fadeexadayn

m.dh la-mid: fadeexo.

-da: (n) scandal (skaandal) ~ fadeexo, facshar

-da: (magac, dhedig, keli) foolxumo la geystay oo inta la khashifo cid walba la gaadhsiiyo. Dh: ceeb, kashifaad, fadeexo, faxshar.

(fal) eeg fadeexaday.

(fal) eeg fadeexadaw.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale gardarro ku samayn; qof iska maagid. Miyaad adyadaynta dadka iska daysid! Dh: maagitaan, gardarraysi, alyadayn, faduulin.

(fal) ceebow oo kashifan; fadeexaddaada dadku ogaa.

(Faseexad-da)

Biro xalxalleefsan oo isasuran oo leh daldaloollo qodbo laga geliyo; waxaa layskula dhejiyaa alaabada la furo oo la xiro siiba qalbacyada albaabbada, khalfadaha, santuukhyada.

m.dh Bir yar oo layskula dhejiyo qalbacyada, albaabada, daaqadaha iyo wixi lamida.

m.dh Bir yar oo layskula dhejiyo qalbacyada, albaabada, daaqadaha iyo wixi lamida.

f. n. hinge

-da: (n) hinge (hiinj)

-da: (magac, dhedig, keli) biro xalxalleefsan oo isa sudhan oo leh daldaloollo qodbo laga geliyo. Waxaa la iskula dhejiyaa alaabta la furo oo la xidho sida qalbacyada albaabbada, khalfadaha iyo sanduuqyada.

de: hinge

lx: faseexad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: faseexad

Kadeed la baday; la kadeedey; dhibban; jirraban; xadan.

kadeedan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax la kadeeday noqosho.

kadeedan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la kadeeday ahaansho.

kadeedan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax la kadeeday noqosho. m.f.dh, kadeedmid.

kadeedan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la kadeeday ahaansho. m.f.dh, kadeednaan.

der. [adjective] exploited, troubled, in difficulty; tormented, oppressed ~ repressed

(fal) dhib badan la kulan. Dh: dhibtood. Li: liibaan.

kadeedan: (tilmaame) mid dhibaato qaba. Dh: caddiban, imtixaanan, dhibban, saxariirsan, ibtilaysan.

a: kadeedsan

de: exploited, troubled, in difficulty; tormented, oppressed ~ repressed

lx: kadeedan

pd: (kadeednaa)

ps: adj-der

key: kadeedan

(tilmaame) bir aan af lahayn ah; saawir ah. Dh: rabeeban, gamuuxan, gamuuran.

m.f.dh eeg darxadee.

(Faaradayn-ta)

Faarad marin, ku sinsimid; raandayn.

m.f.dh eeg faaradee.

-ta: (magac, dhedig, keli) loox, faarad marin.

faaradayn -ta: (magac, dhedig, keli) looxaan, faarad kaga shaqayn oo ku hagaajin. Dh: raandayn.

(Faddarayn-ta)

Wax faddaraysan ka dhigid; najaasayn; wasakhayn.

m.f.dh eeg faddaree.

-ta: (n) contamination (kon taam e neey shin); foulness

-ta: (magac, dhedig, keli) wasakh ama nijaas gaadhsiin. Dh: faddaaddayn. Li: nadiifin.

faddarayn -ta: (magac, dhedig, keli) dhaqan xun barid. Dh: aafayn. Li: tarbiyadayn, edbib.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, fidmo ku abuurid ama ku ridid. Dh: fidnadays.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadal aan macno lahayn ku sheekayn. Ninkani hadradayn ayuu wakhtigiisa ku dilaa. Dh: kaftamid.

(Jareexayn-ta)

Hadal jareexo ah, qof ku dhihid.

m.f.dh eeg jareexee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, hadal ku dhibid oo adyadayn.

-aa: (adj) distressed (dis-taree-sidh)-, stressed (istareesid)

m. n., [collective] tuna fish

-ka: (magac, lab, keli) hilibka libaaxbadeedka iyo kalluunku kolkuu qallalanyahay. Dh: gallal.

de: tuna fish

lx: maleexaan

pd: (-ka)

ps: n-m-col

key: maleexaan

(Naseexayn-ta)

Hadal naseexo ah, cid kula talin, (ama nasteexayn).

m.f.dh eeg naseexee. la-mid: nasteexayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) waano iyo waxsheeg cid ku gargaarid. Dh: nasteexayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) dacaayadayn oo hadal dheeldheel ah cid kale ku dhihid Qarxadaynta ka jooji wiilka. Dh: qaraaxadayn, dacaayadayn.

m.f.dh eeg sareedee.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaago ka dhigid; baraarayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) wadaad isku ekeysiin. Wadaadayn wadaad lagumo noqdo. Dh: wadaadays. Li: waranlayn.

(Wadeecayn-ta)

Wadeeco ka dhigid; dayacid; baylahin.

m.f.dh eeg wadeecee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wadeeco ka dhigid; dayacid; baylihin.

wadeecayn-ta: (magac, dhedig, keli) ceeb laga sheego cid aan lahayn. Wadeecayn bay u jeediyeen ninkii maamulaha ahaa. Dh: ceebeyn.

(Xareedayn-ta)

Xareed ka dhigid.

m.dh (kiimika) Hab ka kooban karkarinta hoor iyo qaboojinta uumigiisa. Xareedaynta waxa loo isticmaalaa safaynta hoorarka ama kala sooridda xubnaha iskujir hoor ah.

m.dh (kiim.) Hab ka kooban karkarinta hoor iyo qaboojinta uumigiisa. Xareedaynta waxa loo isticmaalaa safaynta hoorarka ama kala sooridda xubnaha iskujir hoor ah.

Distilation

-ta: (magac, dhedig, keli) xareed ka dhigid. Dh: saafiyayn, xareedays.

xareedayn-ta: (magac, dhedig, keli) hab milanka hooreyaasha isku jira lagu kala sooco iyada oo la kulaylinayo illaa uu midi uumi ama adke isku beddelayo.

(Xeeladayn-ta)

Xeelad ku samayn; tabayn; khatalid; sirid.

m.dh la-mid: xeelayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) tab iyo xe ku samayn. Dh: qaroomayn, farsamayn.

m.dh la-mid: badbaadin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid wax diiddan oo hadba wax kale ku dhaqaaqda. Dh: marmarsiiyo, xeeladaysi, diidid.

-ga: (magac, lab, keli) keni adayg: dhega adayg aan hadalka dadka dhug loo yeelan oo la iska dhegeysto. Iska daa madaxadaygga. Dh: macanggagnimo.

-ta: (magac, dhedig, keli) sadaqad u bixin; sadaqays.

-ta: (magac, dhedig, keli) faddaraynta iyo wasakhaynta wax nadiif ahaa. Dh: faddaaddays.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhib iyo qas ku abuurid; fadqalallo ka dhexridid ama ku ridid. Dh: arbushid, qasid, fidnayn. Li: xasilin.

m.f.dh eeg qaraaxadee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dacaayadayn oo hadal dheeldheel ah cid kale ku dhihid. Qaraaxadaynta ka jooji wiilka. Dh: dacaayadayn.

-da: (magac, dhedig, keli) ceeb iyo canbaar ku haleesha. Dh: fadeexadaw.

Triangulation

(Fadqalallayn-ga)

Fadqalallo ka dhexridid ama ku ridid; fidnayn.

m.f.dh eeg fadqalallee.

(Faranfardayn-ta)

Birinbirqayn.

m.f.dh eeg faranfardee.

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad orodka ka mid ah oo birinbirqayn orod ah. Dh: tirtirfo, birinbirqayn, farafardayn. Li: cagajiidid.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid hawl qabanaysa karkabo ku ridid. Dh: qarbaqarbayn.

-ta: (magac, dhedig, kell mar waxad u dhigid oo ku qaboojic marawaxad samayn. Dh: marawaxadays.

marawaxadayn -ta: (magac, dhedig, keli) sida marawaxadda u samayn. Dh: marawaxadays.

-ta: (magac, dhedig, keli) sabbaaxad ku samayn, ku dhufad.

-ta: (magac, dhedig, keli) dheelidda ciyaar caruurtu ciyaarto iyagoo gacmaha is haysta ama midmid iska daba wareegaaya.

-ta: (magac, dhedig, keli) qalab kala duwan oo waxtar leh dhigid. Meel berriba aad ka guuraysaayi aaladayn uma baahna. Dh: hubayn.

aaladayn-ta: (magac, dhedig, keli) qalab millateri iyo awood u yeelid.

-ga: (magac, lab, keli) tamarta ka muuqata muruqyada iyo seedaha qof jidhkiisu dhisan yahay Qofka jimicsiga ciyaara ad'adayg ayaa lagu gartaa. Dh: jiljileec.

ad'adayg -ga: (magac, lab, keli) dabeecadda iyo dhaqanka naxariisdarrada ah ee qof yeelan karo. Li: dabacsanaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg adyadayn.

m.f.dh eeg adyadee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, afka ku dhibaatayn.

(Aleelayn-ta)

Aleel ku samayn, qurxin darteed.

m.f.dh eeg aleelee.

-ta: (magac, dhedig, keli) aleel ku qurxin; aleel ku kor samayn. Aleelaynta weelashu waa farshaxan ay Soomaalidu hidde u leedahay.

(Badeecad-da)

Waxa ganacsiga loogu talaggalay; (ama badeeco).

m.dh (-do, m.l) 1. la-mid: badeeco. Alaab loogu talagalay in laga ganacsado. 2. Jalxad dhuun dheer oo bir ah oo lagu nuugo qaaca ka dhasha tubaakada ay dhuxushu shiddo ee ku jirta saxanka afkeeda daboola.

m.dh (-do, m.l) 1. la-mid: badeeco. Alaab loogu talagalay in laga ganacsado. 2. Jalxad dhuun dheer oo bir ah oo lagu nuugo qaaca ka dhasha tubaakada ay dhuxushu shiddo ee ku jirta saxanka afkeeda daboola.

f. n., [collective] merchandise, goods

badeecad [feminine] n. hookah, narghile, water tobacco pipe

-da: (n) merchandise (mar jan dhaays); commodity (ko moo diti); product (parodhakt); goods bought and sold in business badeeco