ereyga

faal

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faal

DHAN
1

(Faal-ka)

2

Farsamo la yiri waxaa lagu ogaadaa waxa soo socda oo dhici doona ama ahaan doona: waa dhibco 16 beyd u qaybsama; iyagoo aan loo fiirsan baa dhulka lagu dhigaa oo beydadka soo baxa la sii ilmeeyaa oo laysku sii jarjaraa; wuxuu ku dhisan yahay male.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

faal

DHAN

m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

faal

DHAN

m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

faal

DHAN

m. n. omen; fortune telling

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

faal

DHAN
1

-ka: (n) fortunetelling (foorjun-teelinng); foretelling or predicting the future; prophecy (profasi) ~ wax sheeg, ama saadaal

2

faal: -ka: (n) name of shotgun

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

faal

DHAN
1

(fal) «ka ~» sac, hal ama ri' naasaha ka mari dhiriq ama dhoobo si ayna maqashu u nuugin.

2

faal -ka: (magac, lab, keli) farsamo dadka qaar isticmaalo iyada oo la moodayo in lagu ogaan karo wax jooga oo aan muuqan ama wax soo socda oo la filanayo. Iyada oo aan loo kasayn ayaa tirooyin la isku min guuriyaa, kolkaas oo la isku jarjaro dabadeed na lagu dhiso natiijada male'awaal. Waxa uu leeyahay 36 lix iyo soddon god oo ku kala aroora afarta qaybood oo kala ah maa'i, naari, hawaa'i iyo arliya. Faalku waa labo qaybood oo kala ah. Magiigane iyo Sagaal'aakhiro. Faal ma aha Ilaahay, doqonse wuu ka malaroon yahay. Dh: maryano.

3

faal-ka: (magac, lab, keli) eray ka soo jeeda Af Carbeed (Al fa'lu) oo ka dhigan, wanaag la saadinaayo, wanaag la filaayo. Dh: khayr. Li: shar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

faal

DHAN
1

bw: Arabic

2

de: omen; fortune telling (a particular system done by throwing a set of pebbles)

3

lx: faal

4

pd: (-ka Pl: faalal (ka))

5

ps: n4-m

6

key: faal

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

faali

DHAFAN

f.mg2 (-iyay, -isay) Faal dhigid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

faali

DHAFAN

f.mg2 (-iyay, -isay) Faal dhigid. m.f.dh, faalin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

faali

DHAFAN

v. take omens, tell someone's fortune, divine

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

faali

DHAFAN

-yey /say: (v) predict by fortunetelling

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

faali

DHAFAN

(fal) faal dhig oo war ka sheeg ama wax dhici doona; male'awaal ka samee xisaabo la isku geegeeyay. Sow faranjigaan gaadhi iyo faali kuma waalan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

faali

DHAFAN
1

bw: Arabic

2

de: take omens, tell s.o.'s fortune, divine especially from the beads of the Islamic rosary

3

lx: faali

4

pd: (faaliyey)

5

ps: v2a=

6

key: faali

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Fadal

DHAFAN
1

(Fadal-ka)

2

Raadka dhulka qoda oo cagtu dhulka ku reebto kolka aad loo ordo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

fadal

DHAFAN

m.l (-llo, m.dh) Raad noole oo dhulka qoday ama diisay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

fadal

DHAFAN

m. n. foot-print

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Fadal

DHAFAN
1

name-m foot-print

2

Carabi: name-m favor; surplus

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

fadal

DHAFAN

-ka: (n) the footmark or footprint of a running mammal

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Fadal

DHAFAN

magac loo baxsho wiil la filayo inuu noqdo geesi taariikh muuqata reeba.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fadal

DHAFAN

-ka: (magac, lab, keli) raadka dhulka qoda iyo ciidda uu ka soo tuuro orodka xooggan ee qoobleyda ama qof cagtiisu samayso.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

fadal

DHAFAN
1

de: foot-print

2

lx: fadal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: fadal

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

fagal

DHAFAN

m.l la-mid: fadal.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]

fanal

DHAFAN

fanal, n.m. - tiriigga

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faral

DHAFAN
1

(Faral-ka)

2

Wax in la falo laysku adkeeyey; wax laysku waajibiyey; waajib.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

faral

DHAFAN

m.l.kh f. ah: wax qasab ay qofka ku tahay in uu sameeyo (diinta).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

faral

DHAFAN

m.l.kh f. ah: wax qasab ay qofka ku tahay in uu sameeyo (diinta).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

faral

DHAFAN

m. n., [collective] obligatory religious duties

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

faral

DHAFAN

-ka: (n) obligation (oob ligeeyshin), duty (dhuuti) ~ waajib, farad

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

faral

DHAFAN

-ka: (magac, lab, keli) waajib diiniya oo in la falo la isku amray; wax Eebbe Weyne waajibiyey Dh: farad, waajib.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

faral

DHAFAN
1

de: obligatory religious duties

2

lx: faral

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: faral

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Fasal

DHAFAN
1

(Fasal-ka)

2

1. (kitaab) qayb isku arrin ka hadlaysa.

3

2. (dugsi) heerarka waxbarashada dugsiga midkood.

4

3. Xilliyada sannaddu u qaybsanto midkood; nur.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

fasal

DHAFAN

m.l (-llo, m.dh) 1. Qaybaha buug leeyahay midkood. 2. Heerarka waxbarashada dugsiga midkood. 3. Xilli wax la beeri karo. 4. Dalagga hal xilli beer ka soo go'a.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

fasal

DHAFAN

m.l (-llo, m.dh) 1. Qaybaha buug leeyahay midkood. 2. Heerarka waxbarashada dugsiga midkood. 3. Xilli wax la beeri karo. 4. Dalagga hal xilli beer ka soo go'a.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

fasal

DHAFAN

m. n. section, division, subdivision, class; classroom

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

fasal

DHAFAN
1

-ka: (n) class (kalaas); classroom (kalaas ruum)

2

fasal -ka: (n) seasons of the year ~ xilli. Ex: gu', xaggaa, dayr.jiilaal; spring, summer, fall and winter

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fasal

DHAFAN
1

-ka: (magac, lab, keli) heerarka waxbarshada midkood. Wiilkaygu fasalka saddexaad buu dhigtaa.

2

fasal-ka: (magac, lab, keli) kitaab la dejiyay, qayb isku arrin ka hadlaysa.

3

fasal-ka: (magac, lab, keli) qol dugsiga ka mid ah oo arday isku heer ahi wax ku wada barato.

4

fasal-ka: (magac, lab, keli) xillliyada uu sannadku u qaybsamo, midkood. Dh: nur, xilli.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

fasal

DHAFAN
1

bw: Arabic

2

de: section, division, subdivision, class; classroom

3

lx: fasal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: fasal

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]

fatal

DHAFAN
1

(adj) causing death, deadly; mortal; lethal.

2

waxa sababa geeri ama halis ah

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

fatal

DHAFAN

/feytal/ (adj) 1. dilaa-ah, dhimasho-keenaya. e.g. a fatal accident (adj) 2. halis-ah, aad u-daran.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]

fatal

DHAFAN

fatal, adj. - khasaaro.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

faxal

DHAFAN
1

faxal¹: m.l (botani) Rimaygacmeed lagu sameeyo geedaha aan labaabshaha ahayn sida timirta iyadoo la goynaayo khaylka lab oo marka la qallajiyo lala dhaco khaylka dheddig oo geedkiisii ku yaal.

2

faxal²: m.l (-llo, m.dh) (baayoloji) 1. Xubuub cufan oo ka kooban gaamaytyada lab ee iniinta geedka, kuwaas oo ka baxa iyaga oo farabadan kiishfaxalka. 2. Labada laab ee sare ee faxal-sidaha geedka kuwaas oo had iyo jeer midabkoodu yahay hurdi, laab waliba waxa uu ka koobanyahay laba kiishfaxal oo ay ku dhex jiraan boodh faxal badani, kuwaas oo soo baxa marka faxalku qarxo.

3

faxal³: f.g1 (-xlay, -xashay; -xli) (botani)Faxal sameyn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

faxal

DHAFAN
1

faxal¹: m.l (botani) Rimaygacmeed lagu sameeyo geedaha aan labaabshaha ahayn sida timirta iyadoo la goynaayo khaylka lab oo marka la qallajiyo lala dhaco khaylka dheddig oo geedkiisii ku yaal.

2

faxal²: m.l (-llo, m.dh) (baay.) 1. Xubuub cufan oo ka kooban gaamaytyada lab ee iniinta geedka, kuwaas oo ka baxa iyaga oo farabadan kiishfaxalka. 2. Labada laab ee sare ee faxal-sidaha geedka kuwaas oo had iyo jeer midabkoodu yahay hurdi, laab waliba waxa uu ka koobanyahay laba kiishfaxal oo ay ku dhex jiraan boodh faxal badani, kuwaas oo soo baxa marka faxalku qarxo.

3

faxal³: f.g1 (-xlay, -xashay; -xli) (botani)Faxal sameyn. m.f.dh, faxlid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

faxal

DHAFAN

v. plant

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

faxal

DHAFAN
1

(fal) geed dhedig iyo mid lab isku tallaal. Dh: awrdhaw.

2

faxal-ka: (magac, lab, keli) huubo ah iniino yaryar oo ay soo saaraan geedaha ubaxleydu. Faxalku wuxu ka qaybqaataa bacriminta dhirta.

3

faxal: (tilmaame) qof gacan furan oo wax bixiya, wixiisa wax ka bixiya. Dh: deeqsi. Li: bakhayl.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

faxal

DHAFAN
1

de: plant

2

lx: faxal

3

pd: (faxlay)

4

ps: v1=

5

key: faxal

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bataato

DHAABAN
1

(Bataata-da)

2

Geed la beero oo leh xididdo dhulka ku faalala oo midkiiba bixiyo burqo badan oo taxan oo la cuno; (ama baradho)

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Batiikh

DHAABAN
1

(Batiikh-a)

2

Geed sida qaraha faalala oo yeesha miro waaweyn oo cillaan ah oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Carsaanyow

DHAABAN
1

(Carsaanyow-ga)

2

Cudur xun oo inta oogada meel kaga dhasha, xididdo ku bixiya oo ku faalala oo badanaa loo dhinto; buro-bahalaad; feex (fiix) xun; tulux.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Curraaf

DHAABAN
1

(Curraaf-ka)

2

Xiddigaha ka faaliya; xiddigasheeg; xiddigiye; faaliye, faalallow.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dilindilqo

DHAABAN
1

(Dilindilqa-da)

2

Geed geedquwaaxa kamid ah oo dhulka cadduunka ah ka baxa; kor uma kaco ee dhulkuu ku faalalaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faahfaah

DHAABAN
1

(Faahfaah-a)

2

(hadal, kd.) sii caddays; waxkasheeg; faallo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faahfaahin

DHAABAN
1

(Faahfaahin-ta)

2

(hadal) sii caddayn; sii balballaarin; waxkasheegid; faallayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faalal

DHAABAN
1

(Faalal-ka)

2

1. (geedo, kd.) iyadoo aan kor loo dheeraan ee dhulka korkiisa ama wax kale korkood, lagu ballaarto sida qaraha.

3

2. Agagaar; arar.

4

3. Manjabbaxsi.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faalalid

DHAABAN
1

(Faalalid-da)

2

(geedo, kd.) dhulka korkiisa, sida qaraha, ugu ballaarasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faalallow

DHAABAN
1

(Faalallow-ga)

2

Faashow; faaliye.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faalij

DHAABAN
1

(Faalij-ka)

2

Cudur oogada jeexeed ku dhaca oo waxgarashada ka bi'iya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faalin

DHAABAN
1

(Faalin-ta)

2

Faal dhigid oo wax ka sheegid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faaliso

DHAABAN
1

(Faalisa-da)

2

Naagta faalka dhigta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faaliye

DHAABAN
1

(Faaliya-ha)

2

Ninka faalka dhiga; faalallow; faashow.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faallayn

DHAABAN
1

(Faallayn-ta)

2

Arrin faallo ka bixin; wax ka sheegid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faallo

DHAABAN
1

(Faalla-da)

2

Arrin dhacday ama la qoray ama afka laga sheegay oo laga hadlo, in la sii caddeeyo, ama wax looga sheego oo xumaanteeda ama samaanteeda la muujiyo darteed.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faaltow

DHAABAN
1

(Faaltow-ga)

2

1. (bad) markab aan waqti u go'an ku socon; aan kolkuu imanayo iyo kolkuu tegayo midna la aqoon oo aan lagu tashan karin.

3

2. Aan dhab ahayn; aan rasmi ahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faashow

DHAABAN
1

(Faashow-ga)

2

Qofka faaliya ama faalka dhiga; faalallow; faaliye.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faax

DHAABAN
1

(Faax-a)

2

Faaf; ballaarad; kalabbax; faalal; fitaax.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Falanqayn

DHAABAN
1

(Falanqayn-ta)

2

(hadal, arrin) caddayn; kala saarsaarid; kala dhigdhigid; ka faallayn; gelid; gorfayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

aal

DHAFANDHAAF
1

aal¹: m.dh.fk Aashay, -aa, -iis iyo wixi lamida: si aan degdeg iyo fudayd toona ku jirin; aayar, tartiib, qunyar. Tusaale: “Ciise aashiis buu hadlaa”.

2

aal²: f.g/mg1 (yiil, tiil; aalli) 1. (f.g) Wax meel go'an ku sugnaansho. 2. (f.mg) Ka a.: fal ku dhaqaaqiddiisa deyn. la-mid: ool², oollow.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

aal

DHAFANDHAAF

f.g/mg1 (yiil, tiil; aalli) 1. (f.g) Wax meel go'an ku sugnaansho. 2. (f.mg) Ka aa.: fal ku dhaqaaqiddiisa deyn. m.f.dh., aallid. la-mid: ool, oollow.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

aal

DHAFANDHAAF

f. n., [adverb] slowly, gently, carefully

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

aal

DHAFANDHAAF

(fal) waxtar yeelo oo faa'idee. Mar haddii ad shaqo heshay, dadkiinna wax ugu aal. Dh: ool.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Fal

DHAFANDHAAF
1

(Fal-ka)

2

1. (naxwe) qayb weyn oo qaybaha ereyada kamid ah: waxay tilmaamaan wax la fala hayo ama wax jira ama wax dhacaya ama si la yahay ama lagu sugan yahay; waxaa u sal ah oo ay ka soo dillaacaan ama ay ku dhisan yihiin 'magacyada falka' sida cunid, gabyid, marin, xumayn, goyn, qabasho, siin, ahaansho, lahaansho, kd.

3

2. Waxqabad; samays; yeel.

4

3. (senen) farsamo ku dhisan aqoon qarsoon oo la moodo inay saamays weyn leedahay oo cid wax lagu yeeli karo ama lagu tari karo; jaadad badan buu u kala baxaa; falfal; sixir.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

fal

DHAFANDHAAF
1

fal¹: m.l (-lal, m.l) 1. Wax qabad; samays. 2. Ficil. 3. Sixir. 4. la-mid: falid.

2

fal²: m.l (naxwe) Qayb ka mid ah koox naxweedda isbedbeddesha, waxayna tilmaantaa wax la sameeyo ama wax la ahaado. Tusaale: “Guuleed wuu yimid”, “Sucaad way kortay”. F. gudbe: waxaa lagu magacaabaa fal u baahan layeele toosan si uu u hawlgalo sida “arag”, “cun”, “taabo”. Tusaale: “Sabriye ayaa tufaaxa cunay”; f. magudbe: fal aan oggolaanayn in uu si toos ah u yeesho layeele sida “soco”, “buub”, “weynow”. Tusaale: “Ismahaan baa soo socota”, “Ismahaan baa u soo socota dugsiga”; f. sifo: waxaa jira falal aan muujinayn waxa uu qabto yeeluhu, balse muujiya xaaladda uu ku suganyahay iyo sifadiisa; falalkani waxay mar waliba ay ku tiirsanyihiin fal “ahaansho”. Tusaale: “Gabadhu way wanaagsantahay”.

3

fal³: f.g1 (-alay, -ashay) 1 . Wax samayn. Tusaale: “Arrintan anigaa falay”. 2. Wax sixrid. 3. Beer qodid. Tusaale: “Beertii baan soo falay”. 4. Dhul bannayn. Tusaale: “Ciisaa dhabbe falay”. 5. Harag jilcin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

fal

DHAFANDHAAF
1

fal¹: m.l (-lal, m.l) 1. Wax qabad; samays. 2. Ficil. 3. Sixir.

2

fal²: m.l (naxwe) Qayb ka mid ah koox naxweedda isbedbeddesha, waxayna tilmaantaa wax la sameeyo ama wax la ahaado. Tusaale: Guuleed wuu yimid

3

Sucaad way kortay. F. gudbe: waxaa lagu magacaabaa fal u baahan layeele toosan si uu u hawlgalo sida arag, cun, taabo. Tusaale: Sabriye ayaa tufaaxa cunay. f. magudbe: fal aan oggolaanayn in uu si toos ah u yeesho layeele sida soco, buub, weynow. Tusaale: Ismahaan baa soo socota, Ismahaan baa u soo socota dugsiga; f. sifo: waxaa jira falal aan muujinayn waxa uu qabto yeeluhu, balse muujiya xaaladda uu ku suganyahay iyo sifadiisa; falalkani waxay mar waliba ay ku tiirsanyihiin fal 'ahaansho'. Tusaale: Gabadhu way wanaagsantahay.

4

fal³: f.g1 (-alay, -ashay) 1. Wax samayn. Tusaale: Arrintan anigaa falay. 2. Wax sixrid. 3. Beer qodid. Tusaale: Beertii baan soo falay. 4. Dhul bannayn. Tusaale: Ciisaa dhabbe falay. 5. Harag jilcin. m.f.dh, falid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Fal

DHAFANDHAAF

Action

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

fal

DHAFANDHAAF
1

v. do, act

2

fal v. plow the earth

3

fal v. put a spell on, work magic

4

fal vl. n. deed, action; verb {grammar}; spell, magic; plowing

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

fal

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) 1. act (aakt); action (aak shin)', deed (dhiidh) ~ ficil. 2. [Grammar]: verb (yeerb). 3. magic (maaj ik); sorcery (soor sar i); witchcraft, charm, spell ~ sixir

2

fal -ay / fashay: (v) 1. carry out; commit; do (dhuu) ~ samee. 2. plow (palaaw), also plough and turn over earth with a plow. 3. bewitch (be-wiij); cast a spell over; ~ sixir

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fal

DHAFANDHAAF
1

(fal) wax cayiman, yeel oo samee. Wixii lagu amray fal oo wax kale ha falin. Dh: qabo.

2

fal: (fal) beerta fajaas oo qod si ay u baxdo. Fal beerta waa xilligeediiye. Dh: qod, tacab.

3

fal: (fal) cid kale, sixir u dhig; baab u qabo. Dh: baab. Li: dabiib.

4

fal-ka: (magac, lab, keli) qayb ka mid ah qaybaha hadalku ka kooban yahay xagga naxwaha oo sheegta wixii ficil ah ee dhacay, dhacaya, dhaca, ama dhici doona. Tag, waa fal amar ah. Dh: ficil.

5

fal -ka: (magac, lab, keli) farsamo sixir ah oo la barto dadkana lagu wax yeelleeyo ama lagu dilo. Jaadad badan buu u kala baxaa, sharcigu na www reebay. Fal nin keenaa furdaamiya. Dh: sixir, falfal, raadqaad, qataar.

6

fal -ka: (magac, lab, keli) waxqabadka ama samaynta wax muuqda oo la dareemi karo. falaad -ka: (magac, lab, keli) habdhaqanka ama dabciga qofka iyo hadba sida uu ku sugan yahay. Dh: abuur, dhalan, dabeecad, sansaan, baxaalli.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baal

DHAFANDHAAF
1

1. (Baal-ka) a) Garbaha wixii duulaa ku duulaan midkood; baad, b) Xashi labo bog leh. c) Buunshe.

2

2. (Baa-sha) Doc; dhinac; gees.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

baal

DHAFANDHAAF
1

baal¹: m.l (-lal, m.l/dh) 1. Garbaha haadda ama daayuuradaha ay ku duulaan midkood. 2. Dhogorta shimbiraha. 3. Xaanshi jilicsan, cabir gaar ah oo wax lagu qoro leh. 4. la-mid: baalcas. Diqsi weyn oo xoolaha dhiigga ka nuuga, cudurka dhukaankana u kala qaada. 5. Buunshe. 6. B.ka isha: timo yaryar gaagaaban oo ka baxa afka daboollada isha naaslayda. 7. Cudur ku dhaca carruurta oo qaraw iyo caddaad leh. 8. Cudur ku dhaca geela oo qoorta qalloociya.

2

baal²: m.dh (-lo, m.l) Dhinac, doc. Tusaale: “Baasha midigta ee albaabka istaag”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

baal

DHAFANDHAAF
1

baal¹: m.l (-lal, m.l/dh) 1. Garbaha haadda ama daayuuradaha ay ku duulaan midkood. 2. Dhogorta shimbiraha. 3. Xaanshi jilicsan, cabir gaar ah oo wax lagu qoro leh. 4. la-mid: baalcas. Diqsi weyn oo xoolaha dhiigga ka nuuga, cudurka dhukaankana u kala qaada. 5. Buunshe. 6. B.ka isha: timo yaryar gaagaaban oo ka baxa afka daboollada isha naaslayda. 7. Cudur ku dhaca carruurta oo qaraw iyo caddaad leh. 8. Cudur ku dhaca geela oo qoorta qalloociya.

2

baal²: m.dh (-lo, m.l) Dhinac, doc. Tusaale: Baasha midigta ee albaabka istaag.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

baal

DHAFANDHAAF
1

m. n. wing, feather; leaf; page

2

baal [feminine] n., loc. side, edge

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

baal

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) 1. feather (feether) baal shimbireed 2. wing (wing) ~ garab 3. page (peeyj). Ex: baalka buugga; the page of the book

2

baal -baasha: (n) side (saaydh) ~ dhinac

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Baal

DHAFANDHAAF
1

Foglio

2

Sheet

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

baal

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) cudur xummad badan oo dadka ku dhaca.

2

baal -ka: (magac, lab, keli) laan ka mid ah laamaha dhogorta leh ee baadka wixii duula. Baal gorayo ayuu Cali madaxa gashaday. Wa: baalal.

3

baal -ka: (magac, lab, keli) suqusha iyo saxarka ka soo hadha hadhuudhka marka la tumo ama la shuqlo. Baalka ka reeba hadhuudhka. Dh: buunshi, buushi, buunsha, weega.

4

baal -ka: (magac, lab, keli) waraaqaha kitaabku ka kooban yahay midkood. Baalka kitaabka ha qoynin Dh: xaashi. Wa: baalal.

5

baal -ka: (magac, lab, keli) tin ka mid ah kuwa ka baxa isha hareerteeda. Baal baa isha igaga dhacay.

6

baal -sha: (magac, lab, keli) goob dhinac kaa xigta. Waar ha i jiidhine, baal iga mar. Dh: dhinac, gees, fay, doc, barbar. Wa: baallo.

waa la naqliyay ✓

Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]

Baal

DHAFANDHAAF

Baallaha qaydaha moolasha lagu cabbiro.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

baal

DHAFANDHAAF

جَنَاحٍ

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Caal

DHAFANDHAAF
1

1. (Caal-ka) Cudur xoolaha ku dhaca oo oogadu bararto, oo cunnaxumada ka yimaada; cashi.

2

2. (Caa-sha) Harag dheer oo balaqsan oo lo'da dhuunteeda hoos uga laallaada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

caal

DHAFANDHAAF
1

caal¹: m.l Cudur lo'da, idaha ka barariya caloosha oo uu keeno gooryaan caloosha kaga dhashay.

2

caal²: m.dh (-lyo, m.l) Harag dheer, balaqsan oo lo'da luqunteeda dhinaca hoose ka laallaada.

3

caal³: f.mg1 (-aalay, -aashay) Lo' ama ido cudur caloosha ka barariya ku dhicid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

caal

DHAFANDHAAF
1

caal¹: m.l Cudur lo'da, idaha ka barariya caloosha oo uu keeno gooryaan caloosha kaga dhashay.

2

caal²: m.dh (-lyo, m.l) Harag dheer, balaqsan oo lo'da luqunteeda dhinaca hoose ka laallaada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

caal

DHAFANDHAAF
1

m. n., [collective] disease of cattle

2

caal [feminine] n. dewlap of cow

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

caal

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) cudur xoolaha ku dhaca oo barariya cunaha oo cunna'xumi ka yimaad. Caal baa adhigii ku dhacay. Dh: cashi

2

caal -ka: (magac, lab, keli) tamar iyo awood wax lagu baajiyo ama lagu maareeyo. Arrintan uma caal helayno.

3

caal -sha: (magac, dhedig, keli) saanta balaqsan ee luqunta lo'da ka laallaada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Daal

DHAFANDHAAF
1

(Daal-ka)

2

1. (-') Culayska iyo juucjuuca oogadu iska dareento kolkay socod ama hawl badan qabato.

3

2. Iniino jaadka digirta kamid ah oo qaab wareegsan leh; xoolaha iyo dadkuba waa cunaan. 3.* Cad dhalo duwan ah oo labada dhinacba ka foocsan oo fallaaraha iftiinka uruursha ama faafiya; cadad jaadkaas ah oo aragga loo qaato.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

daal

DHAFANDHAAF
1

daal: m.l 1. Nooc digirta ka mid ah, iniino yaryar oo qaab wareegsan leh oo la cuno. 2. Cad dhalo ah oo wixii lagu fiiriyo muukaalqooda weynaysa.

2

dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.

3

dąal²: m.l (daawo) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah.

4

dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

daal

DHAFANDHAAF
1

dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.

2

dąal²: m.l (daaw.) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah. m.f.dh, daalid.

3

dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid. m.f.dh, dąalid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

daal

DHAFANDHAAF
1

m. n., [collective] fatigue, tiredness

2

daal v. be tired, tire, get fatigued

3

daal m. n., [collective] bean species

4

daal m. n. eyeglasses; magnifying glass

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

daal

DHAFANDHAAF
1

-ay / daashay: (v) become tire or fatigued; tire (taayar)-, fatigue (fatiig); weary (wiyari); exhaust (ig-zoost) ~ noog

2

daal -ka: (n) tiredness (taayidh-nes) exhaustion (ig-zoos-shen); jade (jeeydh) ~ noog

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

daal

DHAFANDHAAF
1

(fal) qabo hawl is dabajoog ah oo tacab iyo burbur dareen. Marti daashay baa duleedka fadhida. Dh: noog, dakaan.

2

daal -ka: (magac, lab, keli) hawl iyo nasassho la'aan darteed oo lala tabar beelo. Daal dabadii baa la dhergaa. Dh: noog.

3

daal -ka: (magac, lab, keli) dhalo iyo wixii la mid ah oo bikaaco ah, iftiinka soo gala ururisa ama faafisa dabadeedna gudbisa. Waxa loo kaalmaystaa xoojinta aragga. Daalku faa'iido badan ayuu leeyahay.

4

daal -ka: (magac, lab, keli) iniinyo jaadadka digirta ka mid ah oo qaab wareegsan leh. Waxaan arkay meel daal ka baxay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

daal

DHAFANDHAAF

تَعَبِ لُغُوب

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Faa'

DHAFANDHAAF
1

(Faa'-da)

2

Shinbir yar oo dhoor leh oo qoolleyda u eg; dabo dheer oo madow bay leedahay; gobyahan-dhoorre.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

faa'

DHAFANDHAAF

m.dh (cilmiga naflayda) Shimbir yar oo dhoor iyo daba dheer leh oo qoollayda in yar ka weyn.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

faa'

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) shinbir yar oo dhoor leh oo qoolleyda u eg, kana tirsan tahay shinbiraha kuwa ugu quruxsan. Waxa ay leedahay dabo dheer oo madow.

waa la naqliyay ✓