faah — Macnaha & Turjumaada

1

faah¹: m.l la-mid: faaf¹ (2), faafid.

2

faah²: f.mg1 la-mid: faaf².

waa la naqliyay ✓

(fal) dhulka qod oo ciid ka soo gur, meel wax ka soo quf; ciid iyo wax la mid ah qori ama wax kale oo fiiqan ku qodqod oo baadhbaadh. Dh: faar, faag.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Cid magaceed, war iyo wixi lamida baahin. la-mid: faafi.

waa la naqliyay ✓

1

faash¹: m.l la-mid: faas¹.

2

faash²: f.g1 (-shay, -shtay) la-mid: faas².

waa la naqliyay ✓

v. chop with an axe

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg faas.

waa la naqliyay ✓

1

de: chop with an axe

2

lx: faash

3

pd: (faashay)

4

ps: v1=tr

5

see: faas

6

key: faash

waa la naqliyay ✓

1

(Fatah-a)

2

Wax badan oo meel ku wada jirey oo isku mar la wada daadsho ama la qubo.

waa la naqliyay ✓

1

fatah¹: m.l la-mid: fatihid.

2

fatah²: f.g/mg1 (-hay, -hday; -tihi) 1. (f.g) Wax meel ku jira ka daadin. 2. (f.mg) Ku f.: cid si xisaab la'aan ah wax u siin. 3. (f.mg) Biyo meel ku faafid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-hay, -hday; -tihi) 1. (f.g) Wax meel ku jira ka daadin. 2. (f.mg) Ku f.: cid si xisaab la'aan ah wax u siin. 3. (f.mg) Biyo meel ku faafid. m.f.dh, fatihid.

waa la naqliyay ✓

v. overflow; be talkative, tell tales, be a blabbermouth

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) 1. flood; gush (gaash). 2 vent (veent); express (ikisparees)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) buuxdhaaf oo karkaarka jebi.

2

fatah-a: (magac, lab, keli) sheyga oo muggiisa caadiga ah dhaafa, buuxdhaaf. Dh: fatahaad, butaac, gellijab.

3

fatah-a: (magac, lab, keli) dix, webi iyo wixii la mid ah markay biyo ka bataan ee ay butaacaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: overflow; [fig.] be talkative, tell tales, be a blabbermouth

2

lx: fatah

3

nt: fatah (a) [vn-m]

4

pd: (fatahay)

5

ps: v1=intr

6

key: fatah

waa la naqliyay ✓

إغراق

waa la naqliyay ✓

1

(Faahfaah-a)

2

(hadal, kd.) sii caddays; waxkasheeg; faallo.

waa la naqliyay ✓

1

(Faahfaahin-ta)

2

(hadal) sii caddayn; sii balballaarin; waxkasheegid; faallayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Faahfaahis-ka)

2

Faahfaahin.

waa la naqliyay ✓

1

(Faahim-ka)

2

Fahmo badan.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-olay, -oshay) Ku dh.: arrin horay si faahfaahsan looga hadlay ku celcelin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) War, cudur iyo wixi lamida meel si ballaaran ugu baahin. la-mid: faahi, faaxi (2).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg faaf². la-mid: faaf¹ (2), faah¹, faahid, faax¹ (2), faaxid.

waa la naqliyay ✓

1

faafin¹: m.f.dh eeg faafi. la-mid: faafis, faahin, faahis, faaxin, faaxis.

2

faafin²: m.dh F. rasmi ah: wareegto rasmi ah.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg faahfaahi. la-mid: faahfaahis.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: faahfaahin.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la faahfaahiyey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg faahfaahsan. la-mid: faahfaahsanaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: faahfaahsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

faahin¹: m.l (-miin m.dh) Qof fahmo badan.

2

faahin²: m.f.dh la-mid: faafin¹.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Faahfaahin lagaga hadlayo dhacdo, meel, wax iyo wixi lamida. la-mid: faalle.

waa la naqliyay ✓

m.l (naxwe) Erey ku kordhiya faahfaahin micnaha falka, sida: “soo”, “sii”, “wada”, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

1

fasir¹: m.l la-mid: Fasiraad; fasil¹.

2

fasir²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax laga hadlayo faahfaahin ka bixin. 2. la-mid: fasil².

waa la naqliyay ✓

1

m.l/dh (sifooyin, m.l) 1. Sharraxa wax la sharxo. 2. Astan iyo wixi lamida oo wax gaar u leeyihiin.

2

sifo²: m.l/dh (-ooyin, m.l) (naxwe) Guud ahaan waxaa sifo loo yaqaannaa dir faahfaahisa ama sifaysa dirta magaca, haseyeeshee waxaa jira afaf ka mid ah af-Soomaaliga, oo dirta sifadu ay dhismo ahaan u dhaqanto sida falalka (eeg fal-sifo).

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) Faahfaahin laga bixiyo arrin, ra'yi iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

e.d Cod yar oo qof xanuun hayo ka soo baxa. la-mid: ah².

waa la naqliyay ✓

1

(dhawaaq) erey la yidhaa marka wax horay u dhacay laga uurkutaalloonayo. Aah! kolkaan yaraa maan wax barto. Dh: aheey! aaheey! aaheey! ah.

2

aah: (dhawaaq) erey la yidhaa marka xanuun dartii loo taahayo. Waxa arkay nin sakaraad dartii 'aah' da haya.

waa la naqliyay ✓

(v) gush (gaash) ~ fah ku yiri

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tilmaansado wax daboolnaa oo mar qudha afka kala qaaday oo uu naqas ama wax kale ka soo baxay.

waa la naqliyay ✓

1

(Baah-a)

2

Dhulka wada gaaray; faaf.

waa la naqliyay ✓

1

baah¹: m.l la-mid: baahid.

2

baah²: f.mg1 (-hay, -hday) War, cudur, daad iyo wixi lamida aad u faafid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-hay, -hday) War, cudur, daad iyo wixi lamida aad u faafid. m.f.dh, baahid.

waa la naqliyay ✓

1

v. spread out, expand

2

baah vl. n. expansion, spreading out

waa la naqliyay ✓

-ay/day: (v) scatter (iskaater); spread over; expand (ikis-paandh)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhul badan gaadh; is ballaadhi oo meelo hor leh gaadh. Geelii wuu baahay. Dh: faaf. baahid

2

baah -a: (magac, lab, keli) dhul badan gaadhid; meelo aanu hore u jirin gaadhid. Dh: baahis.

waa la naqliyay ✓

1

(Daah-a)

2

1. Ilixir laga sameeyey dhar ama shiraac ama wax kale oo lagu xiro albaabbada iyo khalfadaha, kd., ama qolalka lagu kala gooyo; ilixir.

3

2. Dib u dhac; raagis.

waa la naqliyay ✓

1

daah¹: m.l 1. Dibdhac; raagis; dubudhac. 2. la-mid: daahid.

2

daah²: m.l (-hyo, m.dh) (riw.) D. masraxiyeed: ilxir loo adeegsado goobta masraxiyadda.

3

dąah¹: m.l (-hyo, m.dh) Ilixir laga sameeyay dhar ama shiraac ama wax kale oo lagu xiro albaabbada iyo khalfadaha iyo wixi lamida ama qolalka lagu kala gooyo.

4

dąah²: f.g1 (-hay, -hday) Ilixir u yeelid.

5

daah³: f.mg1 (-hay, -hday) 1. Raagid; dib u dhicid. 2. Ka soo d.: madaxqaad; cudur ka kicid; diif cudur ka muuqato.

waa la naqliyay ✓

1

daah¹: m.l 1. Dibdhac; raagis; dubudhac.

2

daah²: f.mg1 (-hay, -hday) 1. Raagid; dib u dhicid. 2. Ka soo d.: madaxqaad; cudur ka kicid; diif cudur ka muuqato. m.f.dh, daahid.

3

dąah¹: m.l (-hyo, m.dh) Ilixir laga sameeyay dhar ama shiraac ama wax kale oo lagu xiro albaabbada iyo khalfadaha iyo wixi lamida ama qolalka lagu kala gooyo.

4

dąah²: m.l (-hyo, m.dh) (riw.) D. masraxiyeed: ilxir loo adeegsado goobta masraxiyadda.

waa la naqliyay ✓

1

v. be late

2

daah vl. n. lateness, tardiness

3

daah m. n. screen, drapes, curtain, cover

4

daah v. hide, put behind a screen ~ curtain

waa la naqliyay ✓

1

-ay / day: (v) be late; become late; take one's time; lag (laag) ~ Ex: wuu daahay; he was late

2

daahsan -aa / ayd: (adj) . late (leeyt); delayed (di-leeyidh)-, unpunctual; overdue (pver-dhuu); behind schedule —daahid -da: (n) lateness (leeyt-nes); delay (dhi-leey)

3

daah -a: (n) 1. curtain (keer-ten) drape (dareeypy drapery (dhareey-pari)-, window shade (sheeydhy, blind (balaayndh)-, screen (iskiriin) 2. veil (veeZ); partition (paar-ti-shin) ~ xijaab

4

daaha ka qaad: (expression) disclose (dis-kalowsy uncover (an-kaver) ~ kashif

5

daah : (v) leave alone ~ iska daah

waa la naqliyay ✓

1

(fal) geel, dabaysha raac oo xeradii laga soo guuray dib ugu noqo. Geelidii rimayda ahaa oo dhan wuu daahay.

2

daah: (fal) ila xidh u samee. Aqalka dabaysha ka daaha.

3

daah: (fal) arrin ama wax kale, maqalka iyo aragga ka xannib. Dh: qari, khabbee. Li: caddee, muuji.

4

daah: (fal) waqtigii aad tegi lahayd ka dibdhac, goortii aad gaadh lahayd meel ka dibdhac. Dh: raag, habsaan.

5

daah: (fal) (ka ~) soo xanuun ku hayay, ka soo roonaansho. Wuxu raafada xanuunkii maanta wuu ka soo daahay.

6

daah -a: (magac, lab, keli) geel marka uu u soo lumo xeryihii iyo waddankii uu yaqaaney ee laga raray. Rimayda daaha ka ilaaliya. Dh: guryonoqod.

7

daah-a: (magac, lab, keli) xanuun ka soo raysasho ah laakiin weli diifi ka sii muuqato. Daah baan Ilaahay kaaga baryeynaa.

8

daah -a: (magac, lab, keli) maryo ama wax kale oo oo daliigan oo albaabbada iyo daaqadaha laga laallaadiyo si iftiinka iyo indhaha ka soo gali lahaa la iskaga qariyo.

waa la naqliyay ✓

سجافة

waa la naqliyay ✓

1

(Faa'-da)

2

Shinbir yar oo dhoor leh oo qoolleyda u eg; dabo dheer oo madow bay leedahay; gobyahan-dhoorre.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Shimbir yar oo dhoor iyo daba dheer leh oo qoollayda in yar ka weyn.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shinbir yar oo dhoor leh oo qoolleyda u eg, kana tirsan tahay shinbiraha kuwa ugu quruxsan. Waxa ay leedahay dabo dheer oo madow.

waa la naqliyay ✓

1

a: faa'i (da)

2

de: small bird sp.

3

lx: faa'

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: faa'

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) qarada iyo xajmiga jidhka walax leeyahay.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) Cunto, cabbid, daawo iyo wixi lamida nafaqo iyo wixi lamida waxtarkii ay lahayd raagid awgeed lumin.

waa la naqliyay ✓

1

v. go bad, rot

2

faad [feminine] n. goal, intention, purpose

waa la naqliyay ✓

(fal) gama' oo hurdo xoog badan la aroor. Hurdo iyo daal baan faaday. Dh: fuur, aroor, suul, suur.

waa la naqliyay ✓

1

(Faaf-ka)

2

Meelo badan oo la saabto; fitaax; ballaarad.

waa la naqliyay ✓

1

faaf¹: m.l 1. Meesha wabiyadu iyo daadadku ku fatahaan. 2. la-mid: faafid.

2

faaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Biyo, cudur, war iyo wixi lamida meel ku baahid. la-mid: faah², faax².

waa la naqliyay ✓

1

faaf¹: m.l Meesha wabiyadu iyo daadadku ku fatahaan.

2

faaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Biyo, cudur, war iyo wixi lamida meel ku baahid. m.f.dh, faafid. la-mid: faah, faax.

waa la naqliyay ✓

1

v. spread

2

faaf vl. n. spreading, being spread about

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. outbreak (awt-breyk). 2. the act of scattering or spreading -faafis. 3.-faaf ay tay: (v) (iskaa ter); spread (ispareedh) scatter

waa la naqliyay ✓

1

(fal) fid oo baah; meelo badan isku ballaadhi. Li: urur, kooban.

2

faaf -ka: (magac, lab, keli) dhul ballaadhan oo biyo fadhiisin ah; meelo badan oo la saabto. Dh: doox.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Dhul iyadoo aan hoos loo dheereyn qodid. 2. Geed, koor iyo wixi lamida laga qorayo qaabayn.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Dhul iyadoo aan hoos loo dheereyn qodid. 2. Geed, koor iyo wixi lamida laga qorayo qaabayn. m.f.dh, faagid.

waa la naqliyay ✓

v. dig, burrow, paw the earth (of animals)

waa la naqliyay ✓

-ay/tay: (v) dig (dhig); excavate (ekis ka vaayt) ~ quf

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kolka beerta la rogayo ee aan shinni lagu shubin. Dh: rog.

2

faag: (fal) dhulka ciid ka qod. Ciidda ka faag godka. Dh: faadhfaadh, qod, quf.

3

faag -ga: (magac, lab, keli) xarriiq ay marashidu jeexdo kolka beerta la qodayo; raadka marashida. Marka beyga la calaamadsanayo faag baa la jeexdaa.

4

faag -ga: (magac, lab, keli) dhulka ciid ka soo qodis. Ukuntii la soo faag, waxay qodax ilaaweene. Dh: faqid, qodis.

waa la naqliyay ✓

1

de: dig, burrow, paw the earth (of animals)

2

lx: faag

3

nt: faag (ga) [vn-m]

4

pd: (faagay)

5

ps: v1=

6

key: faag

waa la naqliyay ✓

1

(Faal-ka)

2

Farsamo la yiri waxaa lagu ogaadaa waxa soo socda oo dhici doona ama ahaan doona: waa dhibco 16 beyd u qaybsama; iyagoo aan loo fiirsan baa dhulka lagu dhigaa oo beydadka soo baxa la sii ilmeeyaa oo laysku sii jarjaraa; wuxuu ku dhisan yahay male.

waa la naqliyay ✓

m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.

waa la naqliyay ✓

m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.

waa la naqliyay ✓

m. n. omen; fortune telling

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) fortunetelling (foorjun-teelinng); foretelling or predicting the future; prophecy (profasi) ~ wax sheeg, ama saadaal

2

faal: -ka: (n) name of shotgun

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ka ~» sac, hal ama ri' naasaha ka mari dhiriq ama dhoobo si ayna maqashu u nuugin.

2

faal -ka: (magac, lab, keli) farsamo dadka qaar isticmaalo iyada oo la moodayo in lagu ogaan karo wax jooga oo aan muuqan ama wax soo socda oo la filanayo. Iyada oo aan loo kasayn ayaa tirooyin la isku min guuriyaa, kolkaas oo la isku jarjaro dabadeed na lagu dhiso natiijada male'awaal. Waxa uu leeyahay 36 lix iyo soddon god oo ku kala aroora afarta qaybood oo kala ah maa'i, naari, hawaa'i iyo arliya. Faalku waa labo qaybood oo kala ah. Magiigane iyo Sagaal'aakhiro. Faal ma aha Ilaahay, doqonse wuu ka malaroon yahay. Dh: maryano.

3

faal-ka: (magac, lab, keli) eray ka soo jeeda Af Carbeed (Al fa'lu) oo ka dhigan, wanaag la saadinaayo, wanaag la filaayo. Dh: khayr. Li: shar.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: omen; fortune telling (a particular system done by throwing a set of pebbles)

3

lx: faal

4

pd: (-ka Pl: faalal (ka))

5

ps: n4-m

6

key: faal

waa la naqliyay ✓

1

(Faan-ka)

2

Wax wanaagsan oo qof ama wax kale, lagu sheego; ammaan; dhood; tookh.

waa la naqliyay ✓

1

faan¹: m.l Hadal aan dhab ahayn oo cid lagu ammaano.

2

faan²: m.dh (-no, m.l) 1. Ilig dheer. 2. Foolasha maroodiga ee dhaadheer midkood.

3

faan³: f.mg1 (-nay, -ntay) Hadal aan dhab ahayn isku ammaanid.

waa la naqliyay ✓

1

faan¹: m.l Hadal aan dhab ahayn oo cid lagu ammaano; ammaan.

2

faan²: m.dh (-no, m.l) 1. Ilig dheer. 2. Foolasha maroodiga ee dhaadheer midkood.

3

faan³: f.mg1 (-nay, -ntay) Hadal aan dhab ahayn isku ammaanid. m.f.dh, faanid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. fang, tusk

2

faan m. n. bragging, boasting, praise

3

faan v. boast, brag

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) the act or an instance of bragging; boast (bowst) ~ faanfaan

2

faan: -ay / tay: (v) glorify oneself in speech; brag (braag); boasting (bowsting); crow, vaunt

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sheego in aad tahay ruuxa ugu sarreeya ama ugu fiican; wax wanaagsan sheego. Dh: tookh, dhood.

2

faan -ka: (magac, lab, keli) wax wanaagsan oo la haysto ama la sameeyo oo dadka hortooda lagu sheegsheegto iyada oo loola jeedo is tus iyo is muujin. Faan waa xoolo aan laguu sheegan karin. Nin is faanshay waa ri' is nuugtay.

waa la naqliyay ✓

تَفَاخُر

waa la naqliyay ✓

1

(fal) islaweynaw oo kibir kolka noloshaadu sare u kacdo. Dh: kibir.

2

faaq-a: (magac, lab, keli) kibir iyo islaweyni ka yimaad nimco Eebbe oo la mahadin waayo; ismahadin qofku yeesho kolka dhaqaalihiisu biiro. Dh: kibir, qabweyni.

waa la naqliyay ✓

1

(Faar-ka)

2

1. Caanaha garooray, inta biyaha noqota maahee inta adag; bur.

3

2. Wax biyabbiyo ahaa oo adkaaday oo fariistay.

waa la naqliyay ✓

1

faar¹: m.l Caano, dawo, rinji iyo wixi lamida intooda adkaata marka ay kala baxaan.

2

faar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.mg) Caano, dawo iyo wixi lamida bur iyo u biyo u kala bixid. 2. (f.g) la-mid: far².

waa la naqliyay ✓

1

faar¹: m.l Caano, dawo, rinji iyo wixi lamida intooda adkaata marka ay kala baxaan.

2

faar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.mg) Caano, dawo iyo wixi lamida bur iyo u biyo u kala bixid. m.f.dh, faarid. 2. (f.g) la-mid: far.

waa la naqliyay ✓

Cheese

waa la naqliyay ✓

1

m. n., (mass n.): sour milk (when it has separated)

2

faar v. sour, go sour (of milk), separate into curd and whey

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) sediment (sedhamant); lees (liiz); dregs ~ qashar-ka

2

faar -ay / tay: (v) milk turned sour

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kibir oo tookh, Dh: faadh.

2

faar -ka: (magac, lab, keli) caanuhu kolka ay dhanaanaadaan ama baqaan inta buurbuurka noqota; caanaha gadhoodhay, inta biyaha noqota ma ahee inta adag. Dh: bur.

3

faar -ka: (magac, lab, keli) carro dhanaan oo dusha ku yeelata budo cad oo milix ah. Adhigu wuxuu leefleefaa carrada meesha faarka leh. Dh: seel, garraw.

4

faar -ka: (magac, lab, keli) iftiin weyn oo ay gaadiidka dhulka u adeegsadaan socdaalkii habeenkii. Dh: iftiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Faas-ka)

2

Bir godinta u eg oo daab leh; masaar; jidib.

waa la naqliyay ✓

1

faas¹: m.l (-sas, m.l) Qalab bir ah oo godinta u eg oo loo isticmaalo geeda gooynta. la-mid: faash¹.

2

faas²: f.g1 (-say, -stay) Faas wax ku goyn. la-mid: faash².

waa la naqliyay ✓

m.l (-sas, m.l) Qalab bir ah oo godinta u eg oo loo isticmaalo geeda gooynta. la-mid: faash.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. axe

2

faas v. chop with an axe

waa la naqliyay ✓

-ka:(n) ax or axe (akis) ~ gudin, masaar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bir af leh oo sida gudinta wax lagu gooyo daabna la geliyo. Dh: jubbi, jidib, faash, saaf.

waa la naqliyay ✓

Qalab dhirta kaawin lagula jaro.

waa la naqliyay ✓