gaardiyaan

-ka: (magac, lab, keli) hoos u riditaan: hoos u dhaadhicin.

gaadaan¹: m.l Qarqarsi.

gaadaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Awr la rarayo luqunta iyo jeeniga hore iskaga xirid si aanu u kicin.

-ka: (magac, lab, keli) qarqarsiga awrta oo xoog lagu fadhiisiyo.

m.dh la-mid: gaardiyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) socod jaadad badan ah oo wadajir askartu ku samayso.

-ka: (magac, lab, keli) meel ka dhaqaaqid oo tu kale u socdaalid. Dh: aadid.

-ka: (magac, lab, keli) waxyeello iyo nabar.

/gardhiyan/ (n) 1. ilaaliye (qof ama shay wax ilaaliya) 2. wali (qofka carruur uusan dhalin masuul ka ah).

-ka: (magac, lab, keli) kala maqnaansho daba dheeraaday. Baaditaan baan ku kala maqnqyn.

(Baadiyayn-ta)

Baadi ka dhigid; lumin; habaabin.

m.f.dh eeg baadiyee.

-ta: (magac, dhedig, keli) luminta xoolo qof ilaalinayay. Sahal waa nin baadiyayn badan. Dh: lumin, fakin, hallayn, dayacid.

baadiyayn -ta: (magac, dhedig, keli) qof reer magaal ahaa, baadiye ka dhigid; dhaqanka baadiyaha u yeelis. Dh: miyiyeyn.

baadiyayn -ta: (magac, dhedig, keli) cid kale qaldid oo khatalid. Dh: lumin.

baadiyayn -ta: (magac, dhedig, keli) jidka hagaagsan ee diintu tilmaantay ka leexin oo gaalnimo u horseedid. Li: hanuunin.

(Baaritaan-ka)

Baaris.

m.l 1. Raadinta wax qarsoon. 2. Suuq waayidda badeeco ganac loo soo bandhigay. la-mid: baarid².

m.l 1. Raadinta wax qarsoon. 2. Suuq waayidda badeeco ganac loo soo bandhigay. la-mid: baarid.

vl. n. investigation, analysis, research, inspection

ka: (n) 1. investigation (investageyshan); analysis (anaalisis) 2. checkup (jeek ap) Ex: baaritaan caafimaad; medical checkup [a general physical examination] baarid, baaris

-ka: (magac, lab, keli) wax dahsoon raadin ku suubbin. Dh: baadhitaan.

a: baadhitaan; baaraan, baarid, baaris

de: investigation, analysis, research, inspection

lx: baaritaan

pd: (-ka)

ps: vn2-m

key: baaritaan

m.l.kh la-mid: caadyaal.

-ta: (magac, dhedig, keli) joogtaynta wax aad samayn jirtay. Caadiyayn ayuu ku dhameeyay hawsha. Dh: joogtayn.

-ka: (magac, lab, keli) daaridda dab, nal iyo wixii la mid ah ama hurintiisa. Daaritaanka dabka iyo dabayshii ayaa kulmay.

daaritaan-ka: (magac, lab, keli) cid kale, hadal ama ficil uu ka xanaaqo u gaysasho oo faragelin. Daaritaanka dadka iska ilaali. Dh: maagitaan, daandaansi.

daaritaan-ka: (magac, lab, keli) caano la lulayo, in yar ka dhiijin si loo hubiyo inay baxeen.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faadid.

-ka: (magac, lab, keli) caano, faar yeelasho.

faaritaan-ka: (magac, lab, keli) eeg faadhitaan.

(Gaardiyid-da)

Socod lagu gaardiya hayo, socosho; cayaarsiis ku socosho.

m.f.dh eeg gaardi². la-mid: gaardin, gaardis.

-da: (magac, dhedig, keli) si ciidan bandhig maraya u socod; gaardi ku socosho.

-ka: (magac, lab, keli) jaad kalluunka badda laga soo saaro ka mid ah.

-ka: (magac, lab, keli) duulitaanka hawada. Dh: haadid, lalitaan, duulitaan.

haaditaan -ka: (magac, lab, keli) «ka naf, noole, ka bixitaan.

-ka: (magac, lab, keli) laadidda lafteeda. laadlaad: (fal) si isdaba joog ah; wax u laad: laad ku celceli.

-ka: (magac, lab, keli) dhaafitaan; saamixidtaan. Ninka dil ku kacay maaritaan xaq uma leh. Dh: maarid.

-ka: (magac, lab, keli) wax dhulka yaal kor u hinjitaan. Qaaditaanka culayska badan iska iaali. Dh: qaadniin. Li: dhigniin.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) gabadh iyada oon reerkoodu ogayn la tegitaan. Qaaditaanka habluhu waa dhaqan qaldan. Dh: la tegitaan.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) wax mug leh muggiisa wax le'eg deeqitaan. Dhiilku qorofka wuu ka qaaditaan yaryahay: Dh: deeqitaan.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) bugtaan ama cudur yeelasho. Waa in la xakameeyo kala qaaditaanka cudurrada faafa.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) duullaan meel ugu kicitaan oo dagaal u xamaanqaadasho. Ciidankii weerar qaaditaan ayuu u kabaalqabtay. Dh: weeraritaan.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) ku heesitaan.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) joogsashada da'itaanka roobka. Roobku waa mayay oo qaaditaan ma leh. Dh: joogsi, kacitaani. Li da'itaan, hooritaan.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) xil aqbalitaan oo masuul noqosho; xil dusha u riditaan. Dh: xilqaadniin.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) xoog ku dhacitaan oo boobitaan. Qaaditaanka geel dad kale waa dembi kuu yaal. Dh: dhicitaan, boobitaan.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) deeq bixin oo cid kale siin. Dh: siin. Li: diiditaan.

-ka: (magac, lab, keli) meel sare saaritaan. Dh: laalitaan.

raaritaan-ka: (magac, lab, keli) xerada adhiga kadinkeeda hore qoryo ku dheereyn. Raaritaankii irridda ha dheerayn.

raaritaan-ka: (magac, lab, keli) kor isugu taagitaan. Raaritaankii ay is raartay bisaddii ayey kedis uga soo dhacday gidaarka.

raaritaan-ka: (magac, lab, keli) aad u rarid oo alaab badan saarid. Raaritaanka badan ka ilaali baabuurka.

-ka: (magac, lab, keli) saaridda lafteeda.

-ka: (magac, lab, keli) meel sare ku laalid; meel sare saarid.

-ka: (n) durability (dhuu-ra-biliti); endurance (en-dhuu-ransi); longevity ~ cimri-dherer

-ka: (magac, lab, keli) eeg waarid.

-ka: (magac, lab, keli) fiiqitaan; haritaan, xaaqitaan.

xaaritaan-ka: (magac, lab, keli) sindho keenitaan; wax saxaroonaya ahaansho.

-ka: (magac, lab, keli) wax sii socda ku sinmid; wax kaa korreeya gaadhid. Dh: gaaritaan, gaadhis, taababasho, qabasho, tegis.

[adverbial] [expression] particularly, especially

(adv) specially (speshali), particularly (par tik er-larli)-, specifically (spisifikali). Ex: gaar ahaan waxaan jeclahay jaakad madow; I particularly like a black jacket

de: particularly, especially

lx: gaar ahaan

ps: adv-expr

key: gaar_ahaan

(Gaardisiin-ta)

Gaardi ku wadid; cayaarsiin.

m.f.dh eeg gaardisii.

vl. n. drill, military training

-ta: (magac, dhedig, keli) ciidan, gaardi ciyaarsiin ama ku wadid.

de: drill, military training

lx: gaardisiin

pd: (-ta)

ps: vn2-f

key: gaardisiin

m.l (-nno, m.dh) Gaadiid dhuleed yar, matoor lahayn, gacanta lagu wado oo hal shaag leh. la-mid: gaarigacmeed.

m.l (-nno, m.dh) Gaadiid dhuleed yar, matoor lahayn, gacanta lagu wado oo hal shaag leh. la-mid: gaarigacmeed.

-ka: (n) wheelbarrow (will-baa-roow); barrow (baaroow)

der. [adjective] reached

-aa: (adj) extended (ikisteendidh), stretched (istareejidh)

de: reached

lx: gaarsiisan

ps: adj-der

key: gaarsiisan

-ta: (magac, dhedig, keli) ilaalin; waardiyeys.

-ka: (magac, lab, keli) gaardiga ciidamada, maalinta xuska qarannimada ama wax kale. Dh: gaaddaciyaar, dabbaaldeg, gaardiciyaar.

hurdler

-ka: (magac, lab, keli) hadal, cashar iyo wixii la mid ah, ka dhaadhicin. Ka raarriditaan ayey dadku kaa rabaan iyo inay fikirkaaga arkaan. Dh: fahamsiin.

-ka: (magac, lab, keli) «u» aano la geystay, ciddii lahayd ka goyn.

f.mg4 (-snaa, -snayd) 1. Wax la baadiyeeyey ahaansho (xoolo). 2. Wax dariiqa toosan ka leexday ahaansho (qof).

f.mg4 (-snaa, -snayd) 1. Wax la baadiyeeyey ahaansho (xoolo). 2. Wax dariiqa toosan ka leexday ahaansho (qof). m.f.dh, baadiyaysnaan.

(tilmaame) mid hallawsan oo baadi ah. Dh: lunsan, hallawsan.

baadiyaysan: (tilmaame) jidka hanuunka ka leexsan oo jid shaydaan haysta. Ninka aan salad tukanin waa nin baadaiyaysan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg bakaadid.

-ka: (magac, lab, keli.) eeg caabudid. caabuq': (fal) nabur hoosta ka buka noqo. caabuq-a: (magac, lab, keli) meel jidhka ka mid ah oo bugta oo nabarkii ku yiil hunbululuqay ama malaxaystay; nabar hoosta ka bukooda. Dh: millil, hurgun, hurgumo, arami, caabaq.

-ka: (magac, lab, keli) cabaad soo saarid; qaylin.

-ka: (magac, lab, keli) caano la lulayo, burcad bixin; cagaar soo noqosho; cagaarasho.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faa'idid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faaqidaad. faar: (fal) caano, faar yeelo.

-ka: (magac, lab, keli) gaadhi yar oo gacmaha lagu riixo. Dh: kaariyoone, gaadhibusbus.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ganaanid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg qalaadin.

-ka: (magac, lab, keli) meel u hayaamitaan.

-ka: (magac, lab, keli) xasad samayn; xaasid ahaan; u quudhid la'aan oo wanaagga cidda kale ka xumaan. Dh: xaasidid.

-ka: (n) wheelchair (will-jeer)

m.l (-nno, m.dh) Qof taariikhda si fiican u yaqaan.

m.l (-nno, m.dh) Qof taariikhda si fiican u yaqaan.

m. n., [compound] historian

de: historian

initial: t

lx: taariikhyahan

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

key: taariikhyahan

(Ardiyad-da)

Canshuurta dhulka laga qaado.

m.dh 1. Cashuur ay dawladdu ka qaaddo qof leh dhul bannaan ama dhismo. 2. Caddaynta lahaanshaha guryaha; mulkiyad.

m.dh 1. Cashuur ay dawladdu ka qaaddo qof leh dhul bannaan ama dhismo. 2. Caddaynta lahaanshaha guryaha;mulkiyad.

f. n. property ~ land tax

-da: (magac, dhedig, keli) sharci ahaan, caddaynta lahaanshaha guryaha iyo jagooyinka. Dh: mulkiyad.

ardiyad-da: (magac, dhedig, keli) xoolaha cashuur ahaan dhulka looga baxsho.

bw: Arabic

cf: canshuur

de: property ~ land tax

lx: ardiyad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: ardiyad

m.l la-mid: baarid².

-ka: (magac, lab, keli) wax walba intiisa sare. Baaraanka qaado, laakiin badhka kale anigaa leh.

(falkaabe) tilmaama wax inta badan dhaca; sida badan. Dh: aalaa, badi, badanka, dhaaxaa.

-ka: (magac, lab, keli) weel wax lagu miisaamo ama lagu cabbiro, Dh: kafad, miisan.

bardaan-ka: (magac, lab, keli) miisaanka dhabta ah ee ay badeecaddu leedahay, culayska ku siyaadada ah, oo ka yimaadda weelka ay ku jirto; miisaan aan xisaab galayn, loona baahnayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) nabar hore doogtii Waxba yaan la duur'xulin, af deexdoow isha ha dabin, daaraantu waa taa.

-ka: (magac, lab, keli) wax aanay waxba ka jirin.

daryaan¹: m.l la-mid: dayaan¹.

daryaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami)) la-mid: dayaan².

(fal) qaylo, guux ama qarax aad u weyn samee.

(Fardan) May Terminalia brownii Fresen. Combretaceae.

m.dh 1. Haan duug ah. 2. Weel yar oo daawada xoolaha lagu dhayo lagu shubo.

-ta: (magac, dhedig, keli) haan duug ah.

gaadaar -ta: (magac, dhedig, keli) weel yar oo daawada xoolaha lagu dhayo, lagu shubo.

nickname; name-f the state of being ready for action. Lit: she who is always alert

m.l la-mid: gaardiyid.

-ka: (n) marching