtoon.

(tilmaame) geel midab guduudan leh.

de: ready, prepared, willing, disposed to

lx: gaafan

pd: (gaafnaa)

ps: adj-der

key: gaafan

(Gaatan-ka)

Socod aayar la socona hayo iyadoo la dhuukina hayo oo lugaha hadba mid aayar la qaada hayo; socod aayar ah oo wax lagu gaada hayo.

gaatan¹: m.l 1. Socod dhukis ah oo wax lagu gaadayo (nafley). 2. la-mid: gaatamid.

gaatan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Dhukin iyada oo wax la gaadayo.

gaatan¹: m.l Socod dhukis ah oo wax lagu gaadayo (nafley).

gaatan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Dhukin iyada oo wax la gaadayo. m.f.dh, gaatamid.

v. stalk; tiptoe ~ creep up on

-gaatamay / gaatantay: (v) walk stealthily (isteelthili)-, tiptoe (tip-toow)

(fal) si aanan la dareemin u soco; aayar u soco. Dh: dhuudhuuqso.

gaatan-ka: (magac, lab, keli) aayar u socosho. Dh: gaatamid.

bw: dhuuki

de: stalk; tiptoe ~ creep up on

lx: gaatan

nt: gaatan (ka) [vn2-m]

pd: (gaatamay)

ps: v1=

key: gaatan

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax gaf sameeyey ahaansho.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax gaf sameeyey ahaansho. m.f.dh, gafsanaan.

(tilmaame) aan wada gaadhin oo in dhexda kaga go'a. Lacagtu dadka kale way gaadhee saddex qof ayay gafsantahay.

(Galayn-ta)

1. Gal u yeelid; dahaar u samayn.

2. (cayaar: shax, kd.) gal geyn.

m.f.dh eeg galee.

-ta: (n) envelopment (enva-loop ment)-, the act of covering or encasing

-ta: (magac, dhedig, keli) waraaq, kitaab ama wax kale, gal u yeelid; meel la geliyo u samayn. Golxadka galaynta ayaa lagu sidan karaa.

-da: (magac, dhedig, kei) xigga marka laga shaqeeyo ama la xigo inta miiqyada la nadiifiyay ah ee xadhkaha laga sooho. Maasay aan wadhaf ka sameeyo ii keen. Dh: masay

(Masayn-ta)

Mase ka dhigid; simid.

-ka: (magac, laab, keli) dibi laboodhedig ah.

masayn -ta: (magac, dhedig, keli) wax siman oo isku mid ama is le'eg ah ka dhigid. Dh: simid maseyn, misayn.

(Rasayn-ta)

Raso ka dhigid; is kor saarsaarid; taallayn.

m.f.dh eeg rasee. la-mid: rasays.

-ta: (magac, dhedig, keli) si habaysan isku dul dhigdhigid.

(Tasayn-ta)

Tixgelin iyo qaddarin la'aan; waxaan jirin ka dhigid; liidid; sheelid; qarin.

m.f.dh eeg tasee.

-ta: (magac, dhedig, keli) tixgelin iyo qaddarin la'aan ama waxaan jirin ka dhigid.

(Xasayn-ta)

Meel xas ah gelin; qarin; dahid; kaayid.

m.f.dh eeg xasee.

-ta: (magac, dhedig, keli) xas ama meel qarsoon oo kale ku qarin. Xaar sagaaro xasayn kuma qarsoomo. Dh: khabbayn. Wa: xasxasayn.

m.f.dh eeg baahee.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof sabool ah ama gacan madhan, gargaar u soo ururin. Dh: qaadhaamid, jiscin.

-ta: (magac, dhedig, keli) baar ka dhigid; ka dhigidda wax sare oo wacan.

-ta: (magac, dhedig, keli) caad yeelashada cirka.

m.f.dh eeg caanee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cunto, shaah iyo la mid ah, caano ku darid.

(Caatayn-ta)

Caato ka dhigid.