dililiq

(Dililigo) C Commiphora horrida Chiov. Burseraceae.

C Commiphora lobato-spathulata Gillett. Burseraceae.

C Commiphora kua (J.F.Royle) Vollesen. Burseraceae.

C Commiphora incisa Chiov. Burseraceae.

S Ipomoea sp. Convolvulaceae.

m.dh (-ooyin, m.l) Hanti yar oo meel la boobayo laga helo.

m.dh (-ooyin, m.l) Hanti yar oo meel la boobayo laga helo.

-bililiqada: (n) stolen goods; loot (luut); spoils (ispooylis); booty (buuti) ~ booli

-da: (magac, dhedig,keli) hanti aan si sharci ahayn loo boobay, gaar ahaan meel ay dhibi ka dhacday. Bililigo doon waa nabad diid. Dh: biliiligo, boob, dhac.

سَرِقَة، نَهْبٍ، سَلْبِ

m.dh (-syo, m.l) Mindi aan daab lahayn.

-da: (magac, dhedig, keli) wax badan midmid u dilid.

diliq¹: m.l Hanjaleelo.

diliq²: f.mg1 (-lqay, -liqday) Ilmo yar oo dad hanjaleelo daadin.

diliq¹: m.l Hanjaleelo.

diliq²: f.mg1 (-lqay, -liqday) Ilmo yar oo dad hanjaleelo daadin. m.f.dh, dilqid.

f.g1 (-qay, -qday) 1. Caw, maqaar iyo wixi lamida kala jeexid. 2. Ka d.: qof dhar, darajo iyo wixi lamida si sharaf darro ah uga qaadid. 3. Ka d.: mindi, seef iyo wixi lamida galka ka saarid.

f.g1 (-qay, -qday) 1. Caw, maqaar iyo wixi lamida kala jeexid. 2. Ka d.: qof dhar, darajo iyo wixi lamida si sharaf darro ah uga qaadid. 3. Ka d.: mindi, seef iyo wixi lamida galka ka saarid. m.f.dh, daliiqid.

v. separate into fibers (straw, palm leaves, etc.)

(fal) si aan ka dhergid iyo hanbo midna lahayn wax u cun.

de: separate into fibers (straw, palm leaves, etc.)

lx: daliiq

pd: (daliiqay)

ps: v1=tr

key: daliiq

(fal) si basarxumi ah wax farabadan u cun Dalliq baad wax u cuntaa.

m.l/dh la-mid: dhillis.

m.f.dh eeg diil².

m.dh la-mid: diillin.

-ta: (magac, dhedig, keli) hal xarriiq oo dheer oo ka dhex muuqda meesha ama shayga uu ku dhex yaallo. Diilin cad buu daahu leeyahay. Dh: liid.

diilin -ta: (magac, dhedig, keli) xanjaadka badhtankiisa meesha inta kale ka godan kolka la buuran yahay kolka la dhuubtana lafaha dhabarku ka soo baxaan. Faras diilinta madaw aya na qaaday Dh: dhabar.

-ta: (magac, dhedig, keli) hillaac meel fog ka baxaya. Bililig hillaac gu' bilowday baa leh.

-ta: (magac, dhedig, keli) aayad ama xadiis soo dareerin iyada oo masalo daliil looga dhigayo.

m.f.dh eeg milil².

-da: (magac, dhedig, keli) caabuqid oo malaxaysasho. Maykaroobka ayaa nabarrada mililidda u keena. Dh: millilid.

m.l la-mid: miririg.

-a: (magac, lab, keli) birta lagu jebiyo ceelasha ama lagu qodo.

(Jilico) C Acacia turnbulliana Brenan. Mimosaceae.

(Bilbilid-da)

Biyo ama wax la mid ah, sida roobka meel ugu firdhin; rushayn.

m.f.dh eeg bilbil². la-mid: bilbil¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) biyo sida roobka kaga dhigid, ku firdhin, ku rushayn. Bilbilid buu hadhuudhku u baahanyahay biya badan uma baahna. Dh: biifin.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel ama wax, biyo ku rushayn.

m.f.dh eeg daliili.

s.f. - farsamada dhismaha.

(Filfilin-ta)

Dad cusub ama qalo ah, u jirxumayn, ximin, fiindhayn.

m.f.dh eeg filfili.

-ta: (magac, dhedig, keli) dad cusub ama qariib ah fiindhayn oo u jidhxumayn. Dh: ximin.

filfilin -ta: (magac, dhedig, keli) filfil ku darid.

(Gilgilid-da)

Xoog u ruxruxid; liillijin; lulid.

m.f.dh eeg gilgil². la-mid: gilgil¹.

vl. n. act of shaking someone ~ something

-da: (n) see [eeg] gilgilasho

-da: (magac, dhedig, keli) ruxitaanka wax aad loo lulo; xoog u ruuxid. Gilgiliddii dhul gariirka ayaan ka naxay. Dh: lululid, dhaqdhaqaajin.

de: act of shaking s.o. ~ s.t.

lx: gilgilid

pd: (-da)

ps: vn-f

key: gilgilid

m.dh la-mid: gilgilid.

(Kilkilid-da)

Si xoog iyo dadaal leh, waran ama samayo u ruxid, u ridid; dedejin.

m.f.dh eeg kilkil².

-da: (magac, dhedig, keli) dab shidid oo balbalin.

(Miliilic-a)

Miliilicid.

miliilic¹: m.l Eegitaan isha lala sii raaco wax ay laabtu u bogtay. la-mid: miliilicid.

miliilic²: f.g1 (-cay, -cday) Wax ay laabtu u bogtay eegitaankooda isha la sii raacid.

m. n. compassionate ~ interested look

miliilic v. look at with compassion, desire ~ interest

(fal) si ujeeddo leh oo naxariisi ku jirto u eeg. Bal quruxda amadka millic. Dh: dhugo, day, milicso.

miliilic -a: (magac, lab, keli) eegmo yar oo wax la sii jalleeco. Miliilica hooyadu waa naxariis. Dh: daymo, eegid.

-da: (magac, dhedig, keli) dhuubasho oo wax aad u miliilsan noqosho.

m.l Dhar jilicsan sida malkhabadda oo faraha ka siibanaya.

-da: (magac, dhedig, keli) dheecaan iyo yacarun xanuun la socdo yeelasho oo aad u bokoon. Nabarrada millilida waa laga ilaaliyaa.

-da: (magac, dhedig, keli) dheecaan iyo qoyaan yeelasho. Dh: millilid, milil

(Silsilid-da)

1. Sida wax la silsila hayo u gilgilid, u ruxruxid.

2. Salka ka kicin; wareer gelin; qasid.

m.f.dh eeg silsil².

-da: (magac, dhedig, keli) wareer gelid; salka ka kicin qasid: silsilid.

silsilid-da: (magac, dhedig, keli) isku dhedhejin oo cid kale isku nabid.

silsilid-da: (magac, dhedig, keli) gilgilid; ruxruxid.

-ta: (magac, dhedig, keli) qabasho oo si wax loo ledgo isdhaafin oo isdaba marin. Wiliilin ayaa neef lagu legdaa.

m.f.dh eeg dhildhil.

-da: (magac, dhedig, keli) liimanka arabikhida ama xasiidda kolba liin firida ka daadin.

(Dilindilqa-da)

Geed geedquwaaxa kamid ah oo dhulka cadduunka ah ka baxa; kor uma kaco ee dhulkuu ku faalalaa.

m.dh Geed geedquwaaxyada ka mid ah oo dhulka caddun kaah ka baxa oo kor u bixin ee dhulka ku dhabbacan. la-mid: dililiqo.

f. n., [collective] incense-bearing tree species

-da: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah geedquwaaxa oo dhulka ku barraaha oo meelaha cadduunka ah ka baxa.

de: incense-bearing tree sp.

lx: dilindilqo

pd: (/da)

ps: n6-f-col

key: dilindilqo

(Dii-sha)

Xirrib; tab; dhagar; xeelad.

diil¹: m.dh (-lo, m.l) Dhabbo; jid.

diil²: f.g1 (-iilay, -iishay) Wax ciid, neef iyo wixi lamida ka buuxin.

f. n. long animal track ~ path

diil [feminine] n. stripe, line

diil [feminine] n. cunning, trickery

-sha: (magac, dhedig, keli) farsamo iyo xeelad cid kale lagaga badin karo. Diil hayaa wax diida. Dh: xirrib, il; tab.

(Diiq-a)

Doorada keeda lab; diyaad lab; diig.

diiq¹: m.l 1. la-mid: diig (-qaq, m.l) Digaagga kiisa lab. 2. Kalluun yaryar oo gudguduudan. 3. Ciriiri. 4. D. ah: si dhib leh.

diiq²: m.dh 1. Cunto, dhar iyo wixi lamida aan badnayn oo loo geeyo ummul, aroos, qof jirran iyo wixi lamida. 2. Allabbari dad isu keenaan. la-mid: diiqo.

diiq³: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Wax sii yaraansho, sii liciifid. 2. U d.: cid dhibaataysan wax ugu deeqid.

diiq¹: m.l 1. la-mid: diig (-qaq, m.l) Digaagga kiisa lab. 2. Kalluun yaryar oo gudguduudan. 3. Ciriiri. 4. D. ah: si dhib leh.

diiq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Wax sii yaraansho, sii liciifid. 2. U d.: cid dhibaataysan wax ugu deeqid. m.f.dh, diiqid.

v. give charity, give a gift

diiq m. n. cock, rooster

diiq m. n., loc. cramped place, narrow and uncomfortable position

-a: (n) rooster (ruus-tar); cock (kok); male chicken

(I) Gallo;

(E) Cock

(S) Diiq (S. c. m.; Dig)

(fal) aqal cusub oo aroos ah ama maqaam iyo meel culimo joogto, u gee hadyad waxtar leh. Dh: dhibaadi.

diiq-a: (magac, lab, keli) dareen xaalad cidhiidhi ah. Dh: cidhiidhi.

m.l Jaad geedaha ka mid ah oo jiinka webiyada ka baxa.

f.mg2 (-iyay, -isay) U i.: Cid kabo u gelin.

(fal) u kabo u gelin.

-a: (magac, lab, keli) qorraxda dhiciddeedu marka ay dhowaato ama ay godka sii galayso. Dh: niiq.

-da: (magac, dhedig, keli) xumaan iyo cuqdad raagtay u hayn. Biili buu u qabay ninkuu dilay taniyo berigiiye. Dh: utun, eel.

biili: (fal) bil sii, quud sii. Biili ciyaalka oo daryeel. Dh: masruuf, quudi, nafaqee.

f.g1 (-lqay, -liqday; -lqi) Wax, wax si aan habeysnayn meel ugu firirsan ka dhigid.

f.g1 (-lqay, -liqday; -lqi) Wax, wax si aan habeysnayn meel ugu firirsan ka dhigid. m.f.dh, bilqid.

v. scatter, put in disarray

-da: (magac, dhedig, keli) in yar oo weel buuxa ka daadata. Biliq yar oo caano ah ayaa halkaa ku daadatay. Dh: balaq.

de: scatter, put in disarray

lx: biliq

pd: (bilqay)

ps: v1=

key: biliq

(Dhiiq-da)

Xoolaha la lisa hayo, inta kol naaska ka soo baxda kolka sacabku xamatuuriyo; toog.

dhiiq¹: m.dh 1. Xoolo la lisayo inta hal mar naaska ka soo baxda. 2. In yar oo dareere ah oo hal mar la dhiijiyo.

dhiiq²: f.mg1 (-qay, -qday) Naas ibtiis caano ka imaansho.

dhiiq¹: m.dh 1. Xoolo la lisayo inta hal mar naaska ka soo baxda. 2. In yar oo dareere ah oo hal mar la dhiijiyo.

dhiiq²: f.mg1 (-qay, -qday) Naas ibtiis caano ka imaansho. m.f.dh, dhiiqid.

f. n., [collective] amount of milk given at one milking

dhiiq: v. trickle (of milk); give some milk (of udder)

-da: (magac, dhedig, keli) caano yar oo hal mar ah naaska laga dhiijiyo.

dhiiq: (ereycodeed) lagu tusmeeyo dhawaaq dhuuban oo meel cidhiidhi ah ka soo baxa, sida ka dhuusada.

n. clan name

name-m arterial; jugular; important

de: clan name

lx: Digil

ps: n0

key: Digil

-ga: (magac,lab, keli) dhawaaq uu bixiyo dibigu markay lo'du oofanayso.