Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Gaab-ka)

2

(qof, kd.) dheererkii loo baahnaa dherer ka yar leh; dhererkiisu gaaban yahay.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof ama wax dheererkiisu gaabanyahay.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof ama wax dheererkiisu gaabanyahay.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] (adj.): shortness; short, small (person ~ thing)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aan dherer la hayn, jog yar. Cali Gaab iyo Axmed Dheere waa walaalo.

waa la naqliyay ✓

1

de: shortness; [atr.] short, small (person ~ thing)

2

lx: gaab

3

pd: (-ka Pl: gaabab (ka))

4

ps: n0-m-abs; n4-m

5

key: gaab

waa la naqliyay ✓

1

(Gaabi-da)

2

Dherer aan dheerayn.

waa la naqliyay ✓

1

gaabi¹: m.dh Qiyaas dheerer oo intii laga rabay ka gaaban.

2

gaabi²: f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Wax dheeraa wax ka dhimid. 2. (f.mg) Aayar u socosho.

waa la naqliyay ✓

1

gaabi¹: m.dh Qiyaas dheerer oo intii laga rabay ka gaaban.

2

gaabi²: f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Wax dheeraa wax ka dhimid. 2. (f.mg) Aayar u socosho. m.f.dh, gaabin.

waa la naqliyay ✓

1

v. shorten, cut short, summarize; move slowly

2

gaabi [feminine] n., [abstract] shortness

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) shorten (shoor ten)-, make short the length or duration. —Syn: abbreviate, abridge

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ka dhig wax gaaban; in dherer ah ka goo, badh ka goo. Gaabi usha oo gabanka sii geela haku kexeeyee. Dh: naaqus. Li: dheeree, kordhi.

2

gaabi: (fal) hoos u dhig. Dhismaha aqalka gaabi.

3

gaabi: (fal) cod, hadal iyo wixii la mid ah, hoos u dhig; wax dallacan maqalkiisa dhin. Gaabi codka raadiyaha. Li: dheeree, dallac.

4

gaabi: (fal) «soo ~» cabbitaan ama cunitaan ku yaree; cabbitaan ama cunitaan ku dhin.

5

gaabi: (fal) orad ama socod yaree.

6

gaabi: (fal) (ka ~) hawl aad qaban lahayd baylihi ama hakro.

waa la naqliyay ✓

v. be short

waa la naqliyay ✓

1

de: be short

2

lx: gaabo

3

pd: (gaabtay)

4

ps: v3b=

5

key: gaabo

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul dawladi dadka ka mamnuucday inuu ku intifaacsado ama meel qof si gaar ah u ootay oo caws ama tigaadi ka baxdo. Dh: seero, seere.

waa la naqliyay ✓

1

(Galab-ta)

2

Maalinta gelinkeeda danbe; inta duhurka iyo maqribka u dhexaysa.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lbo, m.l) Gelinka dambe ee maalinta.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lbo, m.l) Gelinka dambe ee maalinta.

waa la naqliyay ✓

f. n. afternoon, evening

waa la naqliyay ✓

name-m afternoon, evening; lit: he who was born in the afternoon

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) afternoon (afternuun) galab wanaagsan: (expression) good afternoon

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhasay xilli casar ah.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cudur lo'da ku dhaca. Dh: galab'isbuur.

2

galab -ta: (magac, dhedig, keli) gellinka dambe ee maalinta. Galabta roob baa da'ay.

waa la naqliyay ✓

1

de: afternoon, evening

2

lx: galab

3

pd: (-ta Pl: galbo (/ha))

4

ps: n3-f-time

5

key: galab

waa la naqliyay ✓

1

(Garab-ka)

2

1. Labada lafood oo balballaaran oo qarqarrada hoostooda ku yaal oo docna cududuhu ka haystaan docna karraysuhu, middood.

3

2. Lafaha iyo hilibkooda, xubin ahaan.

4

3. Tiir; kaalmo; gargaar.

5

4. (roob) dhool; madax; fad; saylaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rbo, m.dh) 1. Lafta isu haysa karraysta, sararta iyo gacanta. 2. Baalka shimbiraha. 3. Kaalmo af iyo addin leh. 4. Daruura is haysta oo da'aysa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rbo, m.dh) 1. Lafta isu haysa karraysta, sararta iyo gacanta. 2. Baalka shimbiraha. 3. Kaalmo af iyo addin leh. 4. Daruura is haysta oo da'aysa.

waa la naqliyay ✓

m. n. shoulder (-blade); support, assistance, help; wing

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) shoulder (shooldhar); wing (wing); ~ qarqar.

2

garab ku sii -yey / say: (v) give a helping hand; give assistance, aid (eeydh); help (heelp) ~ gacansii, saacid, caawin, gacanqabo

3

is garabdhig -ay I tay: (v) compare (kom-peer); draw a comparison

4

is garabtaag -ay / tay: (v) 1. stand up for; side with; defend (difeendh). 2. stand by someone's side

waa la naqliyay ✓

مَنْكِبِ وَكَيْفَ

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cayn xoolaad ama hantiyeed, Gasab nimaan lahayn, naago waa golo colloobaane.

waa la naqliyay ✓

1

(Bakayla-ha)

2

Jaad nafleyda dhirta xagata ka mid ah oo aad u dheereeya; wuxuu lee yahay dhego dheerdheer, dhogor jilicsan, af bushinta kore ka faruuran, dabo gaaban, iyo lugo xoog badan oo dheerdheer.

waa la naqliyay ✓

1

(Balaw-da)

2

Bootin gaaban oo dhaqso iyo fudayd leh.

waa la naqliyay ✓

1

* (Beynaad-da)

2

Seef gaaban oo buntukha wehelisa.

waa la naqliyay ✓

1

(Bogdoox-a)

2

Waddada dheer oo laga leexdo oo tu kale oo gaaban oo toobiye ah la qaado, si durba meeshii la doona hayey loo tago; qoorato; qoorsad.

waa la naqliyay ✓

1

(Caqliggaab-ka)

2

Caqli gaaban leh; aan waxgarasho badnayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Casarliiq-a)

2

Casarkii marka qorraxdu aad u gaabato oo dhicid ku dhowaato; kolka qorraxdu baalka dhigato.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabar-ka)

2

1. Xarig gaaban oo xoolaha addimmada lagaga xiro kolka la lisa hayo (sida lo'da) ama la doona hayo inayan fogaan ama baxsan (sida geela); seeto.

3

2. Midab cawl ah oo ilkaha ku samaysma.

waa la naqliyay ✓

1

(Daba-da)

2

1. Lafdhabarta (xiriirka) nafleydu afka ay ku dhammaato, oo mid dheer, sida tan lo'da iyo mid gaaban, sida tan riyahaba, leh.

3

2. Dhammaad; af.

waa la naqliyay ✓

1

(Dameer-ka, Dameer-ta)

2

Nafley, gammaanka kamid ah oo dadka la dhaqma; faraskuu u eg yahay wuxuuse lee yahay dhego dheerdheer iyo guud gaaban iyo gafuur cad, midabkiisuna beey buu u badan yahay (ama dabeer, dammeer)

waa la naqliyay ✓

1

(Daqaqan-ka)

2

Dhaqdhaqaaq gaabin iyo tabar yariyi ku jirto sida kan carruurta.

waa la naqliyay ✓

1

(Deyid-da)

2

Dhugasho gaaban oo degdeg ah.

waa la naqliyay ✓

1

1. a) (qof, geed, buur, kd.) kor iyo xagga cirka u fog; dhererkii loo badnaa wax u weheshaan; aan gaabnayn, b) (waddo, kd.) xagga dhinacyada aad ugu jiidan oo ugu fog. c) (ceel, god, kd.) hoos iyo xagga dhulka u fog; aan gaabnayn.

2

2. Meesha la joogo, meel wax badan u jirta ku sugan ama jooga; aan dhoweyn; durugsan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Diin-ka) a) Maamul xag Ilaah laga jideeyey oo dad ku dhaqmo; hab weyn oo lagu dhaqmo oo Ilaah loogu dhowaado; (ama diinta). b) Bahal xamaaratada kamid ah oo aad u gaabiya oo miyiga ku dhaqma. Qolof xoog badan baa ku rogan, wuxuuna u eg yahay qubada badda; (ama diindiin)

2

2. (Diin-ta) Diinka.

waa la naqliyay ✓

1

(Dinnaax-a)

2

Geed yar oo dhulka dhagaxa leh ka baxa oo la cuno; wuxuu u eg yahay kurtun gaaban oo buuran; laamo iyo caleemo midna ma leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Faarfaar-ka)

2

Dhulka god aad u gaaban ka qodqodid.

waa la naqliyay ✓

1

(Filgin-ka)

2

Qori ama bir xoog leh oo af dhuuban oo gaaban oo ceelasha lagu qodo; feetin, kurtun.

waa la naqliyay ✓

Gaab ah; aan dheerayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaabin-ta)

2

1. Wax dheer qaar ka qoyn; wax gaaban ka dhigid.

3

2. Orodka yarayn; gaabis noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaabis-ka)

2

1. Aan orod badan lahayn.

3

2. Gaabin.

waa la naqliyay ✓

erey ixtiraam iyo qaddarin ah oo ilmuhu aabbihii ugu jawaabo kolka uu u yeedho. Dh: aabbo.

waa la naqliyay ✓

1

gab¹: m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo shanqar gaaban oo kedis ah. la-mid: geb¹.

2

gab²: f.g1 (-bay, -btay) 1. Xil saaran ka soo bixi waayid (qof). 2. Wax samayntiisa awood u waayid. la-mid: geb².

waa la naqliyay ✓

1

gab¹: m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo shanqar gaaban oo kedis ah. la-mid: geb.

2

gab²: f.g1 (-bay, -btay) 1. Xil saaran ka soo bixi waayid (qof). 2. Wax samayntiisa awood u waayid. m.f.dh, gabid.

waa la naqliyay ✓

v. fail to do, leave undone; neglect; become incapacitated

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) fail to accomplish; be unproductive; be useless; achieve no purpose

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xilkaaga ha gudan; wixii lagaa filayay, ku hungow.

2

gab: (ereycodeed) tusmeeya cod uu sameeyo weel ay wax ku jiraan ama geed ama baabuur kolka ay dhulka ku dhacaan.

waa la naqliyay ✓

1

a: geb

2

de: fail to do, leave undone; neglect; become incapacitated

3

lx: gab

4

pd: (gabay)

5

ps: v1=tr

6

key: gab

waa la naqliyay ✓

1

(Baab-ka)

2

1. Qaybaha ama xubnaha kitaabka middood, fasalka ka weyn.

3

2. Jaad; nooc; jinsi.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab, m.l) 1. Qayb ka mid ah qaybo buug. 2. Mowduuc ku saabsan arrin gaar ah. 3. Isku b.: wax isku nooc ah. Tusaale: “Dad aan isku baab ahayn ayaad casuntay”.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab, m.l) 1. Qayb ka mid ah qaybo buug. 2. Mowduuc ku saabsan arrin gaar ah. 3. Isku b.: wax isku nooc ah. Tusaale: Dad aan isku baab ahayn ayaad casuntay.

waa la naqliyay ✓

m. n. type, kind; topic; chapter

waa la naqliyay ✓

-ka: n) phase (feeyzf aspect; one of b o or more opposing sets of opinions

waa la naqliyay ✓

1

(fal) fal ku akhri, sixir u qabo. Nin Banaadir joogoo, Beledweyn la haystoo, waxaan ahay la baabee. Dh: sixir.

2

baab -ka: (magac, lab, keli) fal qofka lagu sameeyo oo wax u dhima maskaxdiisa. Ninkii baab dhigaa isagana balaayaa u taal. Dh: Sixir, qataar, girigiri.

3

baab -ka: (magac, lab, keli) qaybta ama badh hadal ah oo ka kooban sadar ama sadarro. Aan baab tusaale ah, ku bilaabe hadalkee, bismilaahi waa kow.

4

baab -ka: (magac, lab, keli) jaad turubka ah; afarta jaad ee turubka midkood. Dheeman iyo isbigmid kastaa waa baab.

5

baab -ka: (magac, lab, keli) qaybaha kitaab ama buug ka kooban yahay, qayb is ku hal ujeeddo ka hadlaysa. Dh: cutub, qayb.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: type, kind; topic; chapter

3

lx: baab

4

pd: (-ka Pl: baabab)

5

ps: n4-m

6

key: baab

waa la naqliyay ✓

1

1. (Daab-ka) Alaabta ama qalabka qaarkiis, docdiisa loogu talaggalay in la qabto ama lagu qaado, kd.

2

2. (Daab-ta) Xanuun kubadhagaxow daran wata oo ku dhaca ubadka yaryar iyo weylaha iyo maqasha oo caanaha cusub iyo danbarku keenaan.

waa la naqliyay ✓

1

daab¹: m.l (-bab, m.l) Qori ama bir la qabsado oo ku rakiban qalab goynta, jebinta, qodidda iyo wixi lamida loo adeegsado.

2

daab²: m.dh 1. Cudur leh shuban oo ku dhaca dhasha xoolaha markay dambar badan nuugaan. 2. la-mid: doog².

3

daab³: f.g1 (-bay, -btay) Qalab goynta, jebinta, qodidda iyo wixi lamida loo adeegsado, qori ama bir la qabsado ku rakibid.

waa la naqliyay ✓

1

daab¹: m.l (-bab, m.l) Qori ama bir la qabsado oo ku rakiban qalab goynta, jebinta, qodidda iyo wixi lamida loo adeegsado.

2

daab²: m.dh Cudur leh shuban oo ku dhaca dhasha xoolaha markay dambar badan nuugaan; doog².

3

daab³: f.g1 (-bay, -btay) Qalab goynta, jebinta, qodidda iyo wixi lamida loo adeegsado, qori ama bir la qabsado ku rakibid. m.f.dh, daabid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. handle

2

daab v. make a handle, put a handle on

3

daab [feminine] n., [collective] diarrhea, disease in calves

4

daab [feminine] n. injury, wound

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) handle (handhal); shaft (shaaft); ax handle

waa la naqliyay ✓

1

(fal) mindi, gudin, kabatole iyo wixii la mid ah, daab gali. Kababtole aan daab lahayn kabo laguma tolo.

2

daab-ka: (magac, lab, keli) gudin, waran, mindi iyo wixii la mid ah, inta aan birta ahayn ee laga qoro laamaha geedka. Daab iyo dhillisi isu baahanaa, Allow yaa isku beega.

3

daab -ta: (magac, dhedig, keli) shuban maqashu ay ka qaaddo danbarka marka ay si tandhaaf ah u jaqaan. Nirigtan daab baa dili haddaan danbarka loo mitamin.

4

daab -ta: (magac, dhedig, keli) nafaqodarro iyo gaajo xanuun isu roga oo ku dhacda maqasha marka ay soo dhalato ee aan la anqarin.

waa la naqliyay ✓

Gacanqabsiga dubbaha, soofaha, dismiska, mudaca ee ka samaysnaan kara loox, caag (blaastiig) iwm.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaad-da)

2

1. Geed geedaha isku rara oo bixiya miro la cuno; caan wuxuu ku yahay goroyadaa mirihiisa jecel.

3

2. Cayaar lagu cayaaro laamaha gaadda iyo leebab (fiddi); leeb.

waa la naqliyay ✓

1

gaad¹: m.dh 1. Geedsaar leh miro macaan oo la cuno oo goroyaduna aad u jeceshahay, isla markaasna looga dhigto kabdhoodka (goonnibaarka) ciyaarta shacdurka. 2. Ul gaaban oo xooggan.

2

gaad²: f.g1 (-day, -dday) Nafley si lama filaan ah ugu kedin.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-day, -dday) Nafley si lama filaan ah ugu kedin. m.f.dh, gaadid.

waa la naqliyay ✓

1

v. stalk, creep up on, ambush, take by surprise

2

gaad vl. n. ambush

3

gaad [feminine] n. climbing plant species, with edible fruit; a traditional dance

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) attack suddenly or unexpectedly; ambush (aambuush), stalk (stook). —Syn: ambuscade, bushwhack, waylay (weeyleey)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale, u dhuumo oo wax ku dhufo ama qabso.

2

gaad -da: (magac, dhedig, keli) geed jilicsan oo geedaha kale ka hoos baxa, urur u baxa oo ay xaskusha isku bah yihiin. Xooluhu ma daaqaan, duntiisuna waxay ka koobantahay miiqaq adag.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaaf-ka)

2

1. Meel la hagaajiyey oo la qurxiyey oo arooska loo sameeyo oo lagu sameeyo caweys, cunno, dheelaas, cayaaro, kd.

3

2. Dhis kala durugsan; hadoodil.

4

3. Kol, kal, toogo, moog; jilays.

5

4. Hareer; dibad.

waa la naqliyay ✓

1

gaaf¹: m.l (-faf, m.l) 1. Xaflad loo sameeyo labada is aroosay maalinta ay toddoba baxayaan. 2. Dhisme ku meelgaar ah. 3. Kaltan. 4. Dad shir u fadhiya looga arrinsanayo xaajo waxku'ool ah. 5. Hareer. 6. Dibad. 7. Meesha gorayada ku dhasho. 8. Midab geelu yeesho oo madow xigeen ah.

2

gaaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Wax ka dheeraan iyada oo muujinaya diidmo iyo nicitaan (nafley).

waa la naqliyay ✓

m.l (-faf, m.l) 1. Xaflad loo sameeyo labada is aroosay maalinta ay toddoba baxayaan. 2. dhisme ku meelgaar ah. 3. Kaltan. 4. Dad shir u fadhiya looga arrinsanayo xaajo waxku'ool ah. 5. Hareer. 6. Dibad. 7. Meesha gorayada ku dhasho. 8. Midab geelu yeesho oo madow xigeen ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. ground cleared for wedding celebrations, wedding feast; structure set up for wedding feast; occasion, party, time; yard, open space

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) traditional wedding party, usually in northern Somalia

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «u ka qaybqaado hawlaha iyo ciyaaraha aroos.

2

gaaf-ka: (magac, lab, keli) wareegga guriga arooska hortiisa laga dadbo oo la qurxiyo si habeennada arooska dhallinyaradu ay ugu caweyso. Galabta ayaa gaafkii la dadbayaa. Dh: xayndaab, ardaa.

3

gaaf -ka: (magac, lab, keli) xaflad casuumad iyo ciyaaro iskugu jirta oo habeenka seddexaad ama toddobaad ee arooska la sameeyo.

4

gaaf -ka: (magac, lab, keli) hareer ama dibad.

waa la naqliyay ✓

1

de: ground cleared for wedding celebrations, wedding feast; structure set up for wedding feast; occasion, party, time; yard, open space

2

lx: gaaf

3

pd: (-ka Pl: gaafaf (ka))

4

ps: n4-m

5

key: gaaf

waa la naqliyay ✓

m.l Wax aan tira badnayn.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) wax dhammaaday inta yar ee ka sii hadhay.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gaal-ka) a) Qof aan Muslin ahayn oo siiba midabkiisu cad yahay. b) Qof aan jimic lahayn oo cidna u turin; tiirri. c) Geel (waxaa badanaa lagu dabakaraa ereyo kale sida haruubgaal, xeryaggaal, afaggaal, ...).

2

2. (Gaa-sha) Tab, ged, dabci.

waa la naqliyay ✓

1

gaal¹: m.l (-lo, m.dh) 1. Nin aan muslin ahayn. 2. Nin aan raxmad lahayn. 3. la-mid: faranji. 4. la-mid: ceelgeel: Ceel biyo badan oo aan dhano la hayn; ceelgaal. 5. la-mid: geel (haruubgaal, xeryagaal iyo wixi lamida).

2

gaal²: m.dh 1. Haweeney aan muslin ahayn. 2. Haweeney aan raxmad lahayn; gaalad. 3. Hab; dabeecad.

waa la naqliyay ✓

1

gaal¹: m.l (-lo, m.dh) 1. Nin aan Muslin ahayn. 2. Nin aan raxmad lahayn. 3. la-mid: faranji. 4. Ceel biyo badan oo aan dhano la hayn; ceelgaal. 5. la-mid: geel (haruubgaal, ceelgaal, xeryagaal iyo wixi lamida).

2

gaal²: m.dh 1. Haweeney aan Muslin ahayn. 2. Haweeney aan raxmad lahayn; gaalad. 3. Hab; dabeecad.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. non-Muslim, infidel; white man, European; cruel person

2

gaal [feminine] n. female infidel; European woman

3

gaal [feminine] n., [collective] disposition, nature, character

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. gaalo-da] 1. an unbeliever with respect to Islamic religion; non-Muslim. 2. white person especially European. 3. gaalo madow: (expression) non-Muslim black person. Gaasha: (n) unbeliever female, especially Islamic religion

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aanan diinta islaamka haysan. Gaal dil gartiisana sii. Li: Islaam, Muslim.

waa la naqliyay ✓

کافر

waa la naqliyay ✓

1

(Gaan-ka)

2

1. Xoog leh; adag.

3

2. Dihin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax xooggan oo adkaysi leh. 2. Geel aan irmaanayn. 3. G. ah: wax aad u badan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax xooggan oo adkaysi leh. 2. Geel aan irmaanayn. 3. G. ah: wax aad u badan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] strength, toughness, massivenss

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) massive (maas-siv); large in comparison with the usual amount ~ farabadan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax xooggan oo adkaysi leh.

2

gaan -ka: (magac, lab, keli) geel aan irmaanayn.

3

gaan -ka: (magac, lab, keli) hareeraha iyo dhinacyada uu shey ama meel leedahay. Dh: daaf, dhinac, geftin, daraf.

4

gaan-ka: (magac, lab, keli) wax aad u weyn oo aad u badan ahaansho. Ha guddoonsan waa caqligu gaanka ku ahaaye.

waa la naqliyay ✓

1

de: strength, toughness, massivenss

2

lx: gaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m-abs

5

key: gaan

waa la naqliyay ✓