doog — Macnaha & Turjumaada

1

1. (Doog-ga) Doogaad; naq; tigaad.

2

2. (Doog-ta) Nabarka biskooda soo labakaclayntiisa.

waa la naqliyay ✓

1

doog¹: m.l 1. Caleenta iyo cawska cusub ee uu roobka soo saaro; naq; tigaad. 2. Xilli roob da'ay, dhulku cagaaranyahay dadka iyo xooluhuna baraare ku jiraan. la-mid: doogaad.

2

doog²: m.dh 1. Soo laba kacleynta uu soo laba kacleeyo nabar hore u biskooday. 2. D. ah: biyo cirka ka yimid oo weel loo hoorsaday. 3. la-mid: daab².

3

doog³: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Nabar hore u biskooday mar labaad soo kicid. 2. Roob da'aya weel u hoorsasho (qof).

waa la naqliyay ✓

1

doog¹: m.l 1. Caleenta iyo cawska cusub ee uu roobka soo saaro; naq; tigaad. 2. Xilli roob da'ay, dhulku cagaaranyahay dadka iyo xooluhuna baraare ku jiraan.

2

doog²: m.dh 1. Soo laba kacleynta uu soo laba kacleeyo nabar hore u biskooday. 2. D. ah: biyo cirka ka yimid oo weel loo hoorsaday. 3. daab².

3

doog³: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Nabar hore u biskooday mar labaad soo kicid. 2. Roob da'aya weel u hoorsasho (qof). m.f.dh, doogid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] green grass, fresh vegetation; green (color)

2

doog [feminine] n. pain from an old wound

3

doog v. conserve ~ set aside rain water (for use during drought)

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. green vegetation; greenery (giriineri) ~ naq, laac. 2. doog -ta: (n) pain from an old injury ~ kacdoon

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax cagaaran oo u eg doogga. Shaati doog ah buu soo gatay. Dh: akhtar.

2

doog -ga: (magac, lab, keli) daaq dhulka ka baxa marka roobku da'o oo xooluhu cunaan. Deegaanta roobkiyo, adaa doogna ka udgoon.

3

doog -ta: (magac, dhedig, keli) kacdoon nabar hore dhacay uu yeesho. Doogtii dakharkaa ku soo laba kaclaysay. Dh: eel, eelo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof ama meel, rasaas ku toogasho.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) kuul daloolo waa weyn leh oo buluug ah.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-gtay, -gatay) Meel roob badan ku di'id.

waa la naqliyay ✓

1

v. fall abundantly (of rain)

2

doogo v. reopen, become painful (of an old wound)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhul, doog yeelo oo tigaad cusub bixi.

2

doogo: (fal) nabar, goco oo hoosta ka soo bukoo.

3

doogo -da: (magac, dhedig, keli) midab cagaar ah oo sida doogga u eg. Shaati doogo ah iyo surwaaal bunni ah isku qaado. Dh: akhtar, cagaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Aaran-ka)

2

1. Qaalmaha yaryar oo geela; qaan.

3

2. Doog iyo barwaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Abaar-ta)

2

Roob la'aan; doog la'aan; jiilaal dheeraaday.

waa la naqliyay ✓

1

(Barwaaqa-da)

2

Doog badan iyo ladnaan badan; bashbash; dhereg; berisamaad; aaran.

waa la naqliyay ✓

1

(Cagaar-ka)

2

1. Cawska iyo caleemaha baxa haya midabkooda.

3

2. Doog, naq, cosob.

waa la naqliyay ✓

1

(Deegaan-ta)

2

Geedaha badan oo ka baxa dhulkii doogta oo roob badani ku da'o.

waa la naqliyay ✓

1

(Doogaad-da)

2

Tigaad; doogad.

waa la naqliyay ✓

1

(Doogad-ka)

2

Doogasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Doogasha-da)

2

1. Roob badani ku di'id.

3

2. Nabar hore oo inuu biskoodey la mooda hayey, xanuun iyo lahan danbe soo celin; soo labakaclayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Doogsad-ka)

2

Doogsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Doogsasha-da)

2

Roob badan helid.

waa la naqliyay ✓

1

(Doojin-ta)

2

1. (xoolo, kd.) meel doogatey ama kolkaasba roob hayo, degdeg ugu kaxayn oo u gaarsiin; doogdhaw.

3

2. (wadaan, kd.) Biyo ka buuxin; jilayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Geed'abaareed-ka)

2

Geedaha aan caleemuhu ka dhicin doog iyo abaar midna; dhirta aan abaartu karin oo weligeed caleenta cagaaran leh; weligicagaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Kacdood-ka)

2

Nabar inuu biskoodey la mooda hayey oo xanuun hor leh la soo kaca; doog; (ama kacdoon).

waa la naqliyay ✓

1

(Naq-a)

2

Caleenta iyo cawska cusub oo roobku soo saaro; doog; tigaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Nur-ka)

2

1. Afarta xilli oo sanadu u qaybsan tahay (gu, xagaa, dayr, diraac) midkood.

3

2. Xilli roob; doogaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Sufu-sha)

2

Meel aan doog lahayn; abaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Suugaan-ta)

2

1. Wax kasta oo la qoro ama lagu hadlo oo ulajeeddadooda loo jeelo ama loo bogo ama si kale loo jeclaysto ama saamays weyn oo la dareemo leh; murti; xigmad.

3

2. Hadal xallad ama quluud ama xudduud la xiiseeyo leh.

4

3. Hadal sarbeeb hoose ama xifaalo qarsoon leh.

5

4. Laamaha cilmiga mid ka mid ah, waxyaalaha laga qoray ama laga yiri.

6

5. Naq: doog; cosob; magool; (ama soogaan).

waa la naqliyay ✓

1

(Tigaad-da)

2

Meel doogatey oo naq badani ka baxay.

waa la naqliyay ✓

1

(Xabash-ka)

2

1. Addoon; bidde.

3

2. Doog; naq; xamash.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Geela intiisa aan weli gaarin da'dii uu ku rimi ama wax ku rimin lahaa. 2. Doog iyo barwaaqo badan. 3. Aa. ah: meel doog badan leh. 4. Aa. ah: waqti doog iyo barwaaqo leh.

waa la naqliyay ✓

/dhog/ (n) 1. ey (v) 2. daba-galid, sida eyga u daba-kicid.

waa la naqliyay ✓

n., ey, -gi; hyæna, yey, -di.

waa la naqliyay ✓

1

(Oog-ga)

2

Kaaha waabberi, intaan qorraxdu soo bixin.

waa la naqliyay ✓

1

oog¹: m.l Iftiinka ugu horreeya ee tilmaama waaberiga.

2

oog²: m.dh (-go, m.l) 1. Subaxnimo. 2. Dab weyn oo sida badan loo shido in la isaga digo colaad. 3. Calaamad cad oo ay lo'da qaarkeed wejiga ku yeelato.

3

oog³: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Dab weyn shidid. 2. Dacwo, rabsho iyo wixi lamida abaabulid. 3. Salaad waajibaadkeeda si wanaagsan u fulin.

waa la naqliyay ✓

1

oog¹: m.l Iftiinka ugu horreeya ee tilmaama waaberiga.

2

oog²: m.dh 1. Subaxnimo. 2. Dab weyn oo sida badan loo shido in la isaga digo colaad. 3. Calaamad cad oo ay lo'da qaarkeed wejiga ku yeelato.

3

oog³: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Dab weyn shidid. 2. Dacwo, rabsho iyo wixi lamida abaabulid. 3. Salaad waajibaadkeeda si wanaagsan u fulin. m.f.dh, oogid.

waa la naqliyay ✓

1

v. kindle, light a fire

2

oog v. drive, urge on

3

oog m. n. morning twilight, early dawn

4

oog [feminine] n. high flame

waa la naqliyay ✓

1

-a / ta: (n) dawn (dhoon); cock crow (kook'karow); morning twilight.

2

ku oog -ay / tay: (v) 1. prosecute (porosikiyuut). 2. inform (infoorm)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dabka beleli oo aad u shid illaa uu olol dheer yeelanayo.

2

oog: (fal) si wanaagsan oo niyadsami ah u samee. Oog salaadda iyo sakada.

3

oog: (fal) dacwad fur oo si xawli ah u wad. Ninkii hantida kaa dhacay dacwad ku soo oog.

4

oog -ga: (magac, lab, keli) saxarro qorraxeed danabeysan oo marka ay gibilka sare ka soo galaan burburiya atamyada iyo xaynatamyada.

5

oog -ta: (magac, dhedig, keli) iftiin baalal midabeysan leh oo diillimihiisa ama daliigyihiisa qurxoon la arko cadceedda dhaca iyo cadceed baxa. Sida oogta waaberi araggaagaan ku ildoogsadaa.

6

oog -ta: (magac, dhedig, keli) dab aad u shidan oo olol dheer bixiya. Sida oog la shiday baan, indheer kaa arkaayoo... Dh: olol.

7

oog -ta: (magac, dhedig, keli) kaaha waaberi ee cadceedda ka soo horreeya. Oogtii waabberi ayuu baxay xusseen.

waa la naqliyay ✓

1

(Boog-ta)

2

Nabar furan oo aan weli biskoon; qoon; dhaawac.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.dh) Nabar caalir leh jirka muddo ku yaallay oo aan weli biskoon.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.dh) Nabar caalir leh jirka muddo ku yaallay oo aan weli biskoon.

waa la naqliyay ✓

f. n. ulcer, wound

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) an old wound; ulcer (alsar)

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) nabar xumaada oo aan weli bogsan; jirka ruuxa meel dhaawac ka soo gaadhay.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Doob-ka) Ninka aan weli guursan, filkii la guursan jireyna gaarey oo in door ah dhaafay.

2

2. (Doob-ta) Xubin yar oo kolay qaabki leh oo awrka qooqani afka ka soo rido oo laallaadsho kolkuu wax guulayo; doobbo.

waa la naqliyay ✓

1

doob¹: m.l (-bab, m.l) Nin aan weli guursan.

2

doob²: m.dh Cad yar, qaab kiish leh, cod weyn bixiya oo awrkaqooqani afka soo rido; gulgulo. la-mid: doobbo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab, m.l) Nin aan weli guursan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. bachelor, virgin boy

2

doob [feminine] n. froth from the mouth of a male camel

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bachelor (baajilar); single person; an unmarried man

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wiilka aan weli guursan. Doob tuhun baa dilay.

2

doob -ta: (magac, dhedig, keli) xuuub cas oo awrku marka uu qooqan yahay uu afka ka soo tuuro. Doobta ayuu awrkii soo saaray.

waa la naqliyay ✓

عازب

waa la naqliyay ✓

1

(Dooc-a)

2

(Dooc iyo dareen) war sugan.

waa la naqliyay ✓

m.l War sugan.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) war aad xaqiiqdiisa haysid. Dooc iyo dareen midna uma lihi warkaaga.

waa la naqliyay ✓

1

1. ° (Dood-ka) Kabaha Soomaalida jaad kamid ah.

2

2. (Dood-da) Hadal; dabuub; baane; muran.

waa la naqliyay ✓

1

dood¹: m.dh (-do, m.l) Hadal lagu falanqaynaayo arrin lagu muransanyahay oo la rabo in laga gungaaro.

2

dood²: m.dh (-do, m.l) 1. (xisaab) Marka laga hadlayo loojig, waa susun hawraaro ama weedho ah oo ka bilaabanta urur qaadashooyin ah kuna dhammaata go'aan. 2. (xisaab) Urur hawraaro ama weedho ah oo loo yaqaan afeef iyo hawraar lagu soo gooyay oo loo yaqaan go'aan.

3

dood³: f.mg1 (-day, -dday) Arrin lagu muransanyahay oo la rabo in lagu gun gaaro ra'yi ka jeedin.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh D. ah: nooc kabaha ka mid ah oo saanta geriga laga sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

dood¹: m.dh (-do, m.l) Hadal lagu falanqaynaayo arrin lagu muransanyahay oo la rabo in laga gungaaro.

2

dood²: m.dh (-do, m.l) 1. (xisaab) Marka laga hadlayo loojig, waa susun hawraaro ama weedho ah oo ka bilaabanta urur qaadashooyin ah kuna dhammaata go'aan. 2. (xisaab) Urur hawraaro ama weedho ah oo loo yaqaan afeef iyo hawraar lagu soo gooyay oo loo yaqaan go'aan.

3

dood³: f.mg1 (-day, -dday) Arrin lagu muransanyahay oo la rabo in lagu gun gaaro ra'yi ka jeedin. m.f.dh, doodid.

4

dǫod: m.l.kh D. ah: nooc kabaha ka mid ah oo saanta geriga laga sameeyo.

waa la naqliyay ✓

Argument

waa la naqliyay ✓

1

v. debate, argue, dispute, discuss; criticize

2

dood vl. n. act of arguing

3

dood [feminine] n. discussion, argument, debate

4

dood pron., det, pl. their

waa la naqliyay ✓

1

-da: (n) debate (dibeyt); argument (aargu-ment); dispute (dis-piyuut); discussion (dis-ka-shin); controversy (kon-tera-veersi); deliberation (dili-bareey-shin) ~ muran

2

dood -ay I day: (v) debate (dibeeyt); argue (aargiyuu); deliberate (dili-bareeyt)

waa la naqliyay ✓

1

Discussione; dibattito

2

Discussion; debate

waa la naqliyay ✓

1

(fal) anqayn ama faaqidid. Dh: gorfayn, muran.

2

dood -da: (magac, dhedig, keli) hadal la isku. celcelinayo oo ka dhexeeya dad badan.

waa la naqliyay ✓

مناقشة، مُناظرة، مُجَادَلة

waa la naqliyay ✓

1

Dooh!

2

Erey geela soconaya loogu dhawaaqo kolkii la doona hayo inuu istaago oo joogsado.

waa la naqliyay ✓

e.d Erey geela soconaya loogu dhawaaqo kolkii la doonayo inuu istaago oo joogsado.

waa la naqliyay ✓

inter. whoa!

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) loo adeegsado awrka marka la joojinayo ama dhinac loo duwayo. War awrka adhiga dooh ka dheh. Li: oho.

waa la naqliyay ✓

1

de: whoa! Command to calm down or stop a nervous camel

2

lx: dooh

3

ps: intj

4

key: dooh

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dool-ka) Doolaalo ku yimid, dal kale ka yimid; doolaal.

2

2. (Doo-sha) a) Barida dadka labadeeda qaybood middood. b) Doon yar oo webiyada lagaga tallaabo.

waa la naqliyay ✓

1

dool¹: m.l (-lal, ml.) Qof dilaa ah, tuug khatar ah, bahal halis ah iyo wixi lamida oo meel aan laga aqoon yimid.

2

dool²: m.dh (-llo, ml.) 1. Labada qaybood ee barida dadka ama idaha middood. 2. Doon yar oo webiyada looga tallaabo.

3

dool³: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Qof, bahal iyo wixi lamida meel aan laga aqoon aadid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, ml.) Qof dilaa ah, tuug khatar ah, bahal halis ah iyo wixi lamida oo meel aan laga aqoon yimid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. buttock ~ buttocks

2

dool [feminine] n. pontoon; small barge; ferry-boat

3

dool m. n. distant destination; stray animal; stranger, foreigner, migrant

4

dool v. go off to a distant ~ far away place

waa la naqliyay ✓

name-m distant destination; strayer; stranger, foreigner, migrant

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. migrant (maay-grant); wanderer; runaway. 2. dool - doosha: (n) rump (ramp); buttocks (ba tekis); posterior (paas-tiiri-yar) ~ bari

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) noole degaankiisii meel ka dheer tegey; noole u hayaamay meel aanu horey u degi jirin. Libaax dool ah baa deegaanka soo galay.

2

dool-sha: (magac, dhedig, keli) badhida dadka labada qaybood ee ay ka kooban tahay middood.

waa la naqliyay ✓

/dhuum/ (n) 1. qaddar (wax qofka u qornaa oo aan marna seegeen, siiba wax xun) (n) 2. halaag, masiibo (v) 3. ku xukumid, u qorid.

waa la naqliyay ✓

n., hisab, -ti.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Doon-ka) a) Xoolaha tabarta yar oo aan ceelka gaari karin oo guryaha lagu waraabsho. b) Ciidda iyo dhoobada ceelasha dheerdheer uurkooda laga soo saaro. c) * Wixii sidaas oo kale dhulka uurkiisa hoose laga doono oo laga soo baxsho. d) Ciid sida tallatiirriyaadda u samaysan oo ceelasha dheerdheer dhinacyadooda ka abuuranta; taallo ka samaysantay waxyaalaha dhulka uurkiisa hoose laga soo baxsho oo ceelasha agtooda lagu qubo.

2

2. (Doon-ta) Gaadiid-badeed markabkana ka yar bedenkana ka weyn; xaryan; (ama doonni).

waa la naqliyay ✓

1

doon¹: m.l 1. Xoolo tabar yar oo aan aroor dheer geli karin. 2. Meel dhulka inyar ka yara kacsan. 3. Ciidda iyo dhoobaha ceelasha dhaadheer hoostooda laga soo saro.

2

doon²: f.g/mg1 (-oomay, -oontay; -oomi) 1. (f.g) Ceel dhoobo ka soo saarasho. 2. (f.mg) Xoolo iyo wixi lamida caatoobid.

3

doon³: f.g1 (-nay, -ntay; -ni) 1. Wax rabid. 2. Wax raadin. 3. Gabadh guur laga doonayo reerkooda weydiisasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-oomo/-nyo, m.l) Gaadiid badeed shiraac leh oo markabka ka yar bedenkana ka weyn; xaryan. la-mid: doonni.

waa la naqliyay ✓

1

doon: f.g1 (-nay, -ntay; -ni) 1. Wax rabid. 2. Wax raadin. 3. Gabadh guur laga doonayo reerkooda weydiisasho. m.f.dh, doonid.

2

dǫon m.dh (-oomo/-nyo, m.l) Gaadiid badeed shiraac leh oo markabka ka yar bedenkana ka weyn; xaryan. la-mid: doonni.

waa la naqliyay ✓

1

v.aux: will, shall, be about to do something [future]

2

doon v. want, desire, wish, like; look for, seek, search for, ask for; ask in marriage, be betrothed to

3

doon v. dredge, extract mud from (a well, etc.)

4

doon m. n., [collective] mud dredged from the bottom of a well; mineral

5

doon m. n., [collective] animals too weak to be driven to the wells

6

doon [feminine] n. boat, ferry-boat, small sailing vessel

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (n) want (want); desire (di-zaayer); seek (siik); look for; like ~ rab. Ex: maxay doonaysaa? What does she wants?

2

doon -ta: (n) boat (boowt); ferry (feeri); vessel (ve-sal) ~ doonni

3

doon -ka: (n) weak animals

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax maqan oo aan laga maarmayn raadi. Baadi nimaan soo helin ma doonin.

2

doon: (fal) rab oo niyadda ka jeclaw. Arraweelo waxay tiri: dumaroow waxaad doonaysaan marka hore diida.

3

doon: (fal) gabadh dadkii dhalay weydiiso; gabadh guur awgii u doon.

4

doon -ka: (magacwadareed) adhiga inta aan aroori karin ee tabaryari la soo hadha. Dh: xaas.

5

doon -ta: (magac, dhedig, keli) gaadiidka badda mid ka mid ah oo leh shiraac iyo tiir dheer. Doon miyaad ku safartay weli?

waa la naqliyay ✓

سَفِينَة

waa la naqliyay ✓

m.l Dareen dadka u gaar ah oo qola jecleysiiya waxyaabo isku nooc ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Dareen dadka u gaar ah oo qola jecleysiiya waxyaabo isku nooc ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. taste, preference

waa la naqliyay ✓

-a: (n) preference (preferens); choice (jooys); the act of selecting someone or something over another or others dookh

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) dareen qarsoon oo qofku wax ku doorto.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: taste, preference

3

lx: dooq

4

pd: (-a Pl: dooqaq (a))

5

ps: n4-m, n2a-m

6

key: dooq

waa la naqliyay ✓

1

1. (in door ah, kd.) weyn, fiican, badan, roon.

2

2. (Door-ka) Kan dad badan ama wax kale lagala baxo oo ugu wanaagsan; xulanti; baxsi.

3

3. (-) Kaalin.

waa la naqliyay ✓

1

door¹: m.l (-rar, m.l) 1. Wax xul ah. 2. In d. ah: wax aan la tirin karin oo qiyaas ahaan badan. 3. la-mid: doorid.

2

door²: f.g1 (-ray, -rtay) Wax xulid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rar, m.l/awdaar, m.dh) 1. Kaalinta uu ka qaato hawl hirgelinteeda. 2. Kal; d.kii hore: mar kowaad. Tusaale: “D.kii hore baastaa timid”. la-mid: dawr¹, dowr¹ (2).

waa la naqliyay ✓

1

dǫor: m.l (-rar, m.l/awdaar, m.dh) 1. Kaalinta uu ka qaato hawl hirgelinteeda. 2. Kal; d.kii hore: mar kowaad. Tusaale: Doorkii hore baastaa timid. la-mid: dawr, dowr.

2

door: m.l (-rar, m.l) 1. Wax xul ah. 2. In d. ah: wax aan la tirin karin oo qiyaas ahaan badan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective], (adj.): selection; role, part (in a play); selective; fine, excellent

2

door v. select, choose; recommend

waa la naqliyay ✓

/dhoor/ (n) albaab.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) role (rool); function (fak-shen); position; duty; part ~ kaalin

waa la naqliyay ✓