doy
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
DOY
Eragrostis cilianensis 10
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
durguf
(falkaabe) marka noole si orod iyo booddo ku jirto meel uga soo baxo. Durguf buu doofaarkii igaga soo yihi ijaarka beerta.
durguf: (tilmaame) qof waalan ama khafiifay.
durguf -ka: (magac, lab, keli) col jabay intii ka hadhay oo baydad ah ama firxad. Durgufkii ka hadhay gaaladaan doy ka ridayaaye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhoy
m.l Awoodda wax lagu garto; garaad. la-mid: dhooy.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhoy
m. n., [abstract] intelligence
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhoy
-ga: (magac, lab, keli) garaadka beni'aadanka.
dhoy -ga: (magac, lab, keli) muuqaalsami iyo shacni quruxeed oo shishlaanta marriima. Geel dhoy leh ayaa ka soo arooray hawd.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhoy
de: intelligence
lx: dhoy
pd: (-ga)
ps: n0-m-abs
xe: intelligent, dhoy la' 'stupid
xv: dhoy leh
key: dhoy
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dooy
m.l Dhul ciiddiisu midab gaduudan leedahay.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dooy
m.l Dhul ciiddiisu midab gaduudan leedahay.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dozy
/dhowsi/ (adj) lulmaysan, hurdaysan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
do
-do
(naxwe) Qodob magacyada dheddig oo kelida ah qaarkood iyo kuwa lab oo kooxda ah qaarkood raaca oo caddeeya (ri-da, mara-da, lo'-da, bad-da: wadaadda-da, aqalla-da, dibi-da, walaalla-da).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
do
/dhuu/ (v) fal, samee.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
do
v.tr., fal, samay, yeel; all is done, gidi dhamaaday; I know not what to do with them, anigu waxaan ku falo garan maayo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
oy
(fal) eeg ooy.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
boy
boy¹: m.l (booyaad, m.l/booyaal, m.l/dh) Adeege, madiidin.
boy²: f.mg1 (boyay, boysay) la-mid: oy.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
boy
m. n. servant, domestic, 'boy'
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
boy
/booy/ (n) wiil
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
boy
-ga: (n) [Pl. booyaal-sha] a domestic male servant
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
boy
/booy/ (n) unug, kurii, ighaar.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
boy
(fal) xanuun, dhib ama naxdin darteed indhahaaga lilmo ha ka soo daadato. Biyaha oo harraad gubahayoo, gal u arooraaya. Geeridoon wax dilin oo ninkii go'ay u booyeysa. Dh: ooy.
boy: (fal) erey lagu tilmaamo dibiga oo loola jeedo: kala durki faaggagga. Dibiga boy dheh.
boy -ga: (magac, lab, keli) tumbaakhada ama buuriga afka la gasho, kolka ay xumaato ee baraarujin laga waayo.
boy-ga: (magac, lab, keli) wiilka doobbiilaha ah ee dharka kaawiyadeeya.
boy-ga: (magac, lab, keli) meesha u dhaxaysa labada faag, abuurka lagu saydho oo dib loo mariyo marashida, qiyaasana marba intaad shinniyaysay. Shinnida ku saydh boyga.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
boy
de: servant, domestic, 'boy' {Eng}
lx: boy
pd: (-ga Pl: booyaad (ka), booyaal (/sha))
ps: n7-m, n8-m
key: boy
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
boy
n., wiil, -ki, inan, -ki, kuray, -gi, mudakar, -ki; little boy, ilmo, -ihi, ku yar, kii yaraa; boys, small boys, inamo, -adi, caruur, -ti, maqal, -shi, maqaldad, -ki.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
coy
/koy/ (adj) is-xishoodsiin (xishood been ah muyjin).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
day
f.g/mg1 (dayay/deyay, dayday) 1. Indho, wax dhankooda u jeedin. 2. Isku d.: wax isku tijaabin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
day
f.g/mg1 (dayay/deyay, dayday) 1. Indho, wax dhankooda u jeedin. 2. Isku d.: wax isku tijaabin. m.f.dh, deyid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
day
v. look at, view, examine
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
day
/dhey/ (n) maalin (dharaar).
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
day
(v) look (luuk), see (sii); glance (galaansi) ~ dey, eeg, fiiri. Ex: day wiilkaas; look at that boy —isku day -ey / day: (v) try on (taraay on); try out; test experimentally ~ isku jimee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
day
(fal) indhaha ku jeedi. Bal dayaay dhaqankeenan doorsamaay! Dh: eeg, fiiri, dhawr.
day: (fal) (isku ~) wax isku bilkeedin.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
day
n., casho, -adi, ayaan, -ti, dharaar, -ti, maalin, -ti, caana maal, -ki, maanta; day and night, habeen iyo dharaar; make that in the day, dharaarti waxaa fal; a holiday, ayaan, -ti; Sunday is not a work day, Axaddi ayaan hawleed ma aha; day by day, maalin walba; the next day, the following day, maalinta dambe, maalintan soo socota; the third day, or the day after to-morrow, saa dambe; every other day, maalin dhaaf; today, this day, maanta, dharaarta, maalinta; all the day long, maantoo leyli; the day before yesterday, dorraad; this many a day, beri hore waxaa jiray; this day week, maalintan todobaadkeeda; the day after the day after to-morrow, saakub or saakun.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dey
v. glance, look at
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dey
(ereydhawaaq) la dhaho marka la rabo inaad dhaqaajiso neef geel ah siiba hal.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Doc
(Doc-da)
Barbar; dhinac; baal; gees.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
doc
m.dh (-co, m.l) Barbar; dhinac.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
doc
m.dh (-co, m.l) Barbar; dhinac.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
doc
f. n., loc. side, direction; rail, railing
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
doc
-da: (n) comer (koorner); side (saaydh); edge (eej) ~ dhinac, hareer, gees, daraf
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Doc
Lato
Side
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
doc
(tilmaame) gar gacal ka dhaxaysa oo xushmad iyo xididnimo la eegayo oo aan geed la gayne guri hoostii lagu furdaamiyo. Gari waa duud, doc iyo duleed.
doc-da: (magac, dhedig, keli) halka laga galo aqalka inta aan raarta ama sariirta aqalka la gaadhin. Docda aqalka dhiisha ku xidh.
doc-da: (magac, dhedig, keli) goob ama meel cayiman. Miyaad garanaysaa doc ay innaga xigto xeradii. Dh: dhinac, barbar, gees, fay, daraf.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
doc
cf: dhinac, daaf
de: side, direction; [pl] rail, railing
lx: doc
pd: (-da)
ps: n1-f-loc
key: doc
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dog
/dhog/ (n) 1. ey (v) 2. daba-galid, sida eyga u daba-kicid.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dog
n., ey, -gi; hyæna, yey, -di.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Doh
(Doh-da)
Dhulka dixda ah oo biyuhu maraan oo meelo biyo leh iyo meelo oommane ah isugu dhafan, meelihiisa biyaha leh; daw.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
doh
m.dh (-ho, m.l) Dhul godan, carro jilicsan oo biya-qabatin leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
doh
f. n. marsh, swamp; rain forest; reservoir (in which rain water is collected)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
doh
-da: (magac, dhedig, keli) dhinac ama doc, badanaa waxaa lagu isticmaalaa aqalka gudihiisa. Dohda aqalka barkimaa yaala ama waxaad dhihi kartaa dahada aqalka barkimaa yaala oo loola jeedo raarta.
doh-da: (magac, dhedig, keli) meel dhulka kale ka hoosaysa oo ballaadhan intay doonto oo roobku markuu da'o daadku maro. Dh: dhuun.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
doh
de: marsh, swamp; rain forest; reservoir (in which rain water is collected)
lx: doh
pd: (-da)
ps: n1-f
key: doh
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
don
don, n.m. - Hibo; hadyad
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dot
/dot/ (n) 1. dhibic, bar (v) 2. dhibic-saarid.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
dot
dot, n.f. - Meher; hanti ama lacag la siiyo gabadha la guursado; yarad
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dow
m.l la-mid: daw¹.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dry
/dray/ (v) 1. qallajin, engejin (adj) 2. qallalan.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dry
a., qalalan, ingegan; be dry, qalal, ingeg; v.tr., qalaji, qalali, ingeji.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
goy
v. cut (off)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
goy
a: gooy
de: cut (off)
lx: goy
pd: (goyey)
ps: v2a=
key: goy
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hoy
hoy¹: m.l (hooyo m.l) Meel la deggan yahay oo dad ku noolyahay; guri.
hoy²: f.g2 (-yay, -ysay) la-mid: hoo³.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
hoy
m.l (hooyo m.l) Meel la deggan yahay oo dad ku noolyahay; guri.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
hoy
m. n. home, dwelling, shelter; faculty, college staff
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hoy
(fal) meel uu u hoydo sii.
hoy: hoy! eeg hooy!
hoy-ga: (magac, lab, keli) meesha la galo ee la seexdo. Hoygaaga ayaa hurdo lagu gam'aa. Dh: aqal, min, guri.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
hoy
de: home, dwelling, shelter; [ext.] faculty, college staff
lx: hoy
pd: (-ga)
ps: n1-m
see: hooy
key: hoy
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
hoy
(see bugalow).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
joy
/jooy/ (n) farxad weyn.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
joy
joyfulness, n., badhaadh, -ki, rayn, -ti, faraxan, -ki, farxad, -di, raaxo, -adi.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
koy
imperative v., sg. come!
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
koy
(expression) come! (kam); come here! ~ kaalay
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
koy
(fal) halkan kaalay; ii soo dhowow. Koy, inyar wax aan kuu sheegee. Dh: kaalay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
koy
de: come! Defective imperative form only
lx: koy
ps: v4b-imp-sg
see: kaaley {UJ}
key: koy
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
moy
m.l la-mid: mooye (1).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
moy
-ga: (magac, lab, keli) mooye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ooy
f.mg1 (-yay, -yday; -yi) Oohin sameyn. la-mid: booy.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ooy
f.mg1 (-yay, -yday; -yi) Oohin sameyn. m.f.dh, ooyid. la-mid: booy.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ooy
v. cry, weep
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ooy
-ey / -day: (n) cry by weeping; shed tears; sob (soob) ~ booy
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ooy
(fal) qayli oo lilmee. Sida carrurta u oy. Dh: booy.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qoy
f.g1 (-yay, -yday) Wax qoyaan gaarsiin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
qoy
f.g1 (-yay, -yday) Wax qoyaan gaarsiin. m.f.dh, qoyid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qoy
v. become wet, be dampened ~ moistened, get soaked
qoy v. wet, make wet, dampen, moisten, soak
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
qoy
-yey / qoysay: (v) wet (wet); humidify (hiyuu-midhi-faay); make wet; dampen (dam-pen) ~ qoo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qoy
(fal) dhardo oo biyo ha ku qooyan.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
toy
/tooy/ (n) shay carruurtu ku dheesho (sida boon-balada).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
toy
-ga: (magac, lab, keli) meel ama wax jeclaysi aad calmato.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
decoy
/dhikoy/ (n) 1. dabin-qool (shirqool) (v) 2. dabin u qoolid (dabid).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhooy
m.l la-mid: dhoy.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhoys
m.l (-sas, m.l) Qof aan tirsiimo lahayn; caaq.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dodgy
/dhoji/ (adj) khatar ah.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
doggy
/dhogi/ (v) ey.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dooyo
(Dooya-da)
1. Col isku duuban; duul; dad.
2. Cawska jaadki.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dooyo
m.dh 1. Col ilaala ah; duul; dad. 2. Caws waaweyn oo dooxooyinka ka baxa oo ay xooluhu daaqaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dooyo
f. n. attack force, war party
dooyo [feminine] n. grass species
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
DOOYO
Eragrostis cilianensis 10, Panicum coloratum 10
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DOOYO
(Doio) C Coelachyrum stoloniferum C.E. Hubb. Gramineae.
N Dactyloctenium aegytium (L) Willd. Gramineae.
C Eragrostis cilianensis (All.) Lut.
C Panicum coloratum L. Gramineae.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Dooyo
name-m attacker; warrior; invader
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Dooyo
magac loo baxsho gabadh firfircoon oo lagu metaalay weerar.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dooyo
-da: (magac, dhedig, keli) tiro dad ah oo kooban oo col sahan u ah.
dooyo-da: (magac, dhedig, keli) geed cawsaad aan dhaadheerayn oo jilicsan kana baxa balliyada iyo buurahaba. Sicii dooggii, dooyo meersaday, daleel ma habsado.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dowdy
/dhowdhi/ (adj) dhar aan qurxoonayn (dhar fool-xun).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dowry
/dhowri/ (n) 1. hantida haweentu u keento ninkeeda kolkay is-guursadaan (n) 2. meher naagtu bixiso, waddamada qaarkood.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
doyen
doyen, adj. - Ka sare; heer sare ah; u sarreeya xagga derejada; hormuud.