gaagixin

(Gaaggixid-da)

Godolkii ku baabbi'id, wax la qoonsaday darteed.

m.f.dh eeg gaaggax². la-mid: gaagax¹, gaaggax¹, gaagixid.

-da: (magac, dhedig, keli) neef godladay oo haddana caanaha ceshada isaga oo aan laga lisin ama laga nuugin, ama wax ay ka naxday aragtay ama maqashay.

m.l la-mid: gaaggixin.

-ta: (magac, dhedig, keli) neef godladay, gaagax ku ridid.

(Gaaxin-ta)

(xoolo) goortii caanaha laga lisi jirey oo aan la lisin oo goor kaloo danbe lala sugo.

m.f.dh eeg gaaxi.

-ta: (magac, dhedig, keli) caanaha oo aan neefka hal caanomaal iyo in ka badan laga lisin ama laga nuugin.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka dhigitaanka baryood xilligii la iibsan lahaa ama la cuni lahaa dhaafay.

f.g2 (-iyay, -isay) Neef godlan wax uu gansado oo caanuhu uga iman waayaan ku samayn.

v. stop an animal from producing milk

-yey / say: (v) cause animal to fail producing milk by annoying or irritating

(fal) irmaan godladay haka lisin hana nuujin si ay caanuhu dib ugu noqdaan.

de: stop an animal from producing milk (by frightening it, etc.)

lx: gaaggixi

pd: (gaaggixiyey)

ps: v2a=tr

key: gaaggixi

m.f.dh eeg garbixi.

-ta: (magac, dhedig, keli) dad wax isku haysta, xeer iyo sharci ku kala saarid.

garbixin-ta: (magac, dhedig, keli) qof wax diiddan in uu kula garramo u oggolaansho.

m.f.dh eeg naajixi.

-ta: (magac, dhedig, keli) hawl ama wax kale, naajixi.

(Argaggixin-ta)

Argaggax gelin; cabsiin.

m.f.dh eeg argaggixi. la-mid: argaggixis.

-ta: (magac, dhedig, keli) argaggax ku ridid; ka cabsiin dadka kale. Argagixinta dadka kale, maxa looga ganacsanayaa? Waa yaab! Dh: argaggixis.

-ta: (magac, dhedig, keli) wiilka curadka ah oo inta gooni loo dejiyo, xoolo la siiyo.

-ta: (magac, dhedig, keli) xannaanayn ama dhaqaalayn ay tababaridi ku jirto.

vl. n., [compound] payment

de: payment

lx: lacagbixin

pd: (-ta)

ps: vn-f-cmp

key: lacagbixin

-ta: (magac, dhedig, keli) wax qaadid ama tuugo aan waxba laga tegin.

-ta: (n) frighten (faraay-tan); terrify ~ cabsi galin

Displacement

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, goobtii ay degganayd ama ay degganaayeen ka bixin.

barabixin -ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, xoolo wixii ay lahayd ama ay lahaayeen ka qaadid. Dh: mooroduugid.

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: gaaggaxsan.

(tilmaame) neef godladay oo inta uu wax diiday, godolkii joojiyay.

-ta: (magac, dhedig, keli) deyn iska bixin.

-ta: (magac, dhedig, keli) sakada waajibtay. bixin

(Gaafabbixin-ta)

Gaafabbax ka dhigid.

m.f.dh eeg gaafabbixi.

(Gaasabbixin-ta)

Si gaar ah u korin, u dhaqaalayn; u kaadin; dedejin la'aan; horutibyeyn la'aan; baxnaanin; u sugid.

m.f.dh eeg gasabbixi.

m.dh la-mid: garangarin.

m.dh la-mid: garangarin.

-ta: (magac, dhedig, keli) wilaanwillin oo rogrogid ku samayn. Dh: warwareejin.

f.g2 (-iyay, -isay) Candho xoolaad caano ku baajin.

v. delay milking (an animal)

(fal) caanaha, neefka hal caanomaal iyo in ka badan haka lisin ama yaan la nuugin.

de: delay milking (an animal)

lx: gaaxi

pd: (gaaxiyey)

ps: v2a=tr

key: gaaxi

m.dh la-mid: ąammiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) erey ducada laga daba yidhaahdo oo la macno ah: Allaw baryada naga aqbal. Allebariga iyo aammiintu waa labo ekoonayde.

m.dh la-mid: faafin¹.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kala baxsan oo ballaadhan ka dhigid. Kubbadda iyo taayirku faaxintay wax ku taraan. Dh: fidin.

(Gaabin-ta)

1. Wax dheer qaar ka qoyn; wax gaaban ka dhigid.

2. Orodka yarayn; gaabis noqosho.

m.f.dh eeg gaabi². la-mid: gaabis.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dheer in ka jarid; badh ka jaritaanka wax dherer leh.

gaabin -ta: (magac, dhedig, keli) wax sare u taagnaa sida dhisme, dhimis ama hoos u dhigis.

gaabin-ta: (magac, dhedig, keli) socod ama orad yarayn, daal awgii socodka ama oradka oo is dhima.

(Gaacin-ta)

1. Wax dagaal u taagan ama u soo socda, nabar uu la hakado ama uu ka gabbado, u taagid; waabin.

2. Wax badan oo biyabbiyood ah, isku mar xoog u daadin, qubid, butaacin.

m.f.dh eeg gaaci. la-mid: gaacis.

-ta: (magac, dhedig, keli) waabin dirireed.

gaagax¹: m.l la-mid: gaaggax¹.

gaagax²: f.mg1 (-xay, -xday) la-mid: gaaggax².

(Gaatin-ta)

Gaatan.

vl. n. creeping up on, stalking (on tiptoe)

-ta: (n) the act of moving in a covert way: stealth (isteelth)

-ta: (magac, dhedig, keli) socod aayar la soconayo iyadoo la dhuukinaayo oo lugaha hadba mid aayar la qaadaayo. Dh: gaatan, gaadmo.

a: gaatan

de: creeping up on, stalking (on tiptoe)

lx: gaatin

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: gaatin

-ta: (magac, dhedig, keli) balli yar; meel yar oo ay biyo joogaan.

f.mg1 (-iimay, -iintay; -iimi) 1. Nafley tiiraanyo ka muuqato ahaansho. 2. Cunto ka caanadiidid.

-ka: (magac, lab, keli) geedmidhood waaweyn oo u eg dhebiga kana baxa buuraleyda midab cadna leh oo ulo laga goosto.

gamiin -ta: (magac, dhedig, keli) qandho iyo xanuun inta badan cadho keento. Inankii gamiin iyo xanuun labo gar daymooye.

(Gasiin-ka)

Cunno; calaf; dheef; dhuuni; (ama gesin).

m.l Cunto; calaf; dheef; dhuuni. la-mid: gesiin.

gąsiin: m.l Cunto; calaf; dheef; dhuuni. la-mid: gesiin. gastiriite m.dh (daaw.) Halamacoodka xuubka daboola caloosha gudaheeda.

m. n., [collective] food, sustenance, living requirements; home

-ka: (n) food (fuudh) ~ cunno

-ka: (magac, lab, keli) cuntada la cuno nooca calaliska ah siiba waxa la kariyo. Gasiin kaad cuntaba xoolahaa meel ka soo gala e'. Dh: cunto, baad, dhuuni.

bw: gesiin

cf: cunno, calaf, dheef

de: food, sustenance, living requirements; [fig.] home

lx: gasiin

pd: (-ka)

ps: n2-m-col

key: gasiin

(Laaxin-ka)

Hadal si aan toosnayn loo qoro ama loo kiciyo; gef; deelqaaf; qalad.

m.l Hadal siduu u dhawaaqi lahaa aan loo qorin ama loo akhrin; gef; qalad.

m.l Hadal siduu u dhawaaqi lahaa aan loo qorin ama loo akhrin; gef; qalad.

m. n. slip of the tongue, faux-pas, tactless remark; error, mistake

-ka: (n) mispronunciation; the act of pronouncing badly or incorrectly ~ laxni, si khaldan ugu dhawaaqid

(fal) hawraar xeerar iyo shuruuc lagu akhriyo leh, sida Qur'aan, gabay iyo wixii la mid ah, si ka baxsan xeerka u dheh. Dh: deelqaaf, gef.

laaxin -ka: (magac, lab, keli) hawraar xeerar iyo shuruuc lagu akhriyo leh, sida Qur'aan, gabay iyo wixii la mid ah, si qalad ah u dhihid. Laaxin baa galay, beydka gabayga ah. Dh: qallooc, khalad. Li: sax.

a: laxni

de: slip of the tongue, faux-pas, tactless remark; error, mistake

lx: laaxin

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: laaxin

-ta: (magac, dhedig, keli) cid fal ay samayn lahayd ka joojin.

(Maaxin-ta)

Maax ka keenid.

m.f.dh eeg maaxi.

-ta: (magac, dhedig, keli) biyo intay soo maaxanayaan sugid. Laasku maaxin uma baahna oo biyo wuu leeyahay. Dh: maaxis.

(Naaxin-ta)

Wax naaxay ka dhigid; cayilin; shishlayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax shilis ka dhigid. Naaxinta xooluhu way wanaagsan tahay. Dh: shishlayn, cayilin.

Asepalum eriantherum 10

m.f.dh eeg aflixi. la-mid: aflixis.

-da: (magac, dhedig, keli) arday ama cid kale, heer uu aflaxo oo guulaysto gaadhsiin.

(Ansixin-ta)

Ansax ka dhigid.

m.f.dh eeg ansixi. la-mid: ansixis.

-ta: (magac, dhedig, keli) ansax ka dhigid: go'aan yeeliddii.