faleen — Macnaha & Turjumaada

1

(Faleen-ka)

2

1. Xabkaha xijiga ka baxa.

3

2. Dhirta xabagta.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhirta dhasha beeyada.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhirta dhasha beeyada.

waa la naqliyay ✓

m. n. sap, resin, gum (of a tree; used as incense)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah dhirta xabagta qaaliga ahi ka baxdo. Dad bay noloshoodu ku tiirsan tahay faleenka. Dh: beeyo, foox.

2

faleen -ka: (magac, lab, keli) xabagta xijiga lafteeda.

waa la naqliyay ✓

1

de: sap, resin, gum (of a tree; used as incense)

2

lx: faleen

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: faleen

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-eemo, m.dh) Koor yar oo geela loo xiro.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labada qori oo yaryar oo koorta gudeheeda ku dhexjira, midkood. Labada aleen ee koorta is le'egaysii. Dh: allane. alfa: (cilmi) 'saxarad' bixinno ka dhasha kaahfaahidda bu'aha curiyayaasha culus ee dabeeciga ah. Waa atam hilyam oo yeesha laba saldanab oo togan mar ku tuura labo elektaroon a = 2He-4.

waa la naqliyay ✓

1

(Caleen-ta)

2

Xubnaha yaryar oo balballaaran oo xalxalleefsan, oo badanaa cagaarka ah oo laamaha geedaha ka baxa, middood.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-eemo, m.l) 1. Geedka qeybtiisa laamaha ka baxda ee u sameysa cuntada. 2. Caleenta geedka shaaha.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-eemo, m.l) 1. Geedka qeybtiisa laamaha ka baxda ee u sameysa cuntada. 2. Caleenta geedka shaaha.

waa la naqliyay ✓

f. n. leaf; tea

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. leaf (liif) 2. tea leaf ~ caleen shaah

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cagaarka ama dhegaha yaryar ee doogga ah ee geedaha laamahooda ka baxda.

waa la naqliyay ✓

1

de: leaf; [ext.] tea

2

lx: caleen

3

pd: (-ta Pl: caleemo (/ha))

4

ps: n1-f

5

key: caleen

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel ooddu ka gaaban tahay ama aanay ka adkayn oo laga dhici karo. Daleen buu dhurwaagu ka soo booday.

waa la naqliyay ✓

/folen/ (v) fall, oo fal hore ah.

waa la naqliyay ✓

1

(I) Manza;

2

(E) Heifer

3

(S) HALEEN (S. c. m.; Halen); MA Rimmantai (S. c. m.: Ma rimmantai)

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Geed quwaax faleenka ka mid ah oo leh beeyo marka la shido udgoon. 2. Beeyada laga guro geedka falaxfalaxa. 3. Qof firfircoon. 4. Qof bilicsan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhirta faleenka, shalabowga, waabaayada leh dadka ka shaqaysta. la-mid: garabgoroyo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhirta faleenka, shalabowga, waabaayada leh dadka ka shaqaysta. la-mid: geedmaal.

waa la naqliyay ✓

1

mayddi¹: m.l/dh (botani) Geed-quwaax dhererkiisu meel dhexaad yahay, qodax lahayn, caleen yaryar iyo laamo jilicsan leh,oo ka baxa buuraha dhaadheer iyo dhadhaabah korkooda, oo dhale xabag udgoon oo la shito.

2

mayddi²: m.dh Nooc ka mid ah faleenka oo ah geedka ugu heer sarreeya.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhirta faleenka, shalabowga, waabaayada leh dadka ka shaqaysta. la-mid: geedmaal.

waa la naqliyay ✓

1

mayddi¹: m.l/dh (botani) Geed-quwaax dhererkiisu meel dhexaad yahay, qodax lahayn, caleen yaryar iyo laamo jilicsan leh,oo ka baxa buuraha dhaadheer iyo dhadhaabah korkooda, oo dhale xabag udgoon oo la shito.

2

mayddi²: m.dh Nooc ka mid ah faleenka oo ah geedka ugu heer sarreeya.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) lacag ama faleen kiro ahaan sannadkii ba hal mar laga baxsho xejiga uu beeranayo qof aan yed u lahayni.

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) geed ka mid ah quwaax faleenka oo leh beeyo marka la shido udgoon. Beeyada laga guro geedka falaxfalaxa.

2

falaxfalax-a: (magac, lab, keli) qof firfircoon ee dedaalka badan.

3

falaxfalax-a: (magac, lab, keli) qof bilicsan oo qurxoon.

4

falaxfalax -da: (magac, dhedig, keli) hadalbadnida aan macno badan lahayn; galgal iyo hadalbadni.

5

falaxfalax -da: (magac, dhedig, keli) shey aan majiirnayn oo daadaanaya. Falalaxda biyaha halkan ka maqlaa. Dh: balagbalaq.

6

falaxfalax-da: (magac, dhedig, keli) geed ka mid ah dhir'abaareedka oo diirkeeda la shito.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) dhirta xabagta leb ee ay yagcarta iyo moxorku ka mid yihiin oo beeyada ye luubaanka noqdo.

2

xiji -ga: (magac, lab, keli) qaab dhagandhaqaale oo faleenka iyo xijiga lagaga xoogsado.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dandarranaan; dhibaataysnaan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel ooddu ka gaaban tahay ama aysan ka adkayn oo laga dhici karo. Xerada halkaa daleensan ood soo saar. Dh: huddo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalen) C Cyperus crassipes Vahl. Cyperaceae.

2

C Cenchrus ciliaris L. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) reerka dheri iyo dhaleen toona laguma oga.

waa la naqliyay ✓

1

(Fahleyn-ta)

2

Si fahle ah u socosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg fahlee. la-mid: fahleys.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) furmid oo kolba furmid, iyada oo codka 'fal' lagu celcelinayo.

waa la naqliyay ✓

m.d la-mid: falleyr.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg falleedh.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg lanleemo.

waa la naqliyay ✓

vl. n. conception, representation, hypothesis theory

waa la naqliyay ✓

1

a: maleyn ~ malayn

2

de: conception, representation, hypothesis theory

3

lx: maleeyn

4

pd: (-ta)

5

ps: vn-f

6

key: maleeyn

waa la naqliyay ✓

1

fale¹: m.l (-layaal, m.l/dh) Walax kimikeed oo isbeddel keena.

2

fale²: m.l (-layaal, m.l/dh) (naxwe) Yeelaha weerta.

waa la naqliyay ✓

1

fale¹: m.l (-layaal, m.l/dh) (kiim.) Walax kimikeed oo isbeddel keena.

2

fale²: m.l (-layaal, m.l/dh) (naxwe) Yeelaha weerta. faleebbo m.dh (-ooyin, m.l) (daaw.) Hoore ka kooban, dawo, cusbo, fitimiinno, sonkor oo qof cunto qaadan waayey lagu mudo.

waa la naqliyay ✓

m. n. doer, one who acts; subject {grammar}

waa la naqliyay ✓

-falaha: (n) doer (duu-wer); man or woman of action ~ sameeye

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) qofka dadka fala ama sixra. Fale waa nin danbaabay. Dh: saaxir.

2

fale -ha: (magac, lab, keli) yeelaha falka. Falaha falku waa ninkan fadhiya meesha.

waa la naqliyay ✓

1

de: doer, one who acts; subject {grammar}

2

lx: fale

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

syn: yeele

6

key: fale

waa la naqliyay ✓

1

(Feen-ka)

2

Hilibka yar oo lafaha ku dhegsan oo raaca.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Cadad yaryar oo ku hara laf hilib laga cunay.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] scraps of meat adhering to bones

2

feen v. gnaw meat off the bone

waa la naqliyay ✓

-ka / ta: (n) the act or an instance of nibbling, especially nibbling the meat off the bone; nibble (nib-bal)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hilib yar oo lafaha ku dhegsan ama inta lafta u xigta. Daliigahana kurisbaa ku yiil duudka feensamaye.

waa la naqliyay ✓

/filii/ (v) cararid, baxsasho

waa la naqliyay ✓

v.i., (to fly) bax.

waa la naqliyay ✓

1

(Alee-sha)

2

Bocoosha iyo tammaanka jaad ka mid ah oo aan waaweyneyn; bocool; tammaan; laji: cangaleel.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u (-lo, m.l) Bocol yaryar oo xeebaha badaha laga helo oo weelasha lagu qurxiyo; laji.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u (-lo, m.l) Bocol yaryar oo xeebaha badaha laga helo oo weelasha lagu qurxiyo; laji.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] seashell species, small cowry shells

waa la naqliyay ✓

-aleesha: (n) seashell (siisheel) ~ angaleel, bacool

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) xaaxeeyada badda oo jaadad kala duwan leh. Waxaa loo adeegsadaa qurxinta qalabka guryaha. Inta dun lagu taxo ayaa kuula ahaanna loo isticmaalaa. Habar dhaliwayday aleel ku waalatay. Dh: alalaxay, aleeloxaaxaa, olixaaxaa, bacool, tammaan, laji, cangalee.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bocool, laji

2

de: seashell sp., small cowry shells

3

lx: aleel

4

pd: (/sha)

5

ps: n1-f-col

6

key: aleel

waa la naqliyay ✓

/eyliyan/aliens;(n) laaji, shisheeye ama qof waddan kale u dhashay. e.g. an illegal alien crossing the border.

waa la naqliyay ✓

/eyliyan/ (adj) galty, kooyty (lang dhul kely ing dhalithi).

waa la naqliyay ✓

v., neg. condition: you [singular or plural.] / she would not have done

waa la naqliyay ✓

(suffix): used to form the past continuous tense of verbs with pronoun they. Ex: way qoslayeen; they were laughing. way cayaarayeen; they were playing

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax cusboonaysiin ama qurxin. 2. Guri, meel ay hawo ka soo gasho u yeelid. 3. Dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah nasin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax cusboonaysiin ama qurxin. 2. Guri, meel ay hawo ka soo gasho u yeelid. 3. Dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah nasin. m.f.dh, dalayn.

waa la naqliyay ✓

v. found a country, establish a nation; decorate

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gal u samee. Kitaabka dalee. Dh: galee.

2

dalee: (fal) dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah. nasi.

waa la naqliyay ✓

1

de: found a country, establish a nation; decorate

2

lx: dalee

3

pd: (daleeyey)

4

ps: v2b=

5

key: dalee

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-jeeyay, -jaysay) 1. Wax faraha ku taabasho. 2. Wax faraha ku daliigid.

waa la naqliyay ✓

v. touch, handle; massage

waa la naqliyay ✓

(fal) si dareen ku jiro wax u duug.

waa la naqliyay ✓

1

de: touch, handle; massage

2

lx: fajee

3

pd: (fajeeyey)

4

ps: v2b=

5

key: fajee

waa la naqliyay ✓

1

1. (qof, wax) la falay; sixran.

2

2. (-keed, kd.) falmid.

waa la naqliyay ✓

1

falan¹: m.l 1. F.kay, f.kaa iyo wixi lamida: dartay, dartaa iyo wixi lamida. 2. “F.kiisii gal!”: “Arrintiisii gal!”.

2

falan²: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) 1. Wax sixran noqosho. 2. Beer wax la falay noqosho. 3. Dhul wax la banneeyey noqosho.

3

falan³: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la falay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

falan¹: m.l 1. F.kay, f.kaa iyo wixi lamida: dartay, dartaa iyo wixi lamida. 2. F.kiisii gal! Arrintiisii gal!

2

falan²: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) 1. Wax sixran noqosho. 2. Beer wax la falay noqosho. 3. Dhul wax la banneeyey noqosho. m.f.dh, falmid.

3

falan³: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la falay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] plowed

2

falan [derived] [adjective] bewitched

waa la naqliyay ✓

1

-aa: (adj) ploughed (palaawidh) ~ carrorogan, liman

2

falan -aa: (adj) crazed (kareeyzidh), maniacal (manaayikal); having a screw loose; driven mad; unbalanced; bewitched- qaaddan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ku ~» ku garran ama ku dacwi.

2

falan: (tilmaame) wax la falay ahaan oo baabnaan. Sheekhu wuxu dabiibay nin falan. Dh: sixran, baaban.

3

falan: (timaame) beer la qoday; beer la fajaasay oo biqishay. Dh: qodan, beeran. Li: qardaysan.

waa la naqliyay ✓

s.f. - middi soo godan, minjal.

waa la naqliyay ✓

/fools/ (adj) 1. been; khalad (adj) 2. aan daacad ahayn. e.g. a false friend.

waa la naqliyay ✓

a., been ah; prove false, beeni.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-neeyay, -naysay) Faras la saaranyahay cid kale fan ka saarid. la-mid: fangeli.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-reeyay, -raysay) Cunto, cabid iyo wixi lamida faro dhex gelin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-reeyay, -raysay) Cunto, cabid iyo wixi lamida faro dhex gelin. m.f.dh, farayn.

waa la naqliyay ✓

v. touch, finger; contaminate

waa la naqliyay ✓

-yey / faraysay: (v) touch with the fingers

waa la naqliyay ✓

1

de: touch, finger; contaminate

2

lx: faree

3

pd: (fareeyey)

4

ps: v2b=

5

key: faree

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-weeyay, -weysay) Maro fawo u yeelid.

waa la naqliyay ✓

/filiit/ (n) 1. cutub maraakiib ah, oo isku hal abaanduule leh. (n) 2. cutub baabuur ah oo isku hal-maamul hoos yimaada. e.g. A fleet of buses was expected to arrive.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax gal ku ridid. 2. Shax badin.

waa la naqliyay ✓

v. cover, put a cover on

waa la naqliyay ✓

-yey / galeysay: (v) 1. envelop. 2. sheath (shiith)-, sheathe; encase

waa la naqliyay ✓

(fal) gole ka dhig.

waa la naqliyay ✓

1

de: cover, put a cover on

2

lx: galee

3

pd: (galeeyey)

4

ps: v2b=

5

key: galee

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -leysay) la-mid: jalasii.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-leeyay, -laysay) 1. (f.g/mg) M./u m.: wax aan la hubin xaqiiqdooda fikrad ku cabbirid. 2. (f.mg) Isu m.: isu haysasho.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-leeyay, -laysay) 1. (f.g/mg) M./u m.: wax aan la hubin xaqiiqdooda fikrad ku cabbirid. 2. (f.mg) Isu m.: isu haysasho. m.f.dh, malayn.

waa la naqliyay ✓

v. think, suppose, conceive of, guess, foresee, foreknow, believe, perceive

waa la naqliyay ✓

-yey / maleysay: (v) guess (gas); think (thingk); suppose (sapoowz), ~ qiyaas

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg malay.

waa la naqliyay ✓