dinno

f.g/mg3 (-naaday, -naatay) la-mid: dhimmanow.

inch. v. decrease, be less, lack; rest, remain

(fal) wax inqan ahaw; wax an buuxin oo nusqaamay ahaw. Dh: inqanaw.

a: dhinmow

de: decrease, be less, lack; rest, remain

lx: dhinnow

pd: (dhinnaaday)

ps: v3a=inch

key: dhinnow

-da: (magac, dhedig, keli) waxyeello weyn oo la is gaadhsiiyo. Daanno ayaa labada nin kala gaadhay shalay. Dh: dhibaato.

magac loo baxsho gabdh xilligii ay dhalatay aad u jimidh yarayd.

s.f. - diinamo.

(Dinnad-da)

Dummad; yaanyuuro.

m.dh (-do, m.l) Dummad; yaanyuuro.

f. n. cat

-da: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah xayawaanka dabjoogta ah oo bahda libaaxa ka mid ah. Dh: basho, yaanyuur, mukulaal, bisad.

bw: Arabic

de: cat

lx: dinnad

pd: (-da)

ps: n1-f

see: dummad

key: dinnad

f.mg2 (-neeyay, -naysay) U d.: neef la lisaayo, dinno siin.

(fal) sida bisadda u dhaqmid. Dh: bisadee.

/dhiner/ (n) casho ama qado, duhurkii haddii la cuno waa qado, fiidkiina waa casho.

Casho

n., dhararad, -ki, hadiimo, -adi, cunno, -adi.

agg. - maalmeed.

s.m. kursi raaxo oo dhawr qof ku fadhiisato.

agg. - ilaahiyeed.

mu.eb Magacuyaal tilmaama qofka labaad ee wadarta ah oo ka kooban idin 2 iyo na².

mu.eb (naxwe) Magacuyaal tilmaama qofka labaad ee wadarta ah oo ka kooban: idin 2 iyo na.

(magac'uyaal) 'idin+na' lalahadlaha labaad oo wadar ah. Idinna maxaad qorteen? Dh: idinkuna.

name-f sour camel's milk; prospered. syn: Jinaw

v.tr., xuf.

f.g3 (-saday, -satay) la-mid: diddinso.

(Dinnaaga-da)

Ci weyn oo nafleyda qaarkeed; (ama dannaago, dinnaaho).

m.dh Ci' weyn oo nafleyda qaarkeed samayso sida lo'da, dameeraha iyo wixi lamida. la-mid: dannaago, dinnaaho.

f. n. loud call (of person); roar, bellow (of animal)

a: dinnaaho, tinnaago

de: loud call (of person); roar, bellow (of animal)

lx: dinnaago

pd: (/da)

ps: n6-f

key: dinnaago

m.dh la-mid: dinnaago.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg dinnaago.

-da: (magac, dhedig, keli) codka fardaha markay wirxayaan. Wax dinnaaqo farasliyo, senge duubi weynoo, inay tahay darmaan ugub, way kaa dahsoon tahay.

/dhin/ (n) shangar-dheer oo is-dabajoog ah, qaylo-dheer.

s.m. - Ilaah, Eebbe.

/in/ (n) huteel yar oo cunto iyo jiifba leh (albeergo).

n., daas, -ki.

pour nous.

s.m. - sannad, sano.

-ha: (magac, lab, keli) dhismo guri iyo wax la mid ah. Bino cusub ayaa la wadaa. Dh: dhis.

(Dana-da)

1. Caanaha la lula hayo xoogaa kamid ah oo intaan caanaha subagga laga bixin, qof aagaanka loogu shubo oo la siiyo; waxaa la qabaa in dad ku sancan yahay oo haddii danada la siiyo, haantu subag badan dhalayso.

2. Caano yar oo geel oo caanaha la lula hayo lagu daro.

m.dh 1. Dani. 2. In yar oo caano dhanaan ah oo gundhig looga dhigo caano la rabo in ay dhaqso u gorooraan. 3. In yar oo caano ah oo laga shubo caano la lulayo oo la siiyo qof la rumaysanyahay in uu u sancanyahay oo ay haantu subag badan dhalayso. 4. Biyo yar oo lagu daro caano la lulayo marka ay firfiraan.

f. n., (mass n.): milk halfway through the butter-making process; additional milk added during churning

-da: (magac, dhedig, keli) caanaha la lulayo xoogaa ka mid ah oo intaan caanaha subagga la gala bixin qof aagaanka loogu shubo oo la siiyo. Waxa la aamminsanyahay in dadka qaar u sancan yahay haddii danada la siiyo ay haantu subag badan bixin doonto. Faarax dano ayaa loo shubay. Dh: sankuriix.

dano -da: (magac, dhedig, keli) caano yar oo lagu dhanaaniyo kuwa dhayda ah. Dano caanaha ku dar.

dano -da: (magac, dhedig, keli) geed u eg cinka kase waaweyn.

de: milk halfway through the butter-making process; additional milk added during churning

lx: dano

pd: (/da)

ps: n0-f-mass

key: dano

(Diga-da)

Xoolaha iyo bahallada, kd., xaarkooda iyo saaladooda.

digo¹: m.dh 1. Saalo. 2. Saalo burburtay oo badan.

digo²: f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Aroos cid ugu wacasho. 2. (f.mg) Ku d.: col jabay, qof laga adkaaday iyo wixi lamida hadal lafajebis ah ku dhihid.

digo¹: m.dh 1. Saalo. 2. Saalo burburtay oo badan.

digo²: f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Aroos cid ugu wacasho. 2. (f.mg) Ku d.: col jabay, qof laga adkaaday iyo wixi lamida hadal lafajebis ah ku dhihid. m.f.dh, digasho.

v. announ (a wedding ceremony)

digo [feminine] n., [collective] dung

-da: (n) dung (doong); manure (ma-nuur); muck (mak) ~ saalo

(fal) (ku ~) ku farax dhibaato cid ku dhacday. Dh: wiirso.

digo -da: (magac, dhedig, keli) saalada xooluhu dhigaan.

f.mg3 (-hday, -hatay) Ilmo dhashay kalgacal u muujin. la-mid: daho, doho.

(fal) duco oo soo saar ilmaha. Dh: doco, jiiro.

1. (Diin-ka) a) Maamul xag Ilaah laga jideeyey oo dad ku dhaqmo; hab weyn oo lagu dhaqmo oo Ilaah loogu dhowaado; (ama diinta). b) Bahal xamaaratada kamid ah oo aad u gaabiya oo miyiga ku dhaqma. Qolof xoog badan baa ku rogan, wuxuuna u eg yahay qubada badda; (ama diindiin)

2. (Diin-ta) Diinka.

diin¹: m.l (-nan, m.l) Nooc xamaaratada ka mid ah aad u gaabiya, leh qolof adag oo ku dahaaran afar lugood iyo qoor dheer oo aan dhogor lahayn; diindiin. la-mid: dįindiin.

diin²: m.l/dh (-iimo, m.l) 1. Caqiido cid ku xiraysa awood ka sarraysa oo ay aaminsantahay in ay wax yeeli karto, waxna u tari karto. 2. Qawaaniin Eebbe u soo dejiyey dadka dunida ku nool si ay waxa wanaagsan u falaan, waxa xunna uga reebtoomaan. 3. Quraan.

diin³: f.mg1 (-iimay, -iintay; -iimi) 1. Ku d.: qof wax la yaab leh oo aanu hore u arki jirin qaadan waayid. 2. Ku d.: wax araggooda waayid.

diin¹: m.l (-nan, m.l) Nooc xamaaratada ka mid ah aad u gaabiya, leh qolof adag oo ku dahaaran afar lugood iyo qoor dheer oo aan dhogor lahayn; diindiin. la-mid: dįindiin.

diin²: m.l/dh (-iimo, m.l) 1. Caqiido cid ku xiraysa awood ka sarraysa oo ay aaminsantahay in ay wax yeeli karto, waxna u tari karto. 2. Qawaaniin Eebbe u soo dejiyey dadka dunida ku nool si ay waxa wanaagsan u falaan, waxa xunna uga reebtoomaan. 3. Quraan.

diin³: f.mg1 (-iimay, -iintay; -iimi) 1. Ku d.: qof wax la yaab leh oo aanu hore u arki jirin qaadan waayid. 2. Ku d.: wax araggooda waayid. m.f.dh, diimid.

m. n. turtle, tortoise

diin m. n. religion

-ta: (n) religion (ri-li-jin) ~ caqiido diineed. Ex:. Diinta Islaamka; Islamic religion

diin -ka: (n) tortoise (toor-tas); turtle (teer-tal); terrapin (tera-piin) ~ diindiin

-ka: (magac, lab, keli) noole qolof adag ku daboolan tahay oo dhulka gurguurta. Diin baa yiri: afkaan cagaar ku cunay caws ku cuni maayo.

diin -ta: (magac, dhedig, keli) xaqa iyo sharciga Ilaahay soo dejiyey oo uu ku kala sheego xumaanta iyo wanaagga.

دين

/dhayn/ (v) cashayn ama qadayn.

v.tr., dhararo, qadee.

m.dh 1. Yaqyaqsi. 2. Hilib la shiiday oo suugada lagu daro. 3. Meel dhiriq iyo wasakh badan.

m.dh 1. Yaqyaqsi. 2. Hilib la shiiday oo suugada lagu daro. 3. Meel dhiriq iyo wasakh badan.

-da: (magac, dhedig, keli) gurid wax meel laga soo guro. Dh: gurid.

m.dh la-mid: dire.

s.m. far.

f.mg3 (-xday, -xatay) 1. Ciidda ka dusid (biyo ama hoore kale). 2. Biyo qulqulid. 3. U d.: cid u naxariisasho.

f.mg3 (-xday, -xatay) 1. Ciidda ka dusid (biyo ama hoore kale). 2. Biyo qulqulid. 3. U d.: cid u naxariisasho. m.f.dh, dixasho.

v. dig for water in sand (of a streambed)

(fal) ku dux oo hoos u xuluulo. Dh: duxo.

de: dig for water in sand (of a streambed)

lx: dixo

pd: (dixday)

ps: v3b=

key: dixo

(Diya-da)

Qof la diley xoolaha laga baxsho ~ qaan; mag.

m.dh Hanti ku waajibtay qof cid dilay oo la siiyo ehelada qofka laga dilay.

m.dh Hanti ku waajibtay qof cid dilay oo la siiyo ehelada qofka laga dilay; mag.

f. n. blood-money, compensation paid for death ~ injury

-diyada: (n) compensation (kompanseeyshin); blood money (blaadh mani); restitution (resta tuu shin); reparation (ra-par eey-shin); indemnity (indhem-niti) ~ magdhaw, mag

-da: (magac, dhedig, keli) xoolaha ama lacagta la baxsho marka cid la dilo. Wax diyo ah lama kala qaadan weli. Dh: mag, dhiig.

bw: Arabic

de: blood-money, compensation paid for death ~ injury (in Somali traditional law)

lx: diyo

pd: (/da)

ps: n6-f

syn: mag

key: diyo

Hibo

s.m. - deeq, hibo.

prep. - ilaa, tan iyo.

/info/ (abbr) akhbaar (war) (information oo lasoo gaabshay).

(in + na) waxna; waxba.

inna¹: mu.diid waxba. la-mid: in¹ (5).

inna²: mu.eb la-mid: innaga.

inna³: mu.dhm.ly la-mid: ina.