dwarf
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dwarf
/dworf/ (n) 1. cilin (v) 2. cilin u muuqasho, yaraansho (v) 3. ragaasid.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dwarf
n., cilin, -ki (mas.), cilimad, -di (fem.).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
calaan
m. n. dwarf, midget
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
cilin
m. n. dwarf (person, animal ~ plant)
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
coon
m. n. midget, male dwarf; man who does not show his age
coon [feminine] n. midget, female dwarf; woman who does not show her age
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
guun
m. n. dwarf, midget
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
guuyo
f. n., [collective] wealth, property, goods ~ livestock; inheritance
guuyo [feminine] n. dwarf, midget, small person
guuyo [feminine] n., [collective] dikdik, small African antelope species
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
hagaas
m. n., [abstract] stunted growth in children, dwarfishness
hagaas v. be a dwarf ~ midget; become ~ get stunted
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
hagaasi
v. stunt, cause to be stunted ~ dwarfish
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
cilin
-ka: (n) an abnormally small person; dwarf (duwoorf)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ragaas
-ka: (n) retardation (ri-taar-dheey-shin); growth retardation; dwarfism (dhuwoorafisim) ~ korriimo-xumo
Magacyada Nafleyda Soomaaliyeed (Laatiin-Talyaani-Ingiriis-Soomaali) - Funayooli, Simoneeta [1985]
Helogale birtula
(I) Mangosta nana grigia;
(E) Dwarf mangoose;
(S) SUG SUG, SHUK SHUK (Ogaden: Sug sug); SIAN (Dinsor: Sian); SEN-GIURE, SONGUR (S. c. m.: Sengiùre, Sangiùre, Songùr) forse anche DUDUNGALLE (Jowbar, Dudungalle); UNRESH (Afgoye: Unreš)
Magacyada Nafleyda Soomaaliyeed (Laatiin-Talyaani-Ingiriis-Soomaali) - Funayooli, Simoneeta [1985]
Helogale undulata
(I) Mangosta nana rossiccia;
(E) Dwarf mangoose;
(S) JUN JUNGLE (Wajir: Gungunle); SUG SUG (Ogaden: Sug sug); SIAN (Dinsor: Siàn)
Magacyada Nafleyda Soomaaliyeed (Laatiin-Talyaani-Ingiriis-Soomaali) - Funayooli, Simoneeta [1985]
Lygodactylus picturatus
(I) Ligodattilo dipinto;
(E) Yellow-headed dwarf gecko;
(S) GONDO (Jilib: Gondo)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
calaan
de: dwarf, midget
lx: calaan
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: calaan
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
cilin
de: dwarf (person, animal ~ plant)
lx: cilin
pd: (-ka)
ps: n2c-m
key: cilin
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
coon_1
cf: guun
de: midget, male dwarf; man who does not show his age
hm: 1
lx: coon
pd: (-ka Pl: cooman ~ coonan (ka))
ps: n4-m
key: coon_1
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
coon_2
de: midget, female dwarf; woman who does not show her age
hm: 2
lx: coon
pd: (-ta Pl: coomo (/ha))
ps: n1-f
key: coon_2
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
guun
de: dwarf, midget
lx: guun
pd: (-ka Pl: guunan (ka))
ps: n4-m
syn: coon
key: guun
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
guuyo_2
de: dwarf, midget, small person
hm: 2
lx: guuyo
pd: (/da)
ps: n6-f
key: guuyo_2
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
hagaas_1
de: stunted growth in children, dwarfishness
hm: 1
lx: hagaas
pd: (-ka)
ps: n2a-m-abs
key: hagaas_1
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
hagaas_2
de: be a dwarf ~ midget; become ~ get stunted
hm: 2
lx: hagaas
pd: (hagaasay)
ps: v1=
key: hagaas_2
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dawaaf
(Dawaaf-ka)
Wareegga Kacbada lagu wareego, waqtiga Xajka.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dawaaf
dawaaf¹: m.l 1. Wareegga kacbada lagu sameeyo iyadoo waajibka xajka la gudanayo. 2. Socod badan oo warwareeg ku jiro. 3. la-mid: dawaafid.
dawaaf²: f.g1 (-fay, -ftay) 1. Iyadoo waajibka xajka la gudanayo, kacbada wareeg ku samayn. 2. Socod badan oo warwareeg ku jiro samayn.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dawaaf
dawaaf¹: m.l 1. Wareegga kacbada lagu sameeyo iyadoo waajibka xajka la gudanayo. 2. Socod badan oo warwareeg ku jiro.
dawaaf²: f.g1 (-fay, -ftay) 1. Iyadoo waajibka xajka la gudanayo, kacbada wareeg ku samayn. 2. Socod badan oo warwareeg ku jiro samayn. m.f.dh, dawaafid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dawaaf
v. go around the Kaaba at Mecca
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dawaaf
-ka: (n) the circumfering of the Ka'bah seven times. People usually do this during umrah or hajj
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dawaaf
(fal) ku wareeg Kacbada.
dawaaf -ka: (magac, lab, keli) socod cibaado ah oo lagu wareego Kacbada kana mid ah rukunnada Xajka la'aantiina aanu ansaxaynin.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dawaaf
cf: Kabco ~ Kacbo
de: go around the Kaaba at Mecca (part of the Haj pilgrimage)
lx: dawaaf
pd: (dawaafay)
ps: v1=intr
key: dawaaf
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daware
-ha: (magac, lab, keli) neef geela oo aad u lafdheer ama kala jiidan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dawari
f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhumay baadi goobid. la-mid: daweri, dawri, deweri.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dawari
(fal) bari oo kolba sasabo wax u weydiiso. Dh: dawar.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dawaro
-da: (magac, dhedig, keli) baryo ama qof kale wax waydiisi. Dawaro badan dadkaa kugu naca. Dh: baryo, tuugid, qarafaysi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daf
(Daf-ka)
Qalabka muusikada mid kamid ah oo ka samaysan qori koobaaban oo haragwaxar la jilciyey ku rogan yahay serjigana dawanno yaryari kaga jiraan ama ka lulliishaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daf
daf¹: m.l (-faf, m.l) (muus.)Durbaan yar oo shulushyo bir ah leh.
daf²: m.dh.sh.r Cod tilmaama socod ama dhawaaq kedis ah.
daf³: f.g1 (-fay, -ftay) Ka d.: wax si kedis ah u dhufsasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daf
daf¹: m.l (-faf, m.l) (muus.)Durbaan yar oo shulushyo bir ah leh.
daf²: m.dh.sh.r Cod tilmaama socod ama dhawaaq kedis ah.
daf³: f.g1 (-fay, -ftay) Ka d.: wax si kedis ah u dhufsasho. m.f.dh, dafid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daf
v. snatch, take something away quickly ~ by force
daf [feminine] n., [collective] (adj.): common item; full; general, common
daf m. n. tambourine
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daf
-ay / tay: (v) grab (garaab); snatch (isnaaj) ~ dhifso. Ex: tuug baa lacagtii dafay; the thief grabbed the money
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daf
(fal) ku qaado si degdeg ah oo xoog la socdo. Tuug ayaa shandadii ka dafay. Dh: boob, xaf, dhufo.
daf: (fal) kulaylka iska reeb oo isqabooji. U kaadiya bariisku ha idin ka dafee. Dh: qabow.
daf: (fal) (~ dheh) qof aad legdamaysaan, xoog u gal oo weerar. Daf intuu yidhi buu dhulka ku dhuftay.
daf: (fal) (~ dheh) meel guda ah si lama filaan ah u gal, gal meel oo ku qarsoon. Dabigii aqalkiibuu daf yidhi ee ka gaadha yaanun xiraadka cunine.
daf: (tilmaame) weel ama wax kale oo buuxa. Bidhe caana ah oo daf ah ayaa la noo keenay Dh: budh, buuxa, Li: madhan, dhiman, faaruq.
daf-ka: (magac, lab, keli) mid qalabka muusikada a garaaco ka mid ah oo ah gadaan wareegsan oo saan ka samaysan oo dhinac furan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dar
1. (Dar-ka) a) Yeelka xoolaha lagu shubo mid kamid ah oo ka samaysan harag weyn oo wareegsan oo gadow leh; b) meelo dhisan oo loogu talaggalay in biyuhu ku soo ururaan ama lagu shubto; qabaal; berked. c) Dad; duul.
2. (Dar-ta) Daraad; aw.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dar
dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.
dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.
dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dar
dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.
dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.
dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin. m.f.dh, darid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dar
v. scoop, dip out; attach, join; add
dar v. dive (into), plunge; sink; become absorbed, engrossed
dar [feminine] n. sake, reason
dar m. n. trough (drinking ~ cement); skin for carrying water (to animals)
dar m. n., [collective] people, ancestry, lineage, generation
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dar
-ay / tay: (v) scoop (iskuup); dip into ~ dhexgali. Ex: dar qaadada; scoop with the spoon
kadar -ay / tay: (v) make troublesome or worse; aggravate (ag-ri-veeyt)
isku dar: (v) mix (miksi)', join together; add up ~ isku qas
dar alla: (adj) innocent (ina-sent)-, honest (oonasti)
dar -ka: (n) a water container at the comer of the well, where animals are watered; a watering place ~ qabaal
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dar
(fal) weel dareere dhexgeli oo wax kaga soo qaad. Biyo ii soo dar.
dar: (fal) (ka sii ~) cudur sidii hore ka sii liido Dh: xumow.
dar: (fal) «ku tiro hore tiro danbe ku biiri oo u gee.
dar: (fal) (ku ~) wax hore u yiil ama meel ku jirey wax danbe ku kordhi, ku biiri. Caanaha dhayda ah dhanaan ku dar.
dar-ka: (magac, lab, keli) dad wada socda. Darka innoo yimid wax la cuno iyo wax la cabbo siiya. Dh: duul.
dar -ka: (magac, lab, keli) weelka biyaha xooluhu ku cabaan oo ka mid ah yeelka xoolaha lagu shubo oo ka samaysan harag, dhoobo, shamiito ama geed laga qoray. Daymayda jalleecada, sidii geel dar loo horey,saw kuma dunuunucin. Dh: qabaal.
dar-ta: (magac, dhedig, keli) waxii hore waxa uu yama raadka uu ka tegay. Hadalxumadiisa darteed ayaa uu u dhintay. Dh: daraad, awgeed.
dar -ka: (magac, lab, keli) meesha labo dixood, laagood ama webi ay ku kulmaan. sababay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dar
de: sincerely; honestly
lx: dar
pd: \pd-alla
ps: adv-expr
key: dar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
War
1. Waryaa; heedhe.
2. (War-ka) Wax aan hor loo ogeyn oo laysu sheego ama la helo; waxyaalo cusub oo dhowaan dhacay siiba kuwa raadyuhu sheego ama wargeysyadu qoraan; khabar; hadal.
3. (War-ta) balli la qodo oo xareedda ama biyaha webiga lagu kaydiyo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
war
war¹: m.l (-rar, m.l) 1. Wax aan hore loo ogeyn oo laysu sheego. 2. Hadal.
war²: m.dh (-ro, m.l) Meel weyn oo la qoday oo biyuhu fariistaan.
war³: u.j la-mid: waryaa.
war⁴: f.g1 (-ray, -rtay) Wax qorrax iyo dabayl u dhigid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
war
war¹: m.l (-rar, m.l) 1. Wax aan hore loo ogeyn oo laysu sheego. 2. Hadal.
war²: m.dh (-ro, m.l) Meel weyn oo la qoday oo biyuhu fariistaan.
war³: f.g1 (-ray, -rtay) Wax qorrax iyo dabayl u dhigid. m.f.dh, warid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
war
m. n. news, information, communication, report; rumor, words
war [feminine] n. pond, reservoir
war v. put something out to dry
war inter. hey, you ~ man!
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
WAR
(War) May Enneapogon cencgroides (Roem. & Schult.) C.E.Hubb. Gramineae.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
war
/woor/ (n) 1. dagaal (v) 2. dagaalamid.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
war
-ka: (n) information (infoor-meeyshin); news (niyuus); bulletin (bula-tari) ~ akhbaar; macluumaad
war -ta: (n) pond (poondh); puddle (padhal); a small pool of water, especially rainwater ~ balli
war -ay / tay: (v) hang out to dry; air out to dry Ex: bannaanka ku war; air-dry to the outside
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
War
Notizia
News
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
war
(ereydhawaaq) erey lagu yidhaahdo qof lab oo wax lagu baraarujinayo ama loo tilmaamayo. War kaalay ila qabo hawsha. Dh: waryaa, waar.
war: (fal) dhar ama wax la mid ah baaci oo cadceedda u dhig. Ruumiga qoyan war. Dh: wadh.
war-ka: (magac, lab, keli) xog ku saabsan dhacdo cusub oo in la ogaado la rabo; wax aan hor loo oggayn oo laysu sheego ama la helo; waxyaabaad cusub oo dhowaan dhacay siiba kuwa raadyayaasha, telefiishannada, iyo wixii la mid ah, ay sheegaan amay qoraan wargeysyadu. War la helaa, talo la helaa. War la qabaa xiiso ma leh. Dh: akhbaar W: warar.
war-ta: (magac, dhedig, keli) meel gacani qoddo oo biyo-qabad noqda oo dad iyo duunyaba ku arooraan. Dh: har. Wa: waro
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
war
نَبَأ، أخبار
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
war
n., dagaal, -ki, colaad, -di.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daaf
1. (Daaf-ka) Xanuun indhaha ku dhaca; bakooro.
2. (Daaf-ta) Doc, dhinac; barbar; gees; hoobad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daaf
daaf: m.dh (-fo, m.l) Doc; dinac; hareer.
dąaf¹: m.l Xanuun indhaha ku dhaca; bakooro.
dąaf²: m.l (daawo) Halamacoodka xuubka isha iyo baalasha kaasoo gaduuta oo barara soona daaya biyo ama malax.
dąaf³: f.mg1 (-fay, -ftay) Daaf ku dhicid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daaf
daaf: m.dh (-fo, m.l) Doc; dinac; hareer.
dąaf¹: m.l Xanuun indhaha ku dhaca; bakooro.
dąaf²: m.l (daaw.) Halamacoodka xuubka isha iyo baalasha kaasoo gaduuta oo barara soona daaya biyo ama malax.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daaf
m. n., [collective] purulent conjunctivitis (eye disease)
daaf v. have conjunctivitis
daaf [feminine] n., loc. side, corner; bottom of hill
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daaf
-ka: (n) eye disease; conjunctivitis (kon-jen-ten-veey-tis); pinkeye (pin-kaay)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daaf
(fal) indhaha xanuunka daafku hakaaga dhaco. Indhihiisa markaan arkay baan ku daafay Dh: bakoorow.
daaf -ka: (magac, lab, keli) xanuun ku dhaca indhaha oo la is qabadsiiyo, baqbaq iyo xafajo badanna u keena oo wax aad qori mooddaa indhaha dhex ordo. Dh: bakooro, qoridaaf.
daaf -ta: (magac, dhedig, keli) meesha aad joogto meel dhinac ka ah. Daaf uga joogso gaadhiga yaanu ku jiidhine. Dh: doc, gees, barbar, hoobad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daar
(Daar-ta)
Aqal dhagax laga dhisay; sar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daar
daar¹: m.l 1. Xabad. 2. (-rar, m.l) Daloolka yar ee haruubka dhiisha ama haanta. 3. (-rar, m.l) Cuf yar oo la geliyo daloolka haruubka dhiisha ama haanta. 4. Hilib jiir ah oo sararta inteeda dambe ee araxda xigta saaran.
daar²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax shidid (dab); wax ifid (nal, feynuus iyo wixi lamida). 2. Taabasho; maagid; daandaansi. 3. Qof dilid; qof rayd.
dąar: m.dh (-ro, m.l) Guri, shub, dhagax, jaajuur iyo wixi lamida ka samaysan; sar.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daar
dąar: m.dh (-ro, m.l) Guri, shub, dhagax, jaajuur iyo wixi lamida ka samaysan; sar.
daar: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax shidid (dab); wax ifid (nal, feynuus iyo wixi lamida). 2. Taabasho; maagid; daandaansi. 3. Qof dilid; qof rayd. m.f.dh, daarid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daar
f. n. stone house ~ building
daar v. light, kindle, ignite
daar v. touch, strike; annoy ~ disturb someone
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Daar
nickname; name-m igniter; ignite, instigate
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daar
-ay/tay: (v) turn on (teen on)-, switch on. Ex: nalka daar; turn on the light bulb ~ shid. 2. kindle (kin-dhal)-, ignite (ignaayt)
daar -ta: (n) stone house ~ sar
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Daar
magac loo baxsho wiil u dhashay reer gabdho badan oo hooyadii u aragtay in uu yahay dabdaare ama iftiinshide.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daar
(fal) dab, nal iyo wixii la mid ah oo densan, shid ama noolee. Dabka innoo daar dhaxan baa jirtee. Dh: huri.
daar: (fal) cid kale, farogelin kula kac. Kuma daaree ha i daarin. Dh: gardarrayso.
daar: (fal) koox wax u billow sida ciyaar, legdin ama orod. Xantaysiga noo daar Daahiraw.
daar-ka: (magac, lab, keli) dalool yar oo loo yeelo daboolka dhiilaha caanaha lagu lulo oo qori ama maydhax iyo wixii la mid ah lagu juqaalo. Marka la rabo in la ogaado ciirtu inay cagaartay ama baxday, intii laga qaado juqaalka ayaa caanaha lagu soo dhiijiyaa ama lagu soo daariyaa gacanta si looga fiiriyo inay subag dhashay iyo in kale ciirtu. Daarka juf caauhu yaanay daadanine.
daar -ka: (magac, lab, keli) cad yar oo wareegsan oo weelasha qaarkood sida dhiilaha, dabool looga dhigo oo afkooga la le'egaysiiyo.
daar -ka: (magac, lab, keli) meel halbawle ah oo jidhka ka tirsan. Dh: halbowle.
daar-ka: (magac, lab, keli) maddiil aad u afbadan oo wax lagu jaro. Dh: muus, sakiin, mandiil.
daar -ka: (magac, lab, keli) sal dhinaca dhulka xiga u ballaadhan oo gorfaha dabaqyada iyo wixii la mid ah, xagga danbe lagaga tolo si ay ugu joogsadaan. Marakabka daarka waxa loogu tolay meel ha joogsado e. Dh: sariirta.
daar-ka: (magac, lab, keli) hilib jiidh ah oo sararta inteeda dambe ee adhaxda xigta saaran.
daar-ta: (magac, dhedig, keli) dhisme ka samaysan dhagax. Nin daar ku jiraa daruur ma arkee, illeyn xalay roobkii baa da'ay.
daar-ta: (magac, dhedig, keli) caano ama dareere kale, wax yar oo laga shubo.
daar-ta: (magac, dhedig, keli) sallaanka meesha malabku ku jiro lagu fuulo ama lagu gaaro.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dare
/dheer/ (v) 1. ku dhiirrasho (ku indha-adaygid) (v) 2. ku carayn (la taxadiyid) (n) 3. taxadi (carayn).
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
dare
v.tr. - siin, dhiibid, bixin.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dare
v.., (be not afraid of) ha biqin, sababo; do not dare, ka xishoo, baq.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dari
-da: (magac, dhedig, keli) meel godan oo sagxad ballaadhan ku dhex taal. Dameerku sidii loo rarayay ayuu dhabarka dari ku yeeshay. Dh: deri, godni. Li: tuur.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dark
/dhaark/ (adj) 1. mugdi (iftiin-la'aan) (adj) 2. madoow-badan.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dark
darkness, n., gudcur, -ki.
dark, a., gudcur, gudcur ah, madowbaa.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
darn
/dhaarn/ (v) tol-tolid (hunhumid).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daro
(Dara-da)
(legdan) gacan qofka surka lagaga maro oo lagu ceejiyo, waana wax reebban (= daro waa dirir)
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daro
daro¹: m.dh 1. Tab awrtu u dagaasho oo ratigu luquntiisa dulmariyo luqunta ratiga kale isla markaana cududda ku dhegaayo. 2. Tab legdinta ka mid ah oo uu qof gacanta kaga maro qoorta qof kale.
daro²: f.mg3 (-rtay, -ratay) 1. Ku d.: wax, wax kale ku kordhisasho. 2. Ku d.: qof, qof kale u guurin. 3. Isku d.: dhawr waxyaalood isku qaadasho. 4. Isku d.: isku qasasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daro
f.mg3 (-rtay, -ratay) 1. Ku d.: wax, wax kale ku kordhisasho. 2. Ku d.: qof, qof kale u guurin. 3. Isku d.: dhawr waxyaalood isku qaadasho. 4. Isku d.: isku qasasho. m.f.dh, darasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daro
f. n. strangle-hold (in wrestling)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daro
-darada: (n) strangler (straangalar); specially, while wrestling —daree -yey / dareysay: (v) strangle (straangal)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daro
(fal) (ku ~) wax, wax kale ku kordhi.
daro: (fal) (ku ~) qof, qof kale u guuri.
daro: (fal) (isku ~) dhawr waxyaalood mar qudha isku qaado.
daro -da: (magac, dhedig, keli) hab ka mid ah qaabka la isu legdo, oo gacan qofka qoorta lagaga qabto oo lagu ceejiyo ama awrtu u dagaallanto oo qoortiisa iyo jeenigiisa hore inta u dhaxaysa uu geliyo luqunta awrka kale ee uu la dagaallamayo. Daro waa dirir. Dh: xuurto, qallaxato, darayo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
daro
de: strangle-hold (in wrestling)
lx: daro
pd: (/da)
ps: n6-f
xe: Its serious now.' (i.e., no longer play) [saying]
xv: Daro waa dirir.
key: daro
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dart
/dhaart/ (n) 1. gamuun (v) 2. dhaqaaq dhakhso ah (v) 3. dhakhso u dhaqaaqid (hal mar dhaqaaqid).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dart
n., (javelin) waran, -ki.
Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]
deaf
(adj) partially or completely incapable of hearing,
maqal la'aan
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
deaf
/dhef/ (adj) 1. dhega la' (dhagool) (adj) 2. diiddan inuu dhegaysto (aan dhegaysanayn).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
deaf
a., dhega la’.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dear
/dhiyar/ (adj) 1. qaali (qof aad loo jecelyahay) (adj) 2. qaali ah (qiime sare jooga).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dear
a., (costly) adag, ganac adag.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhaf
f.g1 (-fay, -ftay) 1. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku darid. 2. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku biirid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhaf
f.g1 (-fay, -ftay) 1. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku darid. 2. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku biirid. m.f.dh, dhafid.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhaf
-ay / tay: (v) [with preposition isku] mix (miksi); blend (baleendh) ~ isku qas, isku dhaf Ex: ha isku dhafin ciida iyo shamiitada; don't mix the sand and the cement
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhaf
(fal) isku dhex dar oo isku fadhax. Riyaha iyo idaha isku dhaf. Dh: walaaq.
dhaf -ka: (magac, lab, keli) jeexjeex yaryar oo weelasha iyo wixii kale ee la xardhayo lagu sameeyo sida tan lacagta birta ku samaysan girgirradeeda.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhar
(Dhar-ka)
Wax laga sameeyo dunta cudbiga, dhogorta, xariirta iyo waxyaalo kale oo badan: badanaa dadkaa qaata oo huwada; hub; marashi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhar
dhar¹: m.l 1. Nooc huga ka mid ah, cudbi, dhogor, xariir iyo wixi lamida ka samaysan oo dad ku xirto ama huwado. 2. Lebbis.
dhar²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax haryuub leh ahaansho. la-mid: dhad (1).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhar
dhar¹: m.l 1. Nooc huga ka mid ah, cudbi, dhogor, xariir iyo wixi lamida ka samaysan oo dad ku xirto ama huwado. 2. Lebbis.
dhar²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax haryuub leh ahaansho. m.f.dh, dharid. la-mid: dhad.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhar
v. be stunted
dhar m. n. clothes; cloth, fabric, material