dulbeel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dulbeel
(Dulbeel-ka)
(xoolaha la rarto) dhabarka nabar ama qoon ku yeelad; garbabbeel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dulbeel
dulbeel¹: m.l Dhaawac midda uu dusha ka dhaawacmo neef gaadiid ah oo la rarto.
dulbeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Neef gaadiid ah dusha ka dhaawacmid rar la saaray awgeed.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dulbeel
v., [compound] have a sore on the back (of animal)
dulbeel v., [compound] be impatient, lose one's patience
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dulbeel
-ka: (magac, lab, keli) adkaysi la'aan iyo dulqaad waayid.
dulbeel -ka: (magac, lab, keli) xamilgab muurka ku dhaca kolka uu nabar dhabarka ama garbaha ka soo baxo, rar si xun loo raray darteed. Dh: dhabarbeel, garbabeel.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DUBEEL
(Dubel) May Hyphaene reptans Becc. Palmae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duleel
duleel¹: m.l la-mid: dalool¹.
duleel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) la-mid: dalool².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
duleel
m.l la-mid: dalool¹.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
duleel
m. n. hole
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
duleel
-ka: (n) hole (hool); gap (gaap)-, opening (owpening); cavity (kaviti) ~ hog, dalool
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
duleel
-ka: (magac, lab, keli) meel hoos u qodan ama daloosha. Soomaalaay dareenlay, boholaha duleeliyo, deylaanta loo qoday, dusha maro ka saaraay. Dh: dalool.
duleel -ka: (magac, lab, keli) wax isku sigib tiran meel yar oo furan oo ka bannaan. Duleelka dhegta waxa la geliyaa hilqad. Dh: dalool.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
duleel
de: hole
lx: duleel
pd: (-ka)
ps: n2-m
see: dalool
key: duleel
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
garbabbeel_1
cf: dulbeel
de: burden animal with a galled back
hm: 1
lx: garbabbeel
pd: (-ka)
ps: n2-m-cmp
key: garbabbeel_1
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dulbeel_1
de: have a sore on the back (of animal)
hm: 1
lx: dulbeel
nt: dulbeel (ka) [n2-m-cmp]
pd: (dulbeelay)
ps: v1=cmp
key: dulbeel_1
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dulbeel_2
de: be impatient, lose one's patience
hm: 2
lx: dulbeel
pd: (dulbeelay)
ps: v1=cmp
key: dulbeel_2
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dulbeelid
(Dulbeelid-da)
(xoolaha la rarto) garbabbeelid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dulbeelid
m.f.dh eeg dulbeel².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dulbeelid
-da: (magac, dhedig, keli) muur la rarto, garbabeelid; xamilgabid oo dusha nadar ku yeelasho. Dh: garbabeelid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dulyeelo
f.mg3 (-eeshay, -eelatay) Sabir iyo dulqaad ku sifoobid (qof).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dulyeelo
f.mg3 (-eeshay, -eelatay) Sabir iyo dulqaad ku sifoobid (qof). m.f.dh, dulyeelasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dulyeelo
v. be patient, bear up under hardship ~ hard work
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dulyeelo
(fal) dulqaado oo gefefka dadka dul iyo nabas u yeelo. Dh: dulqaado.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dulyeelo
de: be patient, bear up under hardship ~ hard work
lx: dulyeelo
pd: (dulyeeshay)
ps: v3b=
key: dulyeelo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dulee
(fal) dalooli oo dul u yeel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daleel
(Dalee-sha)
Aan cidi joogin; cidla'; bannaan; dalleen.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daleel
m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daleel
m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daleel
f. n. (adj.): evacuated area; empty, void
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daleel
(tilmaame) wax aan jirin ama meel madhan ah. Afdaleel ah weeyaan waxaad iigu amraysaaye.
daleel-sha: (magac, dhedig, keli) wax aan ciidan lahayn oo dayacan.
Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]
Daleel
Meel bannaan ama firaaqo leh. Daleel cidlo ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
daleel
de: evacuated area; [atr.] empty, void
lx: daleel
pd: (/sha)
ps: n2-f
key: daleel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dubbee
f.g2 (-beeyay, -beysay) Wax dubbe ku garaacid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dubbee
f.g2 (-beeyay, -beysay) Wax dubbe ku garaacid. m.f.dh, dubbayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dubbee
v. hammer, work (metal), forge
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dubbee
-yey / dubbeysay: (v) hammer (hamer); beat (biit) with hammer ~ garaac
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dubbee
(fal) xoog dubbe wax ugu garaac. Musbaarka dubbee oo afkiisana laab.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dubbee
de: hammer, work (metal), forge
lx: dubbee
pd: (dubbeeyey)
ps: v2b=
key: dubbee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dubeer
m.l (-rro, m.dh) Awr raray ahaa oo gaboobay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Duleed
(Duleed-ka)
Dhabar; gadaal; dibad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duleed
m.l (-dyo, m.dh) 1. Agagaar. 2. Wax gadaashiis dambe.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
duleed
m.l (-dyo, m.dh) 1. Agagaar. 2. Wax gadaashiis dambe.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
duleed
m. n. back (side), end; complement {mathematics}
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
duleed
-ka: (n) side (saaydh); outside (awt-saaydh)-, lee side (lii-saaydh)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
duleed
(tilmaame) wax guud; si guud.
duleed -ka: (magac, lab, keli) reerka agagaarkiisa, meel aan aqallada ka durugsanayn. Dh: kambal.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
duleed
de: back (side), end; [ext.] complement {mathematics}
lx: duleed
pd: (-ka)
ps: n2a-m
key: duleed
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dulgee
(fal) cid meel ka kaxee oo cid meel kale joogta dul jooji.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dullee
f.g2 (-leeyay, -leysay) Qof dulli badid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dullee
f.g2 (-leeyay, -leysay) Qof dulli badid. m.f.dh, dullayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dullee
v. subdue, exploit, oppress, degrade
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dullee
-yey / dulleysay: (v) humiliate (hiyuumi-leeyt)', degrade (digareeydh)-, lower the pride, dignity, or self-respect of; dishonor or disgrace ~ dufee, sharafrid
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dullee
(fal) dibi iyo wixii la mid ah, dulle la dhac.
dullee: (fal) qof sharaftiisa dil, xaqir oo wax bahdilan oo dulli ah ka dhig.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dullee
de: subdue, exploit, oppress, degrade
lx: dullee
pd: (dulleeyey)
ps: v2b=
key: dullee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Huleel
(Huleel-ka)
Socod cagajiid ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
huleel
huleel¹: m.l la-mid: huleelid.
huleel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Ka h.: Wax la rabay oo laga quustay iyada oo la cagajiidayo ka tegid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
huleel
v. walk slowly and dejectedly
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
huleel
-ka: (magac, lab, keli) socod caajis iyo caga jiid ah. Ka huleele hagar aadankii hoobalaayn jiray e. Dh: caga jiid.
huleel: (fal) (ka ~) socod cagajiid ah, soco.
huleel -ka: (magac, lab, keli) socod cagajiid ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
huleel
de: walk slowly and dejectedly
lx: huleel
nt: huleel (ka) [vn-m]
pd: (huleelay)
ps: v1=
key: huleel
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kuleel
m. n., [abstract] heat, warmth
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
kuleel
-ka: (n) heat (hiit); hotness (hatnes)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kuleel
a: kulayl
de: heat, warmth
lx: kuleel
pd: (-ka)
ps: n2-m-abs
key: kuleel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhabeel
(Dhabee-sha)
Qof dumar ah oo maamulka reerkeeda ka adag oo aad u wanaajisa; aan baali ahayn; gaari.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhabeel
m.dh (-lo, m.l) Naag maamulka guriga aad ugu fiican; gaari.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhabeel
m.dh (-lo, m.l) Naag maamulka guriga aad ugu fiican; gaari.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhabeel
f. n. woman who manages her household well
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhabeel
-sha: (magac, dhedig, keli) gabadh gaari ah oo dadnimo badan leh ninkeegana u wanaagsan. Naag dhaliil leh iyo naag dhabeel ah dhab looma wada dheehdo. Dh: gaari. Li: basari.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhabeel
de: woman who manages her household well
lx: dhabeel
pd: (/sha)
ps: n1-f
key: dhabeel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duleeli
f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: dalooli.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
duleeli
v. pierce
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
duleeli
-yey / say: (v) pierce (piris), make a hole or opening in; perforate (peer-fareeyt); drill (diriil) ~ dalooli
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
duleeli
(fal) duleel u samee; meel xidhan in yar ka bannee oo fur. Gabadha yar dhegta u duleeli. Dh: dalooli.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
duleeli
de: pierce
lx: duleeli
pd: (duleeliyey)
ps: v2a=tr
see: dalooli
key: duleeli
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kulbeeg
m.l (-gyo, m.dh) la-mid: kulbeege.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kulbeeg
m. n. thermometer
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
kulbeeg
-ga: (n) thermometer (ther moomitar)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kulbeeg
-ga: (magac, lab, keli) qalab heerka kulka hadba inta uu maraayo lagu cabbiro. Dh: termoomitir.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kulbeeg
de: thermometer
lx: kulbeeg
pd: (-ga)
ps: n2a-m
key: kulbeeg
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xufbeel
-ka: (magac, lab, keli) baaba'a ama dabargo ummad ku dhaca. Xufbeel Alloow naga hay. Dh: rogmad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dulduleel
dulduleel¹: m.l la-mid: daldalool¹.
dulduleel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) la-mid: daldalool².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dulyeelad
(Dulyeelad-ka)
Dulyeelasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dulyeelad
m.l la-mid: dulyeelasho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dulyeelad
-ka: (magac, lab, keli) dulweynaan dadka gefefkooda loo adkaysto; dulqaad badaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ciilbeel
(Ciilbeel-ka)
Ciilka baabbi'iddiisa; xumaantii ciilka keentay, oo laga aarguto oo dabadeed ciilkii baabba'o.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ciilbeel
ciilbeel¹: m.l la-mid: ciilbeelid.
ciilbeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Ka c.: cid ciil loo qabay ka aarsasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ciilbeel
f.mg1 (-eelay, -eeshay) Ka c.: cid ciil loo qabay ka aarsasho. m.f.dh, ciilbeelid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ciilbeel
v., [compound] vent one's anger, take revenge; feel vindicated; calm down after an explosion of anger ~ resentment
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ciilbeel
(fal) (ka ~) cid dulmi kuu geysatay, ka aargooso.
ciilbeel -ka: (magac, lab, keli) «ka ~» cid kale, ka aargoosad; xumaantii ciilqabku keenay, baabi'in.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ciilbeel
de: vent one's anger, take revenge; feel vindicated; calm down after an explosion of anger ~ resentment
lx: ciilbeel
pd: (ciilbeelay)
ps: v1=cmp
key: ciilbeel
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhabeelo
-ha: (magac, lab, keli) meelaha naagaha xuni joogaan. Naa dhillaad tahayoo dhiqlaa ku galee dhabeelaha may ku geeyaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dharbeel
f.mg1 (-eelay, -eeshay) Qof arradid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dharbeel
v. be without clothes
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dharbeel
-ka: (magac, lab, keli) arrad qabid; hu' la'aan ku jirid. Dh: arrad.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dharbeel
de: be without clothes
lx: dharbeel
pd: (dharbeelay)
ps: v1=intr
key: dharbeel
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
duiyeelo
-dulyeeshay / dulyeelatay: (v) be patient (bii peey-shant), have patience
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duleelid
m.dh la-mid: daloolid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
duleelid
-da: (magac, dhedig, keli) meel in yar ka furantahay ahaan. Dh: daloolid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duleelin
m.dh la-mid: daloolin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
duleelin
-ta: (magac, dhedig, keli) meel, in yar oo dalool ah ka furid. Dh: duleelin.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dumbbell
/dhambel/ (n) 1. luudi ama bir labada gees culays is-le'eg ku leh, siiba kuwa jir-dhisidda. (n) 2. doqon.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
guubyeel
-ka: (magac, lab, keli) ballanjebinta iyo beeninta wacadka.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kulbeege
m.l (-gayaal, m.l/dh) (fiisikis) Qalab loo isticmaalo cabbiraadda heerkulka walax. la-mid: kulbeeg.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
kulbeege
m.l (-gayaal, m.l/dh) (fiisikis) Qalab loo isticmaalo cabbiraadda heerkulka walax. la-mid: kulbeeg.