fiir — Macnaha & Turjumaada

1

fiir¹: m.l Nacayb loo muujiyo nafley meel ku cusub.

2

fiir²: f.g1 (-ray, -rtay) Nafley meel ku cusub nacayb u muujin.

waa la naqliyay ✓

v. be averse to, be against; wish to send someone away; show dislike towards ~ antipathy for

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale fogayn oo colaadin.

2

fiir -ka: (magac, lab, keli) colaad iyo xumaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: be averse to, be against; wish to send s.o. away; show dislike towards ~ antipathy for

2

lx: fiir

3

pd: (fiiray)

4

ps: v1=tr

5

key: fiir

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1.(f.g) Wax eegid. 2. (f.g) Wax ka fekerid. 3. (f.mg) Isu f.: waxyaabo isbarbardhigid. 4. (f.mg) Ka f.: wax, wax kale ka ilaalin. 5. (f.mg) Ka f.: cid wax ka sixid. 6. (f.mg) Ku f.: wax, wax kale ku tijaabin. 7. (f.mg) U f.: cid wax u raadin.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1.(f.g) Wax eegid. 2. (f.g) Wax ka fekerid. 3. (f.mg) Isu f.: waxyaabo isbarbardhigid. 4. (f.mg) Ka f.: wax, wax kale ka ilaalin. 5. (f.mg) Ka f.: cid wax ka sixid. 6. (f.mg) Ku f.: wax, wax kale ku tijaabin. 7. (f.mg) U f.: cid wax u raadin. m.f.dh, fiirin.

waa la naqliyay ✓

v. look at; ponder, reflect on

waa la naqliyay ✓

1

-yey / say: (v) see (sii), look (luuk) ~arag, eeg, day, dhugo

2

iska fiiri -yey say: (v) check over, look over; examine (ig-zaaman)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg oo arag. Fiiri sida ninku kubadda u ciyaarayo. Dh: eeg, day, arag.

2

fiiri: (fal) feker oo baadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: look at; ponder, reflect on

2

lx: fiiri

3

pd: (fiiriyey)

4

ps: v2a=

5

key: fiiri

waa la naqliyay ✓

1

(Fiira-da)

2

1. Dhugasho; jeedaalo; aragti.

3

2. Maanka iyo maskaxda oo wax laga fiirsho; dhugmo; laab; xirgi.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Daymo, eegmo. 2. Feker. 3. F. gaar: wax si gaar ah in loo eego loo baahanyahay.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Daymo, eegmo. 2. Feker. 3. F. gaar: wax si gaar ah in loo eego loo baahanyahay.

waa la naqliyay ✓

f. n. observation, sight, perception; thought, reflection; theory

waa la naqliyay ✓

-fiirada: (n) the act or fact of seeing; sight (saayt) ~ aragti

waa la naqliyay ✓

1

Per presa visione

2

For vision

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhugasho xeeldheer oo maskaxdu ka shaqaynayso waxan idhuhu arkeen; aragtida iyo garashada dheer. Casharkaaga fiiro gaar ah u yeelo. Dh: dhugmo.

2

fiiro -da: (magac, dhedig, keli) maanka iyo maskaxda oo wax laga fiirsho. Dh: dhugmo, laab, xirgi.

3

fiiro -da: (magac, dhedig, keli) fogeyn iyo faqooqid ku salaysan qabyaalad iyo isir. Dh: fiirin.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhug

2

de: observation, sight, perception; thought, reflection; theory

3

lx: fiiro

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: fiiro

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) aroorta hore. Dh: fajri.

waa la naqliyay ✓

1

fikir¹: m.l la-mid: feker¹.

2

fikir²: f.mg1 (-ray, -rtay) la-mid: feker².

waa la naqliyay ✓

v. think

waa la naqliyay ✓

name-unisex think (Arb)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) maskaxda ka shaqaysii; wax u fiirso oo talo keen. Dh: fakir.

2

fikir-ka: (magac, lab, keli) waxa qofka maskaxdiisu hayso. Fikir wanaagsan ayuu keenay. Dh: aragti.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: think

3

lx: fikir

4

pd: (fikiray)

5

ps: v1=

6

see: feker (and associated entries)

7

key: fikir

waa la naqliyay ✓

finir, v. - dhammaansho; dhammayn; idlayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Firir-ka)

2

Firdhad.

waa la naqliyay ✓

1

firir¹: m.l 1. Cadad ama dhibco yaryar oo ka soo faniinay wax is haystay ama qarxay. 2. la-mid: firdhid.

2

firir²: f.mg1 (firdhay/firiray, firirtay; -rdhi/- riri) F./kala f.: wax wada jirey kala yaacid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (firdhay/firiray, firirtay; -rdhi/-riri) F./kala f.: wax wada jirey kala yaacid. m.f.dh, firdhid.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of splitting off from a group

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg fidhidh.

waa la naqliyay ✓

1

cf: finiinso

2

de: act of splitting off from a group

3

lx: firir

4

pd: (-ka)

5

ps: vn2-m

6

key: firir

waa la naqliyay ✓

1

(Aragti-da)

2

arag; fiiro.

waa la naqliyay ✓

1

(Arkid-da)

2

Indhaha ku duwid oo ku garasho; dhugasho; fiirin.

waa la naqliyay ✓

1

(Aygarad-ka)

2

Wax garan og; fiiro dheer; aan la dagi karin; ayda loo qoda hayo durba garta.

waa la naqliyay ✓

1

(Cilmi-ga)

2

Aqoon hab wanaagsan ku dhisan oo lagu gaarey barasho iyo fiiro iyo tijaabo; aqoon ku dhisan raadin iyo helid, wax walba runtooda; kasmo.

waa la naqliyay ✓

1

(Daawasha-da)

2

Wax falsan ama qurux badan, oo jecdaaladooda, macaan iyo jeel laga hela hayo, in door ah indhaha ku cunid; fiirsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalqan-ka)

2

Hadal badan oo layska hadlo iyadoo aan loo fiirsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dayma-da)

2

Dhugasho, eegmo, fiiro.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhawrid-da)

2

1. Xumo ka ilaalin; xannaanayn.

3

2. Fiirin; u jeedid; eegid.

4

3. Sugid; korosho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheegasha-da)

2

Wax qof kale sameeyey wax u eg samayn; ka fiirsasho; kaga dayasho; ka xigasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhug-ta)

2

1. Cudur geela ku dhaca; dhukaan; dhugato.

3

2. (-') a) Maan, fiiro, maskax, laab, xirgi, caqli, garaad; dhugmo. b) Abbaar; toog; nishaab.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhugasha-da)

2

Eegid yar; fiirin yar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhugma-da)

2

Dhug; maan; fiiro.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuuxid-da)

2

1. Dhuuxa lafaha ku jira la bixid; cunid.

3

2. Hadal ama arrin, aad ugu fiirsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Eegid-da)

2

Indhaha saarid; dhawrid; dhugasho; fiirin; jalleecid; jeedaalin; arkid.

waa la naqliyay ✓

1

(Faal-ka)

2

Farsamo la yiri waxaa lagu ogaadaa waxa soo socda oo dhici doona ama ahaan doona: waa dhibco 16 beyd u qaybsama; iyagoo aan loo fiirsan baa dhulka lagu dhigaa oo beydadka soo baxa la sii ilmeeyaa oo laysku sii jarjaraa; wuxuu ku dhisan yahay male.

waa la naqliyay ✓

1

(Fiirfiirin-ta)

2

Dhawr jeer fiirin; fiiro u yeelasho; eeg'eegid; baarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Fiirin-ta)

2

1. Indhaha ku dhugasho; jeedaalin; eegid; arkid.

3

2. Fiiro u yeelasho; fekerid; baarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Fiirsad-ka)

2

Fiirsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Fiirsasha-da)

2

1. Daawasho; eegasho; u jeedasho.

3

2. (u fiirsasho) Fiiro weyn u yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

fir¹: m.l 1. Taxanaha abtirsiimada ee laga soo askumay. 2. Cagaarka ugu horreeya ee geedaha ka soo baxa. la-mid: firfir¹.

2

fir²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Timo, caw iyo wixi lamida feerid. 2. Geedo cagaar yar bixin.

waa la naqliyay ✓

m.l Cagaarka ka soo baxa meel laga guuray; fuf.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Taxanaha abtirsiimada ee laga soo askumay. 2. Cagaarka ugu horreeya ee geedaha ka soo baxa. la-mid: firfir.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. origin, descent

2

fir v. comb (hair)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. genetics (jineetikis), heredity, genesis. 2. offspring (oof- ispiring); descendants (di-sen-dhantis); children (jiil-dhareeri) ~ waraso, dir

waa la naqliyay ✓

1

(fal) timaha shanlee, timaha feedh. Madaxa iska fir. Dh: fidh, feedh.

2

fir: (ereycodeed) tusa boodid ama dhaqaaq aan la isku diyaarin oo kedo ah. Maskii uu arkay ayuu yidhi.

3

fir -ka: (magac, lab, keli) meesha noole ka soo jeedo asalkiisu. Sacaygu waa firkii qaayib. Dh: isir, cayn, farcan, dir.

waa la naqliyay ✓

1

(Biir-ta)

2

Gaas ur gaar ah oo waabaayaysan leh oo lagu dhinto; neecaw ur jaadkaas ah leh oo lagu biiroodo oo meelaha qaarkood, sida ceelasha gudohooda ka samaysanta.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho. m.f.dh, biirid.

waa la naqliyay ✓

1

v. increase, multiply; ferment

2

biir m. n., (mass n.): beer

3

biir [feminine] n., (mass n.): brackish, impure water

waa la naqliyay ✓

1

-ay tay (v) 1. accumulate (a ku mileeyt); pile up. 2. join (jooyn) Ex: waxuu ku biiray ciidamada; he joined the army.

2

biir -ta: (n) beer (biir) ~ khamri

3

biir -ta: (n) fermented water with poisonous gas, especially a watering place [well]

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii la joogay iyo heerkii la taagnaa ka sii bado. Xoola aan la baylah tirin ma biiraan. Dh: korodh.

2

biir: (fal) ku ku darsan dad ama urur, ka mid nogo. Ku bir oo kaaley ka mid noqo bulsha weynta.

3

biir-ka: (magac, lab, keli) caano aad u dhanaan. Dh: watabiir, jinaw, karuur.

4

biir-ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah farshada ama khamrida. Biir bilaa denbi ahi ma jiro.

5

biir-ta: (magac, dhedig, keli) ur aad u qadhmuun; ur ceelka in badan dhoobnaa yeesho, lagu dhinto. Biir buu noqday ceelkii.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Ciir-ka) a) Firiiric yaryar oo oogada ka soo yaaca. b) Doc u liicid; dheelli; janjeersi.

2

2. (Ciir-ta) Caano la lulay oo subaggii laga baxshey.

waa la naqliyay ✓

1

ciir¹: m.l 1. Firiiric yaryar oo oogada nafleyda ka soo yaaca. 2. la-mid: ciirid.

2

ciir²: m.dh Caano subaggii laga baxshay oo dhanaan.

3

ciir³: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax miisaankiisa dhan u iilasho.

waa la naqliyay ✓

1

ciir¹: m.dh Caano subaggii laga baxshay oo dhanaan.

2

ciir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax miisaankiisa dhan u iilasho. m.f.dh, ciirid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] rash, hives, small pimples, pustules, prickly heat

2

ciir [feminine] n., (mass n.): buttermilk

3

ciir v. stagger; lean to one side, capsize

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) buttermilk (badher-milk)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) liic; dheelli.

2

ciir-ka: (magac, lab, keli) firiiric yaryar oo oogada ka soo yaaca. Dh: araarad.

3

ciir-ta: (magac, dhedig, keli) caano dhanaan oo inta la lulay subaggii lagala baxay. Ciirtaa dhamaa, caydaada yaqaan. Li: dhay.

waa la naqliyay ✓

1

(Diir-ka)

2

Xuubka, dubka, qolofta, mayraxda iyo wixii la mid ah oo ku rogan geedaha iyo miraha, kd.

waa la naqliyay ✓

1

diir¹: m.l Kulayl, uumi.

2

dįir¹: m.l Dubka sare ee lafta geedka.

3

diir²: m.dh la-mid: diirdiir².

4

dįir²: m.dh.u la-mid: digir².

5

diir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax in yar kululaansho. 2. Qof, in yar xanaaqid.

6

dįir³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Geed diir ka qaadid. 2. Wax qaawin.

waa la naqliyay ✓

1

diir¹: m.l Kulayl, uumi.

2

diir²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax in yar kululaansho. 2. Qof, in yar xanaaqid. m.f.dh, diirid.

3

dįir¹: m.l Dubka sare ee lafta geedka.

4

dįir²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Geed diir ka qaadid. 2. Wax qaawin. m.f.dh, dįirid.

waa la naqliyay ✓

Drive

waa la naqliyay ✓

1

m. n. skin of fruit ~ plant; peeling, peel, rind; cover

2

diir v. peel, skin, strip

3

diir v. become warm

4

diir [feminine] n., [collective] caterpillar(s), worm

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) rind (raynd); skin (iskiin); peeling (piilin); outer covering (ka-ver) ~ dub, qubka

2

diir -ay / tay: (v) peel (piil); strip or cut away the skin ~ fiiq

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qolofta sare ka qaad. Maydhax ka diir geedka. Dh: fiiq.

2

diir -ka: (magac, lab, keli) dubka sare ama maqaarka. Waxaan nahay dad isku diir iyo isku diin ah.

3

diir-ta: (magac, dhedig, keli) jaad xasharaadka ka mid ah oo dhirta cuna. Dh: dirindiir.

waa la naqliyay ✓

/feer/ (adj) 1. xaq-ah e.g. This is not fair. (adj) 2. iska-roon, iska-fiican. e.g. Her knowledge of the language is fair. (adj) 3. fiican, roon (siiba cimilada kolka laga hadlayo). e.g. fair weather (adj) 4. dhalaalaya oo aan qundi ahayn, siiba tilmaamista midabka iwm. (adj) 5. waadax ah. e.g. fair copy (n) 6. carwo (bandhig).

waa la naqliyay ✓

a., baxsan, quruxsan, shuban; fair sex, dumar, -ki.

waa la naqliyay ✓

fier, adj. - islaweyn; kibir weyn; qab weyn; han weyn

waa la naqliyay ✓

1

(Fiic-a)

2

Qof wax gaar ah aqoon weyn u leh; qof wax ku fiican.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh F. ah: qof karti iyo hufnaan ku sifoobey.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh F. ah: qof karti iyo hufnaan ku sifoobey.

waa la naqliyay ✓

m. n. skilled person, expert

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) qof wax ku fiican oo aqoon gaar ah u leh; wax gaar ah aqoon weyn u leh. Fiic ayaad ku tahay suugaanta.

2

fiic -a: (magac, lab, keli) qof xumo ka dhawran; qof wanaagsan ama suubban.

waa la naqliyay ✓

1

de: skilled person, expert

2

lx: fiic

3

pd: (-a)

4

ps: n2a-m

5

key: fiic

waa la naqliyay ✓

1

(Fiid-da)

2

1. Ubax; xay.

3

2. (Fiid-ka) Habeenka bilawgiisa; caweysin.

waa la naqliyay ✓

1

fįid¹: m.l (-dad, m.l) Amminta u dhexeysa maqribka illaa cishaha.

2

fiid²: m.dh.u 1. Buur, laan iyo wixi lamida meesha ugu sarreysa. 2. Ubax.

waa la naqliyay ✓

1

m.dh.u 1. Buur, laan iyo wixi lamida meesha ugu sarreysa. 2. Ubax.

2

fįid: m.l (-dad, m.l) Amminta u dhexeysa maqribka illaa cishaha.į

waa la naqliyay ✓

1

m. n. twilight, early evening

2

fiid [feminine] n., loc. tip, top

3

fiid [feminine] n., [collective] flower; bud

waa la naqliyay ✓

(Fid) May Coffea rhamnifolia (Chiov) Bridson. Rubiaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) evening (iiv-ning), dusk (dhask) ~ wanaagsan

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ubax; xay.

2

fiid-da: (magac, dheddig, keli) buur, laan iyo wixii la mid ah, meesha ugu sarreysa.

3

fiid -ka: (magac, lab, keli) habeenka billawgiisa, habeenka qaybtiisa hore. Maxaa farasmagaalaha ku dhigay fiidka laga hoyday. Dh: gallin, caways, waari, cawaysin.

waa la naqliyay ✓

1

de: early in the evening

2

lx: fiid

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-time

5

key: fiid

waa la naqliyay ✓

مساء

waa la naqliyay ✓

fiif! (ereycodeed) tusa wixii sanka ku jira oo neef la isku curjinayo xoog lagaga soo saaro. Siinka fiif iska dheh.

waa la naqliyay ✓

1

fiig¹: m.l la-mid: fiigid.

2

fiig²: f.mg1 (-gay, gtay) 1. Neef qalo la cararid. 2. Irdhoobid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-gay, gtay) 1. Neef qalo la cararid. 2. Irdhoobid. m.f.dh, fiigid.

waa la naqliyay ✓

v. run in panic, stampede

waa la naqliyay ✓

-ay/tay: (v) fill with fear: frighten (faraayten); terrify (terafaay)

waa la naqliyay ✓

1

de: run in panic, stampede

2

lx: fiig

3

pd: (fiigay)

4

ps: v1=

5

key: fiig

waa la naqliyay ✓

m.l Midab cad oo geela iyo farduhu yeeshaan.

waa la naqliyay ✓