gaaleef
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaaleef
-ta: (magac, dhedig, keli) mindi af daran; mindi aan af lahayn. Dh: raawis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gaalleef
(Gaalleef-ta)
1. Mindiyihii hore oo gaalada lagula dagaallami jirey, mid kamid ah.
2. Mindi weyn oo aan qurux badnayn oo dhan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gaalleef
m.dh (-ffo, m.) 1. Nooc ka mid ah toorreyda oo godan. 2. Mindi dheer oo godan oo qaab toorrey leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gaalleef
f. n. large dagger
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaalleef
-ta: (magac, dhedig, keli) mindi yar oo af badan. Gaalleefahaagiyo, haku qabanin gowskoo, gardarrada ka nabad geli.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
gaalleef
de: large dagger Alt sp: gaaleef
lx: gaalleef
pd: (-ta)
ps: n1-f
key: gaalleef
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gaalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Cid gaal ka dhigid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
gaalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Cid gaal ka dhigid. m.f.dh, gaalayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gaalee
v. turn someone into an infidel; convert from Islam
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
gaalee
-yey / gaalaysay: (v) cause someone to become unbeliever, nonbeliever, disbeliever or infidel (in fi del) of Islam
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaalee
(fal) dad diinta islaamka haysta diin kale geli ama diinlaawayaal ka dhig.
gaalee: (fal) dad muslimiin ah gaalnimo ku sheeg. Li: muslimi, islaami.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
gaalee
de: turn s.o. into an infidel; convert from Islam
lx: gaalee
pd: (gaaleeyey)
ps: v2b=tr
key: gaalee
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gaaleed
n. phr., genetive: European, western, relating to the white race
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
gaaleed
de: European, western, relating to the white race
lx: gaaleed
ps: np-gen
xe: western food
xv: cunto gaaleed
key: gaaleed
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaaleemo
-da: (magac, dhedig, keli) dhogor xoolaha ka baxda oo marka ay naqaystaanna ka go'da. Gu'ga xigana gaameeladiyo dhogorta qaar gooya. Dh: gaameelo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jaalleef
-ka: (magac, lab, keli) hilib jiidh engegan ah oo la saafo oo la solo; cad solan oo qallalan; hilbo solan oo waqti dheer la kaydsho. Jaalleef ugaadhiyo adaan jiidh la solay waayin, jilaal ma gawraco nin lihi sidigta jookhayse. Dh: saaf, solay, sargaf.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jaanleef
-ta: (magac, dhedig, kali) bir tumaalku sameeyo oo daab leh oo lagu dagaallamo. Dh: abley. Wa: jaanleefyo.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
kabaleef
-ka: (n) lackey (laaki); toady (towdhi)
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
galee
f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax gal ku ridid. 2. Shax badin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
galee
v. cover, put a cover on
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
galee
-yey / galeysay: (v) 1. envelop. 2. sheath (shiith)-, sheathe; encase
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
galee
(fal) gole ka dhig.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
galee
de: cover, put a cover on
lx: galee
pd: (galeeyey)
ps: v2b=
key: galee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gablee
f.mg2 (-leeyay, -leysay) Socod cagajiid ah oo aan qasad lahayn samayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gablee
(fal) si aan miisaaneyn u soco.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
GALEEY
(Galei) Al1. Som. Zea mays L. Gramineae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qaalee
f.g2 (-leeyay, -leysay) la-mid: qaaliyee.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qaalee
v. put a high price on, sell dearly
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
qaalee
-yey / qaaleysay: (v) raise the price; make more expensive ~ qaaliyee, qaaligaree
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qaalee
(fal) qaali ka dhig. Dh: qaaliyee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
qaalee
a: qaaliyee {S}
de: put a high price on, sell dearly
lx: qaalee
pd: (qaaleeyey)
ps: v2b=tr
key: qaalee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
xaalee
f.mg2 (-leeyay, -laysay) Wax ama cid danayn.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
xaalee
f.mg2 (-leeyay, -laysay) Wax ama cid danayn. m.f.dh, xaalayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
xaalee
v. consider, take into consideration, pay attention to
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xaalee
(fal) xil iska saar; ihtimaab sii; il gaar ah ku eeg. Wixii dalka dani ugu jirtaba xaalee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
xaalee
cf: dan; ka qabo
de: consider, take into consideration, pay attention to
initial: x
lx: xaalee
pd: (xaaleeyey)
ps: v2b=tr
key: xaalee
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Gaaceed
name-m repulser; he who resists an invasion
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaameed
-ka: (magac, lab, keli) unugga taran jinsiyeedka ee sida lambarbadhanka koromoosomyada unugyada kale ee jidhka.
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
UDALEEF
Dignathia gracilis 10
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
xalleef
m.l.kh X. ah: wax aan qiro lahayn oo dhuuban.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
xalleef
m.l.kh X. ah: wax aan qiro lahayn oo dhuuban.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
xalleef
m. n. (adj.): smoothness, flatness; smooth, slender, flat (object ~ surface)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
xalleef
-ka: (n) smooth slice
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xalleef
(fal) aad u ballaadhi oo qara yaree. Dh: bal.
xalleef -ka: (magac, lab, keli) qaro yaraan uu shay leeyahay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
xalleef
de: smoothness, flatness; [atr.] smooth, slender, flat (object ~ surface)
initial: x
lx: xalleef
pd: (-ka)
ps: n2a-m
key: xalleef
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DABA-LEEF
(Dablef) C Blepharispermum fruticosum Klatt. Compositae.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Gaaljecel
nickname-m camel lover
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
gambaleel
-ka: (n) bell (beel) ~ ganbaleel
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gambaleel
-ka: (magac, lab, keli) dawan ama jaras. Gambaleel ayaa dugsiga loo sameeyey.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ganbaleel
-ka: (n) bell (beel) ~ gambaleel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaballeef
m.l (-fyo, m.dh) Qof liidnimo darteed wax kasta oo dadnimada ku xun u hoggansama; kabaqaad.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
kaballeef
m.l (-fyo, m.dh) Qof liidnimo darteed wax kasta oo dadnimada ku xun u hoggansama; kabaqaad.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kaballeef
m. n. stooge, flunkey, lackey, footlicker
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kaballeef
(tilmaame) dabadhillif; ciyaalasuuq. Kaballeef kafatan ma dhibo.
kaballeef -ka: (magac, lab, keli) qof liidnimo darteed wax kasta oo dadnimada ku xun u hoggaansama. Dh: kabaqaad.
kaballeef -ka: (magac, lab, keli) qof mid kale midiidin u ah oo weligii daba socda.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kaballeef
de: stooge, flunkey, lackey, footlicker
lx: kaballeef
pd: (-ka)
ps: n2a-m
syn: dabadhilif
key: kaballeef
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Baarleex
nickname-m he who his hair is parted
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baarleex
magaca wiil timo jilicsan oo qurxoon oo jiifa leh; wiil timihiisu bis jiifta yihiin.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Gaaceedo
name-f repulser; she who resists an invasion
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gaafmeer
(Gaafmeer-ka)
Dusha iyo hareeraha oo wax laga ilaaliyo oo lagala soo warwareego; kormeer; afmeer; (ama gaafammeer).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gaafmeer
gaafmeer¹: m.l 1. Socodka uu qof sameeyo isaga oo iska ilaalinayo in ay cidi aragto; kormeer; afmeer. 2. la-mid: gaafmeerid. la-mid: gaafammeer¹, gaafwareeg¹.
gaafmeer²: f.mg1 (-ray, -rtay) Meel cidla ah socosho iyada oo layska ilaalinayo dad; kormeerid; afmeerid. la-mid: gaafammeer², gaafwareeg².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
gaafmeer
f.mg1 (-ray, -rtay) Meel cidla ah socosho iyada oo layska ilaalinayo dad; kormeerid; afmeerid. m.f.dh, gaafmeerid. la-mid: gaafammeer, gaafwareeg.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gaafmeer
m. n., [compound] rounds, visit to check that animals (etc.) are safe
gaafmeer v., [compound] make rounds, check that animals (etc.) are safe
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaafmeer
(fal) cid kale, ku dulmeer; ku dulwareeg si aad u ilaaliso.
gaafmeer-ka: (magac, lab, keli) wax la ilaalinayo ku dul meerasho oo kormeerid. Dh: gaafmeeris, gaafmeerid, gaafwareeg, goonyowareeg.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaameelo
-da: (magac, dhedig, keli) dhogor badan oo geelu kuruska iyo garbaha ku yeesho. Gaameelada waxaa laga toshaa koofiyado. Dh: gas, bulbul.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gaaweeto
m.dh (-ooyin, m.l) Weel yar, macdan ah, dheg leh oo ciidanku wax ku shubto.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
gaaweeto
m.dh (-ooyin, m.l) Weel yar, macdan ah, dheg leh oo ciidanku wax ku shubto.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaaweeto
-da: (magac, dhedig, keli) weel godan oo jaandi ah oo askartu raashinka ku cunto.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gabbalee
f.g2 (-leeyay, -leysay) Gabbalo yeelasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gabbalee
v. stain, spot, leave a stain ~ spot
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gabbalee
(fal) gabalgabal ama cadcad u qaybi.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
gabbalee
de: stain, spot, leave a stain ~ spot
lx: gabbalee
pd: (gabbaleeyey)
ps: v2b=tr
key: gabbalee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
galabeen
-ka: (magac, lab, keli) milay galab ah. Xoolaha soo dhaweeya waa galabeene.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
galaclee
f.mg2 (-leeyay, -leysay) Wax iftiin badan oo indhaha dhibeya leh ahaansho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
galaclee
v. look around with craving; direct one's eyes here and there
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
galaclee
(fal) dhijaan ama biyo kale oo fadhiya, walaclee oo buux dartii dabayshu ha ku balfiso.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
galaclee
de: look around with craving; direct one's eyes here and there
lx: galaclee
pd: (galacleeyey)
ps: v2b=intr
key: galaclee
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
galiléen
galiléen, adj. - magac dadka aan diinta lahayn ay u bixiyeen Nebi Ciise.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
haalbeeg
m.l (-gyo, m.dh) Meesha nafleydu u nugushahay oo haddii lagu dhufto ay adagtahay in uu ka kaco.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
haalbeeg
m. n. vulnerable ~ weak point; ability to see the weak point
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
haalbeeg
-ga: (magac, lab, keli) meesha nafleydu u nugushahay oo haddii lagu dhufto ay adagtahay in uu ka kaco.
haalbeeg-ga: (magac, lab, keli) weelka ama aaladda wax lagu cabbiro.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
haalbeeg
de: vulnerable ~ weak point; ability to see the weak point
lx: haalbeeg
pd: (-a)
ps: n2a-m
key: haalbeeg
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
laba'eef
(fal) laba saami si aan xaq ahayn u qaado. Dh: labacanlee, lammado, sedbursade.
laba'eef -ka: (magac, lab, keli) intii aad saamiga u lahayd labanlaabasho
laba'eef -ka: (magac, lab, keli) qof labawejiile ah oo labada garba daaqa. Dh: labawejiile, labacanleeye. Li: daacad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Maaleeyo
(Maaleeya-da)
1. Dhacaan madow oo xabag ah oo dhirta qaarkeed ka yimaada.
2. Wax kastoo dhacaankaas u eg, sida laamiga; ilaggobayo; (ama maaleey).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
maaleeyo
m.dh 1. Dheecaan aad u madow, qaraar oo geedaha qaarkood dhalaan. 2. Hoore kasta oo midab aad u madow leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
maaleeyo
f. n., (mass n.): rubber, tar, resin, pitch
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
maaleeyo
-da: (magac, dhedig, keli) dheecaan madow oo layiig ah oo dhirta qaarkeed jirridda ka sii dayso. Geedka qudhaca waxa lagu garan waayin maaleeyada. Dh: maaley, malmalleeyo, ilaggobayo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
maaleeyo
de: rubber, tar, resin, pitch
lx: maaleeyo
pd: (/da)
ps: n6-f-mass
key: maaleeyo
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Maalmeed
Oo maalinta; maalin lug ku leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
maalmeed
n. phr., genetive (adj.): of the day, daytime; daily
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
maalmeed
(n) 1. daytime (dheey-taaym) ~ maalinnimo. Ex: il maalmeed oo dhan wuu hurdaa; he sleeps during the daytime 2 . daily (dheeyli) Ex: shaqo maalmeed ; daily work
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Maalmeed
Di giorno
Daily
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
maalmeed
(tilmaame) maalin keliya ku lug leh. Nin Nolol maalmeed u kallaha mishahar maalmeed kama go'i karo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
maalmeed
de: of the day, daytime; [atr.] daily
lx: maalmeed
ps: np-gen
key: maalmeed
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
magaalee
f.g2 (-leeyay, -leysay) Meel magaalo ka dhigid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
magaalee
v. set up a town; make (a village) into a city
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
magaalee
-yey / magaaleysay: (v) urbanise (eerbaneeyz); make urban; make into a city
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
magaalee
(fal) eeg magaalay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
magaalee
de: set up a town; make (a village) into a city
lx: magaalee
pd: (magaaleeyey)
ps: v2b=tr
key: magaalee
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
naasleey
-da: (n) mammals (maama-lis)
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
Ogaadeen
m. n., [collective] Ogadeni [clan name in western Somalia.]